II SA/Ol 249/24

PostanowienieWSA w Olsztynie2024-06-18

Skład orzekający: Marzenna Glabas

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga do sądu administracyjnego wniesiona na decyzję organu pierwszej instancji w sprawie zmiany nazwiska jest dopuszczalna, jeśli strona nie wyczerpała środków zaskarżenia, w tym odwołania do organu drugiej instancji (wojewody)?
Ratio decidendi
Skarga do sądu administracyjnego jest niedopuszczalna, jeśli strona nie wyczerpała środków zaskarżenia przewidzianych w postępowaniu administracyjnym. W przypadku decyzji o zmianie nazwiska wydanej przez Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego, organem wyższego stopnia jest wojewoda, a zatem odwołanie do wojewody jest obligatoryjne przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego. Wniesienie skargi bez wcześniejszego wyczerpania tego środka zaskarżenia skutkuje jej odrzuceniem jako przedwczesnej.
Stan faktyczny
Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego w Elblągu decyzją z 11 marca 2024 r. odmówił skarżącemu zmiany nazwiska. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, mimo że przysługiwało mu odwołanie do wojewody. Pełnomocnik skarżącego wniósł o odrzucenie skargi z uwagi na jej przedwczesność.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Glabas po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi K. B. na decyzję Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w Elblągu z dnia 11 marca 2024 r. nr DSO-USC.5355.20.2024.SJ w przedmiocie zmiany nazwiska postanawia odrzucić skargę. Decyzją z 11 marca 2024 r., nr DSO-USC.5355.20.2024.SJ, Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego w Elblągu odmówił skarżącemu zmiany aktualnie noszonego nazwiska. W dniu 15 marca 2024 r. skarżący zaskarżył powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, zgodnie z pouczeniem zawartym w decyzji. Pełnomocnik skarżącego, ustanowiony z urzędu, wniósł o odrzucenie skargi. Wskazał, że na obecnym etapie sprawa nie należy do właściwości Sądu, gdyż skarżącemu przysługiwało najpierw odwołanie do Wojewody. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi. Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a".), skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). Powyższe oznacza, iż zaskarżeniu do sądu administracyjnego podlegają jedynie rozstrzygnięcia ostateczne, to znaczy takie, od których nie przysługuje już żaden środek zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym. Przedmiotem zaskarżenia do sądu administracyjnego może być więc co do zasady, w przypadku decyzji wydawanych na podstawie Kodeksu postępowania administracyjnego, decyzja wydana przez organ II instancji, która ostatecznie rozstrzyga sprawę. Strona musi bowiem wyczerpać przed wniesieniem skargi środki zaskarżenia przysługujące jej w postępowaniu administracyjnym (art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a.). Przepisy te uwzględniają obowiązującą w postępowaniu administracyjnym zasadę dwuinstancyjności postępowania (art. 15 k.p.a.), zgodnie z którą organ II instancji rozstrzyga sprawę załatwioną przez organ I instancji na nowo w jej całokształcie. W związku z tym skarga pośrednio dotyczy też decyzji wydanej w I instancji, ale przedmiotem zaskarżenia może być decyzja organu II instancji. W rozpatrywanym przypadku skarżącemu przysługiwało odwołanie od decyzji Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego. Takie odwołanie/zażalenie znajduje się w aktach administracyjnych sprawy, jednakże z akt tych nie wynika, aby temu środkowi zaskarżenia został nadany dalszy bieg Powołany w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 17 października 2008 r. o zmianie imienia i nazwiska (Dz. U. z 2021 r. poz. 1988) określa administracyjny tryb orzekania w drodze decyzji o zmianie imienia i nazwiska. Procedurę wydawania decyzji, w sytuacji braku uregulowań szczególnych, określa natomiast ustawa z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. 2023 r. poz. 775 ze zm. ), powołana również w podstawie prawnej wydanej decyzji. Zgodnie z art. 127 § 1 i 2 k.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie do organu wyższego stopnia. Stosownie do art. 14 ust. 3 cytowanej ustawy o zmianie imienia i nazwiska wojewoda jest organem wyższego stopnia w sprawach prowadzonych na podstawie ustawy. Powyższe przekonuje, że skarżący został błędnie pouczony przez organ I instancji i wniesiona skarga jest przedwczesna. Z tych też względów skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło