II SA/Ol 1215/14

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Krzysztof Nesteruk po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T.U. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi F.W. i T.U. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w "[...]" z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie odszkodowania za usunięcie drzew postanawia odmówić przyznania skarżącej prawa pomocy. F.W., wezwany jako skarżący i pełnomocnik skarżącej – T.U. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu stwierdzono: "Zaniżone, jedyne, stałe źródło utrzymania F.W. w postaci renty wypadkowej w wys "[...]" zł Zajęte w części świadczenie przez Urząd Skarbowy "[...]" Zajęte w części świadczenie emerytalne T.U. w oparciu o sfałszowane dowody, których WSA Olsztyn nie raczył rozpoznać w sprawie "[...]" (...). Opłaty związane z własnością domu i jego utrzymania Zakup lekarstw dla [tu wyraz nieczytelny] i ich utrzymanie - wyżywienie". Nadto, w rubryce 11, powołano się "podeszły wiek" [kolejny wyraz nieczytelny] i wskazano załączenie do wniosku kopii pism Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w "[...]" z dnia "[...]", dotyczących wymagalnej należności w łącznej kwocie "[...]" zł oraz kopii pisma Dyrektora Izby Skarbowej w "[...]", odnoszącego się do prowadzonego wobec skarżących postępowania egzekucyjnego. Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, skarżący prowadzą gospodarstwo domowe z synem. W rubryce nr 7.1. ("Nieruchomości") wykazano dom o powierzchni "[...]" m2, nieruchomość rolną o powierzchni "[...]" ha oraz "obiekt "[...]" (...) nieczynny", w rubryce nr 10 ("Dochody") - dochód z tytułu renty skarżącego w wysokości "[...]" zł i z tytułu emerytury skarżącej w wysokości "[...]" zł oraz wskazano, iż syn jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. W świetle art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie ppsa, zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, czyli przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, następuje gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ppsa, przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje natomiast, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z treści przytoczonych przepisów wynika, że w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy, to na stronie spoczywa ciężar wykazania, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej ją do otrzymania prawa pomocy. Co do zasady to strony bowiem zobowiązane są do ponoszenia kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie (art. 199 ppsa). Prawo pomocy stanowi natomiast instytucję wyjątkową i z tego też powodu powinno być przyznawane wyłącznie, gdy strona istotnie nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania, a zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym było i jest dla niej obiektywnie niemożliwe. W warunkach niniejszej sprawy skarżący posiadają takie możliwości dzięki ustaleniu na ich rzecz odszkodowania, którego wysokość przekracza wysokość kosztów postępowania (również w toczącej się ze skargi F.W. sprawie o sygn. akt "[...]"). Decyzją, której dotyczy niniejsze postępowanie, ustalono na rzecz małżonków odszkodowanie w kwocie "[...]" zł, zobowiązując do jego zapłaty w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia. Wobec tego, iż doręczenie tej decyzji nastąpiło w dniu "[...]", zapłata odszkodowania stała się zatem wymagalna, na co nie ma wpływu wystąpienie przez małżonków na drogę postępowania sądowego. Zasada wstrzymania wykonania decyzji w razie wniesienia skargi do sądu administracyjnego, obowiązująca w sprawach, o których mowa w przepisach działu III ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2014 r., poz. 518 ze zm.), nie obejmuje bowiem przypadków, gdy odszkodowanie ustalane jest odrębną decyzją (zob. art. 9 i art. 132 ust. 1a powołanej ustawy). Małżonkowie są więc uprawnieni do odbioru odszkodowania również, gdy domagają się uznania, iż nie zaspokaja ono całkowicie ich roszczenia. W świetle powyższego, stwierdzić należy, iż w warunkach niniejszej sprawy brak jest podstaw do uznania, że skarżący nie są w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla 3-osobowej rodziny. Dodać jednocześnie należy, iż we wniosku skarżący powołali się wprawdzie na swoje liczne zobowiązania, lecz wskazać należy, iż z pisma Dyrektora Izby Skarbowej w "[...]" wynika, iż egzekwowane są one z zajętych świadczeń emerytalno-rentowych skarżących. Wraz z pismami Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w "[...]" z dnia "[...]" nie został natomiast przedłożony żaden dokument, z którego wynikałoby, że przedmiotowa należność jest nadal wymagalna oraz wskazujący jej aktualną wysokość. W konsekwencji stwierdzić należy, iż załączenie do wniosku przedmiotowych dokumentów nie może wpłynąć na zmianę oceny możliwości płatniczych skarżących w niniejszej sprawie. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, orzeczono jak w sentencji.