II SA/Ol 253/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędzia WSA Asesor WSA Protokolant Zbigniew Ślusarczyk Hanna Raszkowska (spr.) Katarzyna Matczak apl. adw. Krzysztof Parciak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 maja 2005 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego: I) uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty B. z dnia "[...]" II) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana do czasu uprawomocnienia się wyroku. A. S. złożył w dniu 18 stycznia 2002 r. wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego przysługującego pracownikowi byłego państwowego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej. Starosta B. decyzją z dnia 21 stycznia 2002 r., znak: "[...]" odmówił A. S. prawa do świadczenia przedemerytalnego. W uzasadnieniu powołał się na treść art. 37 k ust. 9 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jednolity Dz. U. z 2001 r. Nr 6, poz. 56 z późn. zm.), zgodnie z którym pracownikowi byłego państwowego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej przysługuje świadczenie przedemerytalne, jeżeli w dniu 7 listopada 2001 r. posiadał status bezrobotnego oraz spełniał łącznie następujące warunki: osiągnął wiek co najmniej 55 lat, posiadał okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 25 lat, był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy w państwowym przedsiębiorstwie gospodarki rolnej przez okres co najmniej 10 lat oraz zamieszkiwał w powiecie (gminie) uznanym za zagrożony szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym. Organ stwierdził, że wnioskowane świadczenie stronie nie przysługuje, gdyż w dniu 7 listopada 2001 r. skarżący nie posiadał statusu bezrobotnego. Jako bezrobotny został zarejestrowany w dniu 12 listopada 2001 r. W złożonym od powyższej decyzji odwołaniu A. S. podał, że przepracował 25 lat, od maja 1993 r. jest bezrobotny, a od stycznia 1999 r. bez prawa do zasiłku. Utrzymuje się ze zbierania makulatury i runa leśnego. Zaprzestał zgłaszania się do Urzędu Pracy w B., gdyż nie stać go było na finansowanie dojazdów. Wojewoda decyzją z dnia "[...]", nr "[...]" utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podkreślił, że odwołujący się w dniu 7 listopada 2001 r. nie posiadał statusu bezrobotnego (zarejestrował się dopiero w dniu 12 listopada 2001 r.), natomiast warunki określone w art. 37 k ust. 9 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu muszą być spełnione łącznie. Na powyższą decyzję A. S. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w uzasadnieniu której przedstawił m.in. swoją bardzo trudną sytuację finansową. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w Warszawie zostało zawieszone z uwagi na wystąpienie w dniu 21 listopada 2002 r. Rzecznika Praw Obywatelskich do Trybunału Konstytucyjnego z wnioskiem o stwierdzenie niezgodności z Konstytucją art. 37 k ust. 9 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w zakresie, w jakim przepis ten uzależnia prawo do świadczenia przedemerytalnego pracowników byłych państwowych przedsiębiorstw gospodarki rolnej od posiadania w dniu 7 listopada 2001 r. statusu bezrobotnego. W związku z reformą sądownictwa administracyjnego sprawa ta została przekazana do merytorycznego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie, który to Sąd postanowieniem z dnia 18 kwietnia 2005r., sygn. akt 2 II SA 2357/02, podjął zawieszone postępowanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna, jednakże z innych przyczyn niż w niej wskazano. Badając zgodność z prawem zaskarżonej decyzji Sąd uwzględnił wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 marca 2005 r., sygn. akt K 19/02, ogłoszony w Dzienniku Ustaw Nr 59, poz. 517, w którym przepis art. 37 k ust. 9 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, póz. 514 z późn. zm.) uznano za niezgodny z art. 2 Konstytucji RP w części, w jakiej zawiera zwrot: "w dniu 7 listopada 2001 r.", uzależniający prawo do świadczenia przedemerytalnego pracowników byłych państwowych przedsiębiorstw gospodarki rolnej od posiadania w tym dniu statusu bezrobotnego. Następstwem powyższego orzeczenia jest utrata mocy obowiązującej przez art. 37 k ust. 9 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w wyżej wskazanej części. W dacie rozpatrywania sprawy przez Sąd nie istnieje zatem ograniczenie określone w tym przepisie. Natomiast podstawą odmowy przyznania skarżącemu zasiłku przedemerytalnego przez organy obu instancji był fakt, iż w dniu 7 listopada 2001 r. nie posiadał on statusu osoby bezrobotnej. Stwierdzona przez Trybunał Konstytucyjny już po wydaniu zaskarżonej decyzji utrata w określonym zakresie mocy obowiązującej wskazanego przepisu musi być kwalifikowana przez Sąd jako wadliwość dająca podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Stosownie bowiem do art. 145 a § l Kpa można żądać wznowienia postępowania w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja. W tej sytuacji zastosowanie ma art. 145 § l pkt l lit. b l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zgodnie z którym sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy należy uwzględnić treść wskazanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie stwierdza, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego z mocy art. 145 a § l Kpa. W tym stanie rzeczy, w oparciu o art. 145 § l pkt l lit. b Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku oraz z mocy art. 152 tej ustawy orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana do czasu uprawomocnienia się wyroku.