II SA/Ol 17/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. G. na decyzję Rektora Uniwersytetu z dnia"[...]", znak: "[...]" w przedmiocie przyznania stypendium za wyniki w nauce postanawia odrzucić skargę. Rektor Uniwersytetu, na podstawie art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, decyzją z dnia"[...]", znak: "[...]", po rozpatrzeniu wniosku A.G. o stwierdzenie nieważności decyzji Przewodniczącego Uczelnianej Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu z dnia "[...]", nr "[...]", umorzył postępowanie w sprawie jako bezprzedmiotowe, wskazując, że niedopuszczalne jest wszczęcie postępowania administracyjnego, w sytuacji gdy w tej samej sprawie toczy się postępowanie sądowe. W złożonej skardze A.B., reprezentowana przez radcę prawnego, wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych oraz przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie jej od kosztów sądowych. W odpowiedzi na skargę Rektor "[...]" wniósł o jej odrzucenie, wskazując na oczywistą bezzasadność zarzutów skargi. Postanowieniem z dnia 18 września 2007 r., sygn. akt "[...]", Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy na podstawie art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270, z późn. zm.) - dalej: ppsa. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że skarżąca nie wyczerpała środków zaskarżenia, służących jej w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Pismem procesowym z dnia 1 października 2007 r. pełnomocnik skarżącej cofnął skargę w celu wyczerpania toku instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uznał cofnięcie skargi za skuteczne i postanowieniem z dnia 5 października 2007 r. umorzył postępowanie sądowe, na podstawie art. 161 § 1 pkt 1 w związku z art. 60 ppsa. Po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Rektora Uniwersytetu "[...]" od powyższego postanowienia, Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 3 stycznia 2008 r., sygn. akt "[...]", uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że merytoryczne rozpatrzenie wniosku o cofnięcie skargi jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy skarga nie zawiera braków uniemożliwiających nadanie jej dalszego biegu. Jeżeli skarga zawiera takie braki, sąd skargę odrzuca. W orzecznictwie powszechnie aprobowany jest pogląd, że badanie dopuszczalności złożonego oświadczenia o cofnięciu skargi, jak i umorzenie postępowania sądowego na podstawie art. 161 § 1 pkt 1 ppsa, może mieć miejsce tylko wówczas, gdy skarga została wniesiona skutecznie. Stwierdził również, że cofnięcie skargi jako czynność dyspozycyjna strony może mieć miejsce tylko wówczas, gdy skarga jest dopuszczalna i nie zawiera braków uniemożliwiających nadanie jej dalszego biegu. Sąd na etapie wstępnej kontroli skargi powinien zaś w pierwszej kolejności zbadać dopuszczalność skargi, ustalając czy nie zachodzi przewidziana w art. 58 § 1 ppsa jedna z przesłanek do jej odrzucenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Przed przystąpieniem do rozpoznania skargi sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność. Merytoryczne badanie legalności aktów administracyjnych poddanych kognicji sądu jest bowiem możliwe jedynie wówczas, gdy skarga na nie jest dopuszczalna, tzn. gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu administracyjnego, skargę wniósł uprawniony podmiot oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została wniesiona w terminie. Stosownie bowiem do art. 58 § 1 pkt 6 ppsa skarga niedopuszczalna podlega odrzuceniu. Wniesiona skarga jest niedopuszczalna. Jednym z ustawowych wymogów skutecznego wniesienia skargi do sądu administracyjnego jest wyczerpanie środków zaskarżenia przysługujących stronie w postępowaniu przed organami administracji publicznej. Zgodnie bowiem z art. 52 § 1 i 2 ppsa skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. W niniejszej sprawie warunek wyczerpania środków zaskarżenia w ramach administracyjnego toku instancji nie został spełniony, gdyż czynność, której legalność została zakwestionowana przez skarżącą, nie była przedmiotem kontroli właściwego organu administracji. Przedmiotem skargi jest decyzja umarzająca postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji w przedmiocie przyznania skarżącej stypendium za wyniki w nauce, wydana przez Rektora Uniwersytetu. Stosownie do art. 207 ust. 2 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365, z późn. zm.) decyzje wydawane przez rektora w pierwszej instancji są ostateczne. W takim przypadku stosuje się odpowiednio art. 127 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. W myśl powołanego art. 127 § 3 od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Skarżącej przysługiwało zatem prawo do złożenia wniosku do rektora o ponowne rozpatrzenie sprawy. Z tego trybu weryfikacji kwestionowanej decyzji skarżąca nie skorzystała. Faktem jest, iż w zaskarżonej decyzji błędnie pouczono stronę o prawie do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, jednakże skarżąca była reprezentowana w postępowaniu przed tym organem przez profesjonalnego pełnomocnika, który z racji wykonywanego zawodu i pełnionej funkcji procesowej, powinien znać przepisy obowiązującego prawa. W tym stanie rzeczy stwierdzić należy stwierdzić niedopuszczalność skargi, co skutkuje jej odrzuceniem na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ppsa.