II SA/Ol 250/05

WyrokWSA w Olsztynie2005-05-25

Skład orzekający: Hanna Raszkowska, Tadeusz Lipiński, Beata Jezielska, Małgorzata Krajewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego dotyczący niekonstytucyjności przepisu uzależniającego prawo do świadczenia przedemerytalnego od posiadania statusu bezrobotnego w określonym dniu, stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego i uchylenia decyzji administracyjnej przez sąd administracyjny?
Ratio decidendi
Wyrok Trybunału Konstytucyjnego, który stwierdził niekonstytucyjność przepisu uzależniającego prawo do świadczenia przedemerytalnego od posiadania statusu bezrobotnego w konkretnym dniu, stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Sąd administracyjny, rozpoznając skargę na decyzję administracyjną, może uchylić zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b PPSA, jeśli naruszenie prawa daje podstawę do wznowienia postępowania.
Stan faktyczny
Starosta Powiatu odmówił W. F. przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego, argumentując, że nie posiadała ona statusu bezrobotnej w dniu 7 listopada 2001 r., co było warunkiem koniecznym zgodnie z art. 37k ust. 9 ustawy o zatrudnieniu. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. W. F. wniosła skargę do sądu, podnosząc, że spełnia pozostałe przesłanki i czuje się pokrzywdzona. Sąd administracyjny uchylił obie decyzje, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego uznający za niekonstytucyjny przepis uzależniający świadczenie od posiadania statusu bezrobotnego w określonym dniu.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Powiatu. Orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędzia WSA Asesor WSA Protokolant Hanna Raszkowska Tadeusz Lipiński Beata Jezielska (spr.) Małgorzata Krajewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 maja 2005 r. sprawy ze skargi W. F. na decyzję Wojewody z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Decyzją z dnia 9 kwietnia 2002r. Starosta Powiatu odmówił przyznania W. F. prawa do świadczenia przedemerytalnego od dnia 28 marca 2002r. W uzasadnieniu podano, iż zgodnie z art. 37k ust. 9 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu pracownikowi byłego państwowego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej przysługuje świadczenie przedemerytalne, jeżeli w dniu 7 listopada 2001r. posiadał status bezrobotnego i łącznie spełniał warunki określone w tym przepisie. Wskazano, iż wnioskodawczyni na dzień 7 listopada 2001 r. nie posiadała statusu osoby bezrobotnej, a tym samym bezprzedmiotowe jest rozpatrywanie kwestii spełnienia pozostałych wymogów. Natomiast rejestracja dokonana w dniu 16 listopada 2001r. nie odnosi się do powołanego przepisu. Od decyzji tej odwołała się W. F., kwestionując brak uprawnień do zasiłku przedemerytalnego. Podała, iż ma 52 lata, przepracowała w PGR W. 26 lat, a od 1995r. roku jest osobą bezrobotną. Wyjaśniła, iż ostatnio była zatrudniona na czas określony na okres pół roku. Decyzją z dnia "[...]" Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazano, iż odwołująca się legitymuje się wymaganym okresem pracy w państwowym przedsiębiorstwie gospodarki rolnej oraz zamieszkuje w powiecie uznanym za zagrożonym szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym. Jednakże brak jest podstaw do przyznania jej świadczenia, gdyż koniecznym warunkiem do jego uzyskania jest posiadanie przez pracownika byłego państwowego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej statusu bezrobotnego w dniu 7 listopada 2001 r. Odwołująca się tego warunku nie spełnia, gdyż do dnia 15 listopada 2001 r. pozostawała w zatrudnieniu. Pomimo zatem spełnienia pozostałych przesłanek niezbędnych do uzyskania świadczenia przedemerytalnego organ odwoławczy uznał, iż zaskarżona decyzja jest zgodna ze stanem prawnym obowiązującym od dnia l stycznia 2002r. Na tę decyzję skargę wniosła W. F., nie zgadzając się z podjętym rozstrzygnięciem. Podniosła, iż spełnia wszystkie przesłanki do uzyskania świadczenia. Wskazała, iż od ostatniej stałej pracy w 1996r. nigdzie nie była zatrudniona na stałe, a jedynie na krótkie okresy czasu, w tym w przedsiębiorstwie turystycznym, gdzie pracowała przez 2 lata po pół roku w celu uzyskania prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Podniosła, iż w dacie wejścia w życie przepisów faktycznie była zatrudniona, ale tylko czasowo. Wskazała, iż czuje się pokrzywdzona, gdyż prawo do zasiłków przedemerytalnych otrzymały osoby ze znacznie krótszym stażem pracy niż jej. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Podkreślono, iż w dniu 7 listopada 2001 r. skarżąca nie posiadała statusu osoby bezrobotnej, gdyż w urzędzie pracy zarejestrowała się dopiero w dniu 16 listopada 2001 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi. Stąd też pomimo wniesienia skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie orzeczenie zapadło w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie. Podnieść należy, iż w myśl art. l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Rozpoznając skargę na decyzję Sąd dokonuje oceny, czy przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego bądź też procesowego obowiązujące w dacie orzekania przez organy administracji. Jednakże w oparciu o art. 145 § l pkt l lit. b Sąd bada także naruszenia prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W niniejszej sprawie organ orzekający odmówił przyznania skarżącej prawa do świadczenia przedemerytalnego podnosząc, iż zgodnie z art. 37k ust. 9 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. z 2001r. Nr 6 poz. 56 ze zm.) w brzmieniu nadanym art. 3 pkt 14 lit. f ustawy z dnia 17 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół (Dz.U. nr 154 poz. 1793) warunkiem jego uzyskania jest posiadanie statusu osoby bezrobotnej w dniu 7 listopada 2001 r. Jednakże wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 marca 2005r. (opublikowanym w Dzienniku Ustaw z dnia 12 kwietnia 2005r. Nr 59 pod poz. 517) orzeczono, iż art. 3 pkt 14 lit. f ustawy z dnia z dnia 17 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół (Dz.U. Nr 154 poz. 1793) ustalający nowe brzmienie art. 37k ust. 9 zdanie pierwsze ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. z 2003r. Nr 58 poz. 514 ze zm.) w części, w jakiej zawiera zwrot "w dniu 7 listopada 2001 r., uzależniający prawo do świadczenia przedemerytalnego pracowników byłych państwowych przedsiębiorstw gospodarki rolnej od posiadania w tym dniu statusu bezrobotnego jest niegodny z art. 2 Konstytucji PR. Z chwilą zatem ogłoszenia tego wyroku, tj. z dniem 12 kwietnia 2005r. powołana część przepisu utraciła moc obowiązującą. Zgodnie zaś z art. 145 a Kodeksu postępowania administracyjnego daje to podstawę do żądania wznowienia postępowania administracyjnego, a tym samym do uchylenia decyzji przez sąd administracyjny. W związku z powyższym zaskarżoną decyzję, a także decyzję ją poprzedzającą należało uchylić w oparciu o art. 145 § l pkt l lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 póz. 1270). Sąd podjął rozstrzygnięcie w przedmiocie wykonalności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło