II SA/Ol 1408/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Jezielska Sędziowie Sędzia WSA Adam Matuszak Sędzia WSA Piotr Chybicki (spr.) Protokolant St. sekretarz sądowy Grażyna Wojtyszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 marca 2016 r. sprawy ze skargi C. i M. K. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie sprzeciwu w sprawie zgłoszenia zamiaru odtworzenia budynku 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Wojewody na rzecz skarżących kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wojewoda ( dalej jako Wojewoda ) decyzją z dnia "[...]" podjęta na podstawie art. 138 par. 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016, poz. 23 j.t. – dalej jako k.p.a. ) - po rozpatrzeniu odwołania C. i M. K. od decyzji Prezydenta "[...]" z dnia "[...]", znak: "[...]" wnoszącej sprzeciw w sprawie zgłoszenia zamiaru odtworzenia budynku garażowego w miejscu rozebranego garażu przy "[...]" na działce nr "[...]",obr. "[...]" – utrzymał w całości w mocy zaskarżoną decyzję. Zaskarżona decyzja zapadła na tle poniższego stanu faktycznego i prawnego. W dniu 6 sierpnia 2015 r. do Urzędu Miasta "[...]" wpłynęło zgłoszenie C. i M. K. o zamiarze odtworzenia budynku garażowego w miejscu rozebranego garażu w "[...]" przy "[...]", na działce nr "[...]", obr. "[...]". Do wniosku załączony został projekt budowlany. Decyzją z dnia "[...]", z upoważniania Prezydenta Miasta "[...]" Zastępca Dyrektora Wydziału Rozwoju Miasta i Budownictwa na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1, art. 80 ust. 1 i art. 82 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2013, poz. 1409 j.t.- dalej jako p.b. ), wniosła sprzeciw w sprawie powyższych robót budowlanych. Uzasadniając podała, że projekt budowlany dotyczy budowy garażu na działce o powierzchni 17,0 m kw, na styku z innym budynkiem, a tym samym podlega obowiązkowi uzyskania pozwolenia na budowę. W odwołaniu C. i M. K. podali, że już w dniu 13 września 2012 r. wnieśli pierwszy wniosek do Prezydenta "[...]" o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania działki nr ‘[...]", obr. "[...]" w "[...]" dla inwestycji polegającej na budowie budynku gospodarczo-garażowego. Prezydent 3-krotnie udzielał pozwolenia na budowę, lecz były one przez Wojewodą uchylane, a sprawa przekazywana organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. Ostatnio decyzją z dnia "[...]" Prezydent Miasta "[...]" ponownie udzielił pozwolenia na budowę budynku garażowego na działce nr "[...]", obr. "[...]" w "[...]", lecz Wojewoda decyzją z dnia "[...]" uchylił w/w decyzję będącą przedmiotem odwołania i odmówił udzielenia pozwolenia na budowę w/w budynku garażowego. Zakwestionowali, aby ich planowany budynek miał się stykać z budyniem na sąsiedniej działce, tj. nr "[...]", gdyż zgodnie z decyzją Nr "[....]" z dnia "[...]" Okręgowej Wojskowej Inspekcji Architektoniczno-Budowlanej, budynek na działce nr "[...]" uzyskał lokalizację czasową, tj. na okres 5 lat, czyli do dnia 14 września 1999 r. Natomiast po upływie tegoż terminu budynek należało usunąć i przywrócić poprzedni stan nieruchomości. Oświadczyli, że decyzja z dnia "[...]" zgłaszająca sprzeciw została doręczona M. K. w dniu "[...]" w Urzędzie Miasta "[...]". Skarżoną decyzją z dnia "[...]" Wojewoda utrzymał w/w decyzję Prezydenta "[...]" w całości w mocy. Podał, że w sprawie nie miał zastosowania art. 29 ust. 1 pkt 2 p.b. stanowiący, że zgłoszeniu podlega zamiar budowy wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, w tym garaży o powierzchni zabudowy do 35 m 2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m 2 powierzchni działki. W konsekwencji w ocenie Wojewody organ pierwszej instancji zasadnie, na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 p.b., zgłosił sprzeciw przeciwko w/w zamierzeniu budowlanemu, gdyż winno być ono realizowane w oparciu o pozwolenie na budowę, jako, że w sprawie mamy do czynienia nie z budową wolno stojącego budynku garażowego, lecz z rozbudową bloku garażowego. Powyższe uzasadniał faktem, że z projektu budowlanego przedłożonego przez odwołującego się wynika, że garaż zaprojektowany został jako skrajny boks w bloku garażowym składającym się z 6 boksów garażowych. Natomiast z rzutu poziomego inwestycji wynika, że projektowany garaż nie posiada oddzielnej ściany zewnętrznej na granicy z istniejącym boksem garażowy. Nadto na podstawie rysunku elewacji frontowej organ stwierdził, że istniejący boks garażowy i projektowany garaż nie posiadają oddzielnego dachu – całość przykryta jest wspólnym dachem. Również płatew stalowa podtrzymująca ten dach jest ciągłą belką wychodzącą z istniejącego boksu. Z kolei odnosząc się do zakwestionowanego przez stronę terminu wniesienia sprzeciwu Wojewoda podał, że organ I instancji wydał decyzję z dnia "[...]" w ciągu 12 dni od daty złożenia organowi sprzeciwu, a zatem z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 30 ust. 5 p.b. Doręczenie decyzji zostało dokonane stronie zgodnie z art. 39 k.p.a., art. 42 § 2 k.p.a., art. 44 § 1 pkt 2, § 2 i 3 k.p.a., zaś jej odbiór nastąpił w terminie wskazanym w art. 44 § 3 k.p.a. Postanowieniem z dnia "[...]" Wojewoda odmówił uzupełnienia własnej decyzji z dnia "[...]". W skardze C. i M. K., wnosząc o uchylenie decyzji Wojewody z dnia "[...]", powielili zarzuty odwołania. Z kolei Wojewoda wnosząc o oddalenie skargi podtrzymał argumentację zawartą w skarżonej decyzji. Wojewódzki Sad Administracyjny w Olsztynie, zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa zarówno materialnego, jak i przepisów postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Zatem kontrola sądowoadministracyjna sprowadza się do zbadania, czy organy wydając zaskarżony akt nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena dokonywana jest natomiast według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania aktu oraz na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. Ponadto, zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej jako: p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zakres tej kontroli wyznaczają zatem nie zarzuty skargi, ale granice sprawy administracyjnej rozstrzygniętej przez organ zaskarżonym aktem. Jednocześnie wskazać należy, że w myśl art. 135 p.p.s.a. sąd obligatoryjnie stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach (także nadzwyczajnych) prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia. Przepis ten nakazuje wyjście poza granice skargi oraz zajęcie się wszystkimi postępowaniami prowadzonymi w granicach danej sprawy. Przedmiotem skargi jest decyzja Wojewody z dnia "[...]" utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta "[...]" z dnia "[...]" wnoszącą sprzeciw w sprawie zgłoszenia przez C. i M. K. zamiaru odtworzenia budynku garażowego w miejscu rozebranego garażu przy "[...]" na działce nr "[...]",obr. "[...]". Materialno-prawną podstawą rozstrzygnięcia w sprawie stanowił art. 29 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 30 ust. 6 pkt 1 p.b. Pierwszy z nich stanowi, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych w tym garaży, altan oraz przydomowych ganków i oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki. Wymaga ona jednak uzyskania zgłoszenia ( art. 30 ust. 1 pkt 1 p.b. ). Natomiast w świetle drugiej podstawy odmowy właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. W ocenie orzekających w sprawie organów zamiar odtworzenia przez C. i M. K. budynku garażowego nie może być realizowany w uproszczonym trybie zgłoszenia zamiaru realizacji robót budowlanych, gdyż nie jest wolno stojącym budynkiem garażowym w rozumieniu przywołanego art. 29 ust. 1 pkt 2 p.b. z przyczyn wskazanych w motywach skażonej decyzji. Przepis art. 30 ust. 5 zdanie trzecie