II SA/Ol 257/12
PostanowienieWSA w Olsztynie2012-06-15
Skład orzekający: Katarzyna Matczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, biorąc pod uwagę jego sytuację materialną, dochody, wydatki oraz stan zdrowia?Ratio decidendi
Skarżący spełnił ustawowe przesłanki do udzielenia mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ jego stan majątkowy i wysokość dochodów (renta po potrąceniu alimentów poniżej 600 zł netto, świadczenia z pomocy społecznej) wskazują, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych ani kosztów zastępstwa procesowego. Dodatkowo, jego stan zdrowia uzasadnia potrzebę profesjonalnego pełnomocnika.Stan faktyczny
Skarżący K.M. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w związku ze skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą rejestracji pojazdu. Po tym, jak jego pierwotny wniosek został pozostawiony bez rozpoznania z powodu nieprzedłożenia formularza, a następnie przywrócono mu termin, skarżący ponownie złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, wskazując na niskie dochody (renta po alimentach ok. 595 zł netto), korzystanie ze świadczeń socjalnych, brak majątku oraz problemy zdrowotne.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 15 czerwca 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Matczak po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2012 roku w Olsztynie na posiedzeniu niejawnym sprawy na skutek sprzeciwu K.M. od zarządzenia Referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie z dnia 18 kwietnia 2012 r. sygn. akt II SA/Ol 257/12 w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi K.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie zarejestrowania pojazdu postanawia przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
K.M. w skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie zarejestrowania pojazdu zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci ustanowienia pełnomocnika. Do skargi została dołączona m.in. decyzja ZUS o przyznaniu skarżącemu dodatku pielęgnacyjnego do 27 czerwca 2012 r. Z decyzji tej wynika, że od 1 marca 2012 r. wysokość renty skarżącego wynosi 890,26 zł, jednak po potrąceniu świadczeń alimentacyjnych w wysokości 401,05 zł miesięcznie skarżący otrzymuje 550,80 zł.
Pismem z dnia 30 marca 2012 r. skarżący został wezwany do złożenia wypełnionego urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie zarządzeniem z dnia 18 kwietnia 2012 r., sygn. akt II SA/Ol 257/12 pozostawił bez rozpoznania wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy z powodu nieprzedłożenia przez skarżącego w wyznaczonym terminie wypełnionego formularza wniosku.
Od powyższego zarządzenia skarżący wniósł sprzeciw wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. W sprzeciwie podniósł, że wezwanie do złożenia wypełnionego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy odebrała jego była żona. Skarżący w tym czasie przebywał w szpitalu psychiatrycznym, hospitalizowany był do "[...]".
Postanowieniem z dnia 10 maja 2012 r., sygn. akt II SA/Ol 257/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie przywrócił termin do wniesienia sprzeciwu, a następnie skarżącemu ponownie został przesłany do wypełnienia formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Skarżący we wniosku z dnia 22 maja 2012 r. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Podniósł, że sprawa jest skomplikowana, a nie stać go na opłacenie adwokata. Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, skarżący prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, nie posiada żadnych nieruchomości, zasobów pieniężnych i przedmiotów wartościowych. Źródłem jego dochodu jest renta w wysokości 1374,64 zł brutto miesięcznie, jednak po potrąceniu alimentów w wysokości 423,16 zł otrzymuje rentę w wysokości 595,24 zł netto.
Po wezwaniu skarżącego do złożenia wyjaśnień dotyczących ponoszonych miesięcznie przez niego wydatków oraz wyjaśnień odnośnie rodzaju i wysokości pobieranych świadczeń z pomocy społecznej lub innego rodzaju pomocy, skarżący w piśmie z dnia 5 czerwca 2012 r. wskazał, że na leki wydaje około 50 zł co dwa tygodnie, a na dojazdy do lekarzy 100 zł miesięcznie. Nie ponosi opłat za wynajem mieszkania, jedynie opłaca gaz w wysokości 50 zł miesięcznie. Na wyżywienie i odzież wydaje około 100 zł miesięcznie. Otrzymuje pomoc społeczną w formie zasiłku okresowego w wysokości 56 zł miesięcznie, 40 zł na wyżywienie i 120-150 zł zasiłku celowego. Do pisma zostało załączone: zaświadczenie Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy-Społecznej w P., z którego wynika, że skarżący korzysta ze świadczeń z pomocy społecznej w formie zasiłków okresowych i celowych; kserokopia faktury za zakupione przez skarżącego leki na kwotę 42,99 zł; kserokopia decyzji ZUS o waloryzacji renty od 1 marca 2012 r., z której wynika, że renta skarżącego od 1 marca 2012 r. wynosi 961,26 zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, zważył co następuje:
W wyniku wniesienia przez stronę skarżącą sprzeciwu przeciwko wskazanemu postanowieniu straciło ono moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym (art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270), zwanej dalej: ustawą ppsa.
Zgodnie z treścią art. 245 § 2 w związku z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy ppsa., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi bowiem w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny.
W rozpatrywanej sprawie skarżący spełnił ustawowe przesłanki do udzielenia mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Zarówno bowiem stan majątkowy skarżącego, jak i wysokość uzyskiwanych przez niego dochodów przemawiają za przyjęciem poglądu, że nie jest on w stanie uiścić kosztów sądowych, a także ponieść kosztów zastępstwa procesowego. Skarżący prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, utrzymuje się z renty, której wysokość po potrąceniu alimentów wynosi niespełna 600 zł, korzysta ze świadczeń z pomocy społecznej w formie zasiłków okresowych i celowych. Nie posiada żadnych nieruchomości, zasobów pieniężnych i przedmiotów wartościowych. Należy zatem uznać, że skarżący wykazał w dostateczny i przekonujący sposób, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania w niniejszej sprawie. Nadto przedstawiony stan zdrowia skarżącego uprawdopodabnia okoliczność, iż bez udziału profesjonalnego pełnomocnika nie jest w stanie samodzielnie pokierować swoimi sprawami, w tym będącą przedmiotem wniesionej skargi.
W tej sytuacji, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy ppsa., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło