II SA/Ol 184/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Matuszak Sędziowie Sędzia WSA Marzenna Glabas Sędzia WSA Irena Szczepkowska (spr.) Protokolant Małgorzata Krajewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi P. B. na postanowienie Rektora Uniwersytetu z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie skreślenia z listy studentów makrokierunku akwakultura i bezpieczeństwo żywności – przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej sprostowania omyłki I. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia; II. zasądza od Rektora Uniwersytetu na rzecz P. B. kwotę 340 zł (trzysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. orzeka, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu Z akt sprawy przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie wynika, że Rektor Uniwersytetu "[...]" postanowieniem z dnia 29 października 2009 r. zawiadomił P.B o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy w przedmiocie skreślenia go z listy studentów "[...]". Wskazane postanowienie opatrzone zostało pouczeniem, iż jest ono ostateczne i przysługuje od niego skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie. Wnioskiem z dnia 2 listopada 2009 r. P.B zwrócił się do Rektora o sprostowanie pouczenia zawartego w powyższym postanowieniu (mylnie oznaczając je jako postanowienie z dnia 26 października 2009 r.), poprzez stwierdzenie w odrębnym postanowieniu, że "od postanowienia niniejszego nie służy skarga do WSA w Olsztynie". Postanowieniem z dnia 19 listopada 2009 r. Rektor sprostował pouczenie zawarte w postanowieniu z dnia 29 października 2009 r. (mylnie oznaczając je jako postanowienie z dnia 26 października 2009 r.), poprzez skreślenie dotychczasowej treści pouczenia i zastąpienie jej pouczeniem: "Niniejsze postanowienie jest ostateczne i nie służy od niego zażalenie ani skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego". Wnioskiem z dnia 23 listopada 2009 r. P.B ponownie zwrócił się do Rektora o sprostowanie niedokładności w postanowieniu tego organu z dnia 29 października 2009r. (mylnie oznaczając je jako postanowienie z dnia 26 października 2009 r.), w przedmiocie przedłużenia terminu załatwienia sprawy, poprzez zastąpienie zwrotu "W dniu 23 września 2009r." - zwrotem "W dniu 6 lipca 2009r." Postanowieniem z dnia 15 grudnia 2009 r. Rektor sprostował omyłkę zgodnie z żądaniem strony. Powyższe postanowienie zostało doręczone P.B w dniu 18 grudnia 2009r. Pismem z dnia 29 grudnia 2009 r. P.B zwrócił się do Rektora z prośbą o przywróceniu terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem z dnia 15 grudnia 2009 r. o sprostowaniu omyłki. Po rozpoznaniu tej prośby, postanowieniem z dnia 14 stycznia 2010 r., Rektor odmówił P.B przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ podniósł, że wskazywane przez stronę okoliczności nie wyłączają jej winy w uchybieniu terminu. Podał także, że strona składając wniosek o przywrócenie terminu nie dopełniła jednocześnie czynności, dla której był ustanowiony termin. Mimo zawartego w powyższym postanowieniu pouczenia, że jest ono ostateczne w administracyjnym toku instancji, w dniu 20 stycznia 2010 r. (data nadania przesyłki pocztowej) P.B. wniósł na nie zażalenie do Rektora, po którego rozpoznaniu zaskarżone postanowienie zostało utrzymane w mocy (postanowieniem Rektora z dnia 18 lutego 2010 r.). W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na postanowienie z dnia 18 lutego 2010 r. P.B. zarzucił organowi rażące naruszenie art. 64 § 2 kpa, polegające na merytorycznym rozpoznaniu wniosku o przywrócenie terminu bez uprzedniego wezwania strony do uzupełnienia jego braku formalnego, to jest złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Ponadto skarżący wskazał, że organ rozpoznając zażalenie całkowicie zrezygnował z oceny zasadności twierdzeń podniesionych w środku odwoławczym. Z tych też powodów wniósł o stwierdzenie nieważności obu postanowień organu w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu i zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Rektor, podtrzymując argumenty przedstawione w zaskarżonym postanowieniu, wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutów skargi organ wskazał, że to na skarżącym ciążył obowiązek dopełnienia wszystkich czynności wymaganych przy składaniu wniosku o przywrócenie terminu. Zwrócił także uwagę, że skarżący jest studentem prawa, w związku z czym trudno traktować go jako osobę nieporadną, którą należy wzywać do usunięcia wszelkich uchybień w toku postępowania, a także wyjaśniać poszczególne działania organu. Na rozprawie, która odbyła się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Olsztynie w dniu 29 kwietnia 2010 r. skarżący poparł skargę, z tym, że wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, a nie jak w skardze o stwierdzenie jego nieważności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie, jednak z innych przyczyn niż podniesione w jej zarzutach. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 134 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego postanowienia pod względem zgodności z prawem, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wzruszenie zaskarżonego rozstrzygnięcia następuje między innymi w przypadku, gdy przedmiotowa kontrola wykaże istnienie przyczyn stwierdzenia nieważności wymienionych w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego. Z taką zaś sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Kontroli Sądu podlega bowiem postanowienie Rektora z dnia 18 lutego 2010 r., którym organ ten utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia 14 stycznia 2010 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zauważyć przede wszystkim należy, że na mocy art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. 2000, Nr 98, poz. 1071 ze zm. – zwanym dalej jako kpa), do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji, a zatem i przepis art. 59 § 2 kpa, zgodnie z którym, o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania. W świetle powołanych regulacji prawnych nie może budzić żadnych wątpliwości, że także na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie przysługuje żaden środek zaskarżenia w administracyjnym toku postępowania, a postanowienie w tym przedmiocie – jako postanowienie kończące postępowanie -może być przedmiotem zaskarżenia do wojewódzkiego sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Takie też pouczenie zostało prawidłowo zawarte w postanowieniu Rektora z dnia 14 stycznia 2010 r. W tej sytuacji, wniesienie przez skarżącego zażalenia na to ostateczne postanowienie, powinno być rozpoznane z uwzględnieniem regulacji art. 134 kpa, co też organ uczyni przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Mając powyższe na uwadze, merytoryczne rozpoznanie zażalenia skarżącego na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy uznać należało za rażące naruszenie art. 59 § 2 kpa w związku z art. 127 § 3 kpa, co w konsekwencji skutkować musiało stwierdzeniem nieważności zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 156 § 1 pkt 2 kpa. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i § 14 ust. 2 pkt 1 lit. "c" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.). Rozstrzygnięcie w przedmiocie wykonalności zaskarżonego postanowienia podjęto na podstawie art. 152 tej ustawy.