II SA/Ol 182/24

WyrokWSA w Olsztynie2024-06-04

Skład orzekający: Marzenna Glabas, Ewa Osipuk, Piotr Chybicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy budowa zbiornika przeciwpożarowego i budynku gospodarczego dla zwierząt na działce rolnej wymaga pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, czy też korzysta ze zwolnienia na podstawie art. 29 Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że budowa budynku inwentarskiego (gospodarczego dla zwierząt) wymaga pozwolenia na budowę, ponieważ nie mieści się w definicji budynków gospodarczych zwolnionych z tego obowiązku. Natomiast budowa zbiornika przeciwpożarowego o parametrach wskazanych w zgłoszeniu (powierzchnia 140 m², głębokość 2,5 m, położony na gruntach rolnych) nie wymaga ani pozwolenia na budowę, ani nawet zgłoszenia, zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 32 Prawa budowlanego. Mimo że organ odwoławczy błędnie uznał konieczność uzyskania pozwolenia na budowę dla zbiornika, sąd oddalił skargę, ponieważ sprzeciw organu I instancji był zasadny w części dotyczącej budynku inwentarskiego, a decyzja nie była podzielna.
Stan faktyczny
Skarżący zgłosił zamiar budowy betonowego zbiornika przeciwpożarowego i drewnianego budynku gospodarczego dla zwierząt. Starosta wniósł sprzeciw, uznając, że obiekty te nie mieszczą się w katalogu robót wyłączonych spod obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Wojewoda utrzymał decyzję starosty w mocy. Skarżący złożył skargę do WSA, zarzucając błędy w wykładni przepisów Prawa budowlanego oraz naruszenie przepisów KPA. Sąd uznał, że budynek gospodarczy dla zwierząt wymaga pozwolenia na budowę, ale zbiornik przeciwpożarowy nie wymaga ani pozwolenia, ani zgłoszenia. Mimo to, oddalił skargę, uznając sprzeciw w części dotyczącej budynku za zasadny.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Marzenna Glabas (spr.) Sędziowie sędzia WSA Ewa Osipuk sędzia WSA Piotr Chybicki Protokolant starszy sekretarz sądowy Sylwia Chodorowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi T. S. na decyzję Wojewody Warmińsko-Mazurskiego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie sprzeciwu i niewyrażenia zgody na budowę zbiornika p.poż. i budynku gospodarczego dla zwierząt oddala skargę. W dniu 22 września 2023 r. T. S. (dalej jako: "skarżący") zgłosił Staroście Olsztyńskiemu (dalej jako: "starosta", "organ I instancji") zamiar budowy betonowego zbiornika przeciwpożarowego o wymiarach 7m x 20m x 2,5m oraz drewnianego budynku gospodarczego dla zwierząt o wymiarach 6m x 18m x 4,5m, jako uzupełnienie zabudowy zagrodowej na działce nr [...]. Decyzją z 6 października 2023 r. starosta wniósł sprzeciw. Wskazał, że nie wyraża zgody na budowę zbiornika p.poż oraz budynku gospodarczego dla zwierząt, gdyż nie są zawarte w art. 29 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2023 r. poz. 682 ze zm., dalej jako: "u.p.b."), stanowiącym zamknięty katalog robót wyłączonych spod obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Organ I instancji wyjaśnił, że ustawodawca wyraźnie rozróżnia budynek gospodarczy, który może służyć do przechowywania rzeczy, od budynku inwentarskiego związanego z utrzymaniem lub hodowlą zwierząt. Zauważył, że w załączniku do u.p.b., stanowiącym o kategoriach obiektów budowlanych, ustawodawca wskazał, iż kategoria II obiektów budowlanych obejmuje budynki służące gospodarce rolnej jak: budynki produkcyjne, budynki gospodarcze, budynki inwentarsko-składowe. Podniesiono, że w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2022 r. poz. 1225) przez zabudowę zagrodową należy rozumieć w szczególności budynki mieszkalne, budynki gospodarcze lub inwentarskie w rodzinnych gospodarstwach rolnych, hodowlanych lub ogrodniczych oraz w gospodarstwach leśnych. Natomiast sam budynek gospodarczy należy rozumieć jako budynek przeznaczony do niezawodowego wykonywania prac warsztatowych oraz do przechowywania materiałów, narzędzi, sprzętu i płodów rolnych służących mieszkańcom budynku mieszkalnego, budynku zamieszkania zbiorowego, budynku rekreacji indywidualnej, a także ich otoczenia, a w zabudowie zagrodowej przeznaczony również do przechowywania środków produkcji rolnej i sprzętu oraz płodów rolnych (§ 3 pkt 8 rozporządzenia). Organ I instancji wskazał, że rozporządzenie nie zawiera definicji budynku inwentarskiego, ale w § 209 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia mowa jest o budynkach inwentarskich jako służących do hodowli inwentarza. 26 października 2023 r. skarżący odwołał się od powyższej decyzji w części dotyczącej budynku gospodarczego dla zwierząt. 30 listopada 2023 r. pełnomocnik skarżącego zmodyfikował odwołanie przez wskazanie, że zaskarża decyzję organu I instancji w całości. W zakresie sprzeciwu do budowy zbiornika p.poż adwokat zarzucił naruszenie art. 29 ust. 2 pkt 32 u.p.b. poprzez jego niezastosowanie. W części dotyczącej budynku gospodarczego dla zwierząt podtrzymał zarzut naruszenia art. 29 ust. 1 pkt 32 u.p.b. poprzez jego niezastosowanie. Jednocześnie oświadczył, że modyfikuje zgłoszenie w zakresie wymiarów wymienionego budynku. Podał, że w pkt 4 zgłoszenia zamiast "2. Pomieszczenie dla zwierząt z drewna 7m x 18m x3,5m" wpisuje "2. Pomieszczenie z drewna dla zwierząt, o wymiarach: rozpiętość konstrukcji 6m x długość 18m x wysokość 3,5m". W kolejnym piśmie z 5 stycznia 2024 r. pełnomocnik skarżącego ponownie zmodyfikował zgłoszenie przez wpisanie w miejsce "2. Pomieszczenie z drewna dla zwierząt..." – "2. Jednokondygnacyjny budynek gospodarczy związany z produkcją rolną, o wymiarach: rozpiętość konstrukcji 6m x długość 18m x wysokość 3,5m". W wyniku rozpatrzenia odwołania, decyzją z 5 stycznia 2024 r., Wojewoda Warmińsko-Mazurski (dalej jako: "organ odwoławczy") utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Podkreślił, że zgodnie z art. 30 ust. 6 pkt 1 u.p.b. organ ma obowiązek wnieść sprzeciw jeżeli zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. Przyznał, że stosownie do art. 29 ust. 2. pkt 32 u.p.b. nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, budowa: stawów i zbiorników wodnych o powierzchni nieprzekraczającej 1000 m2 i głębokości nieprzekraczającej 3 m, położonych w całości na gruntach rolnych. Jednak w niniejszej sprawie zgłoszenie dotyczy budowy zbiornika p.poż, który to jako szczególny przypadek obiektu budowlanego określanego mianem zbiorników wodnych podlega wymaganiom ogólnym i przepisom technicznym oraz normom w zakresie wykonania zbiorników wodnych przeciwpożarowych. W zakresie budowy budynku gospodarczego dla zwierząt, organ odwoławczy wskazał, że art. 29 ust. 1 pkt 32 u.p.b. dotyczy budynków gospodarczych. Natomiast procedowane zgłoszenie dotyczy "budynku gospodarczego dla zwierząt". Obiekty budowlane, które przeznaczone są do hodowli zwierząt, tj. inwentarza podlegają szczegółowym przepisom prawa, a w szczególności dotyczą one utrzymania i hodowli zwierząt. Reasumując, organ odwoławczy stwierdził, że uproszczona procedura zgłoszenia budowy musi jednoznacznie i zgodnie z zawartym w art. 29 u.p.b. katalogiem przedstawiać i charakteryzować planowaną inwestycję. Odnosząc się do dokonanej w odwołaniu modyfikacji zgłoszenia, organ odwoławczy wyjaśnił, że jest to inne rozwiązanie, podlegające innej klasyfikacji, które nie było przedmiotem rozstrzygania przez organ I instancji. W skardze na powyższą decyzje wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie pełnomocnik skarżącego zarzucił naruszenia art. 80 k.p.a. przez dokonanie błędnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, prowadzącej do uznania, że wnioskowane obiekty budowlane – ze względu na swoje rzekome funkcje, nie będą mieściły się w definicji obiektów, o których mowa w art. 29 ust. 2 pkt 32 oraz 33 u.p.b. W opinii pełnomocnika organ odwoławczy dokonał błędnej wykładni tych przepisów. Zarzucił też naruszenia art. 7, art. 77 i art. 89 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie rozprawy administracyjnej mimo wniosku strony, a tym samym uniemożliwienie stronie wzięcia czynnego udziału w postępowaniu w odpowiedniej formie. Wskazał, że rozprawa umożliwiłaby wyjaśnienie stanowiska i intencji strony. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącego wywiódł, że art. 29 ust. 2 pkt 32 stanowi, iż nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia budowa zbiornika wodnego o powierzchni nieprzekraczającej 1.000 m2 i głębokości nieprzekraczającej 3 m., położonych w całości na gruntach rolnych. Stwierdził, że budowany zbiornik p.poż. ma być w całości zlokalizowany na gruntach rolnych, a jego powierzchnia ma wynosić 140 m2 (7m szerokości x 20m długości), a głębokość 2,5 m, co oznacza, że spełnia z naddatkiem wszystkie przesłanki przewidziane w tym artykule, co prowadzi do wniosku, iż wnioskodawca nie musiał nawet zgłaszać jego budowy staroście, jego zgłoszenie było wręcz błędem. Organ I instancji powinien był stwierdzić brak swojej kompetencji do wydania zgody oraz umorzyć postępowanie administracyjne w tym zakresie. Tak samo co do budowy budynku gospodarczego związanego z produkcją rolną, po dokonaniu modyfikacji zgłoszenia organ odwoławczy powinien był umorzyć postępowanie w tym przedmiocie. Pełnomocnik skarżącego zaznaczył, że modyfikacja zgłoszenia zmieniła zarówno wymiary budowli – zmniejszyła jej powierzchnię, a także zmieniła rodzaj budynku z "pomieszczenia z drewna dla zwierząt" na "jednokondygnacyjny budynek gospodarczy związany z produkcją rolną". Skutkowało to tym, że dla tego zgłoszenia należy zastosować przepis art. 29 ust. 2 pkt 33 u.p.b., który zwalnia skarżącego z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, jak też dokonania zgłoszenia. Dalej argumentował, że błędem organu II instancji była zmiana definicji legalnej i dokonanie wykładni ustawy w oparciu o rozporządzenie (akt niższego rzędu), który dodatkowo nie został wydany w celu wykonania art. 30 ani art. 29 ustawy u.p.b. Zdaniem pełnomocnika, błąd ten polegał na tym, że oba organy administracji w sposób błędny interpretowały definicje zbiornika p.poż oraz pomieszczenia dla zwierząt twierdząc, iż oba te pojęcia nie mieszczą się w zakresie ich użycia w treści art. 29 ust. 2 pkt 32 i 33 u.p.b. Definicje obiektów zawarte w obu przepisach należy zdaniem skarżącego traktować szeroko, a nie zawężająco, jak zrobiły to organy administracji. Podniósł, że ustawodawca w art. 29 zarówno w ust. 1 pkt 32, jak też ust. 2 pkt 32, używa ogólnego sformułowania "zbiornik wodny", nie konkretyzując o jaki zbiornik wodny chodzi. Oznacza to, że oba przepisy odnoszą się do wszystkich zbiorników wodnych (także p.poż.) byleby tylko spełniały przesłanki przewidziane w obu wymienionych przepisach. W konsekwencji pełnomocnik skarżącego wskazał na naruszenie art 105 § 1 k.p.a. wobec nieumorzenia postępowania, pomimo że stało się ono bezprzedmiotowe, gdyż wnioskowane obiekty nie wymagają uzyskania pozwolenia ani dokonania zgłoszenia. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 4 czerwca 2024 r. pełnomocnik skarżącego poparł skargę i zarzuty w niej zawarte. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) oraz art. 134 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie jego wydania. Wzruszenie zaskarżonego rozstrzygnięcia może mieć miejsce w sytuacji, gdy przedmiotowa kontrola wykaże naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowym podlega prawidłowość zastosowania przez organy administracji publicznej przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność zastosowanej wykładni tych przepisów. W myśl art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Rozpatrując stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy w świetle przytoczonych kryteriów, Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, mimo częściowo błędnego stanowiska organów orzekających. Art. 29 u.p.b. określa na zasadzie wyjątku zamierzenia budowlane, których realizacja nie wymaga pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Natomiast art. 30 u.p.b. określa procedurę rozpatrzenia zgłoszenia Zgodnie z treścią tego artykułu samo zgłoszenie robót budowlanych nie uruchamia postępowania, o jakim mowa w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm., dalej jako: "k.p.a."), nie stanowi bowiem wniosku, który wymaga załatwienia sprawy administracyjnej przez organ administracji architektoniczno-budowlanej w drodze decyzji administracyjnej. Milczenie organu, czyli niewniesienie sprzeciwu w terminie 21 dni od dnia doręczenia zgłoszenia, uprawnia inwestora do podjęcia robót budowlanych objętych zgłoszeniem (art. 30 ust. 5 u.p.b.). Dlatego przed wydaniem decyzji o sprzeciwie w sprawie zgłoszenia nie toczy się postępowanie administracyjne w zakresie uregulowanym przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego mają zastosowanie dopiero od wydania decyzji o sprzeciwie. Decyzję tę organ wydaje w postępowaniu administracyjnym wszczętym z urzędu, gdy w wyniku oceny zamierzenia inwestycyjnego ustali wystąpienie ustawowych przesłanek do wniesienia sprzeciwu (por. wyrok NSA z 18 czerwca 2015 r., sygn. akt II OSK 1971/14, publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sadów Administracyjnych na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej jako: "CBOSA"). W rozpoznawanej sprawie, wbrew przekonaniu skarżącego treść zgłoszenia była jednoznaczna i nie wymagała postępowania wyjaśniającego co do intencji inwestora. Tym samym nie zasługiwały na uwzględnienie zarzuty naruszenia art. 7, art. 77 i art. 89 k.p.a. Przedmiotem postępowania w przypadku dokonania zgłoszenia zamiaru budowy jest zamierzenie budowlane określone w zgłoszeniu. To zgłoszenie wyznacza ramy postępowania. Dla oceny skuteczności sprzeciwu nie może mieć więc znaczenia modyfikacja zamierzenia dokonana na etapie postępowania odwoławczego. Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania (art. 15 k.p.a.) istota administracyjnego toku instancji polega na dwukrotnym rozstrzygnięciu tej samej sprawy. Organ odwoławczy ma obowiązek rozpatrzeć sprawę na nowo w jej całokształcie, ale w granicach w jakich orzekał organ I instancji. Dlatego sygnalizowana w odwołaniu przez pełnomocnika zmiana parametrów i funkcji budynku gospodarczego stanowi inną sprawę, która nie mogła podlegać ocenie w niniejszym postępowaniu. Prawidłowo organ odwoławczy wyjaśnił skarżącemu, że nie jest uprawniony do rozstrzygania w innym stanie faktycznym niż objęty zgłoszeniem. Zasadnie organ I instancji przyjął, że deklarowany w zgłoszeniu "budynek gospodarczy dla zwierząt", bez względu na wielkość parametrów, nie mieści się w żadnym z wyjątków określonych w art. 29 u.p.b. Powoływane w sprawie przepisy art. 29 ust. 1 pkt 32 i ust. 2 pkt 33 u.p.b. odnoszą się do budynków gospodarczych i wiat o prostej konstrukcji, związanych z produkcją rolną. Zasadą jest, że wyjątków nie należy interpretować rozszerzająco. Okoliczność, że budynek inwentarski potocznie określany bywa budynkiem gospodarczym, nie uzasadnia twierdzenia, że są to pojęcia tożsame. Ustawodawca w u.p.b. wyraźnie odróżnia budynki gospodarcze od budynków inwentarskich, wskazując tym samym, że są to pojęcia o innym zakresie znaczeniowym. W załączniku do ustawy w ramach II kategorii obiektów budowlanych, obejmującej budynki służące gospodarce rolnej, ustawodawca wyodrębnia budynki gospodarcze obok budynków inwentarsko-składowych. Ustawodawca nie podał definicji legalnej budynku gospodarczego i budynku inwentarskiego, więc bezpodstawnie pełnomocnik skarżącego twierdzi, że doszło do zmiany definicji legalnej. Podstawową zasadą interpretacyjną przepisów w przypadku braku definicji legalnych jest wykładnia językowa w oparciu o powszechne rozumienie danego pojęcia. W powszechnym rozumieniu inwentarz to zwierzęta hodowlane znajdujące się w gospodarstwie rolnym (por. Słownik Języka Polskiego wydawnictwa PWN na stronie https://sjp.pwn.pl). W związku z tym logicznym jest, że budynek inwentarski to budynek przeznaczony do przebywania w nim zwierząt. Takie też rozumienie budynku inwentarskiego przyjmuje cytowane rozporządzenie, które jest aktem wykonawczym do całej ustawy Prawo budowlane. W art. 7 ust. 2 pkt 1 u.p.b. ustawodawca udzielił delegacji ministrowi właściwemu do spraw budownictwa, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa do określenia w drodze rozporządzenia dla budynków oraz związanych z nimi urządzeń – warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Przepisami wykonawczymi, do których odsyła ten przepis jest właśnie cytowane rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Rozporządzenie to spójnie z u.p.b. rozróżnia w ramach zabudowy zagrodowej: budynki mieszkalne, budynki gospodarcze i budynki inwentarskie (§ 3 pkt 3 rozporządzenia). Wskazuje w § 209 ust. 1 pkt 3, że budynki inwentarskie służą do hodowli inwentarza. Jest to zgodne ze słownikowym rozumieniem pojęcia "inwentarza". W związku z tym organ I instancji zasadnie posiłkował się przepisami rozporządzenia wykonawczego do u.p.b., który zgodnie z ustawą i powszechnym rozumieniem pojęć uwzględnia różnice pomiędzy budynkami gospodarczymi i inwentarskimi. W takim stanie rzeczy organ I instancji zasadnie wniósł sprzeciw do budowy budynku dla zwierząt. W judykaturze nie budzi wątpliwości, że budynek inwentarski nie korzysta ze zwolnienia od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę (por. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 4 kwietnia 2024 r. sygn. akt II SA/Go 49/24, publ. w CBOSA). Sąd nie podziela natomiast stanowiska organów co do konieczności uzyskania pozwolenia na budowę dla objętego zgłoszeniem zbiornika przeciwpożarowego. Jeżeli zbiornik przeciwpożarowy ma znajdować się w całości na gruntach rolnych i przekraczać powierzchnię 1000 m2 lub głębokość 3 m to na zasadzie art. 29 ust. 1 pkt 31 u.p.b. nie wymaga pozwolenia na budowę, ale wymaga zgłoszenia. Natomiast, gdy mieści się w normie ust. 2 pkt 32 u.p.b., czyli nie będzie przekraczał 1000 m2 i głębokości 3 m, to nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia. Słusznie pełnomocnik skarżącego rozumuje, że skoro w przepisach tych mowa jest ogólnie o zbiornikach wodnych bez konkretyzowania ich rodzaju, to przepisy te należy odnosić do wszystkich zbiorników wodnych, bez względu na rodzaj i zakres wymaganych robót budowlanych potrzebnych do ich wykonania. Zgodnie z art. 3 pkt 3 u.p.b. jako przykład budowli wskazuje się ogólnie zbiorniki. Prawodawca ani w u.p.b., ani przepisach wykonawczych do tej ustawy nie różnicuje zbiorników wodnych z uwagi na ich rodzaj, przeznaczenie, czy konieczność spełnienia dodatkowych warunków określonych odrębnymi przepisami. Tym samym nie ma podstaw do przyjmowania, że zbiornik przeciwpożarowy nie może być objęty wyłączeniem z przytoczonych unormowań. Zbiornik przeciwpożarowy jest niewątpliwie zbiornikiem wodnym, więc mogą mieć do niego zastosowanie wskazane przepisy. W Encyklopedii PWN wśród sztucznych zbiorników wodnych wymienia się wprost stawy i inne obiekty magazynujące wodę, np. zbiorniki przeciwpożarowe. Sąd zauważa, że przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 lipca 2009 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych (Dz.U. z 2009 r. nr 124, poz. 1030) określają rodzaje obiektów wymagających zapewnienia przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę do zewnętrznego gaszenia pożaru. Zgodnie z § 8 ust. 1 tego rozporządzenia w przypadku braku źródła wody zapewniającego wymaganą ilość wody do celów przeciwpożarowych, właściwy miejscowo komendant powiatowy (miejski) Państwowej Straży Pożarnej na wniosek właściciela budynku, obiektu budowlanego lub terenu, może dopuścić na czas określony zastępcze źródło wody do celów przeciwpożarowych, w szczególności naturalny lub sztuczny zbiornik wody, studnię lub ciek wodny, wyposażone w stanowisko czerpania wody wraz z dojazdem. Zgodnie z ust. 2 zastępcze źródło wody, o którym mowa w ust. 1, powinno zapewniać możliwość prowadzenia działań gaśniczych z użyciem sił i środków dostępnych w rejonie działania najbliższej jednostki ochrony przeciwpożarowej. Wymagania dotyczące projektowania i budowy sieci wodociągowych, przeciwpożarowych zbiorników wodnych wraz ze stanowiskami czerpania wody oraz dojazdami do nich określają odpowiednie Polskie Normy (ust.4). W myśl tych unormowań weryfikacja spełnienia warunków w nich określonych przez komendanta powiatowego Państwowej Straży Pożarnej jest wymagana w przypadku braku źródła wody zapewniającego wymaganą ilość wody do celów przeciwpożarowych. Procedura ta będzie miała zastosowanie przy projektowaniu celu przeciwpożarowego, a więc jako warunek powstania budynku, obiektu, czy terenu wymagającego ochrony przeciwpożarowej. W niniejszej sprawie tak nie jest. Z wniosku i załącznika graficznego do zgłoszenia wynika, że wnioskowany zbiornik p.poż. ma być uzupełnieniem istniejącej, funkcjonującej zabudowy zagrodowej. W takim przypadku budowa zbiornika przeciwpożarowego jako dodatkowe, alternatywne źródło wody do celów gaśniczych nie wymaga zgody komendanta Państwowej Straży Pożarnej. Okoliczność, iż wymagania dotyczące projektowania i budowy przeciwpożarowych zbiorników wodnych wraz ze stanowiskami czerpania wody oraz dojazdami do nich określają odpowiednie Polskie Normy nie oznacza, że budowa zbiornika przeciwpożarowego wymaga zastosowania procedury pozwolenia na budowę. Art. 29 ust. 2 pkt 32 u.p.b. wyraźnie stanowi, że nie wymaga pozwolenia na budowę oraz zgłoszenia budowa zbiorników wodnych o powierzchni nieprzekraczającej 1000 m2 i głębokości nieprzekraczającej 3 m, położonych w całości na gruntach rolnych. Przedmiotowe zgłoszenie zamiaru budowy zbiornika przeciwpożarowego odpowiadało tej normie, gdyż dotyczyło budowy zbiornika wodnego o powierzchni 140 m2 i głębokości 2,5 m. W sytuacji kiedy zbiornik p.poż nie jest obowiązkowym elementem zagospodarowania terenu, a jedynie powstającym według uznania inwestora, rzeczą inwestora jest, aby projektowany obiekt spełniał założone funkcje. Reasumując, w rozpoznawanej sprawie organy architektoniczno-budowlane niezasadnie stwierdziły, że wnioskowany zbiornik przeciwpożarowy wymaga pozwolenia na budowę. Z uwagi na deklarowane parametry zamierzenie to nie wymagało nawet zgłoszenia i tym samym nie było podstawy do władczej interwencji organów architektoniczno-budowlanych w tym przedmiocie. Nie powinno budzić wątpliwości, że jeżeli zamierzenie budowlane zostało wprost przez ustawodawcę wykluczone z kręgu działania organów architektoniczno-budowlanych, gdyż nie wymaga zgłoszenia ani pozwolenia na budowę, organ architektoniczno-budowlany nie może sprzeciwić się realizacji inwestycji, w tym kwestionować jej zgodności z przepisami odrębnymi. W przypadku zgłoszenia robót budowlanych, które nie są objęte zakresem działania organów administracji architektoniczno-budowlanej, postępowanie jest bezprzedmiotowe, w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a., gdyż nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej, w formie decyzji administracyjnej ingerencji organu administracyjnego. Wówczas jakiekolwiek rozstrzygnięcie merytoryczne pozytywne, czy negatywne staje się prawnie niedopuszczalne (por. wyrok NSA z 14 czerwca 2017 r., sygn. akt II OSK 2623/15, publ. w CBOSA). Stwierdzone naruszenie nie uzasadniało jednak uwzględnienia skargi, gdyż zaskarżona decyzja nie jest rozstrzygnięciem podzielnym. Organ I instancji wydał bowiem jeden sprzeciw wobec dwóch zamierzeń i co do jednego z nich sprzeciw był zasadny. Ponadto Sąd uwzględnił, że termin do wniesienia sprzeciwu jest terminem prawa materialnego, którego przedłużenie jest niedopuszczalne. Przyjmuje się, że po upływie terminu do wniesienia sprzeciwu, jeżeli był on zasadny mimo przyjęcia błędnej podstawy prawnej, należy utrzymać w mocy decyzję organu I instancji i w uzasadnieniu podać prawidłową podstawę prawną rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z 15 marca 2023 r., sygn. akt II OSK 164/22, publ. w CBOSA). Dlatego skład orzekający uznał, że nie można pozbawić skuteczności prawidłowo wniesionego sprzeciwu co do zgłoszonej budowy budynku inwentarskiego. W zakresie zgłoszonego zbiornika p.poż. należy uznać za wiążące stanowisko wyrażone przez Sąd w niniejszym uzasadnieniu. Z podanych przyczyn Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło