II SA/Ol 140/18
WyrokWSA w Olsztynie2018-05-08
Skład orzekający: Alicja Jaszczak-Sikora, Ewa Osipuk, Katarzyna Matczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo stwierdziło niedopuszczalność zażalenia na postanowienie organu pierwszej instancji nakładające obowiązek przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, podczas gdy ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku przewiduje wprost prawo do zażalenia na takie postanowienie?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze błędnie stwierdziło niedopuszczalność zażalenia na postanowienie organu pierwszej instancji nakładające obowiązek przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Zgodnie z art. 65 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, na postanowienie wydane na podstawie art. 63 ust. 1 tej ustawy przysługuje zażalenie. Organ odwoławczy powinien był rozpoznać zażalenie merytorycznie, a nie stwierdzać jego niedopuszczalność.Stan faktyczny
Organ pierwszej instancji nałożył na Spółkę obowiązek przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla budowy stacji bazowej telefonii komórkowej, uznając, że przedsięwzięcie wymaga oceny oddziaływania na środowisko. Spółka wniosła zażalenie, twierdząc, że inwestycja nie należy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło niedopuszczalność zażalenia, argumentując brak podstawy prawnej do wydania postanowienia przez organ pierwszej instancji i tym samym niedopuszczalność zażalenia. Spółka zaskarżyła postanowienie Kolegium do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego i zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej Spółki kwotę 597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora Sędziowie sędzia WSA Ewa Osipuk (spr.) sędzia WSA Katarzyna Matczak Protokolant sekretarz sądowy Marta Kudła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 maja 2018 r. sprawy ze skargi Spółki A na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie niedopuszczalności zażalenia w sprawie obowiązku przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia 1) uchyla zaskarżone postanowienie; 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej Spółki kwotę 597 zł (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Postanowieniem z dnia 10 listopada 2017 r. Burmistrz "[...]" (dalej jako: "organ pierwszej instancji"), nałożył na "[...]" (dalej jako: "Spółka"), obowiązek przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej "[...]".
W uzasadnieniu wywiódł, że zgodnie z art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r.
o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2017 r., poz. 1405), dalej jako "ustawa o udostępnianiu informacji", dla przedmiotowego przedsięwzięcia wymagane jest uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W ramach inwestycji przewiduje się bowiem budowę stacji bazowej telefonii komórkowej, składającej się z wieży wolnostojącej o wysokości do "[...]" m n.p.t. Równoważna moc promieniowania izotropowego pojedynczej anteny mieści się w granicach "[...]" W. W związku z tym, że w otoczeniu stacji, w osi głównej wiązki promieniowania na azymucie "[...]" znajdują się budynki mieszkalne i gospodarcze, a antena izotropowa to antena, która promieniuje jednakowo we wszystkich kierunkach, natomiast wiązka promieniowania rozszerza się
w miarę odległości od anteny, organ pierwszej instancji uznał za istotną przestrzeń oddziaływania wiązki promieniowania. W wyniku analizy wniosku i sprzeciwu mieszkańców dotyczącego lokalizacji przedmiotowej anteny organ pierwszej instancji uznał, że przedmiotowe przedsięwzięcie, stosownie do § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2016 r., poz. 71), dalej jako "rozporządzenie", wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Organ pierwszej instancji stwierdził - że analizując wniosek pod kątem uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, w szczególności rodzaju, usytuowania i skali możliwego oddziaływania - planowane przedsięwzięcie wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
W zażaleniu, złożonym na powyższe postanowienie, Spółka podniosła, że zgodnie z przepisami rozporządzenia, przedmiotowa inwestycja nie należy do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, w związku z powyższym wymóg zawarty w pkt. 1 postanowienia nie ma podstaw prawnych. Spółka dodała, że przedłożyła organowi pierwszej instancji "Kwalifikację przedsięwzięcia", która została wykonana z uwzględnieniem obowiązujących przepisów. Zaznaczyła, że moc EIRP
o wartościach "[...]" planowana dla pojedynczych anten w przedmiotowym przedsięwzięciu mieści się w zakresie mocy podanych w rozporządzeniu, gdzie zarówno dla minimalnych, jak i maksymalnych pochyleń wiązek anten, nie występują miejsca dostępne dla ludności w odległości do 70 m od środka elektrycznego anteny w osi głównej wiązki promieniowania. W związku z powyższym, planowana inwestycja nie zalicza się do przedsięwzięć mogących zawsze lub mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Przedsięwzięcie nie osiąga bowiem progów wskazanych w § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia, wobec tego zostaje uznane za nie niosące ryzyka wystąpienia znaczącego oddziaływania na środowisko, dlatego też nie podlega ono konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
Po rozpatrzeniu zażalenia, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w "[...]" (dalej jako: "Kolegium" lub "organ odwoławczy"), postanowieniem z dnia 21 grudnia 2017 r., stwierdziło niedopuszczalność zażalenia.
