II SA/Ol 26/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janina Kosowska (spr.) Sędzia WSA Zbigniew Ślusarczyk Asesor WSA Bogusław Jażdżyk Protokolant Grzegorz Klimek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 sierpnia 2004 r., sprawy ze skargi M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" r., Nr "[...]", w przedmiocie zasiłku okresowego : I. uchyla zaskarżoną oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. orzeka, że zaskarżony akt nie może być wykonany do chwili uprawomocnienia się wyroku. Decyzją z dnia 19 listopada 2003 r. Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w N. umorzył postępowanie w sprawie wniosków złożonych w dniach 10 i 13 listopada 2003 r. przez M. M., dotyczących wypłacenia zaległych kwot zasiłków okresowych za dziewięć miesięcy w wysokości 720 zł. W uzasadnieniu organ I instancji podniósł, że wnioski o przyznanie przedmiotowego świadczenia za żądany okres, były już przedmiotem postępowań, zakończonych ostatecznymi rozstrzygnięciami i z tego też powodu nie mogą być przedmiotem ponownego rozpoznania. W odwołaniu od powyższej decyzji M. M. wskazał, że wypłata zaległych kwot zasiłków okresowych przysługuje mu z mocy prawa. W wyniku rozpoznania odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z dnia 5 stycznia 2004 r. utrzymało decyzję organu I instancji w mocy. W uzasadnieniu, reprezentując odmienne, niż organ I instancji, stanowisko co do przyczyn bezprzedmiotowości postępowania w sprawie wniosków M. M., podniosło, że w przypadku świadczeń fakultatywnych nie zachodzi możliwość zaistnienia stanu rzeczy osądzonej. W ocenie Kolegium, organ pomocy społecznej nie jest związany swoimi wcześniejszymi decyzjami, co do przyznanego stronie świadczenia fakultatywnego, w takim znaczeniu, że obok świadczenia już ustalonego i wypłaconego w danym miesiącu - może w miarę posiadanych środków przyznać stronie z urzędu, czy też na jej wniosek, ten sam rodzaj świadczenia w dodatkowej wysokości bez naruszania przepisów o postępowaniu administracyjnym oraz o tożsamości spraw administracyjnych. W rozpoznawanej sprawie, odwołanie nie zasługiwało natomiast na uwzględnienie z uwagi na brak przesłanek ustawowych do obligatoryjnego przyznania odwołującemu się zasiłku okresowego w żądanej przez niego wysokości. Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego została zaskarżona przez M. M. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie. W skardze skarżący po raz kolejny podniósł, że obowiązek wypłaty żądanej kwoty zaległych zasiłków okresowych wynika z mocy prawa. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało dotychczas zajmowane stanowisko i wniosło o jej oddalenie. 3 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje: Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), Wojewódzki Sąd Administracyjny ma obowiązek badania zaskarżonych decyzji wyłącznie w zakresie ich legalności, a więc z punktu widzenia ich zgodności z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Sąd nie jest natomiast związany granicami skargi, co oznacza, że skarga powinna zostać uwzględniona, jeśli tylko Sąd, niezależnie od zarzutów w niej podniesionych i wniosków w niej sformułowanych, stwierdzi istnienie naruszenia prawa, skutkujące wzruszeniem zaskarżonego aktu lub czynności. W niniejszej sprawie, Sąd dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji stwierdził naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Wskazać należy, że M. M. we wnioskach z dnia 6 i 10 listopada 2003 r. zwrócił się o wypłacenie zaległych zasiłków okresowych za okres dziewięciu miesięcy w łącznej kwocie 720 zł. Organ I instancji, po rozpatrzeniu wskazanych wniosków, uznanych za wnioski o wyrównanie zasiłków okresowych za okres od stycznia do września 2003 r., umorzył postępowanie administracyjne stwierdzając, że kwestia przyznania stronie pomocy w formie zasiłku okresowego była już przedmiotem postępowań administracyjnych, zakończonych ostatecznymi rozstrzygnięciami. Wskazaną decyzję utrzymał w mocy organ odwoławczy, lecz jako główny powód swojego rozstrzygnięcia wskazał brak uprawnienia do żądania przez stronę od organu pomocy społecznej przyznania zasiłku okresowego w określonej przez nią kwocie i za określony przez nią termin. W oparciu o przedłożone Sądowi akta sprawy wskazać należy, że w rozpoznawanej sprawie zasiłek okresowy za okres dziewięciu miesięcy poprzedzających złożenie wskazanych wyżej wniosków, został przyznany M. M. na mocy czterech decyzji Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w N., tj.: 1) decyzji z dnia 29 kwietnia 2003 r., przyznającej zasiłek na okres od dnia 1 stycznia 2003 r. do dnia 30 kwietnia 2003 r. w kwocie 20 zł miesięcznie, 2) decyzji z dnia 8 maja 2003 r., przyznającej zasiłek na okres od dnia 1 maja 2003 r. do dnia 30 czerwca 2003 r. w kwocie 30 zł miesięcznie, 3) decyzji z dnia 18 lipca 2003 r., przyznającej zasiłek na okres od dnia 1 lipca 2003 r. do dnia 31 sierpnia 2003 r. w kwocie 40 zł miesięcznie oraz 4) decyzji z dnia 11 września 2003 r., przyznającej zasiłek na okres od dnia 1 września 2003 r. do dnia 31 października 2003 r. w kwocie 70 zł miesięcznie. 4 Wszystkie wymienione powyżej decyzje, w dniu złożenia wniosków M. M., były ostateczne. Weryfikacja decyzji ostatecznych możliwa jest natomiast tylko w trybie szczególnych postępowań uregulowanych w kodeksie postępowania administracyjnego. Zgodnie też z art. 235 § l kpa, skargę w sprawie, w której w toku postępowania administracyjnego została wydana decyzja ostateczna, uważa się zależnie od jej treści jako żądanie wznowienia postępowania lub żądanie stwierdzenia nieważności decyzji albo jej uchylenia lub zmiany z urzędu. Z treści wniosków M. M. nie wynika jednak jednoznacznie, czy zamiarem skarżącego było wzruszenie wskazanych wyżej decyzji ostatecznych, otrzymanie nowego świadczenia okresowego w zmienionym stanie faktycznym sprawy, czy też tylko żądanie wypłacenia zaległych świadczeń - zasiłków okresowych, przyznanych uprzednio, lecz nie wypłaconych. Z akt sprawy nie wynika bowiem, aby organy administracji zbadały, czy należne skarżącemu świadczenia zostały mu wypłacone w terminach, określonych w decyzjach. W tej sytuacji, bez uprzedniego wezwania M. M. do sprecyzowania jak należy zakwalifikować jego pisma, przedwczesne było uznanie postępowania wszczętego na ich podstawie za bezprzedmiotowe. Brak wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy we wskazanym wyżej zakresie stanowi natomiast naruszanie przepisów art. 7 i 77 kpa, które jako mające istotny wpływ na wynik sprawy musiało skutkować uchyleniem zarówno zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Tym samym, przed przystąpieniem do ponownego rozpoznawania niniejszej sprawy, organ I instancji wezwie skarżącego do skorygowania treści wniosków z dnia 6 i 10 listopada 2003 r. i dopiero po sprecyzowaniu przez skarżącego żądania, rozpozna sprawę zgodnie z jego treścią. W świetle powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, na podstawie art. 145 § l pkt l lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), orzekł jak w sentencji. Zgodnie z art. 152 powołanej wyżej ustawy, Sąd orzekł ponadto, iż zaskarżony akt nie może być wykonany do czasu uprawomocnienia się wyroku.