II SA/Ol 1292/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi Zarządu Dróg Wojewódzkich Rejon Dróg w A działającego z upoważnienia Zarządu Województwa A na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" w przedmiocie kary za zajęcie pasa drogowego postanawia odrzucić skargę. WSA/post.1 - sentencja postanowienia Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, że decyzją z dnia "[...]" Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję z dnia "[...]" wydaną z upoważnienia Zarządu Województwa przez Kierownika Rejonu Dróg Wojewódzkich w A w sprawie wymierzenia kary za zajęcie bez zezwolenia zarządcy drogi pasa drogowego drogi wojewódzkiej Nr "[...]" w km 30+600 obręb A, poprzez zasypanie rowu przydrożnego celem dojazdu do działki. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie wniósł Zarząd Dróg Wojewódzkich Rejon Dróg w A. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej odrzucenie z powodu braku legitymacji procesowej organu I instancji do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje: Merytoryczne rozpoznanie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądami administracyjnymi badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Stosownie do art. 50 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm. – dalej jako p.p.s.a.), uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. Nie można natomiast wskazać podstaw do wykazania interesu prawnego organu administracji pierwszej instancji do kwestionowania przed sądem administracyjnym orzeczeń organu odwoławczego. Organ administracji, rozstrzygający indywidualne sprawy z zakresu administracji publicznej w sprawach kar za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi, nie jest podmiotem posiadającym własny interes prawny w zaskarżeniu orzeczenia organu drugiej instancji. Jak wynika bowiem z przytoczonej regulacji prawnej, podstawą uzyskania legitymacji procesowej strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest przede wszystkim posiadanie interesu prawnego. Z uwzględnieniem tego właśnie kryterium należy też ocenić, czy Zarząd Dróg Wojewódzkich Rejon Dróg jest podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi w niniejszej sprawie, w której działający z upoważnienia Zarządu Województwa A Kierownik Zarządu Dróg Wojewódzkich Rejon Dróg w A wydaje decyzję administracyjną w pierwszej instancji. Stosownie do art. 40 ust. 12 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 260) za zajęcie pasa drogowego (z wymienionych w tym przepisie przyczyn) zarządca drogi wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty ustalonej zgodnie z ust. 4-6 tego artykułu. W świetle powołanych przepisów prawa oraz w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy, nie może budzić wątpliwości, że Kierownik Rejonu Dróg jest organem I instancji działającym z upoważnienia Zarządu Województwa właściwym do orzekania w przedmiocie kary za zajęcie pasa drogowego. Organ ten wydał zresztą decyzję w tym przedmiocie, która następnie została uchylona zaskarżoną decyzją organu odwoławczego, a sprawa została przekazana organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Mając na względzie ugruntowany w orzecznictwie sądowoadministracyjnym pogląd, który należy podzielić także w niniejszej sprawie, stwierdzić należy, że organ I instancji (którym w niniejszej sprawie jest działający z upoważnienia Zarządu Województwa A Kierownik Zarząd Dróg Wojewódzkich Rejon Dróg w A) nie ma legitymacji do kwestionowania przed sądem administracyjnym rozstrzygnięcia organu odwoławczego, gdyż nie jest podmiotem posiadającym własny interes prawny w prowadzonym postępowaniu administracyjnym dotyczącym cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych konkretnej stronie tego postępowania. Takiego interesu nie ma także Zarząd Dróg Wojewódzkich Rejon A, którego organem jest jej Kierownik działający z upoważnienia Zarządu Województwa. Jak już wyżej wskazano powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w indywidualnej sprawie w formie decyzji administracyjnej, wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym, czy sądowoadministracyjnym. W takiej sytuacji jednostka samorządu terytorialnego nie ma legitymacji procesowej strony w tym postępowaniu, nie jest również podmiotem uprawnionym do zaskarżenia decyzji administracyjnych do sądu administracyjnego. Włączenie organów samorządowych do systemu organów administracji publicznej prowadzących postępowanie w konkretnej sprawie stron postępowania znacznie ogranicza zakres uprawnień procesowych tych jednostek. Co więcej, w zakresie, w jakim organ jednostki samorządu terytorialnego wykonuje funkcję organu administracji publicznej nie jest on /ani też żaden z pozostałych organów danej jednostki/ uprawniony do reprezentowania jej interesu prawnego, rozumianego jako interes osoby prawnej. Uprawnienie do korzystania z władztwa administracyjnego przez samorząd terytorialny uzasadnia ograniczenie jego dominium (zob. uchwałę NSA z 19 maja 2003r., sygn. akt OPS 1/03, ONSA 2003, nr 4, poz. 115 oraz postanowienie NSA z 20 listopada 2007r., sygn. akt I OSK 1649/07, dostępne pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Podobnie w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego wskazuje się, że przyznanie jednostce samorządu terytorialnego, której organ wydał decyzję w I instancji, uprawnienia do wniesienia w tej sprawie skargi do sądu administracyjnego mogłoby podważać zaufanie do organów władzy publicznej, że będą one działać zgodnie z prawem dla realizacji dobra wspólnego. Jednostki te nie mają bowiem własnych praw ani prawnie chronionych interesów, których mogłyby dochodzić w relacjach z administrowanymi (zob. wyrok TK z 29 października 2009r., sygn. akt K 32/08, OTK 2009, nr 9, poz. 139). Skoro Zarząd Dróg Wojewódzkich Rejon Dróg w A nie posiada legitymacji do zainicjowania kontroli sądowoadministracyjnej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego jako organu II instancji w niniejszej sprawie, na mocy art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., skargę należało odrzucić.