p.b. stanowi, że do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie, w drodze decyzji, sprzeciwu. Powyższy przepis przypisując organom administracji publicznej wykonywanie zadań publicznych, kształtuje relację prawną organ - jednostka na zasadzie władztwa administracyjnego. Jeżeli tak stanowi norma materialnego prawa administracyjnego, to ukształtowanie praw (uprawnień lub obowiązków) jednostki następuje w wyniku władczego działania organów administracji publicznej. Poddając jednostkę władczej ingerencji organów administracji publicznej w państwie prawnym, jednostce zapewniona jest obrona jej interesów prawnych na drodze prawa - drodze postępowania regulowanego przepisami prawa. W konsekwencji to organ w wyniku dokonania autorytatywnej konkretyzacji normy prawa materialnego kształtuje uprawnienia lub obowiązki jednostki (vide: Uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 października 2008 r., II GPS 4/)8). Nie ulega wątpliwości, iż termin o którym mowa w art. 30 ust. 5 p.b. jest terminem materialnym i stanowi okres, w którym może nastąpić ukształtowanie praw lub obowiązków jednostki w ramach administracyjnoprawnego stosunku materialnego. Jego uchybienie wywołuje skutek prawny wygaśnięcia takich praw lub obowiązków. W takim przypadku stosunek materialnoprawny nie może być nawiązany, nie ma zatem przedmiotu postępowania administracyjnego, a wszczęte postępowanie jako bezprzedmiotowe, podlega umorzeniu (vide: B. Adamiak/J. Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz 8 wydanie, Wydawnictwo C.H. Beck, s. 327). Termin 30 dni, określony w art. 30 ust. 5 p.b., jest terminem, w którym organ administracji jest uprawniony do korzystania ze swych kompetencji w sytuacji wypełniającej dyspozycję ust. 6 art. 30. Decyzyjna aktywność organu poza tymi ramami nie ma prawnego umocowania. Termin ten jest zarówno terminem dla "organu" jak i terminem "dla strony". Oznacza bowiem obowiązek powstrzymania się przez stronę od zamierzonego działania przez określony czas, nie krótszy jednak niż 30 dni, liczony od daty złożenia zgłoszenia. Każde orzeczenie administracyjne, jest aktem zewnętrznym, zawierającym władcze rozstrzygnięcie organu administracji w konkretnej sprawie konkretnej osoby. W okolicznościach niniejszej sprawy organ wniósł sprzeciw po upływie terminu, o którym mowa w art. 30 ust. 5 p.b. Art. 1 pkt 8 lit. h ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U.2015.443) zmienił p.b. z dniem 28 czerwca 2015 r. poprzez dodanie art. 30 ust. 6a. Zgodnie z nim za dzień wniesienia sprzeciwu uznaje się dzień nadania decyzji w placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu art. 3 pkt 13 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. poz. 1529) albo w przypadku, o którym mowa w art. 391 Kodeksu postępowania administracyjnego, dzień wprowadzenia do systemu teleinformatycznego. W niniejszej sprawie postępowanie zostało wszczęte już po wejściu w życie w/w art. 30 ust. 6a. p.b. Tymczasem z akt sprawy, w tym ze zwrotnych dowodów doręczenia skarżonej decyzji wynika, że organ podjął próbę doręczenia decyzji wnoszącej sprzeciw z dnia "[...]" posługując się gońcem w rozumieniu art. 39 p.b., a zatem nie w sposób wskazany w w/w przepisie. W zaistniałej sytuacji, wobec uznania, że organ I instancji wniósł sprzeciw po upływie 30- dni od daty doręczenia zgłoszenia, jedynym odpowiadającym prawu rozstrzygnięciem w postępowaniu odwoławczym było uchylenie decyzji Prezydenta Miasta "[...]" w całości i umorzenie postępowania organu I instancji, co też stanowi ocenę prawną i wskazanie co do dalszego postępowania w sprawie. Wskazania co do dalszego postępowania wynikają Skutkiem naruszenia art. 30 ust. 5 ( wskutek jego błędnej wykładni ) w zw. z art. 30 ust. 6a p.b. ( wskutek jego niezastosowania ), na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na mocy art. 200 p.p.s.a. i art. 205 § 1 p.p.s.a.