II SA/Ol 1148/15

WyrokWSA w Olsztynie2016-02-25

Skład orzekający: Marzenna Glabas, Adam Matuszak, Tadeusz Lipiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy jest obligatoryjna, gdy osoba skierowana na badania lekarskie nie przedstawiła orzeczenia lekarskiego w wyznaczonym terminie?
Ratio decidendi
Decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy jest obligatoryjna, gdy osoba posiadająca prawo jazdy nie przedstawiła w wymaganym terminie orzeczenia o istnieniu lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Brak poddania się badaniom lekarskim, mimo skierowania, skutkuje obowiązkiem wydania takiej decyzji przez starostę. Wybór drogi postępowania należy do osoby skierowanej na badania, która ponosi odpowiedzialność za swoje postępowanie.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Starosty o zatrzymaniu prawa jazdy. Starosta wydał decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy z powodu nieprzedstawienia przez skarżącego orzeczenia lekarskiego, mimo wcześniejszego skierowania na badania. Skarżący kwestionował ważność badań i wskazywał na posiadane zaświadczenia, jednak organy administracji uznały te dokumenty za niewystarczające w świetle obowiązujących przepisów.
Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Glabas Sędziowie Sędzia WSA Adam Matuszak Sędzia WSA Tadeusz Lipiński (spr.) Protokolant specjalista Jakub Borowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lutego 2016r. sprawy ze skargi M.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]"., Nr "[...]" w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy 1. oddala skargę; 2. przyznaje od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na rzecz adwokata A. U. kwotę 240zł (dwieście czterdzieści złotych) powiększoną o należny podatek VAT tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu. Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, że decyzją z dnia "[...]" Starosta A orzekł o zatrzymaniu M. M. prawa jazdy kategorii T, B do czasu dostarczenia orzeczenia lekarskiego o istnieniu lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że Starosta w dniu 3 grudnia 2013 r. wydał decyzję o skierowaniu skarżącego na badania lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami mechanicznymi. Z uwagi na to, że orzeczenia lekarskiego nie przedstawiono należało zatrzymać prawo jazdy. Od powyższej decyzji odwołał się M. M. wnosząc o jej uchylenie lub stwierdzenie nieważności. W motywach odwołania skarżący wskazał, że wnosił o uznanie ważności badań lekarskich z dnia 6 listopada 2013 r., na podstawie tych badań zostało wystawione zaświadczenie o braku przeciwwskazań do kierowania pojazdami mechanicznymi ważne do 6 listopada 2016 r. W decyzji starosty brak jest podstawy prawnej do uznania braku ważności zaświadczenia lekarskiego. Decyzja wydana została w oparciu o jeden dokument z Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi, zaś skarżący posiada prawo jazdy od 1977 r. i nigdy nie spowodował wypadku czy kolizji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia "[...]" zaskarżoną decyzję utrzymało w mocy. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, że decyzja o skierowaniu skarżącego na badania lekarskie była przedmiotem kontroli nie tylko w postępowaniu administracyjnym, ale i sądowym. Wyrok Sądu z dnia 2 grudnia 2015 r. (sygn. II SA/Ol 372/14) oddalający skargę jest prawomocny. Decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy nie ma charakteru uznaniowego i w przypadku nieprzedstawienia orzeczenia lekarskiego w wyznaczonym terminie wydanie jej jest obligatoryjne. Skargę na powyższą decyzję wywiódł M. M. wnosząc, jak się wydaje, o uchylenie decyzji wydanych w obu instancjach. Argumentując swoje stanowisko skarżący wskazał, że skarga kasacyjna w poprzednim postępowaniu nie została wywiedziona z winy pełnomocnika ustanowionego z urzędu. Karta informacyjna z Wojskowego Instytutu Medycznego w Warszawie oraz zaświadczenie lekarskie wystawione przez Specjalistyczny Szpital w A dowodzą braku przeciwwskazań do kierowania pojazdami mechanicznymi. Staroście zostały przedstawione powyższe dokumenty, organy nie wskazały podstawy prawnej odmawiającej wiarygodności badaniom z dnia 6 listopada 2013 r. W tej sprawie decyzje administracyjne oparte zostały o domniemanie, gdyż pismo z Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi nie wskazuje stanu faktycznego. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasową argumentację i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje: Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że sądowa kontrola działalności administracji publicznej ogranicza się do oceny zgodności zaskarżonego aktu lub czynności z prawem. Wynika to z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 ). Sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem, orzeka na podstawie materiału sprawy zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organie orzekającym, a sąd administracyjny nie może zastąpić organu administracji w wypełnieniu tego obowiązku, ponieważ do jego kompetencji należy wyłącznie kontrola legalności rozstrzygnięcia administracyjnego. Oznacza to, że sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach, a jedynie w przypadku stwierdzenia, iż zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 14 marca 2012 r., poz. 270 ze zm. – zwanej w dalszym ciągu uzasadnienia jako p.p.s.a.) uchyla go lub stwierdza jego nieważność. Nadto wskazania wymaga, iż sąd orzeka na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.) nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone rozstrzygnięcie zostało podjęte zgodnie z przepisami obowiązującego prawa. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Starosty z dnia "[...]" o zatrzymaniu M. M. prawa jazdy. Rozstrzygnięcie to było konsekwencją wcześniejszej decyzji tego samego organu z 2013 r. o skierowaniu skarżącego na badania lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami mechanicznymi (k – 11 akt administracyjnych). Powyższa decyzja została w dniu "[...]" utrzymana w mocy przez organ II instancji, zaś w dniu 2 grudnia 2014r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie skargę w tym przedmiocie oddalił (k – 22 i 30 akt administracyjnych). Wyrok Sądu stał się prawomocny w dniu 3 stycznia 2015 r., lecz skarżący badaniom lekarskim się nie poddał. Zgodnie z art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2015 r., poz. 155 z późn. zm.) starosta wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy, w przypadku gdy osoba posiadająca prawo jazdy nie przedstawiła w wymaganym terminie orzeczenia o istnieniu lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Treść tego przepisu nie budzi żadnych wątpliwości, w sposób oczywisty wynika z niego, że starosta ma obowiązek wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Równie oczywiste jest również to, że skarżący badaniom lekarskim poddawać się nie musi, ale wówczas nie może posiadać prawa jazdy, wybór drogi postępowania należy do osoby skierowanej na badania i to ona ponosi odpowiedzialność za swoje postępowanie. Zauważyć należy również to, że postępowanie dotyczące skierowania skarżącego na badania lekarskie (w konsekwencji również i postępowanie dotyczące zatrzymania prawa jazdy) zainicjowane zostało pismem z Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi z dnia 9 września 2013 r. W piśmie tym lekarze nie zanegowali zdolności skarżącego do kierowania pojazdami mechanicznymi, a jedynie wskazali na podejrzenie, że stan zdrowia skarżącego może powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów. Skarżący nie zweryfikował tego podejrzenia, nie poddał się badaniom lekarskim w związku z tym należało zatrzymać mu prawo jazdy. M. M. pozostaje w błędzie twierdząc, że przedłożone przez niego zaświadczenia uprawniają go do kierowania pojazdami mechanicznymi. Tryb i szczegółowe warunki badań kierowców określa obecnie rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 17 lipca 2014 r. w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców (Dz. U. poz. 949 ze zm.). Zgodnie z § 2 i 10 tego rozporządzenia dana osoba zobowiązana jest poddać się badaniu w terminie 30 dni od otrzymania skierowania w wojewódzkim ośrodku medycyny pracy, właściwym ze względu na miejsce zamieszkania osoby badanej. Tak więc jednostki badające zostały w sposób jednoznaczny określone i nie można takiego badania zastępować innym badaniem (zaświadczeniem), które zostało przeprowadzone przez lekarzy, którzy nie są wskazani w cytowanym wyżej rozporządzeniu. Reasumując, stwierdzić należy, że skarżący miał obowiązek poddania się badaniu lekarskiemu, co wynikało m. in. z prawomocnego wyroku w sprawie II SA/Ol 372/14, a skoro skarżący takiemu badaniu się nie poddał to obowiązkiem starosty było wydanie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Dlatego też, Sąd w pkt 1 wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił. W pkt 2 wyroku na zasadzie art. 250 p.p.s.a. w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461) orzeczono o kosztach pełnomocnika ustanowionego w sprawie z urzędu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło