II SA/Ol 163/07
WyrokWSA w Olsztynie2007-03-15
Skład orzekający: Katarzyna Matczak, Tadeusz Lipiński, Bogusław Jażdżyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zaliczka alimentacyjna może zostać przyznana od miesiąca poprzedzającego miesiąc złożenia wniosku u komornika sądowego, jeśli wniosek ten został złożony w październiku 2006 roku, a okres zasiłkowy rozpoczął się 1 października 2006 roku?Ratio decidendi
Prawo do zaliczki alimentacyjnej ustala się począwszy od miesiąca, w którym został złożony u komornika sądowego wniosek wraz z wymaganą dokumentacją. Skoro wniosek został złożony w październiku 2006 roku, zaliczka przysługuje od tego miesiąca, a nie od miesiąca poprzedzającego (września 2006 roku). Przepis art. 10 ust. 1 Ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej jest bezwzględnie obowiązujący i nie pozwala na przyznanie świadczenia za miesiąc poprzedzający złożenie wniosku.Stan faktyczny
Skarżąca H. B. złożyła wniosek o przyznanie zaliczki alimentacyjnej na dzieci A. B. i B. B. Wójt Gminy przyznał zaliczki od października 2006 roku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, wskazując, że wniosek został złożony u komornika 12 października 2006 roku, a prawo do zaliczki przysługuje od miesiąca złożenia wniosku. Skarżąca wniosła skargę, domagając się przyznania zaliczki również za wrzesień 2006 roku, argumentując trudną sytuacją materialną i chorobą córki.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Matczak Sędziowie Sędzia WSA Tadeusz Lipiński (spr.) Asesor WSA Bogusław Jażdżyk Protokolant Wojciech Grabowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2007 roku ze skargi A. B i B. B reprezentowanych przez przedstawicielkę ustawową H. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" r. nr "[...]" w przedmiocie zaliczki alimentacyjnej - oddala skargę.
Decyzją nr "[...]" z dnia "[...]" roku Wójt Gminy
na wniosek H. B. postanowił przyznać zaliczkę alimentacyjną na dzieci wnioskodawczyni tj. A. B. na okres od 1 października 2006 roku do 31 sierpnia 2007 roku w wysokości 380 złotych miesięcznie oraz na B. B. w okresie od 1 października 2006roku do 31 sierpnia 2007 roku w wysokości 300 złotych miesięcznie.
Od powyższej decyzji odwołała się wnioskodawczyni. W uzasadnieniu odwołania podniosła, że jest matką samotnie wychowującą dwójkę dzieci, w tym niepełnosprawną córkę. Podała, że ma zasądzone od męża alimenty, których egzekucja jest bezskuteczna. Wskazała, że wniosek o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej na dzieci złożyła u komornika 12 października 2006 roku, gdyż dopiero w miesiącu październiku otrzymała wniosek z Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej. Zdaniem odwołującej się przysługuje jej zaliczka alimentacyjna, która w istocie została jej przyznana, ale od miesiąca października.
Decyzją z dnia "[...]" roku Samorządowe Kolegium Odwoławcze
utrzymało w całości w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że z akt sprawy przekazanych do kolegium wynika, że H. B. za pośrednictwem Komornika Sądowego Sądu Rejonowego w dniu 12 października 2006 roku złożyła wniosek o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej na dzieci A. B. i B. B. Zdaniem kolegium odwołanie nie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z art. 10 ust. 1 Ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 roku o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. 2005, Nr 86., poz. 732 z późn. zm.) zasadą jest, że prawo do zaliczki ustala organ właściwy wierzyciela począwszy od miesiąca, w którym został złożony u komornika sądowego wniosek wraz z wymaganą dokumentacją, do końca okresu zasiłkowego. W aktach sprawy znajdują się wszelkie niezbędne dokumenty, ale H. B. złożyła u komornika wniosek o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej na dzieci dnia 12 października 2006 roku, czego nie kwestionuje w odwołaniu. Skoro strona złożyła wniosek w październiku 2006 roku to zgodnie z przyjętą przez ustawodawcę zasadą płynącą z art. 10 ust. 1 Ustawy prawo do zaliczki przysługuje od miesiąca, w którym został złożony u komornika sądowego wniosek wraz z wymaganą dokumentacją. Zatem Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej zasadnie przyznał zaliczki alimentacyjne na dzieci wnioskodawczyni na okres od 1 października 2006 roku do 31 sierpnia 2007 roku. Ponadto Kolegium podkreśliło, że wzór wniosku o przyznanie prawa do zaliczki alimentacyjnej jest powszechnie dostępny i strona może go uzyskać bez pośrednictwa organu, fakt otrzymania wniosku z Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w miesiącu październiku nie może stanowić podstawy przyznania świadczeń od września 2006 roku.
Na powyższą decyzję skargę wniosła H. B. W uzasadnieniu skargi podniosła, że decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego jest krzywdząca dla jej rodziny, a przede wszystkim dla jej dzieci. Skarżąca podała, że od lat samotnie wychowuje dwójkę dzieci, w tym siedemnastoletnią córkę, która od urodzenia cierpi na "[...]". Choroba córki wymaga leczenia i całodobowej opieki, co wiąże się dużymi kosztami. W związku z faktem ,że nie otrzymała zaliczki alimentacyjnej za miesiąc wrzesień boryka się z brakiem pieniędzy i nie może zapewnić swoim dzieciom środków do życia. Utrata zaliczki alimentacyjnej za miesiąc wrzesień w wysokości 680 złotych jest dla niej i jej rodziny dużą stratą. Ponadto wskazuje, że do tej pory nie była świadoma co zawierają przepisy dotyczące ustalenia prawa do zaliczki alimentacyjnej, jednak obecnie jest już świadoma i odpowiedzialna.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi H. B. na decyzję Nr "[...]". W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu skarżonej decyzji, ponadto podniósł, że skarżąca nie musiała składać wniosku na urzędowym formularzu, a mogła to uczynić na zwykłej kartce i wówczas najwyżej zostałaby wezwana do uzupełnienia braków formalnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, zważył co następuje:
Podnieść należy, iż w myśl art. 1 § 2 Ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153,poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Rozpoznając skargę na decyzję sąd dokonuje oceny, czy przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego bądź też procesowego, obowiązujące w dacie orzekania przez organ administracji.
W niniejszej sprawie Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w decyzji z dnia "[...]" roku wskazało podstawę prawną oraz merytoryczne przesłanki przemawiające za słusznością swojej decyzji, którą utrzymało w całości w mocy decyzję Wójta Gminy z dnia "[...]" roku w przedmiocie przyznania zaliczki alimentacyjnej na dzieci skarżącej.
W ocenie sądu z art. 10 ust. 1 Ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej jednoznacznie wynika, że prawo do zaliczki ustala się począwszy od miesiąca, w którym został złożony u komornika sądowego wniosek wraz z wymaganą dokumentacją, do końca okresu zasiłkowego. Okres zasiłkowy kończy się wraz z upływem sierpnia danego roku i w miesiącu wrześniu danego roku zaliczka alimentacyjna nie może być wypłacona na podstawie wniosku o zaliczkę alimentacyjną złożonego w poprzednim roku. Nie może też budzić żadnych wątpliwości i to, że przedmiotowe świadczenie wypłacane jest wyłącznie na wniosek i to na wnioskodawcy ciąży obowiązek złożenia wniosku w zakreślonym przez przepis terminie, bo przecież tylko od osoby uprawnionej do przyznania zaliczki alimentacyjnej zależy to czy będzie się ona o to świadczenie ubiegała czy też nie. Skarżąca złożyła wniosek w miesiącu październiku i dlatego zgodnie
z obowiązującymi normami prawa od tego właśnie miesiąca mogła otrzymać zaliczkę alimentacyjną przysługującą jej dzieciom. Zauważyć należy, iż przyznanie zaliczki alimentacyjnej dla dzieci skarżącej od października, a nie od września 2006 roku wynikało jedynie z opóźnienia w złożeniu wniosku o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej, jednak powoływany wcześniej przepis art. 10 Ustawy nie daje żadnej możliwości na przyznanie zaliczki alimentacyjnej za miesiąc poprzedzający ten miesiąc, w którym wniosek o zaliczkę został złożony i jest to przepis bezwzględnie obowiązujący, nie pozwalający na żadną uznaniowość.
Przyznać należy też słuszność stanowisku Samorządowego Kolegium Odwoławczego zawartemu w odpowiedzi na skargę a wyrażającemu się w tym, że skarżąca wniosek o zaliczkę alimentacyjną mogła złożyć we wrześniu 2006 roku na zwykłej kartce i wówczas najwyżej zostałaby wezwana do uzupełnienia braków formalnych wniosku o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej.
Na zakończenie niniejszych rozważań należy podkreślić to, że sąd nie neguje trudnej sytuacji finansowej skarżącej i jej rodziny, jednocześnie podkreślić należy to, iż może się ona ubiegać o inne formy pomocy z opieki społecznej, bo metodą na polepszenie sytuacji materialnej rodziny H. B. nie mogło być złamanie przepisu prawa i przyznanie zaliczki alimentacyjnej na dwoje jej dzieci od miesiąca września 2006 roku.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę jako niezasadną należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło