II SA/Ol 249/05
WyrokWSA w Olsztynie2005-05-25
Skład orzekający: Hanna Raszkowska, Tadeusz Lipiński, Beata Jezielska, Małgorzata Krajewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pracownik byłego państwowego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej, który w dniu 7 listopada 2001 r. nie posiadał statusu osoby bezrobotnej z powodu krótkotrwałego zatrudnienia, może uzyskać prawo do świadczenia przedemerytalnego po wejściu w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego uznającego za niekonstytucyjny warunek posiadania statusu bezrobotnego w tym konkretnym dniu?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 marca 2005 r. (sygn. akt K 19/03) stwierdzający niekonstytucyjność przepisu uzależniającego prawo do świadczenia przedemerytalnego od posiadania statusu bezrobotnego w dniu 7 listopada 2001 r. stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W związku z tym, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. b PPSA, sąd orzekł uchylenie decyzji.Stan faktyczny
Starosta odmówił J. F. prawa do świadczenia przedemerytalnego, ponieważ w dniu 7 listopada 2001 r. nie posiadał statusu osoby bezrobotnej, mimo że spełniał inne warunki. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. J. F. złożył skargę, argumentując, że przepisy miały być dla niego korzystne, a odmowa stanowi karę za podjęcie krótkotrwałego zatrudnienia. Wskazał również na problemy z publikacją ustawy zmieniającej przepisy.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty G. Orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędzia WSA Asesor WSA Protokolant Hanna Raszkowska Tadeusz Lipiński Beata Jezielska (spr.) Małgorzata Krajewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 maja 2005 r. sprawy ze skargi J. F. na decyzję Wojewody z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.
Decyzją z dnia 11 lutego 2002r. Starosta G. odmówił przyznania J. F. prawa do świadczenia przedemerytalnego z tytułu pracy w byłym państwowym przedsiębiorstwie gospodarki rolnej. W uzasadnieniu podano, iż zgodnie z art. 37k ust. 9 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu pracownikowi byłego państwowego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej przysługuje świadczenie przedemerytalne, jeżeli w dniu 7 listopada 2001 r. posiadał status bezrobotnego i łącznie spełniał warunki określone w tym przepisie. Wskazano, iż wnioskodawca nabył status osoby bezrobotnej od dnia 3 grudnia 2001 r. W związku z tym w ocenie organu nie spełnia podstawowego warunku określonego w powołanym przepisie.
Od decyzji tej odwołał się J. F., podnosząc iż jego zdaniem spełnia wszystkie warunki do uzyskania świadczenia przedemerytalnego. Podał, iż został zwolniony w 1994r. z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Dzięki własnej aktywności lub przez skierowanie z urzędu pracy podejmuje zatrudnienie, lecz praca ta ma charakter sezonowy. Był także zatrudniony na czas określony w okresie od 23 kwietnia do 30 listopada 2001 r., a w dniu 3 grudnia 2001 r. ponownie zarejestrował się w urzędzie pracy. Podniósł, iż przepisy obowiązujące od l stycznia 2002r. miały być dobrodziejstwem dla byłych pracowników PGR, a on został ukarany za to że w dniu 7 listopada 2001 r. kończył swoją pracę zawartą na czas określony.
Decyzją z dnia 16 maja 2002r. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazano, iż odwołujący się spełnia warunki do uzyskania świadczenia przedemerytalnego, określone w czterech kolejnych punktach art. 37k ust. 9 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, lecz nie spełnia podstawowego wymogu, a mianowicie w dniu 7 listopada 2001 r. nie posiadał statusu osoby bezrobotnej. Z uwagi na to, że warunki określone w powołanym przepisie muszą być spełnione łącznie, odmówiono przyznania wnioskowanego świadczenia.
Na tę decyzję skargę wniósł J. F. Podniósł, iż spełnia wszystkie przesłanki do uzyskania świadczenia, a jedynie nie posiadał statusu osoby bezrobotnej w dniu 7 listopada 2001 r., gdyż był wtedy w stosunku pracy krótkookresowej. Wskazał, iż ustawa która miała być dobrodziejstwem dla byłych pracowników PGR stała się dla niego utratą nadziei na zadośćuczynienie w związku z likwidacją PGR. Ponadto w ocenie skarżącego odmowa przyznania świadczenia stanowi "karanie" osób które z własnej inicjatywy podejmują chociażby krótkotrwałe zatrudnienie. Podniósł także, iż jego zastrzeżenia budzi proces legislacyjny, gdyż obywatel ma prawo do zaznajomienia się z wchodzącymi w życie przepisami. Tymczasem przedmiotowa ustawa została opublikowana w dzienniku ustaw datowanym na dzień 29 grudnia 2001 r., lecz dziennik ten znalazł się w obiegu już po l stycznia 2002r. Gdyby zatem wcześniej mógł zapoznać się z wchodzącymi w życie zmianami, to zrezygnowałby z pracy, tak aby w dniu 7 listopada 2001 r. być zarejestrowanym w urzędzie pracy.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Podkreślono, iż w dniu 7 listopada 2001 r. skarżący nie posiadał statusu osoby bezrobotnej, gdyż w tej dacie był zatrudniony w Spółdzielni Usług Rolniczych w G.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 póz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy — Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi. Stąd też pomimo wniesienia skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie orzeczenie zapadło w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie.
Podnieść należy, iż w myśl art. l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Rozpoznając skargę na decyzję Sąd dokonuje oceny, czy przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego bądź też procesowego obowiązujące w dacie orzekania przez organy administracji. Jednakże w oparciu o art. 145 § l pkt l lit. b Sąd bada także naruszenia prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
W niniejszej sprawie organ orzekający odmówił przyznania skarżącemu prawa do świadczenia przedemerytalnego podnosząc, iż zgodnie z art. 37k ust. 9 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. z 2001r. Nr 6 poz. 56 ze zm.) w brzmieniu nadanym art. 3 pkt 14 lit. f ustawy z dnia 17 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół (Dz.U. nr 154 poz. 1793) warunkiem jego uzyskania jest posiadanie statusu osoby bezrobotnej w dniu 7 listopada 2001 r. Jednakże wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 marca 2005r. (opublikowanym w Dzienniku Ustaw z dnia 12 kwietnia 2005r. Nr 59 pod póz. 517) orzeczono, iż art. 3 pkt 14 lit. f ustawy z dnia z dnia 17 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół (Dz.U. Nr 154 poz. 1793) ustalający nowe brzmienie art. 37k ust. 9 zdanie pierwsze ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. z 2003r. Nr 58 póz. 514 ze zm.) w części, w jakiej zawiera zwrot "w dniu 7 listopada 2001r., uzależniający prawo do świadczenia przedemerytalnego pracowników byłych państwowych przedsiębiorstw gospodarki rolnej od posiadania w tym dniu statusu bezrobotnego jest niegodny z art. 2 Konstytucji PR. Z chwilą zatem ogłoszenia tego wyroku, tj. z dniem 12 kwietnia 2005r. powołana część przepisu utraciła moc obowiązującą. Zgodnie zaś z art. 145 a Kodeksu postępowania administracyjnego daje to podstawę do żądania wznowienia postępowania administracyjnego, a tym samym do uchylenia decyzji przez sąd administracyjny.
W związku z powyższym zaskarżoną decyzję, a także decyzję ją poprzedzającą należało uchylić w oparciu o art. 145 § l pkt l lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270). Sąd podjął rozstrzygnięcie w przedmiocie wykonalności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło