II SA/Ol 114/10

PostanowienieWSA w Olsztynie2010-03-01

Skład orzekający: Referendarz sądowy Agnieszka Bińczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który jest zwolniony z mocy ustawy z kosztów sądowych, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania?
Ratio decidendi
Skarżący, który jest zwolniony z mocy ustawy z kosztów sądowych, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. W sytuacji, gdy sytuacja materialna strony jest na tyle trudna, że zmusza ją do utrzymywania się ze świadczeń z pomocy społecznej, nie można uznać, że jest ona w stanie ponieść koszty związane z ustanowieniem adwokata.
Stan faktyczny
Skarżący B. S. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą zwrotu należności z funduszu alimentacyjnego. W uzasadnieniu wskazał na swój zły stan zdrowia, wydatki związane z leczeniem i podróżą do sądu, a także trudną sytuację materialną, utrzymując się z zasiłków po potrąceniach komorniczych. Stwierdzono, że skarżący jest zwolniony z mocy ustawy z kosztów sądowych.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Agnieszka Bińczyk po rozpoznaniu w dniu 1 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi B. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie zwrotu należności z tytułu otrzymanych świadczeń z funduszu alimentacyjnego postanawia przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące ustanowienie adwokata. We wniosku z dnia "[...]", złożonym na urzędowym formularzu, B. S. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", Nr "[...]". W uzasadnieniu podniósł, iż z powodu stanu zdrowia podlega stałemu leczeniu "[...]", co sprawia, że nie jest w stanie skutecznie bronić się przed Sądem. Ponadto, wydatki związane z podróżą do Sądu przekraczają znacznie jego możliwości finansowe. Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, skarżący prowadzi samotnie gospodarstwo domowe. Nie posiada żadnych nieruchomości, zasobów pieniężnych oraz przedmiotów wartościowych. Źródłami jego utrzymania są zasiłki stały, okresowy i pielęgnacyjny w łącznej wysokości, po potrąceniach komorniczych, "[...]". W postępowaniu o przyznanie prawa pomocy, zakończonym postanowieniem Referendarza sądowego z dnia "[...]", sygn. akt "[...]", ustalono ponadto, co wynika z uzasadnienia przedmiotowego postanowienia, iż mieszkanie, w którym przebywa skarżący zostało mu użyczone przez obcych ludzi. Nie posiada on bowiem rodziny, na pomoc której mógłby liczyć. "[...]". Mając na uwadze powyższe zauważyć należy, iż miejsce zamieszkania skarżącego nie uległo zmianie od daty przedmiotowego postanowienia. Wskazać należy, iż w świetle art. 239 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skarżący zwolniony jest z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w niniejszej sprawie z mocy ustawy. Tym samym w zakresie rozstrzygnięcia przedmiotowego wniosku pozostaje kwestia ustanowienia zawodowego pełnomocnika. Zgodnie z art. 262 powołanej ustawy, do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych odpowiednie zastosowanie mają przepisy o przyznaniu prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy. W świetle art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 powołanej ustawy, ustanowienie adwokata, czyli przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przedstawiona wyżej sytuacja materialna skarżącego przemawia za uznaniem, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka warunkująca przyznanie stronie prawa pomocy, obejmującego ustanowienie adwokata. Zauważyć należy, iż skarżący nie posiada majątku, dzięki któremu mógłby pozyskać środki pieniężne na opłacenie kosztów postępowania sądowego. Jego sytuacja finansowa jest natomiast tak zła, że zmusza go do utrzymywania się w całości ze świadczeń z pomocy społecznej i świadczenia opiekuńczego, których miesięczna wysokość, po potrąceniach komorniczych, wynosi "[...]". Mając na uwadze wysokość środków pieniężnych, jakimi dysponuje skarżący i tytuł, z jakiego pochodzą, nie można zatem uznać, że jest on w stanie ponieść koszty związane z ustanowieniem adwokata bez uszczerbku koniecznego dla siebie utrzymania. W świetle powyższego, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 i art. 262 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło