II SA/Ol 1263/14
WyrokWSA w Olsztynie2015-01-13
Skład orzekający: Marzenna Glabas, Alicja Jaszczak-Sikora, Ewa Osipuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę, wydana po wznowieniu postępowania z powodu pozbawienia strony udziału w pierwotnym postępowaniu, może zostać utrzymana w mocy, jeśli mimo naruszenia prawa, ponowne rozpatrzenie sprawy nie prowadzi do odmiennej decyzji zgodnej z prawem?Ratio decidendi
Sąd uznał, że nawet jeśli pierwotne postępowanie o pozwolenie na budowę zostało przeprowadzone z naruszeniem prawa (pozbawienie strony udziału), decyzja ta może zostać utrzymana w mocy po wznowieniu postępowania, jeśli ponowne rozpatrzenie sprawy nie prowadzi do odmiennej decyzji zgodnej z prawem. W tym przypadku, projekt budowlany spełniał wymogi techniczne i prawne, a zarzuty dotyczące zacienienia, intymności i bezpieczeństwa pożarowego nie znalazły potwierdzenia w obowiązujących przepisach, które konsumują te kwestie w zakresie dopuszczalnych odległości zabudowy od granicy działki.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie szeregowej. Postępowanie zostało wznowione na wniosek sąsiadów, którzy zarzucili, że pierwotna decyzja została wydana z naruszeniem prawa poprzez pozbawienie ich udziału w postępowaniu. Sąsiedzi podnosili również zarzuty dotyczące zacienienia ich działki, naruszenia intymności oraz kwestii bezpieczeństwa pożarowego. Organy administracji obu instancji, po wznowieniu postępowania, utrzymały w mocy pierwotną decyzję, uznając, że projekt budowlany jest zgodny z prawem, a zarzuty skarżących nie znajdują uzasadnienia w obowiązujących przepisach.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 13 stycznia 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Glabas (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora Sędzia WSA Ewa Osipuk Protokolant Specjalista Małgorzata Krajewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 stycznia 2015 roku sprawy ze skargi I. K. – S., S. S. na decyzję Wojewody z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie pozwolenia na budowę oddala skargę.
Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, że postanowieniem z dnia "[...]’r. Prezydent (dalej jako: "organ I instancji") wznowił na wniosek z dnia 8 października 2012r. pochodzący od I. S. i S.S. postępowanie administracyjne zakończone decyzją ostateczną tego organu z dnia "[...]", nr "[...]", którą zatwierdził projekt budowlany i udzielił FHU "[...]"pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie szeregowej, przy "[...]’w O., na działce nr "[...]". W uzasadnieniu organ przyznał, że wnioskodawcy są stroną postępowania i bez własnej winy nie brali w nim udziału. Wykazali też zachowanie ustawowego terminu do wniesienia wniosku. O wydaniu decyzji dowiedzieli się bowiem w dniu 28 września 2012r.
Wnioskodawcy zarzucili, że obiekt wznoszony na działce nr "[...]" jest sytuowany w odległości ok. 1,5 m od granicy ich działki nr "[...]’, co doprowadzi do znacznego zacienienia ich działki. Wskazali, że od tej strony znajdują się w ich budynku otwory okienne do łazienki i dwóch pokoi.
W wyniku weryfikacji prawidłowości decyzji ostatecznej wydanej w zwykłym postępowaniu administracyjnym, organ I instancji orzekając w sprawie po raz trzeci na skutek rozstrzygnięć kasacyjnych organu II instancji, na podstawie art. 151 § 2 w zw.
z art. 146 § 2 k.p.a., wydał w dniu "[...]" decyzję znak "[...]", którą stwierdził, że decyzja nr "[...]" z dnia "[...]". została wydana z naruszeniem prawa polegającym na pozbawieniu wnioskodawców udziału w tym postępowaniu i odmówił uchylenia tej decyzji uznając, że w sprawie może wyłącznie zapaść decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.
W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że projektowany budynek położony jest równolegle względem budynku wnioskodawców od strony północnej. W związku
z tym wykluczona jest możliwość zacieniania ich budynku przez budynek projektowany. Organ przedstawił też wyliczenia obrazujące wysokości przesłaniania konstatując, że w przypadku gdy odległość między równolegle usytuowanymi budynkami jest większa niż wysokość przesłaniania, oczywistym jest, że w odległości mniejszej od wysokości przesłaniania nie występuje żaden obiekt przesłaniający. Zauważono, że pełna ściana szczytowa budynku została zaprojektowana w odległości nie mniejszej niż 157 cm od granicy działki wnioskodawców. Organ wskazał,
że dopuszczenie lokalizacji budynku w odległości nie mniejszej niż 1,5 m od granicy nastąpiło na podstawie §12 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75 poz. 690 ze zm., dalej jako: "rozporządzenie w sprawie warunków technicznych"), zgodnie z którym w zabudowie jednorodzinnej, uwzględniając przepisy odrębne oraz zawarte w § 13, 60
i 271-273 dopuszcza się sytuowanie budynku ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną lub w odległości mniejszej niż określona w ust 1 pkt 2, lecz nie mniejszej niż 1,5 m na działce budowlanej o szerokości mniejszej od 16 m. Zdaniem organu I instancji ograniczenia,
o których mowa w § 12 ust 5 rozporządzenia dotyczą budynków sytuowanych na zasadach ogólnych tzn. w odległości 4m dla ściany z oknami i 3 m dla ściany bez okien, a nie dotyczą budynków sytuowanych w sposób mający miejsce
w omawianym przypadku, dla którego jedynymi ograniczeniami są ograniczenia wynikające z §13, 60, 271, 272 i 273 rozporządzenia. Reasumując, organ podniósł, że ponownie dokonana analiza zgodności z przepisami projektu zagospodarowania terenu i dostarczone (niewymagane przepisami prawa) uzgodnienie projektu zagospodarowania terenu z rzeczoznawcą do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, doprowadziły do wniosku, iż mimo wydania decyzji
nr "[...]" z naruszeniem prawa polegającym na pominięciu wnioskodawców, którym przysługiwał przymiot strony, wobec niestwierdzenia nieprawidłowości
w zatwierdzonym projekcie budowlanym, należało rozstrzygnąć zgodnie z dyspozycją art. 146 § 2 k.p.a.
W odwołaniu od tej decyzji I.S. i S.S. wnieśli o jej uchylenie. Odwołujący zarzucili organowi I instancji naruszenie ogólnych zasad postępowania administracyjnego wyrażonych w art. 7, 8, 9 i art. 11 k.p.a. Wskazali, że organ I instancji dokonał ustaleń faktycznych w oparciu o rozmowę telefoniczną przeprowadzoną z projektantem bez udziału odwołujących oraz nie wyjaśnił podstaw jakimi kierował się, zatwierdzając projekt budowlany. Zarzucili też naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez wydanie decyzji w oparciu o stanowisko projektanta, wyrażone w piśmie z dnia 6 lutego 2014r. Podnieśli, że projektant jest pełnomocnikiem inwestora, a sama treść pisma stanowi obrazę pracowników organu II instancji, co budzi uzasadnione wątpliwości co do obiektywizmu i bezstronności projektanta. Nie zgodzili się z twierdzeniem, że sposób zaprojektowania okapów w budynku zlokalizowanym na działce nr "[...]" nie stanowi zmniejszenia odległości od działki nr "[...]" pomimo tego, że okapy "wystają" poza ścianę budynku, a w konsekwencji powodują zmniejszenie odległości do około 90 cm. Podnieśli też zarzut nierozważenia, czy w okolicznościach niniejszej sprawy zachodzą szczególne okoliczności usprawiedliwiające usytuowanie budynku na działce "[...]" w odległości mniejszej niż 3-4 metry od granicy z działką sąsiednią oraz zaniechanie przeprowadzenia dowodu z oględzin przedmiotowych nieruchomości celem ustalenia wzajemnego usytuowania budynków. Zdaniem odwołujących organ I instancji z naruszeniem art. 107 § 3 k.p.a. nie wyjaśnił w uzasadnieniu decyzji, na jakiej podstawie dokonano oceny oddziaływania planowanej inwestycji na sferę ich praw. Ponadto odwołujący zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego - art. 35 ust.2 ustawy Prawo budowlane poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego, pomimo, że projekt zagospodarowania działki opracowany został bez linii domiarowych lokalizujących budynek oraz odległości od granic działek, co doprowadziło do niezgodnego z prawem posadowienia tego budynku oraz uniemożliwiło ustalenie faktycznej odległości projektowanego budynku od granicy z działką odwołujących. Odwołujący wskazali dodatkowo na naruszenie § 12 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych poprzez jego niezastosowanie i zatwierdzenie projektu budowlanego pomimo niezachowania minimalnych odległości budynku od granicy z działką odwołujących się. Strony podniosły w tym względzie, że co prawda usytuowanie budynku w odległości mniejszej niż 3 metry jest dopuszczalne, ale wyjątkowo. Stwierdzili, że z okien na parterze i poddaszu projektowanego budynku można zajrzeć do pomieszczenia mieszkalnego oraz łazienki w ich budynku. W konsekwencji nie będą mogli swobodnie korzystać z tej części domu, koniecznym będzie całodobowe opuszczenie rolet, co niewątpliwie będzie miało wpływ na nasłonecznienie pomieszczeń. Zaznaczyli, że organ całkowicie pominął interes odwołujących się i nie uwzględnił czy sposób usytuowania projektowanego budynku zapewnia właścicielom sąsiedniej działki odpowiednią intymność, przestrzeń oraz widok. Zaznaczyli, że organ nie wziął również pod uwagę możliwych immisji. Strony zwróciły też uwagę, że organy nie rozważyły czy sporny obiekt nie mógłby być usytuowany w innej części działki, bez konieczności lokalizowania go w nieznacznej odległości od granicy. Stwierdzili, że nie sposób pominąć, że wielkość działki nr "[...]" jest wynikiem działań inwestora, który prawdopodobnie tak podzielił działki, aby osiągnąć jak największe zyski, nie bacząc przy tym na interesy właścicieli sąsiedniej działki. Wskazali, że działki powstałe na skutek podziału spełniają wymóg minimalnej powierzchni, tj. ok. 220 m2 każda z nich, określonej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Zdaniem odwołujących projekt budowlany zatwierdzony został z naruszeniem § 271 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, gdyż ściana budynku projektowanego, od strony której znajduje się kotłownia odwołujących, obłożona jest 20 cm styropianem, tj. materiałem palnym, ewentualnie trudno zapalnym, a tym samym nie może stanowić przegrody zagrożenia przeciwpożarowego.
Zaskarżoną decyzją z dnia "[...]", znak: "[...]" Dyrektor Wydziału Infrastruktury, Geodezji i Rolnictwa Urzędu Wojewódzkiego (dalej jako: "organ II instancji", "organ odwoławczy"), działając z upoważnienia Wojewody, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał,
że w sprawie przeprowadzone zostało, co prawda bez zachowania procedury administracyjnej, obszerne postępowanie wyjaśniające i ustalono okoliczności istotne dla podjęcia rozstrzygnięcia w przedmiocie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie szeregowej w o. przy ul. "[...]" - dz. nr "[...]". Stwierdzono, że w rozpatrywanym przypadku nie sposób doszukać się naruszenia przez organy przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 7 k.p.a. materiał dowodowy został zebrany i rozpatrzony w sposób wyczerpujący. Zaznaczono, że w celu wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych, zgromadzono niezbędny materiał dowodowy poprzez dołączenie do akt sprawy wybranych kart z projektu budowlanego dotyczącego budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr "[...]", jak również analizę przesłaniania budynku na działce nr "[...]" przez projektowany budynek na działce nr "[...]", analizę nasłonecznienia budynku na działce nr "[...]" oraz uzgodnienie projektu zagospodarowania działki nr "[...]" z rzeczoznawcą ds. p.poż. Organ I instancji ustalił przyczyny wznowienia postępowania, jak również ponownie merytorycznie rozpoznał i rozstrzygnął istotę sprawy, tym samym prawidłowo podejmując rozstrzygnięcie i wskazując podstawę prawną rozstrzygnięcia, tj. art. 152 § 2 w związku z art. 146 § 2 k.p.a.
Wyjaśniono, że zgodnie z art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego organ ma prawo domagać się od inwestora uzupełnień i zmian w projekcie budowlanym, które nie znajdują podstaw prawnych w obowiązujących przepisach, to jest m.in. dołączenia do tego projektu analizy nasłonecznienia, zacieniania, jak również innych brakujących elementów projektu budowlanego. Zauważono, że w § 13 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych zawarty jest wymóg zachowania odległości budynków z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów umożliwiających naturalne oświetlenie tych pomieszczeń, a w konsekwencji wymóg dokonania pomiarów wysokości przesłaniania. Projekt zagospodarowania terenu inwestycji powinien zawierać dane pozwalające organowi stwierdzić spełnienie powyższego wymogu bez konieczności sporządzania dodatkowej dokumentacji przez pracowników organu administracji architektoniczno-budowlanej. Zgodnie z § 8 ust. 2 pkt 8 rozporządzenia w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, część opisowa projektu zagospodarowania terenu inwestycji powinna określać m.in. konieczne dane wynikające ze specyfiki, charakteru i stopnia skomplikowania obiektu budowlanego. Analiza spełnienia wymogu zapewnienia naturalnego oświetlenia pomieszczeń mieszkalnych powinna być zatem sporządzona przez projektanta
i stanowić element opisu projektu zagospodarowania terenu. Do obowiązków projektanta budowlanego, zgodnie z art. 20 ust. 1 pkt 1 i 3 Prawa budowlanego, należy bowiem nie tylko opracowanie projektu budowlanego w sposób zgodny z przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej, ale również wyjaśnianie wątpliwości dotyczących projektu i zawartych w nim rozwiązań (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 2.06.2011 r., sygn. akt II OSK 927/10). Dalej organ odwoławczy argumentował, że organ administracji architektoniczno-budowlanej nie ma uprawnień do badania zgodności zastosowanych w projekcie budowlanym rozwiązań technologicznych
i rozwiązań zabezpieczających, w tym przeciwpożarowych. Ma natomiast, jak cytowano powyżej, obowiązek sprawdzenia kompletności projektu budowlanego
i zgodności projektu zagospodarowania działki z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, które obejmują również przepisy przeciwpożarowe. Wszystkie dane, na podstawie których organ ma sprawdzić projekt budowlany i projekt zagospodarowania działki, zobowiązany jest umieścić w projekcie projektant w myśl art. 20 Prawa budowlanego. Reasumując, organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji dokonał w niniejszym postępowaniu wznowieniowym stosownych uzupełnień.
Przechodząc do meritum sprawy organ wskazał, że w przepisie § 12 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych ustanowiono ogólną zasadę sytuowania budynków na działce budowlanej, tj. 4m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę granicy i 3m -
w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych
w stronę granicy, przy czym prawodawca jednocześnie zastrzega, iż zasada ta doznaje pewnych wyjątków, a czyni to m.in. w § 12 ust. 3 pkt 1 tego rozporządzenia. Przepis ten umożliwia sytuowanie budynku ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną lub w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 pkt 2, lecz nie mniejszej niż 1,5m, na działce budowlanej o szerokości mniejszej niż 16m, tylko w przypadku spełnienia łącznie wszystkich przesłanek ustanowionych w tym przepisie. Wyjaśniono, że do przesłanek ustanowionych w § 12 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia należy zachowanie zgodności zamierzenia inwestycyjnego z § 13, § 60 i § 271- 273 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych oraz przepisami odrębnymi. Tym samym dla zastosowania
§ 12 ust. 3 pkt 1 omawianego rozporządzenia w danej sprawie nie jest wystarczające stwierdzenie, że działka inwestora ma szerokość mniejszą niż 16m, lecz konieczne jest stwierdzenie, że nie sprzeciwiają się temu § 13, § 60 i § 271- 273 rozporządzenia
i przepisy odrębne. Dlatego niezbędne było zebranie przez organ I instancji dokumentów i sprawdzenie zgodności zawartych w nich danych z przepisami prawa.
Organ podkreślił, że uznanie przez organy orzekające, jako środka dowodowego - analiz sporządzonych przez projektanta nie przesądza o jego mocy dowodowej, a jedynie o fakcie jego istnienia i konieczności odniesienia się do niego. Jak wykazano powyżej, na projektancie ciąży obowiązek przedłożenia do organu takich analiz, zaś na organach administracyjnych ciąży obowiązek sprawdzenia tych dokumentów z przepisami prawa, co zostało uczynione przez organy obydwu instancji. Organ II instancji nie zgodził się ze skarżącymi, że analiza dokonana została
z naruszeniem § 12 ust. 3 pkt 1 oraz ust. 5 pkt 1 rozporządzenia. Podkreślono, że projektowany budynek usytuowany jest w zabudowie szeregowej. W związku z tym zdaniem organu, w takim przypadku przepisy rozporządzenia nie przewidują zakazu zbliżania okapu w tych wydzielonych segmentach do granicy działki. W szczególności zakaz taki nie wynika z § 12 ust. 5 pkt 1 rozporządzenia, który stanowi, że odległość od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie może być mniejsza niż 1,5 m do okapu, gzymsu, balkonu lub daszku nad wejściem, a także do takich części budynku jak galeria, taras, schody zewnętrzne, pochylnia lub rampa. Organ odwoławczy zgodził się z organem I instancji, że określony w tym przepisie nakaz zachowania odległości co najmniej 1,5 m odnosi się do budynków sytuowanych na ogólnych zasadach, a nie do zabudowy szeregowej.
Organ odwoławczy podał, że zbadał, czy realizacja spornego budynku
w zabudowie szeregowej nie narusza uzasadnionych interesów skarżących zarówno
w kontekście zacieniania ich nieruchomości, korzystania z niej, jak również jego wpływu na stan bezpieczeństwa pożarowego ich nieruchomości. Ustalono, że w tym zakresie nie występuje naruszenie prawnie chronionych interesów odwołujących. Stwierdzono, że argumenty stron, dotyczące ograniczenia możliwości swobodnego korzystania przez nich z niektórych pomieszczeń ich budynku, nie mogą być uwzględnione w postępowaniu administracyjnym. Wytłumaczono, że w postępowaniu naprawczym organy uprawnione są do badania ewentualnego naruszenia interesów osób trzecich tylko w takim zakresie, w jakim ochronę przed takim naruszeniem zapewniają przepisy Prawa budowlanego, a zwłaszcza przepisy techniczno-budowlane dotyczące dopuszczalnej odległości zabudowy od granicy działki sąsiedniej. Zdaniem organu odwoławczego na skutek budowy budynku mieszkalnego zgodnie z decyzją
Nr "[...]" z dnia "[...]" r., nie nastąpi pogorszenie prawnie chronionych interesów skarżących. Podkreślono, że nie bez znaczenia w tej sprawie ma charakter zabudowy szeregowej, który może powodować pewną uciążliwość związaną z bezpośrednią bliskością sąsiedniego budynku i ograniczenie przestrzeni wokół budynku oraz funkcjonowaniem w sąsiedztwie takiej zabudowy, lecz realizując swój budynek skarżący powinni być świadomi faktu, iż na terenie sąsiadującym z ich działką budowlaną obowiązujący plan miejscowy na tym terenie dopuszcza zabudowę szeregową. Dodatkowo organ II instancji poinformował odwołujących,
iż zasygnalizowany przez nich fakt wzniesienia spornej zabudowy niezgodnie
z projektem budowlanym, nie może być uwzględniony w przedmiotowym postępowaniu, gdyż dotyczy to realizacji inwestycji, a do przestrzegania prawa w tym zakresie właściwy organem jest Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego.
We wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skardze i. S. i S.S. domagali się uchylenia zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji w związku z naruszeniem:
1. przepisów postępowania:
- art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 7, 9,11 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, pomimo. iż postępowanie dowodowe, jak stwierdził organ II instancji, zostało przeprowadzone bez zachowania procedury administracyjnej;
-art. 107 § 3 k.p.a. poprzez zaniechanie ustosunkowania się do zarzutów skarżących
w przedmiocie wadliwości projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją z dnia "[...]" r. z uwagi na brak linii domiarowych, co doprowadziło do błędnego stanowiska, iż projekt jest zgodny z prawem;
2. przepisów prawa materialnego:
- art. 35 ust. 2 ustawy Prawo budowlane w związku z § 8 ust. 1 oraz ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 27 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, poprzez uznanie, że przedmiotowy projekt budowlany jest zgodny z prawem pomimo, że nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, a w szczególności projekt zagospodarowania działki został opracowany bez linii domiarowych lokalizujących budynek oraz odległości od granic działek, co doprowadziło do niezgodnego z prawem posadowienia tego budynku oraz uniemożliwia ustalenie faktycznej odległości projektowanego budynku od granicy z działką skarżących, co z kolei uniemożliwia wytyczenie granic przez geodetę;
- art. 35 ust.2 ustawy Prawo budowlane w zw. z § 12 ust. 3 pkt 1 w zw. z ust. 5 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, poprzez uznanie, że projekt budowlany jest zgodny z prawem pomimo niezachowania minimalnej odległości budynku od granicy z sąsiednią działką oznaczoną numerem ewidencyjnym "[...]" stanowiącą przedmiot małżeńskiej wspólności majątkowej skarżących (okap budynku jest w odległości znacznie mniejszej niż 1,5 metra);
- art. 35 ust.2 ustawy Prawo budowlane w zw. z § 271 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, poprzez jego niezastosowanie i przyjęcie że projekt budowlany jest zgodny z prawem pomimo tego, że:
- ściana tego budynku obłożona jest 20-centymetrowym styropianem, tj. materiałem palnym ewentualnie trudno zapalnym, a w części budynku odwołujących sąsiadującej
z budynkiem zaprojektowanym na działce nr "[...]" znajduje się kotłownia,
- ściana tego budynku obłożona jest 20 centymetrowym styropianem, tj. materiałem palnym ewentualnie trudno zapalnym, a tym samym nie może stanowić przegrody zagrożenia przeciwpożarowego.
W uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli argumenty powołane w odwołaniu. Podkreślili, że § 12 ust. 5 cytowanego rozporządzenia ma zastosowanie w niniejszej sprawie. Bowiem o ile zgodzić należy się, że przepis § 12 ust. 5 nie znajduje zastosowania do zabudowy szeregowej, to nie sposób tego odnieść do budynku zaprojektowanego w zabudowie szeregowej, sąsiadującego z domem jednorodzinnym w zabudowie wolnostojącej. Wskazali, że usytuowanie budynku w odległości mniejszej niż przewidziana w § 12 ust. 1 rozporządzenia, tj. w odległości 1,5 m od granicy działki stanowi wyjątek, który należy interpretować ściśle. Oznacza to, że odległość czy to ściany budynku, czy tez okapu, gzymsu od granicy działki nie może powodować zmniejszenia odległości poniżej 1,5 metra. W przeciwnym razie wprowadzenie wymogu sytuowania budynku w odległości co najmniej 1,5 m od granicy działki byłoby pozbawione jakiegokolwiek sensu i celu, skoro ta odległość mogłaby być w prosty sposób zmniejszona. Zauważyli, że okap dachu na projektowanym budynku ma szerokość 0,60 m, plus rura spustowa 0,12 m, co pomniejsza odległość od granicy ich działki do 0,9 m. Zdaniem skarżących jest to istotne też z tego względu, że okap wykonany ma być z materiałów łatwopalnych, tj. krokiew, łata, deskowanie, co zwiększa ryzyko pożarowe, szczególnie, że w budynku skarżących od strony działki nr "[...]" znajduje się kotłowania. Dlatego okap powinien zostać wykonany z materiałów niepalnych. Skarżący zakwestionowali, aby ściana obłożona 20 cm styropianem mogła zostać uznana za przegrodę zagrożenia przeciwpożarowego. Zarzucili, że organy obu instancji nie poczyniły ustaleń w przedmiocie zaistnienia szczególnych okoliczności uzasadniających usytuowanie budynku na działce nr "[...]" w odległości mniejszej niż 3 m od granicy z ich działką. Podali, że z okien budynku projektowanego można zajrzeć do pomieszczeń mieszkalnych i łazienki skarżących, co narusza prawo skarżących do zachowania odpowiedniej intymności, przestrzeni i widoku. Zdaniem skarżących w celu dokonania prawidłowych ustaleń niezbędne jest przeprowadzenie w niniejszej sprawie szczegółowego postępowania dowodowego, czego organy nie uczyniły.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Podkreślono, że w uzasadnieniu skarżonej decyzji organ ustosunkował się do zarzutów podnoszonych przez odwołujących, wskazując fakty które uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł, oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Organ nie zgodził się z zarzutem braku "linii domiarowych lokalizujących budynek w odległości od granic działek". Wskazał, że na projekcie zagospodarowania działki stanowiącym 25 kartę projektu budowlanego widoczne są linie wymiarowe, obrazujące wymiary budynku jak również odległość budynku od granicy działki skarżących oraz działki drogowej, na podstawie których jednoznacznie można odczytać w jakiej odległości od działki nr "[...]" został zaprojektowany przedmiotowy budynek. Natomiast fakt w jakiej odległości budynek został zrealizowany, nie może być przedmiotem przedmiotowego postępowania, gdyż dotyczy zdarzeń po wydaniu decyzji. A sprawdzanie zgodności realizacji inwestycji z zatwierdzonym projektem budowlanym nie należy do kompetencji organu administracji architektoniczno-budowlanej. Zaznaczono też, że prawidłowość zaprojektowania, a tym samym spełnienie przepisów potwierdził rzeczoznawca do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgadniając projekt zagospodarowania terenu, o czym stanowi karta 47 akt sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej dokonywaną pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Wzruszenie zaskarżonego rozstrzygnięcia, jak wynika z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. ), dalej jako: "p.p.s.a.", następuje jedynie wówczas, gdy przedmiotowa kontrola wykaże naruszenie przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
W rozpoznawanej sprawie sąd, dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji wydanej po wznowieniu postępowania, w świetle powołanych wyżej kryteriów oraz w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., nie stwierdził naruszeń prawa dających podstawę do jej wyeliminowania z obrotu prawnego.
Na wstępie rozważań zwrócić należy uwagę, że jedną z fundamentalnych zasad postępowania administracyjnego jest wyrażona w art.16 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013r. poz. 267), powoływanej w skrócie jako: "k.p.a.", zasada trwałości decyzji ostatecznych, która ma na celu nie tylko ochronę praw nabytych strony, ale w ogóle istniejącego porządku prawnego. Pewność obrotu prawnego wymaga, by decyzje ostateczne były co do zasady trwałe. W systemie prawa polskiego każda ostateczna decyzja administracyjna korzysta z domniemania prawidłowości. Organ, który wydał decyzję wadliwą, jest tą decyzją związany do czasu jej zmiany w sposób przewidziany prawem. Wszelkie decyzje ostateczne organów administracyjnych, zgodnie z zasadą ich trwałości, mogą być weryfikowane zupełnie wyjątkowo, tylko i wyłącznie w określonych trybach nadzwyczajnych. Doniosłość tej zasady powoduje, jak się podkreśla w doktrynie prawa administracyjnego, że stabilizacja porządku prawnego jest wartością większą niż potrzeba eliminowania z obrotu prawnego wadliwych decyzji. Mimo to ustawodawca przewidział tryby wzruszania decyzji ostatecznych, a jednym z nich jest przewidziana w rozdziale 12 działu II k.p.a. możliwość wznowienia postępowania.
Postępowanie o wznowienie jest odrębnym, obok postępowania o stwierdzenie nieważności oraz postępowania w sprawie uchylenia lub zmiany decyzji dotkniętej wadami niekwalifikowanymi bądź decyzji prawidłowej, trybem wzruszenia decyzji ostatecznych. Przedmiotem tego postępowania nadzwyczajnego jest przeprowadzenie kontroli prawidłowości decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym. Zauważyć jednak należy, iż omawiane postępowanie nie stanowi kolejnej "trzeciej instancji", w której bada się sprawę ponownie w jej całokształcie. Wspomnianą kontrolę wyznaczają określone przepisami przesłanki, wystąpienie których dopiero otwiera możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy zakończonej decyzją ostateczną. Oznacza to, że korzystanie z tego nadzwyczajnego środka procesowego może mieć miejsce wyłącznie w przypadkach i na zasadach określonych w k.p.a. Omawiany tryb służy rozwiązaniu sytuacji, kiedy po wydaniu decyzji ostatecznej ujawniła się wadliwość postępowania, na którym oparto ostateczne rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej albo, gdy powstały później okoliczności, które pozbawiają znaczenia przesłanki, na jakich oparto rozstrzygnięcie sprawy. Ustawodawca w art.145 § 1, art.145a § 1
i art.145b § 1 k.p.a. wymienił istotne wady postępowania, których wystąpienie obliguje organ do wznowienia postępowania w celu sprawdzenia, czy jakaś z wad postępowania nie wpłynęła na treść rozstrzygnięcia.
W dotychczasowym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego zwracano uwagę, że wznowienie postępowania administracyjnego jest jednym
z nadzwyczajnych trybów procesowych, którego przedmiotem jest weryfikacja prawidłowości decyzji ostatecznej wydanej w zwykłym postępowaniu administracyjnym. Celem wznowionego postępowania jest ustalenie, czy postępowanie zwykłe było dotknięte określonymi wadami i usunięcie ewentualnych wadliwości, ustalenie czy
i w jakim zakresie ta wadliwość wpłynęła na byt prawny decyzji ostatecznej oraz - w razie stwierdzenia wadliwości decyzji dotychczasowej - doprowadzenie do jej uchylenia i wydania nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy albo stwierdzenie, że decyzja dotychczasowa została wydana z określonym naruszeniem prawa. Decyzje wydane po wznowieniu postępowania dotyczą zatem w końcowym rezultacie bytu prawnego decyzji ostatecznych wydanych w postępowaniu zwykłym (por. uchwała 7 sędziów NSA z dnia 2 grudnia 2002r. o sygn. akt OPS 11/02, publ. Prok. i Pr. 2003/2/46).
Postępowanie wznowieniowe toczy się zatem w zawężonych ramach. Jego przedmiotem nie jest ponowne rozpoznanie sprawy we wszystkich jej aspektach,
a jedynie zbadanie, czy zaszły wyjątkowe okoliczności, powołane przez wnioskodawcę, a wymienione w art.145 § 1, art.145a § 1 i art.145b § 1 k.p.a. i ich znaczenie dla rozstrzygnięcia istoty sprawy.
Przepisy normujące instytucję wznowienia postępowania wyodrębniają dwa etapy postępowania w sprawie wznowienia postępowania. W pierwszym etapie organ, który jest właściwy do załatwienia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną, bada czy podanie o wznowienie wniosła strona w rozumieniu art. 28 k.p.a., czy wskazano w nim ustawowe przesłanki wznowienia, a także czy dotyczy ono decyzji ostatecznej oraz czy zostało wniesione w terminie określonym w art. 148 k.p.a. Pozytywne ustalenia w tym zakresie uzasadniają wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania, które rozpoczyna drugi etap postępowania i stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 1 i 2 k.p.a.).
Stosownie do art. 151 §1 k.p.a. decyzją wydaną po wznowieniu postępowania organ odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub 145b (pkt 1) albo uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub 145b, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy ( pkt 2), bądź też w przypadku, gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji (§ 2). Stosownie do art. 146 § 2 k.p.a. nie uchyla się decyzji w przypadku, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.
W rozpatrywanym przypadku wznowione postępowanie administracyjne dotyczyło etapu, gdy organ decyzyjny potwierdził, że kwestionowane pozwolenie na budowę zostało wydane z naruszeniem prawa, określonym w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a, czyli wystąpiła podstawa wznowienia postępowania, co oznacza, że zakończone ostateczną decyzją postępowanie administracyjne dotknięte było kwalifikowaną wadą, polegającą na pozbawieniu skarżących udziału w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę. Okoliczność ta jednak nie mogła skutkować automatycznie uchyleniem decyzji o pozwoleniu na budowę. W świetle przytoczonych przepisów, w takiej sytuacji organ architektoniczno-budowlany miał obowiązek ponownie rozważyć wniosek inwestora i zweryfikować zgodność z prawem zgłoszonego projektu budowlanego
w zabudowie szeregowej na działce nr "[...]", w kontekście przysługujących skarżącym uprawnień do działki nr "[...]", na której realizują budowę domu jednorodzinnego w zabudowie wolnostojącej. Zaznaczyć trzeba, na co słusznie zwrócił uwagę organ II instancji, że w niniejszym postępowaniu wznowieniowym przedmiotem oceny nie mogła być zgodność wykonanych już robót budowlanych z wydanym pozwoleniem na budowę, którym zatwierdzono projekt budowlany w konkretnym kształcie. Wykonanie bowiem robót budowlanych dotyczy już następnego, odrębnego etapu procesu budowlanego. Kontrola legalności realizacji robót budowlanych, w tym ich zgodności z wydanym pozwoleniem na budowę należy do właściwości organów nadzoru budowlanego, a więc wymaga odrębnego postępowania administracyjnego co do skutków ewentualnych naruszeń. Przedmiotowe postępowanie miało natomiast odpowiedzieć jedynie na pytanie, czy inwestor mógł uzyskać pozwolenie na budowę zgodnie z wnioskiem w aspekcie interesu prawnego skarżących.
W rozpoznawanej sprawie, wbrew przekonaniu skarżących, nie zachodzi potrzeba przeprowadzania dodatkowego szczegółowego postępowania dowodowego w celu oceny, czy wniosek inwestora nie narusza prawa. Skarżący, jak wnioskować można z argumentów skargi, błędnie utożsamiają ograniczenie ich prawa, jak wskazali –do intymności, przestrzeni i widoku- z naruszeniem porządku prawnego. Kwestionowane pozwolenie na budowę mogłoby zostać wyeliminowane z obrotu prawnego tylko wówczas, gdy wraz z wydaniem decyzji godzącej w ich prawem chronione interesy, poprzez ograniczenie przysługujących im praw, doszło do jednoczesnego naruszenia obiektywnego porządku prawnego. Zgłoszony przez inwestora projekt budowlany odpowiada zaś obowiązującym przepisom prawa. Wyjaśnić należy, że stosownie do art. 34 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U z 2013r. poz. 1409 ze zm.) inwestor składa projekt w konkretnym kształcie i jeżeli przedłożony projekt budowlany został opracowany zgodnie z przepisami prawa, organ architektoniczno-budowlany nie może odmówić jego zatwierdzenia i udzielenia pozwolenia na budowę. Wynika to wprost z art. 35 ust. 4 ustawy Prawo budowlane. Oznacza to, że organ jest co do zasady związany wnioskiem i przedstawionymi w projekcie budowlanym ustaleniami i nie może rozważać słuszności przyjętych przez inwestora rozwiązań, a jedynie może skontrolować, czy nie naruszają one obowiązujących w tym względzie przepisów prawa. Dlatego zakres postępowania wyjaśniającego wyznaczała treść przepisów prawa mających w sprawie zastosowanie.
W rozpatrywanym przypadku skarżący kwestionowali dopuszczenie zbyt bliskiej zabudowy na sąsiedniej działce nr "[...]" od granicy działki i wykazywali związane z tym uciążliwości dla ich nieruchomości. Zważyć należy w związku z tym, że kwestię wymaganych odległości reguluje szczegółowo powoływany § 12 rozporządzenia
w sprawie warunków technicznych. Unormowanie to określa uwarunkowania mające wpływ na zachowanie odległości od budynków i wyznacza minimalne odległości posadowienia budynku od granicy z sąsiednią działką, których zachowanie uwzględnia już wymagania dotyczące odpowiedniego usytuowania na działce budowlanej oraz poszanowania występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 8 i 9 ustawy Prawo budowlane., o czym stanowi wprost art. 7 ust. 1 pkt 1 tej ustawy. W związku z tym przyjąć należy, że § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych konsumuje prawo właścicieli nieruchomości do intymności, przestrzeni, czy widoku. Określenie przez prawodawcę dopuszczalnych odległości zabudowy od granicy działki nie sprzeciwia się wcale treści art. 144 Kodeksu cywilnego, który nakazuje właścicielowi nieruchomości przy wykonywaniu swego prawa powstrzymywać się od działań, które by zakłócały korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych. Przepis ten wiąże niezależnie od odległości występującej pomiędzy nieruchomościami. Przyjmuje się, że odległość pomiędzy nieruchomością wyjściową
a nieruchomością dotkniętą skutkami immisji nie ma znaczenia, byleby istniał związek przyczynowy pomiędzy emisją zakłóceń wychodzących z jednej nieruchomości oraz skutkami tej emisji odczuwanymi na innej nieruchomości. Immisje mogą zatem dotykać nieruchomości nawet znacznie oddalonych od źródła oddziaływań (tak: S. Rudnicki, Sąsiedztwo nieruchomości. Problematyka prawna, Kraków 1998, s. 23, także Anna Sylwestrzak Sąsiedztwo nieruchomości, Komentarz, publ. WK 2014). W związku z tym w niniejszym postępowaniu nie było potrzeby analizowania na jakie zakłócenia skarżący mogą zostać narażeni w związku z wnioskowaną zabudową na działce
nr "[...]".
Z treści § 12 rozporządzenia wynika, że prawodawca określił sztywno minimalne odległości budynków od granicy z sąsiednią działką budowlaną, jeżeli inne wymagania nie wynikają z § 13, 60 i 271-273 tego rozporządzenia lub przepisów odrębnych. Tym samym należało najpierw rozważyć, czy w rozpoznawanej sprawie mają zastosowanie § 13, 60 i 271-273 rozporządzenia. W tym celu organ I instancji prawidłowo wezwał pełnomocnika inwestora do uzupełnienia dokumentacji projektowej o potrzebne analizy, które następnie zweryfikował pod względem prawidłowości sporządzenia i wynikających zeń wniosków. Pierwszy z wymienionych przepisów wymaga zapewnienia naturalnego oświetlenia pomieszczeniom przeznaczonym na pobyt ludzi, wskazując jednocześnie, że warunek ten jest spełniony, gdy na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się inny obiekt przesłaniający w odległości mniejszej niż wysokość przesłaniania. Ze znajdującej się w aktach administracyjnych analizy przesłaniania (k. 42) wynika, że wysokość przesłaniania w rozpatrywanym przypadku wynosi 5,18 m i jest mniejsza od odległości między budynkami, czego skarżący w ogóle nie kwestionują.
Z akt sprawy wynika, że budynek skarżących usytuowany jest w odległości 4,06 m od granicy z działką nr "[...]" (k. 24 akt administracyjnych). Z dokumentacji projektowej zabudowy działki "[...]", w tym projektu architektoniczno- budowlanego oraz projektu zagospodarowania działki wynika zaś, że usytuowanie spornego budynku ścianą szczytową bez okien zaprojektowano w odległości 1,57 m od granicy działki skarżących. Odległość ta została jednoznacznie wskazana na k. 25 dokumentacji projektowej. W związku z tym nie może być wątpliwości, że projekt zawiera niezbędne dane, a także wiadomym jest w jakiej dokładnie odległości dopuszczono zabudowę od strony działki skarżących. Ustalenie konkretnej odległość zewnętrznych ścian projektowanego budynku od granicy działki oraz stałe współrzędne punktów granicznych działki pozwalają geodecie na dokładne wytyczenie obiektu w terenie.
W sprawie nie budzi również wątpliwości, że § 60 ust. 1 i 2 rozporządzenia, który ma na celu zapewnienie minimalnego nasłonecznienia pomieszczeń mieszkalnych, nie dotyczy omawianego przypadku, gdyż budynek na działce nr 42/1 zaprojektowano równolegle do domu skarżących od strony północnej.
Odnosząc się zaś do wymogów przeciwpożarowych, to wskazać należy, że stosownie do § 271 ust. 1 odległość między zewnętrznymi ścianami budynków mieszkalnych niebędącymi ścianami oddzielenia przeciwpożarowego powinna wynieść 8 m. A contrario, jeżeli ściany zewnętrzne sąsiednich budynków spełniają normy ścian oddzielenia przeciwpożarowego, unormowania tego nie stosuje się. Potwierdza
to § 272 ust. 3 rozporządzenia, który stanowi, że budynek usytuowany bezpośrednio przy granicy działki powinien mieć od strony sąsiedniej działki ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej określonej w § 232 ust. 4 i 5.
W rozpoznawanej sprawie w dniu 4 kwietnia 2014r. uprawniony rzeczoznawca do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych uzgodnił projekt, stwierdzając jego zgodność
z wymogami ochrony przeciwpożarowej. Uzgodnienie to nie budzi zastrzeżeń, skoro zgodnie z k. 27 dokumentacji projektowej ściana szczytowa zewnętrzna spornego budynku wykonana ma zostać z bloczków wapienno-piaskowych Silka E18 o grubości 18 cm, czyli materiału niepalnego. Ściana taka niewątpliwie zapobiega rozprzestrzenianiu się ognia. Ocieplenie takiej ściany styropianem nie pozbawia jej cech ściany oddzielenia przeciwpożarowego. Również dach spornego budynku ma zostać pokryty dachówką, a więc materiałem niepalnym.
Wobec powyższego skoro § 13, § 60 i § 271-273 rozporządzenia nie mają
w sprawie zastosowania, ustalenie minimalnej odległości posadowienia projektowanego budynku w zabudowie szeregowej od granicy działki skarżących wymagało jedynie zgodności w warunkami określonymi w samym § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Z analizy tego unormowania wynika, że sporne przedsięwzięcie budowlane odpowiada dyspozycji ust. 3 pkt 1 tego paragrafu. Unormowanie to dopuszcza w zabudowie jednorodzinnej sytuowanie budynku ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 pkt 2, lecz nie mniejszej niż 1,5 m, gdy działka budowlana ma szerokość mniejszą niż 16 m. Przepis ten pozwala na zmniejszenie ogólnie dopuszczonych odległości ze względu na dwie okoliczności: zabudowę jednorodzinną oraz szerokość działki mniejszą niż 16 m. W rozpatrywanym przypadku oba te warunki zostały spełnione. Nie można było więc sprzeciwić się projektowanemu posadowieniu budynku na działce nr "[...]". Sąd podziela również stanowisko organów odnoszące się do interpretacji ust. 5 pkt 1 omawianego § 12 rozporządzenia. Przepis ten wprowadza ograniczenie odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną do 1,5 m do okapu, gzymsu, balkonu lub daszku nad wejściem, a także do takich części budynku jak galeria, taras, schody zewnętrzne, pochylnia lub rampa – a więc elementów wystających poza obręb ściany. Funkcjonowanie tej regulacji można odnieść jedynie do ust. 1 § 12 rozporządzenia, który dopuszcza sytuowanie samej ściany w odległości odpowiednio 4 lub 3 m. Inne rozumienie tego przepisu wykluczałoby dopuszczoną
w ust. 3 § 12 możliwość sytuowania ściany w odległości 1,5 m od granicy
lub bezpośrednio na granicy.
Wyjaśnić należy także, wobec podnoszonych w skardze argumentów, że organ II instancji nie był związany swoją uprzednią oceną prawną i wskazaniami wyrażonymi w decyzjach kasacyjnych, wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Unormowanie to wprawdzie zobowiązuje organ II instancji (w zdaniu 2) do wskazania, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrywaniu sprawy przez organ I instancji, jednak ma to na celu wykazanie uzasadnienia dla decyzji kasacyjnej. Z powołanego przepisu nie wynika natomiast, że organ I instancji jest związany poglądem prawnym wyrażonym w uzasadnieniu decyzji kasacyjnej ani też, że organ odwoławczy jest uprawniony do udzielania wskazówek co do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy przekazanej organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Decyzja kasacyjna nie może więc zawierać takich wskazań, które przesądzałyby o treści ponownej decyzji organu I instancji. Podkreślić należy, że organ I instancji ponownie rozpatrując zwróconą mu sprawę, działa na zasadach ogólnych. Decyzja wydana po ponownym rozpatrzeniu sprawy nie ma charakteru uzupełniającego w stosunku do poprzedniej, uchylonej decyzji oraz wydanej decyzji kasacyjnej. Ponowne rozstrzygnięcie otwiera też stronie możliwość wniesienia odwołania do organu wyższego stopnia, który ma obowiązek na nowo rozpatrzyć wszystkie okoliczności sprawy pod względem faktycznym i prawnym, według stanu na dzień orzekania.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło