II SA/Ol 132/14
PostanowienieWSA w Olsztynie2014-04-01
Skład orzekający: Krzysztof Nesteruk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której jedynym źródłem utrzymania są świadczenia socjalne, a jedynym majątkiem jest nieukończony dom służący zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w całości?Ratio decidendi
Osoba fizyczna może zostać zwolniona od kosztów sądowych w całości, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W sytuacji, gdy jedynymi źródłami utrzymania są świadczenia socjalne, a jedynym majątkiem jest nieukończony dom służący zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych, spełniona jest przesłanka do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, czyli zwolnienia od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżący W.P. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, powołując się na swoją trudną sytuację materialną. Do wniosku załączył formularz PPF, w którym wykazał posiadanie nieukończonego domu i działki, a także dochody żony z tytułu świadczeń socjalnych (zasiłek pielęgnacyjny i stały). W aktach sprawy znajdowały się również kopie decyzji przyznających te świadczenia oraz oświadczenie żony o braku innych środków i zadłużeniu. Referendarz sądowy uznał, że sytuacja materialna rodziny skarżącego uzasadnia zwolnienie od kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Postanowiono zwolnić skarżącego od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Krzysztof Nesteruk po rozpoznaniu w dniu 1 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W.P. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W.P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w "[...]" z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie wydania zaświadczenia postanawia zwolnić skarżącego od kosztów sądowych.
W odpowiedzi na doręczenie odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi, skarżący – W.P. złożył pismo, w którym powołując się na swoje ubóstwo, wniósł o "zwolnienie od wpisów sądowych i kosztów". Zgodnie
z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, zawartym w urzędowym formularzu PPF, który załączony został do przedmiotowego pisma, skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną. W rubryce nr 7.1. skarżący wykazał dom
o powierzchni ok. 120 m2 ("w trakcie przerwanej budowy") oraz działkę, na której jest posadowiony, o powierzchni 0,05 ha, natomiast w rubryce nr 10 wykazał dochody żony w kwocie 379,50 zł z tytułu "ubóstwa" i w kwocie 153 zł z tytułu "niepełnosprawności".
Dla pełnego zobrazowania sytuacji materialnej rodziny skarżącego, do akt niniejszej sprawy włączone zostały – ze sprawy o sygn. akt II SA/Ol 580/13 – złożone przez żonę skarżącego na wezwanie Referendarza sądowego kopie decyzji dotyczących otrzymywanych przez nią świadczeń socjalnych, z których wynika, że przyznane jej zostały: zasiłek pielęgnacyjny w kwocie 153 zł (od dnia 1 lutego 2009 r. na stałe) i zasiłek stały w kwocie 379,50 zł (w tej kwocie od dnia 1 października 2012 r.), oraz kopia dodatkowego oświadczenia, w którym podniosła, iż nie płacą podatków
i innych należności, posiadają zadłużenie i brakuje im środków na leczenie. Wyjaśniła również, iż stan "niedokończonej budowy" (domu) pozostaje bez zmian od wielu lat.
Wskazać należy, iż zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie ppsa, zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części, czyli przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, następuje, jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Przedstawiona wyżej sytuacja materialna skarżącego i jego żony przemawia za uznaniem, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca zwolnienie skarżącego od kosztów sądowych w całości. W sytuacji, gdy jedynymi źródłami utrzymania rodziny skarżącego są świadczenia socjalne (zasiłek pielęgnacyjny i zasiłek stały) za obiektywnie niemożliwe uznać należy zabezpieczenie środków pieniężnych, które mogłyby być przeznaczone na pokrycie jakichkolwiek kosztów sądowych. Skarżący nie posiada również majątku, który umożliwiałby pozyskanie środków pieniężnych na ten cel. Nieukończony dom, który stanowi jedyny majątek rodziny, służy bowiem zaspokojeniu jej potrzeb mieszkaniowych. W konsekwencji,
w warunkach niniejszej sprawy stwierdzić należy, że skarżący nie jest w stanie bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i żony ponieść kosztów sądowych
w jakimkolwiek zakresie.
Tym samym, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 ppsa, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło