II SA/Ol 228/16

WyrokWSA w Olsztynie2016-04-28

Skład orzekający: Alicja Jaszczak-Sikora, Hanna Raszkowska, Piotr Chybicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy brak doręczenia obwieszczeń o wszczęciu postępowania i wydaniu decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego sołtysom, a w konsekwencji brak ich wywieszenia w sołectwach, stanowi rażące naruszenie prawa skutkujące nieważnością decyzji administracyjnej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że brak doręczenia obwieszczeń sołtysom w trybie przewidzianym dla stron postępowania nie stanowi rażącego naruszenia prawa, które skutkowałoby nieważnością decyzji. Zarzuty dotyczące wadliwości postępowania w zakresie obwieszczeń mogą być badane jedynie w kontekście wznowienia postępowania, a nie stwierdzenia nieważności decyzji. Sąd podkreślił, że przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie nakładają na organ obowiązku doręczania obwieszczeń sołtysom w trybie Kodeksu postępowania administracyjnego, a sam tryb obwieszczenia, zgodnie z art. 49 K.p.a., zakłada fikcję doręczenia i nie wymaga potwierdzenia odbioru przez pośrednika.
Stan faktyczny
Stowarzyszenie A wniosło o stwierdzenie nieważności decyzji ustalającej lokalizację inwestycji celu publicznego, zarzucając m.in. brak obwieszczeń o wszczęciu postępowania i wydaniu decyzji, co miało uniemożliwić stronom udział w postępowaniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji, uznając, że zarzucane uchybienia proceduralne mogą być podstawą do wznowienia postępowania, ale nie do stwierdzenia nieważności. Stowarzyszenie wniosło skargę do WSA, podtrzymując swoje argumenty dotyczące wadliwości obwieszczeń i obowiązku doręczania ich sołtysom w trybie K.p.a.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Stowarzyszenia A.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora Sędziowie sędzia WSA Hanna Raszkowska sędzia WSA Piotr Chybicki (spr.) Protokolant referent stażysta Milena Małyszko po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia A na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie lokalizacji inwestycji celu publicznego – stwierdzenie nieważności decyzji oddala skargę. Decyzją z dnia "[...]" Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy "[...]" nr "[...]" z dnia "[...]" ustalającej - na wniosek Spółki A. - lokalizację inwestycji celu publicznego polegającej na budowie podziemnych linii elektroenergetycznych SN wraz z siecią sterującą, na terenie działek nr ewidencyjny "[...]" w obrębie geodezyjnym "[...]", nr ewidencyjny "[...]" w obrębie geodezyjnym "[...]", nr ewidencyjny "[...]" w obrębie geodezyjnym ‘[...]", gmina "[...]". W uzasadnieniu podano, że z żądaniem wszczęcia z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji wystąpiło Stowarzyszenie A, domagając się jednocześnie dopuszczenia Stowarzyszenia do udziału w tym postępowaniu. We wniosku podniesiono, że decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa, tj. art. 53 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez brak obwieszczeń związanych z prowadzonym postępowaniem. W związku z tym ustalając datę prawomocności decyzji organ bazował jedynie na potwierdzeniach odbioru od inwestora i właścicieli działki, pomijając kwestie obwieszczenia i związany z tym termin prawomocności decyzji. We wniosku zarzucono, że w aktach sprawy brak jest dowodu na doręczenie obwieszczeń sołtysom w celu wywieszenia na tablicach w poszczególnych sołectwach, a obowiązkiem organu jest dokonanie obwieszczeń w pobliżu planowanego przedsięwzięcia, przy zastosowaniu kilku form lokalnego ogłaszania, a nie jedynie ograniczenie się do jednej z form komunikacji. Podano, że postanowieniem z dnia "[...]" Kolegium wszczęło z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji oraz dopuściło do udziału w nim Stowarzyszenie. Rozpatrując sprawę w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji organ wskazał, że stwierdzenie nieważności decyzji należy do nadzwyczajnych środków wzruszenia decyzji ostatecznych i jego istotą jest ustalenie, czy decyzja – której dotyczy postępowanie - dotknięta jest jedną z wad wymienionych wyczerpująco w art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Przy czym wady decyzji wyliczone w art. 156 § 1 pkt 1-6 Kodeksu postępowania administracyjnego mają charakter materialnoprawny i tkwią w samej decyzji. Dlatego dla sposobu załatwienia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji nie ma znaczenia, czy postępowanie, w którym została ona wydana, zostało przeprowadzone prawidłowo pod względem prawnym. Ocenie podlega sama decyzja i jej skutki prawne, a nie poprzedzające ją postępowanie. Podniesiono, że decyzja będąca przedmiotem badania wydana została przez organ właściwy, zgodnie z brzmieniem art. 50 i 51 ust. 1 pkt 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Nie można stwierdzić, że decyzja została wydana bez podstawy prawnej, bowiem organ orzekający był umocowany do rozstrzygania przepisami ustawy o planowaniu zagospodarowaniu przestrzennym - art. 4 ust. 2 pkt 1, art. 50 i 51 ust. 1 tej ustawy. W ocenie Kolegium także przesłanka określona w art. 156 § 1 pkt 2 in fine Kodeksu postępowania administracyjnego nie zaistniała w rozpatrywanej sprawie. Wskazano, że w myśl art. 50 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym inwestycja celu publicznego jest lokalizowana na podstawie planu miejscowego, a w przypadku jego braku - w drodze decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Warunek, o którym mowa w art. 61 ust. 1 pkt 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, stosuje się odpowiednio. Zatem organ obowiązany jest do sporządzenia analizy stanu faktycznego i prawnego terenu, na którym przewiduje się realizację inwestycji oraz analizy warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy, wynikających z przepisów odrębnych. Z kolei art. 54 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym określa jakie elementy winna zawierać decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. W ocenie Kolegium decyzja będąca przedmiotem postępowania nie została wydana z rażącym naruszeniem przytoczonych regulacji. Wskazano, że prawidłowo uznano inwestycję planowaną przez Spółkę A za inwestycję celu publicznego, gdyż zgodnie z art. 2 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ilekroć jest mowa o inwestycji celu publicznego - należy przez to rozumieć działania o znaczeniu lokalnym (gminnym) i ponadlokalnym (powiatowym, wojewódzkim i krajowym), stanowiące realizację celów, o których mowa w art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami, a w myśl art. 6 pkt 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami celami publicznymi w rozumieniu ustawy są budowa i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń. Zatem inwestycja polegająca na budowie podziemnych linii elektroenergetycznych SN wraz z siecią sterującą mieści się w powołanym przepisie, a zamierzeniu temu można przypisać znaczenie gminne. Stwierdzono, że wszystkie elementy i postanowienia wskazane w art. 54 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym zawarto w badanej decyzji. Spełniony został także wymóg z art. 61 ust. 1 pkt 4, do którego odsyła art. 50 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, gdyż w zakresie ochrony gruntów rolnych wypowiedział się Starosta ‘[...]", uzgadniając projekt decyzji w postanowieniu z dnia "[...]". Podano, że na terenie objętym inwestycją brak jest obowiązujących przepisów zakazujących wprost lokalizowania wnioskowanych linii elektroenergetycznych SN. Dodano, że brak jest niezgodności z przepisami odrębnymi (art. 56 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym). Wskazano, że przeprowadzono analizę stanu faktycznego i prawnego terenu, co wynika z załącznika nr 2 do decyzji, która wyczerpuje art. 53 ust. 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Decyzja spełnia także wymogi określone w Kodeksie postępowania administracyjnego (art. 107). Również załączniki graficzne sporządzono na mapie w odpowiedniej skali i określono na nim linie rozgraniczające teren inwestycji, opisując je jako "obszar objęty wnioskiem". Nie stwierdzono, aby decyzja z dnia "[...]" dotknięta była którąkolwiek z pozostałych wad wymienionych w art. 156 § 1 punkty od 3 do 7 Kodeksu postępowania administracyjnego. Odnosząc się do zarzutów podniesionych we wniosku Stowarzyszenia, dotyczących braku dokonywania obwieszczeń w toku postępowania, co miało uniemożliwić stronom wzięcie w nim czynnego udziału wyjaśniono, że tak postawiony zarzut wyczerpuje podstawę wznowienia określoną w art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego. Żadna zaś z przesłanek wznowienia postępowania wymienionych w art. 145 § 1 pkt 1-8 Kodeksu postępowania administracyjnego nie może jednocześnie skutkować nieważnością decyzji administracyjnej. Ustawodawca przewidział odrębny katalog przesłanek skutkujących wznowieniem postępowania oraz inny, odrębny katalog dający podstawę do stwierdzenia nieważności. System weryfikacji decyzji administracyjnych oparty jest na zasadzie niekonkurencyjności, co oznacza, że poszczególne tryby nadzwyczajne mają na celu usunięcie tylko określonego rodzaju wadliwości decyzji i nie mogą być stosowane zamiennie. Wyjaśniono, że stanowisko to jest ugruntowane w doktrynie prawa administracyjnego oraz w orzeczeniach sądów administracyjnych. Zatem badanie ewentualności wystąpienia zarzucanej wady postępowania winno mieć miejsce nie w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, a ewentualnie w toku postępowania w sprawie wznowienia postępowania. Wskazano przy tym, że brak w aktach sprawy zwrotnych poświadczeń odbioru przez sołtysów poszczególnych obwieszczeń nie stanowi rażącego naruszenia przepisów, gdyż przepisy nakazują dokonanie obwieszczeń, ale nie regulują kwestii obowiązku doręczania obwieszczeń sołtysom w trybie przewidzianym w Kodeksu postępowania administracyjnego. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożyło Stowarzyszenie A zarzucając naruszenie art. 53 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego z uwagi na brak dokonania przez organ obwieszczeń o wszczęciu postępowania oraz o wydaniu decyzji ustalającej lokalizację inwestycji celu publicznego, a także art. 39 w zw. z art. 49 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez uznanie, że organ administracji nie ma obowiązku doręczania obwieszczeń sołtysom w trybie przewidzianym w Kodeksie, podczas gdy zgodnie z procedurą administracyjną przekazywanie dokumentacji pomiędzy organem gminy, a jej jednostką pomocniczą powinien odbywać się w kodeksowym trybie doręczeń. Wskazano, że zgodnie z art. 53 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym o wszczęciu postępowania oraz o wydaniu decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego strony zawiadamia się w drodze obwieszczenia, a także w sposób zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości. Z akt sprawy dotyczących wydania przedmiotowej decyzji wynika, że organ nie wykonał tych obwieszczeń i ustalił datę uprawomocnienia się przedmiotowej decyzji jedynie na podstawie potwierdzeń odbioru decyzji od inwestora oraz właściciela działki, pomijając kwestie obwieszczenia i związany z tym termin stwierdzenia prawomocności decyzji. Wskazano, że w aktach sprawy nie ma żadnego dowodu, że organ dokonał doręczeń sołtysom celem obwieszczeń w sołectwach, mimo że taki obowiązek spoczywał na organie na podstawie art. 53 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z art. 49 Kodeksu postępowania administracyjnego. Pomimo to organ stwierdził, że przedmiotowa decyzja jest prawomocna. Podniesiono, że skoro w aktach sprawy znajdują się zwrotne potwierdzenia odbioru od właścicieli gruntów oraz inwestora to logicznym i zgodnym z procedurą doręczania postępowaniem organu wydaje się zawiadomienie sołtysów w ten sam sposób. Tymczasem oprócz odręcznej adnotacji na dokumencie, która mogła zostać dokonana w okresie późniejszym, celem konwalidowania brakującego dowodu, organ nie posiada żadnego dowodu, iż pisma faktycznie nadano do sołectw. W ocenie strony wskazanie przez organ w zawiadomieniach wyłącznie informacji, iż dokument został wywieszony w sołectwach, bez dowodu nadania tego dokumentu, nie stanowi wystarczającego dowodu na obwieszczenie zgodne z art. 53 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W ocenie Stowarzyszenia uchybienie procedurze doręczenia obwieszczeń sołtysom, a w konsekwencji niedokonanie obwieszczeń, czyni wadliwą całą procedurę w przedmiocie wydania decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Wskazano przy tym, że obwieszczenia winny być dokonane w każdym sołectwie, w którym ma być przeprowadzona inwestycja, a przedmiotowa decyzja nie została ogłoszona w żadnym z sołectw. Ponadto obwieszczenie winno mieć zasięg lokalny. Zatem nie wystarczy jedynie wywieszenie zawiadomienia w urzędzie wojewódzkim znajdującym się kilkadziesiąt kilometrów od lokalizacji planowanego przedsięwzięcia, czy w internecie. W związku z tym zdaniem Stowarzyszenia postępowanie w przedmiocie lokalizacji inwestycji celu publicznego zostało przeprowadzone w sposób rażąco naruszający prawo. Wskazano przy tym, że Stowarzyszenie reprezentujące lokalną społeczność nie zgadza się na budowę elektrowni wiatrowych oraz prowadzenie inwestycji poza udziałem społeczeństwa, a gdyby decyzja została obwieszczona społeczeństwu to z pewnością Stowarzyszenie odwołałoby się od niej w terminie. Decyzją z dnia ‘[...]" Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy własną decyzję z dnia "[...]". W uzasadnieniu podano, że kwestie dotyczące ewentualnych błędów w doręczeniu decyzji i wynikły stąd brak udziału stron w postępowaniu mogą stanowić podstawę do ubiegania się o wznowienie postępowania, nie stanowią zaś przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji. Wskazano, że z akt sprawy wynika, że obwieszczenia o wszczęciu postępowania w sprawie wydania przedmiotowej decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, o wydanych postanowieniach w sprawie uzgodnienia decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz o wydaniu decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego zostały podane do publicznej wiadomości poprzez wywieszenie na tablicach ogłoszeń sołectw: ‘[...]". Podniesiono, że przepisy nakazują dokonanie obwieszczeń, ale nie regulują wprost tego, że organ ma obowiązek doręczać te obwieszczenia sołtysom w trybie przewidzianym w Kodeksie postępowania administracyjnego. Dokonano ponownej analizy decyzji pod kątem przesłanek wymienionych w art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego ponownie stwierdzając, że decyzja będąca przedmiotem badania wydana została przez organ właściwy miejscowo, na podstawie art. 4 ust. 2 pkt 1, art. 50 i 51 ust. 1 ustawy o planowaniu zagospodarowaniu przestrzennym. Nie została również wydana z rażącym naruszeniem prawa, w tym wskazywanego przez Stowarzyszenie art. 53 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Skoro bowiem przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie wskazują wprost tego, że organ ma obowiązek doręczać sołtysom obwieszczenia w trybie przewidzianym w Kodeksie postępowania administracyjnego, to nie może być mowy o rażącym naruszeniu prawa. Ponadto, przedmiotowa decyzja nie jest dotknięta którąkolwiek z pozostałych wad wymienionych w art. 156 § 1 punkty od 3 do 7 kodeksu postępowania administracyjnego. Decyzja ta nie dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczna, nie została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie. Nie można również stwierdzić, aby była niewykonalna w dniu jej wydania, ani by w razie jej wykonania miała wywołać czyn zagrożony karą. Nie zawiera też wady powodującej jej nieważność z mocy prawa. Dlatego Kolegium podtrzymało swoje stanowisko zawarte w decyzji z dnia "[...]". Skargę na powyższą decyzję wniosło Stowarzyszenie A, reprezentowane przez adw. A. W., zarzucając wydanie decyzji z naruszeniem przepisów prawa, które mogło mieć wpływ na wynik postępowania, a mianowicie art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego w zw. z art. 53 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez uznanie, że decyzja Wójta Gminy "[...]" z dnia ‘[...]" o lokalizacji inwestycji celu publicznego nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa, podczas gdy brak dokonania przez organ obwieszczeń o wszczęciu postępowania oraz o wydaniu przedmiotowej decyzji jest obligatoryjnym elementem procedury w przedmiocie wydania decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego w zw. z art. 39 w zw. z art. 49 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez uznanie, że organ administracji nie ma obowiązku doręczania obwieszczeń sołtysom w trybie przewidzianym w Kodeksie postępowania administracyjnego, podczas gdy zgodnie z procedurą administracyjną przekazywanie dokumentacji pomiędzy organem gminy a jej jednostką pomocniczą powinno odbywać się w kodeksowym trybie doręczeń. W związku z tym wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia ‘[...]". Pełnomocnik Stowarzyszenia podtrzymał argumentację zawartą we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy co do braku obwieszczeń o wszczęciu postępowania, jak i o wydaniu decyzji kończącej postępowanie z uwagi na brak w aktach sprawy dowodu, który wskazywałby, że organ dokonał doręczeń sołtysom celem obwieszczeń w sołectwach. Zdaniem bowiem pełnomocnika skarżącego organ ma obowiązek przekazywać dokumentację jednostce pomocniczej w kodeksowym trybie doręczeń, gdyż zgodnie z obowiązującym poglądem doktryny i linią orzeczniczą doręczanie za pośrednictwem operatora pocztowego stanowi zasadę. Podniesiono także, że Wójt Gminy ‘[...]" nie mógł wybrać jednego sposobu ogłoszenia, np. wyłącznie w siedzibie organu, lecz był obowiązany do dokonania zawiadomień nie tylko w formie obwieszczeń, czemu wyraźnie uchybił, ale również w co najmniej jeden zwyczajowo przyjęty sposób. Wskazano także, że obwieszczenie winno być wykonane w każdym sołectwie, w którym ma być przeprowadzona inwestycja, a przedmiotowa decyzja nie została ogłoszona w żadnym z sołectw. Zdaniem pełnomocnika skarżącego Wójt Gminy ‘[..]" nie dopełnił przewidzianej w art. 53 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym procedury w zakresie prawidłowego zawiadomienia wszystkich podmiotów, a zwłaszcza mieszkańców wszystkich sołectw objętych decyzją o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Gdyby zaś decyzja została obwieszczona społeczeństwu to z pewnością Stowarzyszenie odwołałoby się od niej, gdyż jak większość lokalnej społeczności nie zgadza się z przedmiotową inwestycją, którą uważa za uciążliwą dla mieszkańców gminy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Podnieść należy, iż w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012r., poz. 270, ze zm., dalej jako: p.p.s.a.) stanowiący, iż sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W niniejszej sprawie Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Podnieść należy, że warunkiem stwierdzenia nieważności decyzji jest wystąpienie co najmniej jednej z przesłanek określonych w art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Przy czym jak słusznie wskazało Kolegium w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji – powołując się na orzecznictwo sądowoadministracyjne – żadna z przesłanek wymienionych w art. 145 § 1 pkt 1 – 8 Kodeksu postępowania administracyjnego, czyli podstaw wznowieniowych, nie może jednocześnie skutkować nieważnością decyzji administracyjnej, gdyż tryb wznowienia postępowania i stwierdzenia nieważności są trybami niekonkurencyjnymi. W niniejszej sprawie Kolegium dokonało szczegółowej analizy kwestionowanej przez skarżące Stowarzyszenie decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego nie znajdując podstaw do stwierdzenia nieważności. W ocenie Sądu analiza przesłanek nieważnościowych została dokonana prawidłowo i nie nasuwa żadnych wątpliwości. Uzasadnione jest także stanowisko organu, że podnoszona przez stronę skarżącą okoliczność co do braku – w jej ocenie – dokonania obwieszczeń o wszczęciu postępowania i wydaniu przedmiotowej decyzji, co – jak twierdzi strona skarżąca – uniemożliwiło jej wzięcie udziału w postępowaniu, może być badana jedynie w kontekście podstawy wznowieniowej. Prawidłowa jest przy tym ocena Kolegium, że podnoszone przez stronę skarżącą okoliczności, polegające – w ocenie skarżącego Stowarzyszenia - na naruszeniu przepisów postępowania nie stanowią podstawy do stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji. Wyjaśnić bowiem należy, że rzeczywiście zgodnie z art. 53 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2012r. poz. 647 ze zm. – tekst obowiązujący na dzień wydania decyzji) o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz postanowieniach i decyzji kończącej postępowanie strony zawiadamia się w drodze obwieszczenia, a także w sposób zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości. Inwestora oraz właścicieli i użytkowników wieczystych nieruchomości, na których będą lokalizowane inwestycje celu publicznego, zawiadamia się na piśmie. Nie jest jednak uzasadnione twierdzenie strony skarżącej, że doręczenia sołtysom obwieszczeń celem ich wywieszenia na tablicy ogłoszeń musi zostać dokonane za zwrotnym potwierdzeniem odbioru pisma. Taki wymóg nie wynika z powołanego przepisu ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Z kolei z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego wynika, że tryb doręczania pism określony w art. 42-46 Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczy doręczeń pism dla stron postępowania lub ich przedstawicieli. Nie ulega zaś wątpliwości, że sołtys nie jest stroną postępowania o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji celu publicznego. Co więcej, art. 49 Kodeksu postępowania administracyjnego regulujący kwestię doręczania pism za pomocą obwieszczeń także odnosi się do stron postępowania, stanowiąc że strony mogą być zawiadamiane o decyzjach i innych czynnościach organów administracji publicznej przez obwieszczenie lub w inny zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości sposób publicznego ogłaszania, jeżeli przepis szczególny tak stanowi; w tych przypadkach zawiadomienie bądź doręczenie uważa się za dokonane po upływie czternastu dni od dnia publicznego ogłoszenia. Przy czym należy wskazać, że w takim wypadku przyjmuje się tzw. fikcję doręczenia, gdyż skuteczność doręczenia przez obwieszczenie nie jest warunkowana faktycznym dotarciem ogłaszanej treści do adresata. Zatem ten tryb doręczenia nie ma żadnego związku z doręczaniem pism za potwierdzeniem odbioru, wprost jest jego zaprzeczeniem, co wynika z jego natury. W związku z tym twierdzenie strony skarżącej o rażącym naruszeniu prawa procesowego jest niezasadne. W sprawie istotnym pozostaje tylko okoliczność, czy organ dokonał obwieszczenia w trybie art. 49 Kodeksu postępowania administracyjnego, tj. w każdy zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości sposób publicznego ogłaszania. Natomiast całkowicie irrelewantną pozostaje okoliczność, kim posłużył się w wykonaniu tegoż obwieszczenia, tj. pracownikiem organu, względnie osobą trzecią, jaką w niniejszym przypadku byli sołtysi poszczególnych sołectw. W tej sytuacji twierdzenie skarżącego Stowarzyszenia, że doręczenie w trybie Kodeksu postępowania administracyjnego winno nastąpić wpierw wskazanym powyżej tytułem przykładu "posłańcom" obwieszczeń jest niczym innym, jak uznaniem, że koniecznym warunkiem doręczenia orzeczenia stronom postępowania jest jego uprzednie doręczenie w trybie Kodeksu postępowania administracyjnego samemu sobie (kiedy posługuje się własnym pracownikiem), względnie osobie trzeciej (w niniejszej sprawie sołtysowi). Prezentowany pogląd nie ma w niczym oparcia i jako oczywiście nieuzasadniony nie wymaga jakiejkolwiek dalszej analizy. Zresztą nawet strona skarżąca nie wskazała przepisu, który regulowałby wprost kwestie trybu doręczeń obwieszczeń celem ich wywieszenia (ich zwyczajnie na kanwie przedmiotowej sprawy nie ma), odwołując się jedynie do zasad logiki i generalnej zasady doręczania pism. Na marginesie należy wskazać, że podążając tokiem rozumowania zaprezentowanym przez stronę skarżącą należałoby uznać, że nawet gdyby obwieszczenia zostały doręczone za zwrotnym potwierdzeniem odbioru, to nie stanowiłoby to dowodu wywieszenia tych obwieszczeń. Zatem w tym zakresie i tak niezbędne byłoby sporządzenie odpowiedniej adnotacji. Podkreślić jednak należy, że nawet nieprawidłowe doręczenia pism dokonywanych bezpośrednio stronom postępowania, w trybie art. 42-46 Kodeksu postępowania administracyjnego, a nawet brak takiego doręczenia stronie, skutkujący brakiem udziału strony w postępowaniu, nie stanowi podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji, a jednie daje podstawę do żądania wznowienia postępowania. Tym bardziej nie można przyjąć, że odmiennie należy potraktować ewentualne nieprawidłowości przy dokonywaniu obwieszczeń. Podkreślić należy, że rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego to oczywiste naruszenie jednoznacznego przepisu prawa, które równocześnie narusza zasadę praworządnego działania organów administracji publicznej w demokratycznym państwie prawnym urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej (tak w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 lutego 1995r., II SA 1642/94, Prok. i Pr. 1995, nr 7-8, s. 70), a takowego zaś w ocenianych decyzjach Sąd nie dostrzegł. W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Kolegium nie naruszają prawa. W związku z tym, na mocy art. 151 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło