II SA/Ol 137/10
PostanowienieWSA w Olsztynie2010-05-10
Skład orzekający: Agnieszka Bińczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy skarżący jest zwolniony z kosztów sądowych z mocy ustawy, można mu przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia zawodowego pełnomocnika?Ratio decidendi
Skarżący zwolniony z kosztów sądowych z mocy ustawy (art. 239 pkt 1 lit. a PPSA) może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia zawodowego pełnomocnika, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 PPSA). W przypadku trudnej sytuacji finansowej, niskich dochodów i braku majątku, przyznanie pełnomocnika jest uzasadnione.Stan faktyczny
J. S. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Skarżący wyraził niezadowolenie z wyroku oddalającego jego skargę. Z oświadczenia o stanie rodzinnym wynika, że skarżący i jego żona nie posiadają nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych, a ich jedynym dochodem jest renta. Dodatkowo, małżonkowie nie pracują, skarżący ma orzeczoną grupę inwalidzką, a mieszkają w lokalu socjalnym, korzystając ze świadczeń z pomocy społecznej.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Agnieszka Bińczyk po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie zasiłku celowego postanawia przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące ustanowienie radcy prawnego.
We wniosku z dnia 30 kwietnia 2010 r., złożonym na urzędowym formularzu J. S. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", Nr "[...]". W uzasadnieniu wyraził niezadowolenie z podjętego w niniejszej sprawie wyroku oddalającego jego skargę. Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną. Małżonkowie nie posiadają żadnych nieruchomości, zasobów pieniężnych i przedmiotów wartościowych. Źródłem dochodu skarżącego i jego żony jest renta w kwocie "[...]". W rubrykach nr 9 i 11 skarżący wskazał, iż posiada znaczne zadłużenie, za które wini przedstawicieli władzy sądowniczej.
Dodać należy, iż ze znajdującej się w aktach administracyjnych aktualizacji wywiadu środowiskowego ("[...]") wynika ponadto, iż małżonkowie nie pracują; skarżący ma orzeczoną na stałe "[...]" grupę inwalidzką; lokal, w którym mieszkają jest lokalem socjalnym. Skarżący wraz z żoną systematycznie korzystają ze świadczeń z pomocy społecznej [zasiłki: okresowy i celowy (m.in. na leki, na zakup posiłku)].
Wskazać należy, iż w świetle art. 239 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skarżący zwolniony jest z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w niniejszej sprawie z mocy ustawy. Tym samym w zakresie rozstrzygnięcia przedmiotowego wniosku pozostaje kwestia ustanowienia zawodowego pełnomocnika.
Zgodnie z art. 262 powołanej ustawy, do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych odpowiednie zastosowanie mają przepisy o przyznaniu prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy. Stosownie też do art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 powołanej ustawy, ustanowienie radcy prawnego lub adwokata, czyli przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, iż w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca przyznanie skarżącemu prawa pomocy, obejmującego ustanowienie zawodowego pełnomocnika. Zauważyć należy, iż sytuacja finansowa 2-osobowej rodziny jest tak zła, że zmusza skarżącego do posiłkowania się świadczeniami z pomocy społecznej. Dochód, którym dysponuje, jest bowiem tak niski, że nie wystarcza na zaspokojenie wszystkich niezbędnych potrzeb bieżących rodziny, w tym w zakresie wyżywienia i leczenia. W tej natomiast sytuacji za obiektywnie niemożliwe uznać należy zabezpieczenie przez niego środków pieniężnych, które mogłyby być przeznaczone na pokrycie wskazanych wyżej kosztów postępowania sądowego. Skarżący i jego żona nie posiadają również żadnych środków majątkowych, które umożliwiłyby mu poniesienie tych kosztów.
Mając na uwadze powyższe, za uzasadnione uznano przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującego ustanowienie zawodowego pełnomocnika. W niniejszej sprawie, pełnomocnikiem może być zarówno radca prawny, jak i adwokat. Wobec braku jednoznacznego wskazania pełnomocnika, o którego ustanowienie wnosi skarżący, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono zatem przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące ustanowienie radcy prawnego.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło