II SA/Ol 205/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Lipiński Sędziowie Asesor WSA Bogusław Jażdżyk Asesor WSA Katarzyna Matczak (spr.) Protokolant Lech Ledwożyw po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi E. L. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego - oddala skargę WSA/wyr.1 - sentencja wyroku Skarżąca E. L. została zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy od dnia 20 maja 1995r. uzyskując status osoby bezrobotnej. Decyzją z dnia "[...]"lipca 2003r. Nr "[...]", działający z upoważnienia Starosty Zastępca Kierownika Powiatowego Urzędu Pracy, orzekł o utracie przez E. L. statusu osoby bezrobotnej z dniem 24 czerwca 2003r. wobec nabycia przez nią prawa do zasiłku stałego z pomocy społecznej. W dniu 28 listopada 2005r. E. L. wystąpiła z wnioskiem o przyznanie świadczenia przedemerytalnego dla byłych pracowników PGR. Starosta decyzją z dnia "[...]"grudnia 2005r. Nr "[...]", działając na podstawie art. 150 a i b ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. Nr 99, poz. 1001, ze m.), art. 6 pkt 6 lit b i art. 37k ust. 9 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. z 2001r. Nr 6, poz. 56, ze zm.), odmówił skarżącej prawa do świadczenia przedemerytalnego. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że wnioskodawczyni była zarejestrowana jako osoba bezrobotna w okresie od 20 maja 1995r. do 23 czerwca 2003r, natomiast 50 rok życia ukończyła w dniu "[...]"2003r. Strona posiada udokumentowany okres uprawniający do emerytury wynoszący 27 lat 1 miesiąc i 29 dni, co stanowi okres uprawniający do zasiłku wynoszący 24 lata 10 miesięcy i 19 dni, zaś okres pracy w byłym państwowym przedsiębiorstwie gospodarki rolnej 19 lat i 11 miesięcy. Wskazano także, iż w dniu ukończenia 50 roku życia strona nie była już zarejestrowana jako osoba bezrobotna. Podano, iż stosownie do obowiązującego od dnia 1 listopada 2005r. stanu prawnego prawo do świadczenia przedemerytalnego dla byłych pracowników p.p.g.r.. przysługuje osobie, która w okresie od dnia 1 stycznia 2002r. do 31 lipca 2004r. spełniła warunki określone w art. 37k. ust. 9 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w brzmieniu obowiązującym na dzień 1 stycznia 2002r. jeżeli: kobieta posiada wiek co najmniej 50 lat, okres uprawniający do emerytury co najmniej 20 lat, była zatrudniona w pełnym wymiarze czasu pracy w p.p.g.r. przez okres co najmniej 10 lat, zamieszkiwała w powiecie uznanym za zagrożony szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym oraz w dniu spełnienia tych warunków posiadała status bezrobotnego. Zainteresowana nie spełniła łącznie wszystkich tych przesłanek. Nadto ustalono, że E. L. nie spełnia również przesłanek do przyznania zasiłku przedemerytalnego i świadczenia przedemerytalnego na zasadach ogólnych. Od powyższej decyzji odwołała się E. L. w terminie podając, że odmówiono jej przyznania wnioskowanego świadczenia z powodu wyrejestrowania z urzędu pracy. Podniosła, że na jej utrzymaniu pozostaje dwoje niepełnosprawnych dzieci i GOPS, który wypłaca jej świadczenie dla samotnej matki opiekującej się niepełnosprawnymi dziećmi nakazał jej wyrejestrowanie się z urzędu pracy. Podniosła, że przez 5 lat sama wychowuje dzieci i obecna decyzja jest dla niej krzywdząca, bowiem ciężko pracowała w p.p.g.r. i aktualnie ta praca "poszła w błoto". Decyzją z dnia "[...]"lutego 2006r. Nr "[...]", Wojewoda utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty. W motywach uzasadnienia organ wskazał, iż wprawdzie skarżąca wnosiła o przyznanie jej prawa do świadczenia przedemerytalnego dla byłych pracowników PGR to organ I instancji poza sprawdzeniem uprawnień wnioskodawczyni do tego świadczenia ustalił także, czy strona nie spełnia warunków do przyznania zasiłku przedemerytalnego bądź świadczenia przedemerytalnego na zasadach ogólnych określonych w ustawie o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 2001r. Odnosząc się do ustaleń poczynionych przez organ I instancji organ odwoławczy przytoczył zapis art. 37 k. ust. 9 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu z uwzględnieniem zmiany wprowadzonej przez art. 150 b ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy wyjaśniając, iż w celu uzyskania prawa do świadczenia przedemerytalnego dla byłych pracowników PGR muszą być przez nich spełnione łącznie wszystkie warunki w przedziale czasu od dnia 1 stycznia 2002r. do 31 lipca 2004r. Wyjaśniono, że ustawodawca zawarł dodatkowy warunek jakim jest konieczność figurowania w ewidencji urzędu pracy jako osoba bezrobotna, zaś tego właśnie warunku nie spełnia zainteresowana, gdyż w momencie gdy ukończyła 50 rok życia nie była już osobą bezrobotną, gdyż została wyrejestrowana z ewidencji urzędu pracy na skutek przyznania jej prawa do zasiłku stałego z pomocy społecznej. W tym stanie sprawy organ odwoławczy stwierdził, że E. L. nie spełnia warunków koniecznych do uzyskania prawa do świadczenia przedemerytalnego dla byłych pracowników p.p.g.r. Na powyższą decyzję E. L. złożyła skargę zatytułowaną "odwołaniem" do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie wnosząc o ponowne rozpatrzenie zasadności decyzji Wojewody, który odmówił jej przyznania świadczenia przedemerytalnego. Podała, że jako były pracownik PGR nabyła prawo do wskazanego świadczenia, natomiast organy orzekające w sprawie wadliwie przyjmują, że w dniu 30 sierpnia 2003r. nie była już osobą bezrobotną. Faktycznie zaś w tym dniu była bez pracy o czym świadczy zaświadczenie GOPS. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości dotychczasową argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z treścią art. 1 ust.1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sądy nie są związane zarzutami i wnioskami skargi w granicach danej sprawy - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm) zwanej dalej: ustawą o p.p.s.a. Wzruszenie decyzji następuje w razie, gdy kontrola wykaże, że decyzja narusza przepisy prawa materialnego lub postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy (art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ustawy p.p.s.a.). Wobec tego w sprawie należało poddać ocenie, czy decyzja o odmowie przyznania skarżącej świadczenia przedemerytalnego dla byłych pracowników p.p.g.r. odpowiada prawu. W niniejszej sprawie bezsporną jest okoliczność, iż skarżąca zarejestrowała się jako bezrobotna w Powiatowym Urzędzie Pracy w dniu 20 maja 1995r., że ukończyła w dniu "[...]"2003r. 50 lat życia (urodzona w dniu "[...]") oraz że posiada okres uprawniający do emerytury wynoszący 27 lat 1 miesiąc i 29 dni, zaś okres pracy w pełnym wymiarze czasu pracy w p.p.g.r. 19 lat i 11 miesięcy. Bezsporna pozostaje w sprawie również okoliczność, iż decyzją z dnia "[...]"lipca 2003r. wydaną upoważnienia Starosty przez Zastępcę Kierownika Powiatowego Urzędu Pracy w E. L. utraciła status osoby bezrobotnej z dniem 24 czerwca 2003r. wobec uzyskania prawa do zasiłku stałego z pomocy społecznej. Decyzja ta została doręczona stronie w dniu 18 lipca 2003r. (zwrotne potwierdzenie odbioru korespondencji) i wobec nie skorzystania z prawa odwołania uzyskała przymiot ostatecznej. Z przedłożonych akt sprawy ("[...]" akt adm.) wynika, iż poza sporem pozostaje także okoliczność, iż decyzją z dnia "[...]"lipca 2003r. Nr "[...]"wydaną przez Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej E. L., na podstawie art. 27 i art. 30 ustawy z dnia 29 listopada 1990r. o pomocy społecznej, przyznano z dniem 1 sierpnia 2003r. do dnia 31 lipca 2004r. prawo do zasiłku stałego dla matki wychowującej niepełnosprawne dziecko w wysokości 418 zł miesięcznie. Wobec wejścia w życie z dniem 1 maja 2004r. nowej ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64, poz. 593, ze zm.), nastąpiła zmiana stanu prawnego i stosownie do art. 149 ust. 1 nowej ustawy o pomocy społecznej z dniem jej wejścia w życie wygasają decyzje wydane na podstawie ustawy z dnia 29 listopada 1990r. o pomocy społecznej, za wyjątkiem decyzji określonych w ust. 2 i 3 oraz art. 152 ust. 3 i art. 154 ust. 8 niniejszej ustawy. Wskazane wyłączenia nie dotyczyły decyzji przyznających zasiłki stałe dla matek opiekujących się niepełnosprawnym dzieckiem wobec czego decyzja z dnia "[...]"2003r. przyznająca zasiłek stały wygasła. Dlatego też na mocy ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. Nr 228, poz. 2255, ze zm.) obowiązującej również od dnia 1 maja 2004r. skarżącej przyznane zostało z dniem 1 maja 2004r. świadczenie pielęgnacyjne wypłacane z GOPS, gdyż aktualnie świadczenie to zastąpiło zasiłek stały i przysługuje z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka, jeżeli nie podejmuje lub rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami , o których mowa w art. 6b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych, albo o znacznym stopniu niepełnosprawności - art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Okoliczność tę potwierdziła skarżąca przedkładając zaświadczenie z dnia 23 lutego 2006r. wystawione przez Kierownika GOPS, z którego wynika, że E. L. od dnia 1 maja 2004r. otrzymuje świadczenie pielęgnacyjne (karta "[...]"). Materialnoprawną podstawę żądania skarżącej dotyczącego przyznania jej świadczenia przedemerytalnego dla byłych pracowników PGR stanowi art. 150 b ust. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. Nr 99, poz. 1001, ze zm.), który wszedł w życie z dniem 1 listopada 2005r. na mocy art. 1 pkt 76 ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 164, poz. 1366). Zgodnie z tym przepisem pracownikowi byłego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej przysługuje świadczenie przedemerytalne, jeżeli w okresie od dnia 1 stycznia 2002r. do dnia 31 lipca 2004r. spełniał warunki określone w art. 37 k ust. 9 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w brzmieniu obowiązującym w dniu 1 stycznia 2002r. , z wyłączeniem wyrazów "w dniu 7 listopada 2001r". Wobec tego art. 37k ust. 9 wskazanej wyżej ustawy z wyłączeniem określonych wyżej słów na dzień 1 stycznia 2002r. stanowi, iż pracownikowi byłego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej przysługuje świadczenie przedemerytalne, jeżeli posiadał status bezrobotnego oraz spełniał łącznie następujące warunki: 1) osiągnął wiek – co najmniej 50 lat kobieta i 55 lat mężczyzna, 2) posiadał okres uprawniający do emerytury – wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, 3) był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy w państwowym przedsiębiorstwie gospodarki rolnej przez okres co najmniej 10 lat, 4) zamieszkiwał w powiecie (gminie) uznanym za zagrożony szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym. Jak z powyższego wynika strona skarżąca musiała spełnić wszystkie pięć warunków, gdyż poza enumeratywnie wskazanymi przesłankami musiała posiadać status bezrobotnego. W sprawie wynika, że skarżąca na dzień ukończenia 50 lat życia, co miało miejsce w dniu "[...]"2003r., nie posiadała już statusu bezrobotnego, gdyż decyzją z dnia "[...]"lipca 2003r. orzeczono o utracie przez nią statusu osoby bezrobotnej. W tym miejscu wyjaśnić pozostaje skarżącej, iż organ prawidłowo ustalić, iż od tego momentu nie posiada już statusu osoby bezrobotnej, gdyż stosownie do art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. j ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. z 2003r. Nr 58, poz. 514, ze zm.) bezrobotnym jest osoba nie zatrudniona i nie wykonująca innej pracy zarobkowej, zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie, z zastrzeżeniem lit. g, nie ucząca się w szkole w systemie dziennym, zarejestrowana we właściwym dla miejsca zameldowania (stałego lub czasowego) powiatowym urzędzie pracy, jeżeli nie pobiera, na podstawie przepisów o pomocy społecznej, zasiłku stałego, stałego wyrównawczego, gwarantowanego zasiłku okresowego lub renty socjalnej. Zatem nawet gdyby urząd pracy nie orzekł o utracie statusu osoby bezrobotnej przez skarżącą to i tak stosownie do powołanego przepisu z dniem otrzymania zasiłku stałego E. L. utraciła status osoby bezrobotnej. Skoro zatem nie spełniła skarżąca jednego z wymogów art. 150 b ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach ryku pracy to organy orzekające w sprawie nie miały podstawy prawnej do przyznania jej wnioskowanego świadczenia. Wyjaśnić należy stronie skarżącej wobec informacji dotyczącej jej trudnej sytuacji materialnej i rodzinnej, iż świadczenie przedemerytalne, jak zresztą wszystkie inne świadczenia i zasiłki przyznawane na podstawie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy nie dopuszczają jakiejkolwiek uznaniowości w przyznawaniu tych świadczeń, bowiem muszą być bezwzględnie spełnione wszystkie przesłanki wymagane przepisami prawa. Ustosunkowując się do zarzutu skarżącej, iż faktycznie przez cały czas od momentu zarejestrowania pozostaje ona osobą bez pracy mimo otrzymywania zasiłku na niepełnosprawne dziecko i jest bezrobotna, należy wskazać, że jest to błędne przekonanie. Jak już podniesiono wyżej zasiłek stały, a obecnie świadczenie pielęgnacyjne jest przyznawane matce, ojcu bądź innym uprawnionym osobom z powodu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, jak również nie podejmowania zatrudnienia wobec konieczności sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem posiadającym orzeczoną niepełnosprawność określonego stopnia. Tak więc od momentu przyznania skarżącej zasiłku stałego przestała być ona osobą gotową do podjęcia zatrudnienia. To właśnie z uwagi na ten wymóg organ pomocy społecznej przed przyznaniem wskazanego świadczenia pouczył skarżącą, iż musi się wyrejestrować z ewidencji osób bezrobotnych aby spełniać warunki do przyznania zasiłku stałego. Biorąc powyższe pod uwagę stwierdzić należało, iż skarga jako niezasadna podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi