II SA/Ol 218/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Katarzyna Matczak po rozpoznaniu w dniu 31 maja 2005r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. A. i J. A. na uchwałę Rady Gminy z dnia 30 września 2004r. Nr "[...]" w przedmiocie rozpatrzenia skargi na działalność Wójta Gminy i Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. postanawia odrzucić skargę W dniu 21 lutego 2005r. K. i J. A. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę m.in. na uchwałę Rady Gminy nr "[...]" z dnia 30 września 2004r. w sprawie rozpatrzenia skargi na działalność Wójta Gminy i Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w S., wnosząc o jej uchylenie. Wskazali, że podjęta uchwała stanowi "próbę uprawomocnienia działań niezgodnych z obowiązującym prawem i przepisami", a w szczególności narusza dobra osobiste skarżących. Zarzucili, że mimo okoliczności, iż uzasadnienie przedmiotowej uchwały stanowi "dowolną konfabulację faktów i prawa", gdzie doszło do naruszenia zasady jawności działań tego organu oraz jego obiektywności Wojewoda nie uznał za stosowne jej uchylenie w oparciu o art. 101 ust. l ustawy o samorządzie gminy. W piśmie uzupełniającym skargę z dnia 28 lutego 2005r. dodatkowo podnieśli, że zaskarżona uchwała narusza w poważny sposób ich dobra osobiste. Zarzucili, że nie umożliwiono im na skuteczne przedstawienie argumentów na sesjach rady jak i w komisjach rady gminy naruszając zasadę jawności działań oraz pozbawiając ich prawa strony. Odmówiono im także udostępnienia poświadczonych opinii dotyczących ich rodziny zebranych w ramach działań niezgodnych z ustawą o pomocy społecznej, gdyż wywiad środowiskowy przeprowadził osobiście Wójt Gminy naruszając powołana wyżej ustawę oraz ustawę o ochronie danych osobowych. W odpowiedzi na skargę Rada Gminy S. wniosła o jej oddalenie jako nieuzasadnionej. Wyjaśniono, iż w dniu 4 lutego 2003r. Wojewoda przekazał do rozpatrzenia skargę Państwa A. na działalność Wójta Gminy S. i Kierownika GOPS w S. przy wydaniu opinii na wniosek skierowany przez Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie w związku z ubieganiem się przez skarżących o powierzenie im prowadzenia rodzinnego domu dziecka. Pierwotnie sprawa rozpatrzenia tej skargi stanęła na sesji rady w dniu 28 lutego 2003r., lecz wobec wniosku skarżącego aby skarga nie była rozpatrywana w sposób jawny oraz wątpliwości, czy rada jest w stanie ocenić działania wymienionych wyżej organów w sprawie wydania wskazanej opinii uznano, iż sprawą winno zająć się Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie w O., przy czy o swoim stanowisku poinformowano skarżących. Pismem z dnia 5 kwietnia 2004r. Wojewoda zobligował radę do podjęcia stosowanych działań w celu ustalenia sposobu i terminu rozpatrzenia skargi. Wyjaśniono, iż na sesji rady w dniu 29 kwietnia 2004r. radni postanowili o przekazaniu sprawy do rozpatrzenia Komisji Oświaty i Spraw Społecznych Rady Gminy S., która w dniu 20 maja 2004r. rozpatrzyła wszystkie zarzuty skargi i obszerne sprawozdanie ze swoich prac przedłożyła radzie na sesji w dniu 30 czerwca 2004r. W głosowaniu podjętym na tej sesji przyjęto sprawozdanie komisji lecz nie podjęto stosowniej uchwały w tej sprawie. Błąd ten został naprawiony przez radę na sesji w dniu 30 września 2004r., kiedy podjęto zaskarżoną uchwałę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Podnieść należy, iż stosownie do art. l § l ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta obejmuje jednak tylko orzekanie w sprawie skarg na akty administracyjne lub czynności z zakresu administracji publicznej, enumeratywnie wymienione w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270, ze zm). W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest uchwała Rady Gminy S. w sprawie skargi K. i J. A. na działalność Wójta Gminy i Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. Uchwała ta została zatem wydana w wyniku tzw. skargi powszechnej, przysługującej w oparciu o przepisy Działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 229 pkt 3 Kpa organem właściwym do rozpatrzenia skargi dotyczącej działalności wójta i kierowników gminnych jednostek organizacyjnych jest rada gminy. Jednakże w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (jeszcze przed reformą sądownictwa administracyjnego) przeważał pogląd, iż sprawy z tego zakresu nie podlegają kognicji sądu administracyjnego (tak między innymi w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 kwietnia 2001 r. Sygn. akt I SA 2668/00, LEX nr 54426 oraz w postanowieniu z dnia 21 września 2001r. sygn. akt I SA 2347/01, LEX nr 55766). Podobne stanowisko zajął także Naczelny Sąd Administracyjny funkcjonujący w obecnym kształcie, stwierdzając w wyroku z dnia 20 lipca 2004r. (Sygn. akt OSK 650/04, niepublik.), iż podejmując uchwałę w trybie skargowym rada powiatu oceniała działalność organu jako sui generis "zwierzchnik służbowy" (...) uchwała, która stanowi rozpoznanie skargi powszechnej w ramach podległości między organami samorządu powiatu nie ma charakteru sprawy z zakresu administracji publicznej (...), zwłaszcza iż przepis art. 5 pkt l i 2 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnym nie przewiduje kognicji sądu administracyjnego w sprawach wynikających z nadrzędności i podległości organizacyjnej w stosunkach między organami administracji publicznej oraz wynikających z podległości służbowej. Wprawdzie w cytowanym wyroku sprawa dotyczyła skargi skierowanej do rady powiatu lecz identyczna regulacja dotyczy skarg w trybie skargi powszechnej skierowanej do rady gminy. W związku z powyższym skarga wniesiona w niniejszej sprawie jest niedopuszczalna. Na marginesie należy jedynie wskazać, iż nawet gdyby dopuścić możliwość wniesienia skargi na przedmiotową uchwałę, to skarżący i tak nie spełnili wymogów formalnych do jej wniesienia, a mianowicie nie wezwali właściwego organu (tj. rady gminy) do usunięcia naruszenia prawa po podjęciu kwestionowanej uchwały. Wobec powyższego na podstawie art. 58 § l pkt. 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę należało odrzucić.