II SA/Ol 222/22

WyrokWSA w Olsztynie2022-06-21

Skład orzekający: Beata Jezielska, Ewa Osipuk, Adam Matuszak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy może odmówić udzielenia dotacji na pokrycie bieżących kosztów prowadzenia działalności gospodarczej wyłącznie na podstawie danych z rejestru REGON, pomimo że przedsiębiorca twierdzi, iż faktycznie prowadzi działalność objętą kodem PKD uprawniającym do dotacji, a wpis w rejestrze nie odzwierciedla rzeczywistego stanu rzeczy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że odmowa udzielenia dotacji wyłącznie na podstawie danych z rejestru REGON jest nieprawidłowa. Rejestr ten ma charakter statystyczny i nie tworzy stanu prawnego, a jego wpisy mogą być wzruszalne. W przypadku wątpliwości co do rzeczywistego prowadzenia działalności, organ powinien przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, zamiast opierać się wyłącznie na formalnym wpisie w rejestrze, co narusza zasady sprawiedliwości proceduralnej i proporcjonalności.
Stan faktyczny
Spółka M złożyła wniosek o dotację na pokrycie bieżących kosztów prowadzenia działalności gospodarczej. Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy odmówił udzielenia dotacji, opierając się na danych z rejestru REGON, według których spółka prowadziła inną przeważającą działalność niż ta uprawniająca do dotacji. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów k.p.a. i przepisów dotyczących dotacji, wskazując, że faktycznie prowadzi działalność objętą kodem PKD uprawniającym do dotacji, a wpis w REGON nie odzwierciedla rzeczywistego stanu rzeczy. Sąd uchylił decyzję organu.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżony akt (pismo Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w M. z dnia 18 stycznia 2022 r.) i zasądzono od Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w M. na rzecz skarżącej spółki kwotę 697 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 21 czerwca 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Beata Jezielska Sędziowie sędzia WSA Ewa Osipuk sędzia WSA Adam Matuszak (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 czerwca 2022 roku sprawy ze skargi M. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w M. na pismo Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w M. z dnia [...] nr. [...] w przedmiocie odmowy udzielenia dotacji dla mikro i małych przedsiębiorstw I. uchyla zaskarżony akt; II. zasądza od Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w M. na rzecz skarżącej spółki kwotę 697 zł (sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wnioskiem z 14 stycznia 2022 r. spółka M (dalej: "spółka", "skarżąca") zwróciła się do Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w M. (dalej: "Dyrektor PUP") o udzielenie dotacji na pokrycie bieżących kosztów prowadzenia działalności gospodarczej mikroprzedsiębiorcy i małego przedsiębiorcy, przyznawanej na podstawie rozporządzenia w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19 (rodzaj przeważającej działalności oznaczony kodem PKD 56.30.Z, 93.29.A lub 93.29.Z). Dyrektor PUP pismem z 18 stycznia 2022 r. zaopiniował negatywnie ww. wniosek. Stwierdził, że według danych zawartych w rejestrze REGON na 31 marca 2021 r., spółka posiadała PKD 7721 Z – wypożyczanie i dzierżawa sprzętu rekreacyjnego i sportowego, zatem nie kwalifikowała się do udzielenia wnioskowanej pomocy. W złożonej skardze, uzupełnionej pismem procesowym z 28 lutego 2022 r., skarżąca zarzuciła Dyrektorowi PUP naruszenie: - art. 77 § 1 w zawiązku z art. 7 k.p.a. przez zaniechanie wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, w szczególności informacji o prowadzonej przez nią działalności - przygotowywanie i podawanie napojów, w tym w postaci dyskoteki serwującej głównie napoje - i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, tj. z uwzględnieniem innych dowodów niż dane z bazy REGON, na podstawie których organ oparł swoje rozstrzygnięcie; - art. 79a § 1 k.p.a., przez zaniechanie wskazania skarżącej przesłanek zależnych od strony, które nie zostały spełnione lub wykazane, a które mogły skutkować wydaniem rozstrzygnięcia niezgodnego z żądaniem strony, tj. niewskazanie skarżącej możliwości przedstawienia innych dowodów, dzięki którym mogłaby wykazać prowadzenie działalności w rodzaju przygotowywanie i podawanie napojów, w tym w postaci [...], co miało wpływ na rozstrzygnięcie, gdyż nie pozwoliło stronie na przedłożenie nowych dowodów i wniosków w celu wykazania, że spełniła warunki przyznania dotacji, co w konsekwencji prowadziło do ustalenia przez organ w sposób niewłaściwy stanu faktycznego sprawy i pozbawiło stronę prawa do czynnego uczestnictwa w sprawie; - art. 15zze4 ust. 1, 3 i 4 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r., poz. 2095) , dalej: "ustawa", oraz § 7a ust. 1, Rozporządzenia Rady Ministrów z 26 lutego 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19 (Dz. U. z 2021 r. poz. 371), dalej "rozporządzenie", przez ich błędne zastosowanie i przyjęcie za podstawę rozstrzygnięcia, że skoro w bazie REGON kod PKD 56.30.Z "Przygotowywanie i podawanie napojów" nie jest oznaczony przez skarżącą jako działalność przeważająca, to skarżąca nie prowadziła działalności tego rodzaju, w tym w szczególności [...], skutkiem czego nie spełniła przesłanek do udzielenia jej dotacji na pokrycie bieżących kosztów prowadzenia działalności gospodarczej mikroprzedsiębiorcy i małego przedsiębiorcy. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego aktu oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych Podała w uzasadnieniu m.in., że prowadzi działalność w oznaczoną kodem 56.30.Z -"Przygotowywanie i podawanie napojów", w postaci [...], w której serwowane są napoje i działalność ta ma charakter działalności przeważającej. Działalność ta po raz kolejny została objęta zakazem prowadzenia na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z 14 grudnia 2021 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz. U. z 2021 r. poz. 2311), mocą którego zakaz, o którym mowa w § 9 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z 6 maja 2021 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz. U. z 2021 r. poz. 861) został przedłużony do 31 stycznia 2022 r. Następnie, rozporządzeniem Rady Ministrów z 28 stycznia 2022 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz. U. z 2022 r. poz. 210) wydłużono ten okres do 28 lutego 2022 r. Skarżąca utrzymuje aktywa majątkowe i zasoby ludzkie, służące do prowadzenia działalności w tym zakresie, w stałej gotowości i ponosi związane z tym koszty. Nie miała pewności, czy zakaz z 1 marca zostanie uchylony. W związku z tym złożyła przedmiotowy wniosek o przyznanie jednorazowej dotacji na pokrycie kosztów prowadzenia działalności gospodarczej w kwocie 5.000 zł. Wywiodła, że dane w rejestrze REGON mają służyć celom statystycznym. Wpisy do rejestru dokonywane są na podstawie informacji składanych w toku rejestracji podmiotu lub aktualizacji danych. Rejestr nie tworzy stanu prawnego, a wpis nie ma charakteru konstytutywnego. Podniosła, że zarówno art. 15zze4 ustawy, jak i § 7a ust. 1 rozporządzenia na oznaczenie jednego z kryteriów warunkującego przyznanie dotacji posługują się pojęciem przedsiębiorcy prowadzącego działalność gospodarczą, oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności kodami 56.30.Z. Podkreśliła, że nie sposób przyjąć, że racjonalny ustawodawca uzależnił otrzymanie pomocy przez przedsiębiorców, którzy w wyniku wprowadzonych ograniczeń w związku z COVID-19, utracili nie mniej niż 40% przychodów od oznaczenia prowadzonej działalności gospodarczej, jako przeważającej, a nie od faktu jej rzeczywistego prowadzenia, jako takiej. Należy więc odejść od literalnego brzmienia art. 15zze4 ustawy i § 7a ust. 2 rozporządzenia, która a contrario nakazuje staroście odmówić udzielenia pomocy przedsiębiorcy, który nie mogąc prowadzić określonej działalności gospodarczej z powodu objęcia restrykcjami utracił, co najmniej 40% przychodów, gdyż nie oznaczył tej działalności, jako przeważającej. Znaczenie kodu PKD, należy odczytać jako określenie rzeczywiście wykonywanej przez wnioskodawcę przeważającej działalności. Sformułowanie o prowadzeniu działalności oznaczonej według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaju przeważającej działalności należy rozumieć też jako faktycznie (rzeczywiście) prowadzoną działalność gospodarczą przez wnioskującego o udzielenie dotacji. Stąd nie tyle istotny jest kod PKD ujawniony w rejestrze REGON, lecz działalność realnie przez podmiot prowadzona. Stwierdziła, że należy uznać, że nie można przyznawać pomocy państwa z pominięciem podmiotów, które pomimo braku zgłoszenia organowi statystyki publicznej jako przeważającego rodzaju działalności wymienionej w § 7a ust. 1 rozporządzenia, jeżeli rzeczywiście taki rodzaj działalności w analizowanym czasie prowadziły. Takie formalne ograniczenie wynikające z wpisu w rejestrze podmiotów REGON nie spełniłoby konstytucyjnego wymogu proporcjonalności odnośnie do celu, jaki zamierzano osiągnąć omawianą regulacją. Poprzestanie na formalnej treści wpisu w rejestrze podmiotów REGON mogłoby nie pozwolić przyznać pomocy tym, do których została ona skierowana. Spółka dodała, że ocena, czy działalność gospodarcza określonego rodzaju jest rzeczywiście wykonywana i w jakich rozmiarach, należy do sfery ustaleń faktycznych. Nie zależy ona od wpisu do rejestru, choć wpis taki potraktowany został przez ustawodawcę jako domniemanie prawne mające na celu uproszczenie postępowania dotacyjnego. Skarżąca przyznała, że inicjatywa dowodowa w tej kwestii należy do strony, która złożyła wniosek, inicjującej postępowanie administracyjne, jednak system teleinformatyczny obsługujący proces składania wniosków nie przewiduje możliwości składania dodatkowych dowodów, zaś organ przed wydaniem niekorzystnej dla strony decyzji nie może pominąć dyspozycji art. 79a § 1 k.p.a. Powinien zatem przed wydaniem takiej decyzji powiadomić skarżącą o konieczności wskazania przesłanek, które nie zostały spełnione lub wykazane, czyniąc zadość zasadzie informowania (art. 9 k.p.a.). W odpowiedzi na skargę Dyrektor PUP wniósł o jej oddalenie. Podał, że skarżąca składała w 2021 r. wnioski podobne do rozpoznanego i w każdym z nich wpisywała jako przeważającą działalność według kodu 7721Z, która też była wpisana w rejestrze REGON. Ponieważ na 2022 r. dotacja przyznawana jest na inne formy działalności, wniosek spółki był dostosowany do jednej z nich. W tych okolicznościach został rozpatrzony negatywnie, gdyż skarżąca dotychczas wykazywała inny rodzaj działalności jako przeważający i na który wcześniej otrzymała trzy dotacje. We wniosku o udzielenie dotacji został wymieniony kod 5630Z jako rodzaj przeważającej działalności, natomiast w formularzu informacji, dołączonego do wniosku, podana jest klasa działalności z kodem 7721, który skarżąca wymieniała we wcześniejszych wnioskach. Uznając, że wnioski z 2021 r. były spójne z rejestrami KRS i REGON, ostatni wniosek nie dawał podstaw do pozytywnego rozpatrzenia. Dyrektor PUP stwierdził ponadto, że sektorowa pomoc finansowa dla przedsiębiorców, dotkniętych skutkami epidemii COVID-19 miała być przyznawana w sposób sprawny i szybki, wymagała jednak określenia kryterium, według którego ustalane jest, jaką działalność dana firma faktycznie wykonuje. Niedające się kwestionować ustalenie branż, w której działa konkretna firma wymagałoby każdorazowo przeprowadzania wyczerpującego postępowania wyjaśniającego. Z punktu widzenia skuteczności działania wsparcia, byłoby to nieracjonalne. Liczebność grupy przedsiębiorców, którzy mogą ubiegać się o wsparcie oraz brak osobnej rachunkowości i księgowości dla każdej ze sfer działalności gospodarczej danego przedsiębiorcy, skutkowałoby setkami tysięcy tego typu postępowań. W takiej sytuacji realnym zagrożeniem byłby paraliż instytucji zajmujących się nie tylko udzielaniem pomocy przedsiębiorcom, ale również wszystkich urzędów zapewniających usługi dla biznesu. Z tych powodów systemy przyznawania pomocy przez państwo opierają się na kodach PKD. Nie bez znaczenia pozostaje, że przyjęcie tak prostego i jednoznacznego kryterium umożliwia automatyzację i elektronizację całej procedury, co przyśpiesza i usprawnia udzielanie przedsiębiorcom pomocy. Odnosząc się do kosztów postępowania sądowego, stwierdził, że zgodnie z art. 15zze6 ustawy starosta nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych w sprawach dotyczących udzielania, przyznania, umorzenia lub zwrotu wsparcia, o którym mowa w art. 15zzb-15zze, art. 15zze2, art. 15zze4i art. 15zze4a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, z późn. zm.), dalej: p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, natomiast art. 135 p.p.s.a. obliguje sąd do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa. Przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności zaskarżonego aktu według wskazanych wyżej kryteriów wykazała, że skarga zasługuje na uwzględnienie. W rozpoznawanej sprawie kwestią sporną jest spełnienie przez skarżącą spółkę przesłanki do uzyskania dotacji dla mikro i małych przedsiębiorców na pokrycie bieżących kosztów prowadzenia działalności gospodarczej - prowadzenia na dzień 31 marca 2021 r. działalności objętej kodem PKD, uprawniającym do uzyskania tej dotacji. Zgodnie z art. 15zze4 ust. 1 ustawy z 2 marca 2004 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2095, z późn. zm.), dalej: "ustawa", w celu przeciwdziałania negatywnym skutkom COVID-19 starosta może, na podstawie umowy, udzielić ze środków Funduszu Pracy dotacji na pokrycie bieżących kosztów prowadzenia działalności gospodarczej mikroprzedsiębiorcy i małemu przedsiębiorcy, o których mowa odpowiednio w art. 7 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców, którzy na dzień 30 września 2020 r. prowadzili działalność gospodarczą, oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności, kodami 47.71.Z, 47.72.Z, 47.81.Z, 47.82.Z, 47.89.Z, 49.39.Z, 56.10.A, 56.10.B, 56.2l.Z, 56.29.Z, 56.30.Z, 59.11.Z, 59.12.Z, 59.13.Z, 59.14.Z, 59.20.Z, 74.20.Z, 77.2l.Z, 79.90.A, 82.30.Z, 85.5l.Z, 85.52.Z, 85.53.Z, 85.59.A, 85.59.B, 86.10.Z w zakresie działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń w ramach lecznictwa uzdrowiskowego, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych, lub realizowanej w trybie stacjonarnym rehabilitacji leczniczej, 86.90.A, 86.90.D, 90.01.Z, 90.02.Z, 90.04.Z, 91.02.Z, 93.11.Z, 93.13.Z, 93.19.Z, 93.21.Z, 93.29.A, 93.29.B, 93.29.Z, 96.01.Z, 96.04.Z, i których przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w październiku albo listopadzie 2020 r. był niższy co najmniej o 40% w stosunku do przychodu uzyskanego odpowiednio w październiku albo listopadzie 2019 r. Zasady prowadzenia Krajowego rejestru urzędowego podmiotów gospodarki narodowej (rejestru REGON) określają przepisy ustawy z 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz. U. z 2021 r. poz. 955, z późn. zm.). Zgodnie z art. 42 ust. 3 pkt 4 tej ustawy wpisowi do rejestru REGON podlegają m.in. informacje dotyczące wykonywanej działalności, w tym rodzaj przeważającej działalności. Zaznaczyć należy, że w ustawie o statystyce publicznej nie ma definicji pojęcia "przeważającej działalności", a sposób wpisywania do rejestru wykonywanej działalności, w tym rodzaju przeważającej działalności, został określony w § 9 rozporządzenia Rady Ministrów z 30 listopada 2015 r. w sprawie sposobu i metodologii prowadzenia i aktualizacji krajowego rejestru urzędowego podmiotów gospodarki narodowej, wzorów wniosków, ankiet i zaświadczeń (Dz. U. z 2009 r., poz. 2009, z późn. zm.). Zgodnie z tym przepisem, wykonywaną działalność wpisuje się w postaci wykazu rodzajów działalności kodowanych według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) na poziomie działu, grupy, klasy lub podklasy, a rodzaj przeważającej działalności na poziomie podklasy. Katalog kodów Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007 został natomiast zawarty w rozporządzeniu Rady Ministrów z 24 grudnia 2007 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) (Dz. U. Nr 251, poz. 1885, z późn. zm.). Dane w rejestrze REGON, w tym dotyczące kodów PKD prowadzonej działalności gospodarczej i kodu "przeważającej działalności", wynikają z informacji podawanych przez podmiot gospodarczy przy rejestracji w CEIDG (w przypadku osób prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą) lub w KRS (w przypadku spółek kapitałowych, osobowych, spółdzielni, fundacji), bądź też bezpośrednio w GUS w przypadku podmiotów nie podlegających rejestracji. Również zmiany w zakresie prowadzonej działalności wprowadzane są do rejestru REGON na podstawie informacji podawanych przez podmiot prowadzący działalność. Uwzględniając powyższe zasady prowadzenia rejestru REGON, należy podzielić stanowisko skarżącej, że informacja o rodzaju działalności wynikająca z rejestru REGON nie tworzy żadnego stanu prawnego, a jedynie ma potwierdzać stan faktyczny według oświadczenia wiedzy podmiotu prowadzącego taką działalność. Okoliczność, czy zawarta w oświadczeniu informacja jest prawdziwa, jest zatem kwestią dowodową (por. np. wyroki Sądu Najwyższego z 7 stycznia 2013 r., II UK 142/12 i z 23 listopada 2016 r., II UK 402/15). W przypadku przedsiębiorców wpisanych do CEIDG, dane zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy z 6 marca 2018 r. o Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej i Punkcie Informacji dla Przedsiębiorcy (Dz. U. z 2020 r. poz. 2296, z późn. zm.) objęte są domniemaniem prawdziwości, które jest wzruszalne, jeżeli w drodze postępowania zostanie wykazane, że są niezgodne ze stanem rzeczywistym (por. wyrok WSA w Warszawie z 26 kwietnia 2018 r., V SA/Wa 2180/17). To, że zawarte w rejestrze REGON dane w zakresie kodów PKD, w tym kodu "przeważającej działalności", mogą nie odpowiadać stanowi rzeczywistemu, może wynikać nie tylko z nieprawdziwego oświadczenia podmiotu rejestrującego działalność, ale również z braku aktualizacji wpisu w rejestrze REGON po zmianie zakresu prowadzonej działalności, co może mieć miejsce z uwagi na zasadę stabilności przyjętą na potrzeby klasyfikacji działalności, wyrażoną w punktach 25 i 26 załącznika do ww. rozporządzenia w sprawie Polskiej Klasyfikacji Działalności. Przewidują one, że jednostka może zmieniać swoją działalność główną jednorazowo lub stopniowo w ciągu pewnego okresu. Może to być spowodowane czynnikiem sezonowości lub wynikiem decyzji o zmianie profilu produkcji. Ponieważ wszystkie te przypadki powodują zmiany w zaklasyfikowaniu jednostki, zbyt częste zmiany działalności głównej mogą doprowadzić do braku spójności pomiędzy statystyką krótkookresową (miesięczną i kwartalną) i długookresową, w najwyższym stopniu utrudniając ich interpretację (pkt 25). Natomiast aby uniknąć zbyt częstych zmian, stosuje się zasadę stabilności. Zgodnie z tą zasadą, nowy rodzaj działalności powinien być działalnością główną przez co najmniej dwa lata, zanim zostanie zmieniona przypisana do jednostki dana działalność przeważająca (pkt 26). Sąd podziela pogląd, wyrażany w orzecznictwie, że nie jest prawidłowe takie rozumienie art. 15zze4 pkt 1 ustawy, które ogranicza możliwość ustalenia przesłanki "przeważającej działalności" tylko do jednego środka dowodowego, to jest rejestru REGON (zob. np. wyrok NSA z 5 kwietnia 2022 r., I GSK 1383/21; wyrok WSA w Gdańsku z 30.06.2021 r,., I SA/Gd 350/21- dostępne pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl. W przypadku uzasadnionych wątpliwości, co do prawdziwości (aktualności) danych zawartych w rejestrze REGON, zasadne jest ustalenie prowadzenia rzeczywistej, przeważającej działalności danego podmiotu. Zatem przyjęty na podstawie ww. regulacji jedyny sposób weryfikacji warunku prowadzenia, jako przeważającej działalności gospodarczej, według podanego PKD, tj. wpis w CEIDG/KRS, w rubryce przeważającej działalności, nie przyczynia się do realizacji celu ustawy, nie dochowuje zasady proporcjonalności, jak również w efekcie prowadzi do naruszenia zasady równości wobec prawa (art. 32 Konstytucji) (tak NSA w wyroku z 5 kwietnia 2022 r., I GSK 1383/21). Z określonej w art. 2 Konstytucji RP zasady demokratycznego państwa prawnego wywodzona jest zasada sprawiedliwości proceduralnej, która określa również sposób stosowania reguł postępowania administracyjnego. Z zasady demokratycznego państwa prawnego wynika bowiem ogólny wymóg, aby wszelkie postępowania prowadzone przez organy władzy publicznej w celu rozstrzygnięcia spraw indywidualnych odpowiadały standardom sprawiedliwości proceduralnej. Regulacje prawne tych postępowań muszą zatem zapewnić wszechstronne i staranne zbadanie okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy oraz gwarantować wszystkim stronom i uczestnikom postępowania prawo do wysłuchania, tj. prawo przedstawiania i obrony swoich racji. Na sprawiedliwość proceduralną składa się m.in. zapewnienie jednostce wysłuchania polegające przynajmniej na możliwości przedstawienia swoich racji oraz zgłaszania wniosków dowodowych (por. np. wyroki TK z 15 grudnia 2008 r., P 57/07; z 14 czerwca 2006 r., K 53/05, z 11 czerwca 2002 r., SK 5/02). W dziedzinie prawa administracyjnego, sprawiedliwość proceduralna oznacza taką organizację procesu uzyskiwania informacji, ich analizy i podejmowania rozstrzygnięcia, która pozwala uznać wynik zastosowania procedury za sprawiedliwy (por. wyrok NSA z 27 marca 2012 r., II OSK 468/11). Zaznaczyć należy, że zasada szybkości postępowania (art. 12 k.p.a.), nie ma pierwszeństwa nad zasadą dokładnego wyjaśnienia sprawy oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 7 i art. 77 k.p.a.). Zasadnie skarżąca podniosła, że zwolnienie przewidziane w art. 15zze4 ust. 1 ustawy przewidziane zostało w reakcji na negatywne skutki epidemii COVID-19 związane z wprowadzonymi przez władze publiczne ograniczeniami konstytucyjnego prawa swobody prowadzenia działalności gospodarczej (art. 22 Konstytucji RP) i możliwości zarobkowania. Celem tych regulacji jest udzielenie wsparcia przedsiębiorcom działającym w branżach, które zostały dotknięte wprowadzanymi zasadami bezpieczeństwa oraz ponoszącym koszty związane z obostrzeniami sanitarnymi. W związku z tym, udzielenie pomocy w postaci zwolnienia z opłacania składek powinno dotyczyć tych przedsiębiorców, którzy rzeczywiście prowadzą działalność bezpośrednio narażoną na straty w następstwie epidemii. Ustalenie rodzaju prowadzonej działalności wyłącznie w oparciu o treść wpisu w rejestrze podmiotów REGON, mogłoby skutkować odmową przyznania wsparcia przedsiębiorcy, który faktycznie prowadzi działalność dotkniętą ograniczeniami wprowadzonymi w związku z COVID-19 i poniósł w związku z tym szkody, a to pozostawałoby w sprzeczności z założeniami ustawy i celami, jakie ma ona realizować. Dyrektor PUP przedwcześnie przyjął w rozpoznawanej sprawie, że skarżąca podlega wyłączeniu z kręgu podmiotów mogących ubiegać się o ulgę. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ winien wziąć pod uwagę powyższe rozważania i zalecenia Sądu. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., Sąd uchylił zaskarżony akt. O kosztach postępowania, obejmujących wpis od skargi, wynagrodzenie pełnomocnika strony skarżącej, będącego radcą prawnym, oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa, orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265). Przedmiotowa skarga została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a. Zarówno strona skarżąca, jak i organ złożyli wnioski o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło