II SA/Ol 160/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Lipiński po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 marca 2014r. sprawy ze skargi Banku Spółdzielczego z siedzibą w A na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]" w przedmiocie kary za urządzanie loterii promocyjnej bez wymaganego zezwolenia postanawia wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji w całości. Pismem z dnia 20 stycznia 2014r. Bank Spółdzielczy z siedzibą w A działając przez swojego pełnomocnika wywiódł skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]" w przedmiocie kary za urządzanie loterii promocyjnej bez wymaganego zezwolenia. W przedmiotowej skardze zawarto na podstawie art. 61 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wniosek o wstrzymanie wykonania spornej decyzji został powtórzony w odrębnym piśmie z dnia 19 lutego 2014r. Powołano się w nim na art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Strona skarżąca wskazała, że postanowieniem z dnia "[...]" Dyrektor Izby Celnej odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku podniesiono, że wykonanie skarżonej decyzji pociągnie za sobą daleko idące skutki i może spowodować zachwianie sytuacji finansowej banku. Wysokość nałożonej na BS kary należy bowiem w ocenie wnioskodawcy rozpatrywać łącznie z jednocześnie nałożonymi karami inną decyzją - z dnia "[...]" Dyrektora Izby Celnej, orzekającą o wymierzeniu kary w wysokości 762 203,10 złotych, co łącznie poprzez zsumowanie wymierzonych kar z obu decyzji daje kwotę 3 792 555,60 zł, do której wyegzekwowania będzie uprawniony organ. W dalszej części uzasadnienia wniosku skarżący przedstawił bieżącą sytuację finansową banku, wykazał jego majątek oraz podniósł, że BS z siedzibą posiada rachunek bieżący w banku zrzeszającym – BS S.A., za pośrednictwem którego dokonywane są rozliczenia około 17 621 klientów, w tym różnych jednostek samorządu terytorialnego. Nawet ewentualne zajęcie rachunku bankowego, jako najmniej dolegliwy środek egzekucyjny (egzekucja z nieruchomości będzie bowiem zapewne ostatecznym środkiem egzekucyjnym jako najbardziej uciążliwy), spowoduje nie tylko paraliż pracy skarżącego banku, ale i wpłynie na ewentualne wstrzymanie realizacji transakcji jego klientów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z ogólną zasadą wynikającą z treści art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a.", wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu ani czynności. Od powyższej zasady są wyjątki. Przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. wskazuje, iż po przekazaniu skargi sądowi, sąd może, na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części aktu lub czynności o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, za wyjątkiem wskazanym w tym przepisie. Zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie przyjmuje się, że co do zasady przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej mogą być tylko takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania. Przez wykonanie aktu lub czynności należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub przymusowy stanu zgodnego z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie administracyjnym. Dlatego też wykonaniu podlegają tylko takie akty, które wywołują skutek materialnoprawny. Jednocześnie wskazać należy, że szkoda o jakiej mowa w omawianym przepisie nie musi mieć charakteru materialnego, ale dotyczyć może takich prawnych lub faktycznych skutków, które raz zaistniawszy powodują istotne lub trwałe zmiany rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wyd. 4 LexisNexis Warszawa 2010, str. 208). W ocenie Sądu, skarżący w dostateczny sposób uprawdopodobnił wystąpienie przesłanek wskazanych wyżej do udzielenia mu ochrony tymczasowej, przewidzianej art. 61 § 3 p.p.s.a. Sąd uwzględniając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wziął pod uwagę specyfikę działalności skarżącego jako banku, jego rolę na rynku lokalnym i znaczenie dla społeczności lokalnej, a także to, że jest stosunkowo małym bankiem, posiadającym oddziały w niewielkich miejscowościach. W ocenie Sądu istnieje realne prawdopodobieństwo, że wykonanie zaskarżonej decyzji wraz z innymi podobnymi decyzjami może przynieść skumulowany bardzo negatywny efekt ekonomiczny dla tej instytucji finansowej. To zaś może ewentualnie godzić również w klientów tego banku, będących zarówno podmiotami publicznymi (np. jednostki samorządu terytorialnego) jak i prywatnymi. Bez wątpienia wysokość nałożonej kary może potencjalnie stanowić zagrożenie dla bytu samego banku. Ponadto przesłanka zajścia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków dotyczy nie tylko skutków natury materialnej. Podobnie szkoda, o jakiej mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., nie musi mieć charakteru materialnego. Chodzi bowiem o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 marca 2012r., sygn. akt II GSK 414/12, LEX nr 1137946). Działalność banku ma bez wątpienia charakter działalności opartej na zaufaniu jego klientów. Niewątpliwie ma to szczególne znaczenie w przypadku banków spółdzielczych, których zakres działania skierowany jest głównie do podmiotów lokalnych. W ocenie sądu nieuwzględnienie wniosku, przy jednoczesnym ewentualnym wzruszeniu zaskarżonej decyzji mogłoby spowodować dla skarżącego nieodwracalne skutki w postaci utraty wiarygodności w oczach jego klientów. To zaś mogłoby nawet potencjalnie przełożyć się na możliwość likwidacji działalności bankowej przedmiotowego banku poprzez jego upadłość. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.