II SA/Ol 249/18
PostanowienieWSA w Olsztynie2018-06-04
Skład orzekający: Agnieszka Bińczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy skarżący jest ustawowo zwolniony z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, należy umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i rozpoznać wniosek o ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, ponieważ skarżący był ustawowo zwolniony z ich ponoszenia. Jednocześnie, na podstawie analizy sytuacji materialnej skarżącej, sąd uznał za zasadne ustanowienie dla niej adwokata, stwierdzając, że nie jest ona w stanie ponieść kosztów związanych z jego ustanowieniem bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych lub częściowe zwolnienie oraz o ustanowienie adwokata. Wcześniej Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił jej skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Skarżąca uzasadniła wniosek trudną sytuacją materialną, utrzymując się z prac dorywczych i posiadając niskie dochody.Rozstrzygnięcie
1) umorzył postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych lub częściowe zwolnienie od kosztów sądowych; 2) ustanowił dla skarżącej adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Agnieszka Bińczyk po rozpoznaniu w dniu 4 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o zwolnienie od kosztów sądowych lub częściowe zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w "[...]" z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie ponaglenia w sprawie udzielenia pomocy pieniężnej postanawia: 1) umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych lub częściowe zwolnienie od kosztów sądowych; 2) ustanowić dla skarżącej adwokata.
Postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2018 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odrzucił skargę J. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w "[...]" z dnia "[...]", nr "[...]".
We wniosku z dnia 24 maja 2018 r., złożonym na urzędowym formularzu PPF, skarżąca wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych lub częściowe zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu podniosła, że utrzymuje się z prac dorywczych, z tytułu których uzyskuje niewysokie dochody, dlatego też nie stać jej na ustanowienie zawodowego pełnomocnika prywatnie. Dodała, że nie jest obecnie zarejestrowana w urzędzie pracy, na potwierdzenie czego załączyła kopie decyzji o jej uznaniu za bezrobotną z dniem "[...]" i o utracie przez nią statusu osoby bezrobotnej z dniem "[...]". Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżąca prowadzi 1-osobowe gospodarstwo domowe. W rubryce nr 7.1. wykazała mieszkanie komunalne o powierzchni "[...]", w rubryce nr 7.2.1. wskazała, że nie posiada obecnie żadnego rachunku bankowego, a dotychczasowy zlikwidowała w "[...]" r., na dowód czego złączyła kopię zaświadczenia o jego zamknięciu. W rubryce nr 10 skarżąca wykazała dochód z tytułu prac dorywczych w kwocie ok. "[...]", zaś w rubryce nr 11 jako zobowiązania i stałe wydatki: dopłatę do czynszu - "[...]", energię - ok. "[...]", telefon - "[...]", Internet - "[...]". Do wniosku skarżąca załączyła ponadto kopię decyzji o przyznaniu jej dodatku mieszkaniowego z dnia "[...]", w której uzasadnieniu znajduje potwierdzenie jej oświadczenie m.in. co do stanu rodzinnego i wysokości uzyskiwanego dochodu.
Wobec tego, że z mocy art. 239 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej w skrócie: p.p.s.a., skarżąca nie ma w niniejszej sprawie obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie jako zbędne podlega umorzeniu stosownie do art. 249a p.p.s.a. Tym samym w zakresie merytorycznego rozstrzygnięcia przedmiotowego wniosku pozostaje kwestia ustanowienia zawodowego pełnomocnika.
Zgodnie z art. 262 p.p.s.a., do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych odpowiednie zastosowanie mają przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy. Jak wynika z odpowiedniego zastosowania art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., ustanowienie zawodowego pełnomocnika dla osoby fizycznej następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść związanych z tym kosztów, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Mając na uwadze przedstawioną wyżej sytuację materialną skarżącej stwierdzić należy, że nie pozwala ona na poniesienie kosztów związanych z ustanowieniem zawodowego pełnomocnika bez uszczerbku koniecznego dla niej utrzymania. Wskazać należy, że skarżąca nie otrzymuje stałych dochodów, utrzymuje się z prac dorywczych, z tytułu których uzyskuje dochód w wysokości ok. "[...]", wystarczający jedynie na pokrycie wykazanych wydatków i skromne życie. Mając zatem na uwadze wysokość wykazanych wydatków i dochodu skarżącej, stwierdzić należy, że obecnie nie jest ona w stanie wygospodarować środków pieniężnych na pokrycie kosztów związanych z ustanowieniem zawodowego pełnomocnika bez uszczerbku koniecznego dla siebie utrzymania. Dodatkowo zaznaczyć należy, że skarżąca nie posiada również żadnych środków majątkowych, które umożliwiłyby jej poniesienie wskazanych kosztów postępowania.
W tych okolicznościach, za zasadne uznano ustanowienie dla skarżącej adwokata, bowiem zgromadzenie środków pieniężnych na ten wydatek jest w jej aktualnej sytuacji życiowej obiektywnie niemożliwe.
W konsekwencji, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. w związku z art. 249a p.p.s.a. oraz art. 246 § 1 pkt 2 i art. 262 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło