II SA/Ol 259/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Asesor WSA Asesor WSA Protokolant Tadeusz Lipiński Katarzyna Matczak Bogusław Jażdżyk (spr.) Urszula Wojciechowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi H. L. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo "A" na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego: I) stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; II) orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana do czasu uprawomocnienia się wyroku; III) zasądza od Komendanta Wojewódzkiego Policji na rzecz skarżącego koszty postępowania sądowego w kwocie 100 zł (sto złotych) Decyzją z dnia "[...]" Nr "[...]" Komendant Miejski Policji nałożył na Przedsiębiorstwo "A" z siedzibą w Z. karę pieniężną w wysokości 1.250,00zł. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, iż w dniu 17 kwietnia 2004r. w O. na ul. S. zatrzymano do kontroli pojazd marki A o numerze rejestracyjnym "[...]", który stanowił własność Przedsiębiorstwa "A". W czasie kontroli drogowej kierujący pojazdem Z. W. okazał nieprawidłowo wypełnioną kartę opłaty za przejazd po drogach krajowych (brak nr rejestracyjnego pojazdu, niewłaściwa data upłynięcia ważności karty) oraz wykresówki z 9 kwietnia 2004r. oraz za okres od 13 do 17 kwietnia 2004r. nie zawierające przepisanych wpisów (brak numeru rejestracyjnego pojazdu oraz miejsca i daty końcowej używania wykresówki). Ponadto kierujący nie okazał wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nie prowadzenia pojazdu w dniach od 10 do 12 kwietnia 2004r. Organ I instancji przypisał do każdego z wymienionych naruszeń przepisów ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 204 poz. 2088 ze zm.) karę pieniężną w określonej wysokości. Od decyzji tej odwołanie do organu II instancji wniósł H. L. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo "A". W odwołaniu argumentował, że karą pieniężną nie słusznie obciążano jego przedsiębiorstwo, gdyż wykroczenie popełnił kierowca pojazdu odpowiadający za prawidłowe wypełnienie wykresówek i kart za przejazd po drogach krajowych. Odwołujący się wskazał także, iż w dniach od 10 do 12 kwietnia 2004r. jego firma nie świadczyła usług transportowych, gdyż były to dni wolne od pracy. Decyzją z 8 marca 2005r. Nr "[...]" Komendant Wojewódzki Policji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji wymieniono przepisy prawa materialnego, które w ocenie organu odwoławczego stanowiły podstawę do nałożenia kary na przedsiębiorcę za wykonywanie transportu drogowego z nieprawidłowo wypełnioną kartą opłaty za przejazd po drogach krajowych oraz brak przepisanych wpisów na okazanych wykresówkach, a także nie okazanie wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nie prowadzenia pojazdu w dniach od 10 do 12 kwietnia 2004r. Komendant Wojewódzki Policji wskazał, iż organ I instancji właściwie dokonał oceny stanu faktycznego i subsumcji obowiązujących przepisów, dlatego też kara pieniężna nałożona na przedsiębiorcę w podanej przez ten organ wysokości jest zgodna z prawem. Na po wyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie złożył H. L. wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji. Skarżący przytoczył fakty, które jego zdaniem skutkują koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego aktu. Właściciel pojazdu nie został mianowicie powiadomiony o przeprowadzonej kontroli, o której dowiedział się dopiero po ośmiu miesiącach. Do dnia wniesienia skargi Policja nie doręczyła skarżącemu protokołu z kontroli. Ponadto samochód był kontrolowany na terenie O., gdzie nie obowiązują karty na przejazd po drogach krajowych. Kierowca pojazdu, otrzymał od właściciela pojazdu wszystkie przepisane dokumenty, dlatego też właściciel pojazdu nie naruszył przepisów prawa. Nie zrozumiałym jest w ocenie skarżącego, dlaczego za dni ustawowe wolne od pracy, w których obowiązywał zakaz ruchu samochodów ciężarowych nałożona została również kara pieniężna. W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, póz. 1269), sąd kontroluje zaskarżone decyzje pod kątem ich zgodności z prawem. Stosownie do treści art. 145 § l pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270), sąd stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej: kpa) lub w innych przepisach. Art. 134 § l tejże ustawy stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W sprawie niniejszej, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie stwierdził w toku kontroli legalności aktów podjętych w postępowaniu administracyjnym, że zaskarżona decyzja wydana została z rażącym naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, co stanowi podstawę stwierdzenia nieważności określoną w art. 156 § l pkt 2 kpa. Z akt administracyjnych przekazanych do Sądu wynika, że decyzja organu I instancji z 8 lutego 2005r. została doręczona skarżącemu 10 lutego 2005r. Stosownie do treści art. 129 § 2 kpa, odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie. O terminie i trybie wniesienia odwołania skarżący został prawidłowo pouczony przez organ I instancji. Skoro decyzja Komendanta Miejskiego Policji została doręczona skarżącemu 10 lutego 2005r., to odwołanie winno zostać wniesione najpóźniej 24 lutego 2005r. Jeżeli bowiem początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu. Jak wynika z treści odwołania, zostało ono faktycznie sporządzone w tej dacie; niemniej jednak odwołanie w urzędzie pocztowym złożono dopiero 28 lutego 2005r. na co wskazuje w sposób nie budzący wątpliwości data stempla pocztowego. Należy przy tym podkreślić, iż warunkiem skuteczności czynności procesowej, tj. wniesienia odwołania, jest zachowanie ustawowego terminu, przez które należy rozumieć złożenie odwołania bezpośrednio w organie bądź też nadanie odwołania w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego lub polskim urzędzie konsularnym. Nie wystarczy zatem do skutecznego wniesienia odwołania jedynie sporządzenie go w przepisanym terminie. Art. 134 kpa stanowi, iż organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Uchybienie ustawowego terminu "powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji. Organ odwoławczy obowiązany jest zatem w postępowaniu wstępnym zbadać, czy odwołanie zostało wniesione w przewidzianym przepisami terminie" (B. Adamiak, J. Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz 6. wydanie str. 584). Skoro więc odwołanie zostało wniesione po terminie - a strona nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności procesowej - to organ odwoławczy zobowiązany był wydać postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Tym samym organ nie był władny do rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy merytorycznie poprzez wydanie jednej z decyzji wymienionych w treści art. 138 kpa, zaś "rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa (art. 156 § l pkt 2 kpa). Oznacza bowiem weryfikację w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej, a zatem decyzji, która korzysta z ochrony trwałości (art. 16 § l kpa)" (B. Adamiak, J. Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz 6. wydanie str. 584). Stanowisko to zostało także potwierdzone w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyroki tego Sądu m. in. z 6 grudnia 1999r. sygn. akt IV SA 2028/97 Lex 48735, 18 listopada 1999r. sygn. akt I SA 330/99 Lex 48749, 10 listopada 1999r. sygn. akt IV SA 2273/98 Lex 48734). Skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela zaprezentowane wyżej poglądy orzecznictwa i doktryny. W tym stanie rzeczy w oparciu o art. 145 § l pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji, zasądzając koszty stosownie do art. 200 tej ustawy oraz z mocy art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana do czasu uprawomocnienia się wyroku.