II SA/Ol 243/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędzia WSA Asesor WSA Protokolant Hanna Raszkowska Tadeusz Lipiński Bogusław Jażdżyk (spr.) Urszula Wojciechowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie prowadzenia robót budowlanych oraz zmiany sposobu użytkowania części obiektu budowlanego: I) uchyla zaskarżoną decyzję; II) orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana do czasu uprawomocnienia się wyroku; III) zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz J. B. koszty postępowania sądowego w kwocie 200 zł (dwieście złotych). Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z 15 grudnia 2004r. wznowił na wniosek J. B. postępowanie administracyjne, a następnie decyzją z dnia 25 stycznia 2005r. Nr "[...]", odmówił uchylenia decyzji własnej z 14 lipca 2004r. znak "[...]", w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie prowadzenia robót budowlanych w pomieszczeniu piwnicy przynależnej do lokalu mieszkalnego nr "[...]" w budynku nr "[...]" w miejscowości K. oraz zmiany sposobu użytkowania przedmiotowej piwnicy bez pozwolenia na budowę oraz zgłoszenia właściwemu organowi. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż decyzją z 14 lipca 2004r. umorzono postępowanie w sprawie w stosunku do A. M. i S. M. z uwagi na fakt, iż inwestorzy wykonali roboty budowlane polegające na montażu pieca centralnego ogrzewania wraz ze zbiornikiem na olej opałowy w obrębie piwnicy będącej ich wyłączną własnością, w 1992r., a w tym okresie przepisy techniczno-budowlane nie wymagały dla tego rodzaju inwestycji konieczności uzyskania pozwolenia na budowę. W ocenie organu I instancji, J. B. będąca sąsiadką inwestorów na wniosek, której postępowanie zostało wznowione nie ma interesu prawnego w kwestionowaniu decyzji z 14 lipca 2004r. i nie była ona uznana za stronę postępowania zakończonego tą decyzją. Wobec powyższego organ I instancji nie stwierdził związku przyczynowego pomiędzy wskazaną podstawą wznowienia, tj. brakiem doręczenia decyzji, a treścią decyzji z 14 lipca 2004r. W złożonym odwołaniu J. B. podniosła, iż decyzja z 25 stycznia 2005r., jak i wcześniej wydane decyzje w sprawie zapadły na podstawie nieobowiązującego rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z 14 grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 15, poz. 140). Montażu kotła dokonano w momencie, w którym obowiązywało już nowe rozporządzenie z 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowania (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) i to rozporządzenie winno mieć zastosowanie w sprawie. Odwołująca się wskazała, iż część robót budowlanych wykonano poza obrębem piwnicy inwestora w częściach wspólnych budynku, a inwestor nie posiadał zezwolenia na dysponowanie nieruchomością na cele budowlane. Odwołująca się nie może korzystać swobodnie z części wspólnych budynku, na których ustanowiono współwłasność. Zainstalowany piec centralnego ogrzewania zamontowany został niezgodnie z obowiązującymi przepisami, a kotłowania funkcjonuje nadal bez pozwolenia i zgody organu budowlanego. Decyzją z dnia 10 marca 2005r. Nr "[...]" Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. i umorzył postępowanie organu I instancji w tym zakresie. Organ odwoławczy argumentował w uzasadnieniu decyzji, że postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało wszczęte na podstawie art. 145 § l pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej: kpa), mianowicie na wniosek strony, której nie doręczono decyzji. Podanie o wznowienie postępowania administracyjnego zgodnie z art. 148 kpa wnosi się do organu w terminie jednego miesiąca od dnia którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej przesłankę wznowienia postępowania. Natomiast w sytuacji, gdy strona bez swej winy nie brała udziału w postępowaniu termin jednego miesiąca biegnie od dnia, w którym dowiedziała się ona o decyzji. Akta przedmiotowej sprawy wskazują jednocześnie, iż o decyzji z 14 lipca 2004r. odwołująca dowiedziała się 4 sierpnia 2004r. Zatem wniosek J. B. z 5 października 2004r., w którym wnosi o wznowienie postępowania został złożony z naruszeniem art. 145 § 2 kpa, czyli z uchybieniem terminu. W obszernej skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego J. B. podniosła, iż jest współwłaścicielem budynku mieszkalnego zamieszkałego przez trzy rodziny, w którym piwnice usytuowane są pod jej mieszkaniem. Jedną z piwnic w 2003r. jej sąsiad przekształcił w kotłownię olejową. W piwnicy tej S. M. zamontował piec oraz zbiorniki na olej oraz przeprowadził wiele prac w częściach wspólnych budynku. Skarżąca powtórzyła argumentację zawartą w odwołaniu, iż przedmiotowa inwestycja wykonana została niezgodnie z prawem budowlanym. J. B. twierdziła w skardze, iż podanie o wznowienie postępowania złożyła w terminie. W zaskarżonej decyzji organ I instancji nie wziął pod uwagę, że strona od dnia 5 sierpnia 2004r. kiedy to dowiedziała się o decyzji z 14 lipca 2004r. skierowała do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego pismo z 20 sierpnia 2004r., w którym kwestionowała przebieg postępowania zakończonego decyzją z 14 lipca 2004r. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ II instancji nie wspomniał też, iż pismo to zostało zakwalifikowane i przekazane przez Wojewódzkiego Inspektora 22 września 2004r. do organu I instancji, jako wniosek o wznowienie postępowania. Z tych względów skarżąca podała, iż nie uchybiła terminowi do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), Sąd kontroluje zaskarżone decyzje pod kątem ich zgodności z prawem. Zatem usunięcie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego może nastąpić tylko w przypadku, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organ naruszył prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § l pkt l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Art. 134 § l tejże ustawy stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W sprawie niniejszej, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził w toku kontroli legalności aktów podjętych w postępowaniu administracyjnym, naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, iż organ odwoławczy uznał, że podanie o wznowienie postępowania zostało złożone przez J. B. z uchybieniem terminu określonego w art. 148 § l kpa. Stosownie do treści art. 148 § l kpa, podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § l pkt 4 (pozbawienie strony bez jej winy udziału w postępowaniu) biegnie zaś od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (art. 148 § 2 kpa). Słusznie organ II instancji wskazuje, iż wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania na wniosek pomimo uchybienia terminu stanowi rażące naruszenie prawa, godzi bowiem w zasadę ogólną trwałości decyzji ostatecznych. Z akt administracyjnych wynika, iż skarżąca o decyzji z 14 lipca 2004r. umarzającej postępowanie w sprawie prowadzenia robót budowlanych oraz zmiany sposobu użytkowania piwnicy dowiedziała się 4 sierpnia 2004r. W tej dacie więc rozpoczął bieg miesięczny termin w jakim należało wnieść podanie o wznowienie postępowania. Skarżąca w dniu 20 sierpnia 2004r. skierowała do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego pismo, w którym wskazuje, iż jest niezadowolona z wyniku postępowania przeprowadzonego przez organ I instancji oraz podnosi, że organ ten błędnie nie uznaje jej za stronę tego postępowania. W odpowiedzi na to pismo dnia 22 września 2004r. organ odwoławczy informuje Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., iż pismo skarżącej stosownie do art. 235 kpa należy potraktować jako wniosek o wznowienie postępowania. W niniejszej sprawie skarżąca wniosła więc pismo, z którego mogło wynikać, iż domaga się wznowienia postępowania. Organy zatem winny dokładnie ustalić treść żądania strony i wtedy podjąć stosowne środki przewidziane przez Kodeks postępowania administracyjnego. Wskazać bowiem należy, iż w każdej sytuacji, stosownie do treści art. 7 i 9 kpa, na organie ciąży obowiązek dokładnego wyjaśnienia żądania strony. Skoro pismo skarżącej z 20 sierpnia 2004r. zostało złożone w terminie jednego miesiąca do wniesienia podania o wznowienie postępowania, a skarżąca wskazywała, iż jej zamiarem było wzruszenie decyzji ostatecznej, podając przy tym, iż błędnie organ I instancji wskazuje, iż w zakończonym decyzją z 14 lipca 2004r. postępowaniu nie posiada ona przymiotu strony, przyjąć należy, iż pismo to było w istocie podaniem o wznowienie postępowania złożonym w terminie. Z tego powodu błędne jest stanowisko organu odwoławczego, że podanie o wznowienie postępowania zostało złożone z uchybieniem terminu. Rozpatrując ponownie sprawę organ odwoławczy, będzie zobowiązany do oceny, czy skarżącej w przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym zakończonym wydaniem decyzji z 14 lipca 2004r. przysługują uprawnienia strony. O ile jednak, co wynika z przedstawionych akt, inwestor nie tylko dokonał wymiany kotła centralnego ogrzewania w należącej do niego piwnicy, ale także prowadził roboty budowlane w częściach wspólnych budynku (instalacja odprowadzająca spaliny znajdująca się w przewodzie kominowym), to trudno przyjąć, iż inni współwłaściciele tego budynku w tym postępowaniu nie będą posiadali przymiotu strony. Przewód kominowy znajduje się bowiem w części wspólnej budynku. Montaż nowego kotła centralnego ogrzewania wraz z modernizacją przewodu kominowego stanowi nierozłączną całość i tych wykonanych robót budowanych nie można traktować oddzielnie. W tym miejscu wskazać należy, iż w aktach administracyjnych brak jest dowodu potwierdzającego, iż skarżąca jest właścicielem mieszkania nr "[...]" w budynku mieszkalnym nr "[...]" w K. Organy winny też ustalić, kiedy roboty budowlane zostały wykonane oraz, czy roboty te są objęte reglamentacją prawa budowlanego. W tym stanie rzeczy w oparciu o art. 145 § l pkt l lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, zasądzając koszty stosownie do art. 200 tej ustawy oraz z mocy art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana do czasu uprawomocnienia się wyroku.