Kolegium podniosło w uzasadnieniu, że co do zasady, przepisy proceduralne zawarte
w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.
z 2017 r., poz. 1257, z późn. zm.), dalej powoływanej jako "K.p.a.", i w ustawach szczególnych przewidują wprost sytuacje, w których wydawane są postanowienia
(np. art. 31 § 2, art. 37 § 6 K.p.a.). Zauważyło, że orzecznictwo i doktryna dopuszczają wydawanie postanowień także w przypadkach, gdy brak jest wyraźnego przepisu upoważniającego do wydania postanowienia, np.: wyłączenie pracownika, korzystanie
z pomocy prawnej innego organu, przeprowadzenie dowodu z biegłego. W ocenie Kolegium, powołane przez organ pierwszej instancji art. 123 i art. 7 K.p.a., ani też przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U.
z 2017 r., poz. 1073, z późn. zm.), nie mogły jednak stanowić podstawy do wydania postanowienia o treści, jaka zawarta została w zaskarżonym postanowieniu. Kwestia ta ma istotne znaczenie, gdyż od jej rozstrzygnięcia zależy dopuszczalność wniesienia zażalenia na to postanowienie. Zażalenie jest samodzielnym i formalnym środkiem zaskarżenia, który przysługuje tylko na takie postanowienia, których zaskarżalność przewidują przepisy K.p.a. (art. 141 § 1 K.p.a.), bądź przepisy prawa materialnego, na podstawie których postanowienie zostało wydane. Brak takiego unormowania obliguje organ administracji do stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia w oparciu o art. 134 K.p.a. Kolegium zaznaczyło ponadto, że postanowienie, na które nie służy zażalenie, strona może zaskarżyć w odwołaniu od decyzji głównej w oparciu o art. 142 K.p.a. Dodało, że błędne pouczenie strony o możliwości zaskarżenia postanowienia nie tworzy takiego uprawnienia.
W skardze, złożonej do tut. Sądu, Spółka zarzuciła, że wydając zaskarżone postanowienie Kolegium pominęło treść art. 65 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji, stanowiącego, że na postanowienie, o którym mowa w art. 63 ust. 1, przysługuje zażalenie. Zaznaczyła, że stwierdzenie przez organ odwoławczy niedopuszczalności zażalenia narusza przepisy postępowania i uniemożliwia sądom administracyjnym kontrolę merytoryczną zaskarżonego postanowienia, co wpływa negatywnie na przebieg postępowania i czas jego trwania.
W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2017 r., poz. 2188, z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Jednocześnie zaś, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a.", Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, natomiast
art. 135 p.p.s.a. obliguje sąd do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa.
Przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności zaskarżonego postanowienia według wskazanych wyżej kryteriów wykazała, skarga zasługuje na uwzględnienie. Kolegium przedwcześnie bowiem stwierdziło niedopuszczalność zażalenia na postanowienie z dnia 10 listopada 2017 r.
Postanowieniem tym organ pierwszej instancji nałożył na Spółkę obowiązek przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla opisanego wyżej przedsięwzięcia. Z uzasadnienia tego postanowienia wynika, że po analizie wniosku pod kątem uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, w szczególności rodzaju, usytuowania i skali możliwego oddziaływania, organ pierwszej instancji stwierdził, że planowane przedsięwzięcie wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Zauważyć należy, że w myśl art. 63 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji, obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Zgodnie zaś z art. 65 ust. 1 zd. pierwsze ustawy o udostępnianiu informacji, postanowienia, o których mowa w art. 63 ust. 1 i 2, wydaje się w terminie 30 dni od dnia wszczęcia postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W ust. 2 art. 65 przewidziano, że na postanowienie, o którym mowa
w art. 63 ust. 1, przysługuje zażalenie. Należy również podnieść, że nawet w przypadku niepowołania w sentencji danego aktu administracyjnego (decyzji, postanowienia), właściwych przepisów prawa, które stanową postawę prawną do wydania orzeczenia
o konkretnej treści, akt taki, choć narusza art. 107 § 3 pkt 4 K.p.a., to wywołuje skutki prawne przewidziane w obowiązujących przepisach prawa.
Organ odwoławczy stwierdził w uzasadnieniu postanowienia, że powołane przez organ pierwszej instancji art. 123 i art. 7 K.p.a., ani też przepisy ustawy o planowaniu
i zagospodarowaniu przestrzennym nie mogły stanowić podstawy do wydania postanowienia o treści, jaka zawarta została w zaskarżonym postanowieniu.
Organ odwoławczy winien więc wyjaśnić jednoznacznie, czy zamiarem organu pierwszej instancji było nałożenie na Spółkę obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia (co sugeruje uzasadnienie postanowienia z dnia 10 listopada 2017 r.). Kolegium będzie wówczas zobligowane do merytorycznego rozpoznania - stosownie do art. 65 ust. 2 ustawy
o udostępnianiu informacji - wniesionego przez Spółkę środka zaskarżenia.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ odwoławczy winien wziąć pod uwagę powyższe rozważania i zalecenia Sądu.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., Sąd uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach postępowania, obejmujących wpis od skargi, wynagrodzenie pełnomocnika skarżącego będącego radcą prawnym oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa, orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku
z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło