II SA/Ol 179/12

Dnia 5 kwietnia 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA Janina Kosowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora Sędzia WSA Tadeusz Lipiński Protokolant specjalista Wojciech Grabowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2012 roku sprawy ze skargi Wojewody Warmińsko-Mazurskiego na uchwałę Rady Powiatu w Olsztynie z dnia 22 grudnia 2011 roku nr IX/117/2011 w przedmiocie stwierdzenia wstąpienia kandydata w miejsce radnego, który zrzekł się mandatu - oddala skargę. Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, że uchwałą Nr "[...]" z dnia "[...]" Rada Powiatu w O., powołując art. 194 ust. 1 ustawy z dnia 16 lipca 1998r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw w związku z art. 16 ust. 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. Przepisy wprowadzające ustawę Kodeks wyborczy, stwierdziła wstąpienie w miejsce Pana K. S. O. radnego Powiatu O., Pana Z. S. z listy nr 1 "[...]", który w wyborach w okręgu wyborczym nr 2, obejmującym gminę B., uzyskał kolejno największą liczbę głosów i nie utracił prawa wybieralności. Powyższa uchwała stała się przedmiotem skargi Wojewody do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, w której organ nadzoru zażądał stwierdzenia jej nieważności oraz zasądzenia kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi wskazano, że Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności z Konstytucją art.16 ust.1 i 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Kodeks wyborczy ( Dz.U. Nr.21, poz.113 ze zm.), a zatem według organu zaskarżona uchwała jest wadliwa. Przy czym podjęta została w związku z uchwałą Nr "[...]" z dnia "[...]" Rady Powiatu w O. stwierdzającą wygaśnięcie mandatu radnego K. S. O. z powodu zrzeczenia się mandatu. Tymczasem, uchwała o wygaśnięciu mandatu radnego także została zaskarżona przez organ nadzoru do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z wnioskiem o stwierdzenie jej niezgodności z prawem z uwagi na podjęcie jej z naruszeniem przepisów o właściwości organu w tej sprawie. W ocenie organu nadzoru, w związku z nie wygaszeniem skutecznie mandatu radnego K. S. O., uchwała będąca przedmiotem niniejszej skargi jest przedwczesna. W odpowiedzi na skargę Rada Powiatu w O. wniosła o oddalenie skargi wskazując, że w niniejszej sprawie zastosowanie ma art. 16 ust. 3 ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. Przepisy wprowadzające ustawę Kodeks wyborczy, mocą którego, do wyborów nowych, przedterminowych i uzupełniających przeprowadzanych w trakcie kadencji, podczas której Kodeks wyborczy wszedł w życie, stosuje się przepisy dotychczasowe, czyli Ordynację wyborczą (...). Przepisy te uprawniają zaś radę powiatu zarówno do stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego, jak i do stwierdzenia wstąpienia kandydata w miejsce radnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie zaś z art. 79 ust. 1 i art. 81 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998r. o samorządzie powiatowym (tekst jednolity Dz. U. 2001, Nr 142, poz. 1592 ze zm.), uchwała organu powiatu sprzeczna z prawem jest nieważna. O nieważności uchwały w całości lub części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia jej doręczenia organowi nadzoru, a po tym terminie sąd administracyjny na skutek skargi wniesionej przez organ nadzoru. W pierwszej kolejności wskazać należy, że przywołane w skardze organu orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego dotyczyło niezgodności z Konstytucją art.16 ust.1 i 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Kodeks wyborczy ( Dz. U. Nr.21, poz.113 ze zm), nie zaś art. 16 ust. 3 tej ustawy, który to przepis ma zastosowanie w rozpoznawanej sprawie. Zatem w ocenie Sądu, nie można zarzucić sprzeczności z prawem, będącej przedmiotem skargi organu nadzoru w niniejszej sprawie, uchwale Nr "[...]" z dnia "[...]" Rady Powiatu w O. stwierdzającej wstąpienie w miejsce Pana K. S. O. radnego Powiatu O., Pana Z. S. z listy nr 1 "[...]", który w wyborach w okręgu wyborczym nr 2, obejmującym gminę B., uzyskał kolejno największą liczbę głosów i nie utracił prawa wybieralności. Zauważyć przede wszystkim, że uchwała ta została podjęta na skutek wygaszenia, uchwałą Nr "[...]" z dnia "[...]" Rady Powiatu w O., mandatu radnego K. S. O. z powodu zrzeczenia się mandatu. Dotyczy ona uzupełnienia składu rady powiatu wybranego na kadencję 2010-2014. Wybory samorządowe na wskazaną kadencję przeprowadzane były zaś zgodnie z obowiązującą wówczas ustawą z dnia 16 lipca 1998r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw (tekst jednolity Dz. U. z 2010r., Nr 176, poz. 1190 ze zm. – dalej jako Ordynacja wyborcza). Z dniem 1 sierpnia 2011r. weszła natomiast w życie ustawa z dnia 5 stycznia 2011r. Kodeks wyborczy (Dz. U. Nr 21, poz. 112) oraz ustawa z dnia 5 stycznia 2011r. Przepisy wprowadzające ustawę – Kodeks wyborczy (Dz. U. Nr 21, poz. 113). Na mocy art. 10 pkt 2 ustawy Przepisy wprowadzające Kodeks wyborczy, utraciła moc Ordynacja wyborcza. Jednocześnie w art. 16 ust. 3 ustawy wprowadzającej Kodeks wyborczy, postanowiono o dalszym stosowaniu Ordynacji wyborczej – do nowych, przedterminowych i uzupełniających wyborów organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego przeprowadzonych w trakcie kadencji, w czasie której weszła w życie ustawa Kodeks wyborczy. Oznacza to, że obsadzenie zwolnionego mandatu radnego powiatowego wybranego, tak jak w niniejszej sprawie na kadencję 2010-2014, następuje w oparciu o stosowne regulacje Ordynacji wyborczej. Stanowisko takie prezentuje także Państwowa Komisja Wyborcza, która w wyjaśnieniu z dnia 28 listopada 2011r., dotyczącym zmian w składach rad i stwierdzania wygaśnięcia mandatów wójtów, burmistrzów i prezydentów miast w kadencji 2010-2014 wskazała, że stwierdzanie wygaśnięcia mandatów oraz uzupełnianie składu rad mieści się w szeroko rozumianym pojęciu wyborów, o których mowa w art. 16 ust. 3 i 4 ustawy Przepisy wprowadzające Kodeks wyborczy, i które do końca bieżącej kadencji organów jednostek samorządu terytorialnego przeprowadza się na podstawie przepisów dotychczasowych. Prawidłowo zatem Rada Powiatu w O. podejmując zaskarżoną uchwałę oparła swoje rozstrzygnięcie na art. 194 ust. 1 Ordynacji wyborczej. Zgodnie bowiem z tym przepisem, w przypadku wygaśnięcia mandatu radnego powiatu, właściwa rada, po stwierdzeniu wygaśnięcia mandatu radnego, podejmuje na następnej sesji uchwałę o wstąpieniu na jego miejsce kandydata z tej samej listy, który w wyborach uzyskał kolejno największą liczbę głosów, a nie utracił prawa wybieralności. Wbrew twierdzeniu organu nadzoru, zaskarżonej uchwale nie można zarzucić także przedwczesności. Zgodnie bowiem z art. 194a Ordynacji wyborczej, nie podejmuje się uchwały o wstąpieniu w miejsce radnego kolejnego kandydata, jeżeli uchwała rady o wygaśnięciu mandatu radnego została zaskarżona do sądu administracyjnego. W takim przypadku podjęcie tej uchwały następuje po uprawomocnieniu się wyroku sądu administracyjnego oddalającego skargę. Z taką sytuacją nie mamy jednak do czynienia w niniejszej sprawie, gdyż jak wynika z akt sprawy o sygn. II SA/Ol 37/12, skarga Wojewody na uchwałę Nr "[...]" z dnia "[...]" Rady Powiatu w O. stwierdzającą wygaśnięcie mandatu radnego K. S. O. z powodu zrzeczenia się mandatu została nadana przez organ nadzoru w dniu "[...]" i wpłynęła do Rady Powiatu w O. w dniu "[...]". Nie można zatem uznać, że skarga została wniesiona przed podjęciem zaskarżonej w niniejszej sprawie uchwały o wstąpieniu kolejnego kandydata w miejsce tego radnego. Nadto, wskazać należy, że w obrocie prawnym nadal pozostaje uchwała Nr "[...]" z dnia "[...]" Rady Powiatu w O. w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnego, gdyż wyrokiem z dnia 6 marca 2012r., sygn. akt II SA/Ol 37/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę organu nadzoru na tę uchwałę. Wyrok jest nieprawomocny. Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.