II SA/Ol 194/11
PostanowienieWSA w Olsztynie2011-04-15
Skład orzekający: Agnieszka Bińczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna przebywająca w domu pomocy społecznej, której dochód po opłaceniu pobytu przeznaczana jest na leki i inne potrzeby osobiste, w tym wydatki na papierosy, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w całości?Ratio decidendi
Osoba fizyczna przebywająca w domu pomocy społecznej, której dochód po opłaceniu pobytu jest przeznaczany na zaspokojenie podstawowych potrzeb, w tym leków, może zostać częściowo zwolniona od kosztów sądowych, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść ich bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Wydatki na cele uznane za niekonieczne, takie jak papierosy, nie mogą być uwzględnione przy ocenie koniecznego utrzymania, a ich ograniczenie powinno umożliwić pokrycie kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżący K. B. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody odmawiającą udostępnienia danych osobowych. Skarżący przebywa w domu pomocy społecznej, gdzie ponosi miesięczne koszty w wysokości 292,60 zł, a z jego dochodu z zasiłku stałego (444 zł) pozostaje niewielka kwota na potrzeby osobiste, w tym leki i papierosy. Skarżący nie posiada nieruchomości ani zasobów pieniężnych.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od wpisu od skargi w kwocie 100 zł oraz odmówiono zwolnienia od kosztów sądowych w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Agnieszka Bińczyk po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. B. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. B. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie odmowy udostępnienia danych osobowych postanawia zwolnić skarżącego od wpisu od skargi w kwocie 100 zł oraz odmówić zwolnienia od kosztów sądowych w pozostałym zakresie.
We wniosku z dnia "[...]", złożonym na urzędowym formularzu, K. B. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody z dnia "[...]", Nr "[...]". W uzasadnieniu podniósł, iż jest mieszkańcem domu pomocy społecznej, za pobyt w którym płaci co miesiąc 292,60 zł. W konsekwencji, z uzyskiwanego dochodu z tytułu zasiłku stałego, na jego własne potrzeby pozostaje niewielka kwota pieniędzy. Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, skarżący prowadzi 1-osobowe gospodarstwo domowe. Nie posiada nieruchomości, a także żadnych zasobów pieniężnych i przedmiotów wartościowych. Jedynym źródłem jego dochodu jest zasiłek stały w kwocie 444 zł.
Z pism złożonych przez skarżącego w toku postępowania administracyjnego (k. 2, k. 5 akt administracyjnych) oraz skargi (k. 2-3 akt sądowych) wynika, że środki pieniężne, jakie pozostają mu po opłaceniu pobytu w domu pomocy społecznej przeznacza on w zależności od potrzeb, w różnym czasie, w różnych proporcjach, na leki, papierosy i inne potrzeby osobiste.
Wskazać należy, iż zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie ppsa, zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części, czyli przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Nie wystarczy przy tym wykazanie, iż poniesienie kosztów postępowania sądowego pogorszy sytuację materialną strony. Strona wykazać powinna, że posiadane środki są tak skromne, że uiszczenie kosztów tego postępowania spowoduje uszczerbek w wydatkach na zaspokojenie najniezbędniejszych jej potrzeb, a ponadto, że środki, którymi dysponuje nie dają możliwości poczynienia jakichkolwiek oszczędności, które mogłyby być przeznaczone na ten cel. Rozpatrując zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy należy brać zatem pod uwagę, z jednej strony, wysokość obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej zaś jej możliwości finansowe.
Zauważyć należy, iż skarżący, przebywając w domu pomocy społecznej, ma zapewnione podstawowe warunki socjalno-bytowe. Ze środków pieniężnych, jakie pozostają po opłaceniu pobytu w tym domu, musi on jednak zabezpieczyć środki na leki i inne wydatki na zaspokojenie jego potrzeb osobistych. Skarżący część tych środków przeznacza na pokrycie wydatków na papierosy (w różnym czasie, w różnych wysokościach). Wydatki na ten cel nie mogą być jednak uznane za koszty utrzymania koniecznego. W konsekwencji, przyjąć należy, że czyniąc oszczędności w tych wydatkach, skarżący będzie w stanie zgromadzić środki pieniężne na pokrycie kosztów sądowych w części.
Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, że przedstawiona wyżej sytuacja materialna skarżącego nie uzasadnia zwolnienia go od kosztów sądowych w całości. Uzasadnia jednak zwolnienie go od kosztów sądowych w części, obejmującej wpis od skargi. Ze względu na konieczność zabezpieczenia przez skarżącego środków pieniężnych na leki, uiszczenie obecnie wpisu w kwocie 100 zł jednorazowo, przekracza bowiem jego możliwości finansowe. Dzięki temu zwolnieniu i czynionym od tego czasu oszczędnościom, będzie on natomiast w stanie zgromadzić środki pieniężne na pokrycie dalszych kosztów sądowych, których obowiązek uiszczenia może pojawić się dopiero na dalszym etapie postępowania.
W świetle powyższego, za zasadne uznano zwolnienie skarżącego od wpisu od skargi oraz odmowę zwolnienia od kosztów sądowych w pozostałym zakresie i tym samym, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 ppsa, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło