II SA/Ol 262/17

WyrokWSA w Olsztynie2017-04-25

Skład orzekający: Marzenna Glabas, Katarzyna Matczak, Bogusław Jażdżyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dochód z praw autorskich uzyskany w roku bazowym powinien być uwzględniany przy ustalaniu prawa do świadczenia wychowawczego, nawet jeśli nie został wprost wymieniony w definicjach dochodu utraconego lub uzyskanego?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ odwoławczy naruszył przepisy proceduralne (art. 7, 77 § 1, art. 107 § 3 k.p.a.) poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla sprawy. W szczególności, organ nie uzasadnił, dlaczego przyjął proporcjonalne rozliczenie podatku od dochodu z praw autorskich w kwocie 277,55 zł, co miało wpływ na ustalenie dochodu rodziny i w konsekwencji na prawo do świadczenia wychowawczego.
Stan faktyczny
H.K. złożyła wniosek o świadczenie wychowawcze, które zostało przyznane. Następnie organ uchylił decyzję z powodu zmiany sytuacji dochodowej rodziny po podjęciu zatrudnienia przez męża. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję o uchyleniu świadczenia, uznając dochód z praw autorskich męża z roku bazowego za dochód uzyskany, co spowodowało przekroczenie kryterium dochodowego. Skarżąca kwestionowała sposób ustalenia dochodu z praw autorskich.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Glabas Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Matczak (spr.) Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk Protokolant specjalista Karolina Hrymowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi H. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie świadczenia wychowawczego uchyla zaskarżoną decyzję. W dniu 2 maja 2016r. H.K. złożyła w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w L. wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na syna S. Po rozpatrzeniu wniosku decyzją z dnia [...], działający z upoważnienia Burmistrza Z-ca Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej (dalej: MOPS), przyznał wnioskowane świadczenie wychowawcze na S.K. w kwocie 500 zł na okres od 1 kwietnia 2016r. do 31 stycznia 2017r. W motywach uzasadnienia wskazano, że w rodzinie dochód w przeliczeniu na członka rodziny wynosi 992,05 zł, zaś z uwagi na niepełnosprawność syna kryterium dochodowe dla rodziny wynosi 1200 zł miesięcznie. Świadczenie przyznano do ostatniego miesiąca, w którym upływa termin ważności orzeczenia lekarskiego. W dniu 5 grudnia 2016r. MOPS w L. wszczął postępowanie w sprawie uchylenia decyzji z [...] przyznającej prawo do świadczenia wychowawczego z uwagi na zmianę sytuacji dochodowej rodziny, gdyż z dniem [...] lipca 2016r. p. J.K. podjął zatrudnienie. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej decyzją z [...], działając na podstawie art. 104 i art. 163 Kodeksu postepowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2016r. poz. 23, ze zm) w związku z art. 2 pkt 20 lit c, art. 5 ust. 4, art. 18 ust. 6, art. 27 ust. 1, art. 28 ustawy z dnia 11 lutego 2016r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz.U. z 2016r., poz. 195) zwanej dalej: u.p.p.w.d., oraz rozporządzenia Ministra Rodziny Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 lutego 2016r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia wychowawcze (Dz.U. z 2016r. poz. 214), orzekł o uchyleniu od dnia 1 stycznia 2017r. decyzji Nr [...] z dnia [...] z powodu poprawy warunków finansowych. W uzasadnieniu przytoczono przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych w zakresie definicji dochodu, jak również wskazano na treść pojęcia dochodu rodziny oraz enumeratywnie wymienione przypadki określone w art. 2 pkt 19 u.p.p.w.d. dotyczące pojęcia utraty dochodu. Wskazano, że stosownie do art. 5 ust. 3 i 4 u.p.p.w.d. dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie powinien przekraczać 800 zł lub 1200 zł, jeżeli członkiem rodziny jest dziecko legitymujące się orzeczeniem o niepełnosprawności albo o umiarkowanym lub znacznym stopniu niepełnosprawności. Wyjaśniono, że wnioskodawczyni w roku bazowym 2014r. uzyskała dochód z tytułu umowy o pracę oraz umowy zlecenia, które potraktowano jako dochód utracony. Od 1 stycznia 2016r. pobierała z MOPS w L. świadczenie pielęgnacyjne na syna, natomiast p. J.K. w 2014r. uzyskał dochód z tytułu umowy o pracę, dochód nie był kontynuowany, oraz dochód z tytułu praw autorskich w wysokości 4.030,95 zł netto, co średnio miesięcznie stanowiło 335,91 zł. Od [...] grudnia 2015r. ww. był uprawniony do zasiłku chorobowego po utracie zatrudnienia, przy czym wysokość zasiłku za drugi miesiąc czyli styczeń 2016r. wyniósł 2.640,23 zł. Miesięczny dochód rodziny wyniósł wówczas (335.91 zł + 2.640,23 zł) to 2.976,14 zł, a w przeliczeniu na osobę 992,05 zł. Od tego czasu uległa jednak zmianie sytuacja rodziny, bowiem p. J.K. od [...] lipca 2016r. podjął zatrudnienie i w drugim miesiącu czyli w sierpniu 2016r. osiągnął dochód w wysokości 3.304,51 zł netto. Po doliczeniu kwoty dochodu uzyskanego, miesięczny dochód netto rodziny wyniosły (335,91 zł + 3.304,51 zł) czyli 3.640,42 zł, a w przeliczeniu na osobę 1.213,47 zł. Organ wyjaśnił, że nie można było uznać dochodu z praw autorskich jako umowy o dzieło, bowiem dochód z praw autorskich p. K. rozliczył z urzędem skarbowym na podstawie PIT-ów 11 i został on wpisany w pkt 8, czyli "Prawa autorskie i inne prawa o których mowa w art. 18 ustawy", natomiast dochody uzyskiwane z tytułu umowy o dzieło są zawierane w pkt 6 PIT-u czyli "Działalności wykonywanej osobiście (...) w tym umowy zlecenia i umowy o dzieło". Poza tym wskazano, że dochód z tytułu praw autorskich nie mieści się w pojęciu definicji zatrudnienia i innej pracy zarobkowej zawartej w u.p.p.w.d., dlatego też nie może być potraktowany jako dochód utracony. Od tej decyzji skarżąca wniosła odwołanie podając, że wydana decyzja obarczona jest błędem, gdyż MOPS jako dochód uzyskany traktuje osiągnięte przez jej męża dochody w 2014 roku z tytułu praw autorskich. Na takie działanie, w jej ocenie, nie pozwala treść art. 2 pkt 1 oraz pkt 20 u.p.p.w.d. w związku z art. 21 tej ustawy, gdyż wymieniony przepis nie pozwala na traktowanie dochodów z tytułu praw autorskich jako dochodu uzyskanego. W definicji dochodu uzyskanego takie dochody nie zostały wymienione. Wobec tego niezasadnie zostało traktowanie dochodu z praw autorskich jako dochodu uzyskanego i wliczanie go do źródła dochodu rodziny. W pismach z dnia 26 stycznia 2017r. strona dodatkowo wyjaśniła, że dochód z tytułu praw autorskich jej męża w 2014r. wyniósł netto 3.530,50zł, co miesięcznie daje kwotę 294,20 zł. Doliczając tę kwotę do dochodu z tytułu zatrudnienia (3.304,51 + 294,20) otrzymuje się kwotę 3.598,71 zł, co w przeliczeniu na osobę stanowi 1.199,57 zł i nie przekracza kryterium dochodowego wynoszącego dla jej rodziny 1200 zł. Poza tym wskazała odwołująca, iż MOPS w sposób błędny dokonał wyliczenia kwoty z tytułu praw autorskich męża w wysokości 4.030,95 zł netto, podczas gdy szczegółowa analiza PIT-11 wskazuje inne dane. Załączyła kompletny PIT-37, z którego wynika, że dochód brutto z praw autorskich to 4.308,5 zł, od którego podatek wyniósł 778zł, co daje kwotę 3.530,5 zł, dzieląc zaś tę kwotę na 12 miesięcy osiąga się wysokość 294,2 zł. Załączyła PIT-37 i PIT-O za 2014 rok. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...], nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wskazano, że celem świadczenia wychowawczego jest częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojenie jego potrzeb życiowych. Przytoczono treść art. 5 ust. 4 ustawy z dnia 11 listopada 2016r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci, zgodnie z którym świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko, w sytuacji gdy członkiem rodziny jest dziecko niepełnosprawne, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 1200 zł. Wyjaśniono pojęcie dochodu rodziny, jak również wskazano, iż przy ustalenia tego dochodu uwzględnia się okoliczności dotyczące utraty i uzyskania dochodu. Przytoczono przypadki uzasadniające utratę dochodu, określone w art. 2 pkt 19 u.p.p.w.d, jak również definicję "zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej" w art. 2 pkt 21 ww. ustawy. Kolegium podzieliło stanowisko organu I instancji, iż nie można uznać aby praca wykonywana przez J.K. mogła być uznana za wykonywaną z tytułu umowy o dzieło, skoro w deklaracji PIT-11 podatnik wykazał swój dochód w części E pkt 8 - "Prawa autorskie i inne prawa, o których mowa w art. 18 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych", a nie w części E pkt 6 - "Działalność wykonywana osobiście, o której mowa w art. 13 pkt 2,4,6 (z wyjątkiem czynności wymienionych w wierszu 7) i 7-9 ustawy, w tym umowy zlecenia i o dzieło". Wyjaśniono, że po myśli art. 7 ust. 1 u.p.p.w.d. w przypadku utraty dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, lub po tym roku, ustalając ich dochód, nie uwzględnia się dochodu utraconego. Natomiast w przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny po roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, dochód ich ustala się na podstawie dochodu członka rodziny, powiększonego o kwotę osiągniętego dochodu za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego (ust. 3). Wyjaśniono, że kwestią sporną w tej sprawie jest okoliczność, czy organ I instancji poprawnie ustalił dochód rodziny. Podano, iż właściwie ustalono, że wnioskodawczyni w roku 2014 uzyskała dochód z tytułu umowy o pracę oraz umowy zlecenia łącznie na kwotę 1.023,93 zł, które potraktowano jako dochód utracony, a od 1 stycznia 2016r. posiadała prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na syna. Ojciec dziecka w 2014r. uzyskał dochód z tytułu umowy o pracę i zasiłku pieniężnego z ubezpieczenia społecznego, oba dochody łącznie na kwotę 34.582,89 zł, nie są kontynuowane (dochód utracony) oraz dochód z tytułu praw autorskich w wysokości 4.030,95 zł. Nadto w okresie od [...] grudnia 2015r. do [...] maja 2016r. był on uprawniony do zasiłku chorobowego po utracie zatrudnienia (dochód utracony). Podano, że po weryfikacji danych w systemie informatycznym Ministerstwa Finansów ustalono, że podatek należny w 2014r. w wyniku wspólnego rozliczenia małżonków K. przy łącznym dochodzie 39.925,32 zł wyniósł 2.572 zł, co potwierdziła strona w kserokopii PIT-37 (części G poz. 126), czyli po odjęciu dochodów utraconych (34.582,89 zł), dla dochodu z tytułu praw autorskich w kwocie 4.308,50 zł podatek ten proporcjonalnie wyniósł 277,55 zł. Zaliczki pobrane przez płatnika w kwocie wyższej niż podatek należny podlegają zwrotowi zgodnie z rozliczeniem rocznym jako nadpłata. Kolegium stanęło na stanowisku, że po odjęciu w 2014 roku dochodów utraconych pozostał jedynie dochód z tytułu praw autorskich w kwocie 4.308,50 zł jako nie utracony i po odjęciu od tej kwoty podatku należnego w kwocie 277,55 zł pozostaje kwota dochodu 4.030,95 zł, czyli po podziale na 12 miesięcy wynosi 335,91 zł netto. Do tej kwoty prawidłowo doliczono dochód uzyskany w 2016r. za miesiąc sierpień z tytułu zatrudnienia w wysokości 3.304,51 zł. Zatem po doliczeniu dochodu uzyskanego dochód rodziny stanowiła kwota 3.640,42 zł, a po przeliczeniu na osobę 1213,47 zł i przekraczała kryterium dochodowe tej rodziny wynoszące 1200 zł. Na powyższą decyzję H.K. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie zarzucając jej naruszenie prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a. art. 5 ust. 3 u.p.p.w.d., poprzez uniemożliwienie jej nabycia prawa do świadczenia wychowawczego na syna od dnia 1 stycznia 2017r. do 31 stycznia 2017r. Wobec zgłoszonych zarzutów wniosła o zmianę skarżonej decyzji poprzez przyznanie jej prawa do świadczenia wychowawczego na syna, ewentualnie o uchylenie decyzji Kolegium i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Podniosła, jak w odwołaniu, iż organy orzekające w tej sprawie błędnie ustaliły dochód rodziny z tytułu praw autorskich jej męża. Uznano bowiem, że dochody z praw autorskich stanowią dochód uzyskany, podczas gdy z art. 2 pkt 1 i pkt 20 w związku z art. 21 u.p.p.w.d. nie wynika aby traktować dochody z praw autorskich jako dochód uzyskany. Nadto skarżąca wskazała, że organy nie sprawdziły, iż dochody jej męża z tego tytułu w 2015 roku znacznie zmalały osiągając nieznacznie 3200 zł brutto w skali roku. Ponieważ świadczenie przyznaje się na podstawie roku bazowego wraz ze zmianami, które następują później, czego organy nie uczyniły zaniedbując obowiązek wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, niewłaściwie ustalono dochód rodziny, gdyż należało wskazać, że dochody z tego tytułu uległy zmniejszeniu. Podała, że kolejne wydawnictwa rezygnowały z rysunków humorystycznych zmieniając profil pisma, co skutkowało obniżeniem dochodu z tytułu praw autorskich. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu skarżonej decyzji. W piśmie procesowym z 13 kwietnia 2017r. skarżąca załączyła zaświadczenie z wydawnictwa [...] potwierdzające wysokość dochodów uzyskanych przez męża w 2015r. - 3115 zł brutto oraz w czerwcu 2016r.- 550 zł brutto. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2016r. poz. 1066) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, przy czym Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem, orzeka na podstawie materiału sprawy zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organie orzekającym, a sąd administracyjny nie może zastąpić organu administracji w wypełnieniu tego obowiązku, ponieważ do jego kompetencji należy wyłącznie kontrola legalności rozstrzygnięcia administracyjnego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy - art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016r., poz. 718 ze zm.) zwanej dalej: p.p.s.a. Nadto wskazania wymaga, że sąd orzeka na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.) nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 p.p.s.a. Wobec wskazanego zakresu rozpoznawania sprawy przez sąd administracyjny poza kompetencją Sądu pozostają żądania skarżącej dotyczące zmiany zaskarżonej decyzji poprzez przyznanie jej prawa do świadczenia wychowawczego na syna S. Sąd poddawszy kontroli zaskarżoną decyzję stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie, choć nie wszystkie jej zarzuty są zasadne. W rozpoznawanej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławczego, zaskarżoną decyzją, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...], którą uchylono od dnia 1 stycznia 2017r. decyzję organu I instancji z dnia [...] przyznającą H.K. świadczenie wychowawcze na syna S. do dnia 31 stycznia 2017r. wobec faktu przekroczenia kryterium dochodowego na skutek podjęcia zatrudnienia przez jedno z rodziców w trakcie pobierania świadczenia na dziecko. W niniejszej sprawie poza sporem pozostaje okoliczność, że skarżąca jest osobą uprawnioną do złożenia wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na syna. Jednoznacznego rozstrzygnięcia wymaga natomiast kwestia, czy dochód rodziny obliczony na potrzeby ustalenia tego prawa po zmianie sytuacji dochodowej na skutek podjęcia zatrudnienia w dniu [...] lipca 2016r. przez p. J.K. nadal uprawniał do pobierania świadczenia wychowawczego tj. czy nie zostało przekroczone dla tej rodziny kryterium dochodowe. Wskazać należy, że podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy z dnia 11 lutego 2016r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2016r., poz. 195) dalej: u.p.p.w.d.. Wyjaśnić pozostaje, iż jak wskazuje na to sam tytuł ustawy oraz treść art. 4 ust. 1 celem tej regulacji prawnej jest udzielenie przez Państwo rodzicom (opiekunom) dzieci pomocy w wychowaniu dzieci w formie częściowego pokrycia wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych (świadczenie wychowawcze). Zgodnie z przepisem art. 2 pkt 1 u.p.p.w.d. dochodem w rozumieniu tej ustawy jest dochód w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych. Zatem regulacja ta odwołuje się do definicji ustawowej "dochodu", zawartej w art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2015r,. poz. 114, ze zm) dalej: u.ś.r. Zgodnie z treścią art. 3 pkt 1 lit. a) tej ustawy, ilekroć w ustawie jest mowa o dochodzie - oznacza to, po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób - przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27, 30b, 30c i 30e ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm.- w dalszej części uzasadnienia przywoływana jako: u.p.d.o.f.), pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne. Natomiast przez dochód członka rodziny, stosownie do art. 2 pkt 2 u.p.p.w.d., rozumie się przeciętny miesięczny dochód uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 1 -3. Przy czym pierwszy okres na który jest przyznawane prawo do świadczenia wychowawczego, rozpoczyna się z dniem wejścia w życie ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci tj. z dniem 1 kwietnia 2016r. i kończy się dnia 30 września 2017r. - art. 48 ust. 1 w zw. z art. 58 u.p.p.w.d. W przypadku ustalania prawa do świadczenia wychowawczego na powyższy okres rokiem kalendarzowym, z którego dochody stanowią podstawę ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego, jest rok kalendarzowy 2014. Prawo do świadczenia ustala się z uwzględnieniem określonych ustawą przepisów o utracie i uzyskaniu dochodu - art. 48 ust. 2 u.p.p.w.d.. Zatem jak wynika z powyższej regulacji dochodem w roku bazowym 2014 są wszelkie przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27, 30b, 30c i 30e u.p.d.o.f. pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne. Wobec tego, wbrew zarzutom skargi, właściwie organy orzekające w sprawie za dochód warunkujący przyznanie świadczenia wychowawczego uznały dochód otrzymywany przez męża skarżącej w 2014r. z tytułu praw autorskich, skoro jak wynika z cytowanego wyżej przepisu dochodem są wszelkie przychody podlegające opodatkowaniu w oparciu o przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, do których należy opodatkowanie przychodów z praw autorskich (art. 10 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 18 u.p.d.o.f.). Dla takiego prawidłowego działania w tym zakresie organów orzekających w tej sprawie nie ma prawnego znaczenia fakt, iż w art. 2 pkt 19 i pkt 20 u.p.p.w.d. ustawodawca zdefiniował na potrzeby ustawy pojęcie "utraty dochodu" oraz "uzyskania dochodu", w którym nie uwzględniono dochodów uzyskiwanych z praw autorskich zarówno jako dochodu utraconego, jak i uzyskanego. Także dla właściwego działania organów nie miała wpływu treść art. 2 pkt 21 u.p.p.w.d. dotycząca pojęcia "zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej", skoro pojęcie to nie odnosi się do przychodów podlegających opodatkowaniu na zasadach określonych (...) w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych. Okoliczność, iż ustawodawca w zapisach art. 7 ust. 1 - 3. u.p.p.w.d. uregulował zasady utraty i uzyskania dochodu w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego oraz po roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do ww. świadczenia i nie określił w nich źródła przychodu z tytułu praw autorskich oznacza jedynie tyle, że takiego dochodu nie można potraktować, jak to uczyniły organy, jako dochodu utraconego czy też uzyskanego, skoro enumeratywnie nie został on wskazany jako dochód utracony, bądź uzyskany, co nie oznacza jednakże, iż dochodu z tego tytułu nie należało zaliczyć do dochodu rodziny z roku bazowego 2014. W przypadku utraty dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, lub po tym roku, ustalając ich dochód, nie uwzględnia się dochodu utraconego - art. 7 ust. 1 u.p.p.w.d. W przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego po roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, dochód ich ustala się na podstawie dochodu członka rodziny lub dochodu dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, powiększonego o kwotę osiągniętego dochodu za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego - art. 7 ust. 3 u.p.p.w.d. Przytoczone brzmienie przepisów zostało przez ustawodawcę w całości przeniesione z ustawy o świadczeniach rodzinnych, gdzie wprowadzono identyczne regulacje dotyczące pojęcie utraty i uzyskania dochodu w art. 5 ust. 4, 4a i 4b. W rzeczonej sprawie poza sporem pozostaje okoliczność, że rodzina skarżącej składa się z trzech osób. W roku kalendarzowym 2014r. wnioskodawczyni uzyskała dochód z tytułu umowy o pracę oraz umowy zlecenia łącznie na kwotę 1.023,93 zł, które prawidłowo potraktowano jako dochód utracony, a od 1 stycznia 2016r. posiadała prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na syna. Ojciec dziecka w 2014r. uzyskał dochód z tytułu umowy o pracę i zasiłku pieniężnego z ubezpieczenia społecznego, oba dochody łącznie na kwotę 34.582,89 zł, które nie były kontynuowane (dochód utracony) oraz dochód z tytułu praw autorskich w wysokości 4.030,95 zł. Nadto w okresie od [...] grudnia 2015r. do [...] maja 2016r. był on uprawniony do zasiłku chorobowego po utracie zatrudnienia (dochód utracony). Organ odwoławczy wskazał, że po weryfikacji danych w systemie informatycznym Ministerstwa Finansów ustalono, iż podatek należny w 2014r. w wyniku wspólnego rozliczenia małżonków K. przy łącznym dochodzie 39.925,32 zł wyniósł 2.572 zł, co potwierdziła strona w kserokopii PIT-37 (części G poz. 126), czyli po odjęciu dochodów utraconych 34.582,89 zł, dla dochodu z tytułu praw autorskich w kwocie 4.308,50 zł podatek ten proporcjonalnie wyniósł 277,55 zł. Natomiast zaliczki pobrane przez płatnika w kwocie wyższej niż podatek należny podległy zwrotowi zgodnie z rozliczeniem rocznym jako nadpłata. Kolegium stanęło więc na stanowisku, że po odjęciu w 2014 roku dochodów utraconych pozostał jedynie dochód z tytułu praw autorskich w kwocie 4.308,50 zł jako nie utracony i po odjęciu od niego kwoty podatku należnego w wysokości 277,55 zł pozostała kwota dochodu 4.030,95 zł, czyli po podziale na 12 miesięcy wyniosła 335,91 zł. Do tej kwoty doliczono dochód uzyskany w 2016r. za miesiąc sierpień z tytułu zatrudnienia w wysokości 3.304,51 zł. Po doliczeniu dochodu uzyskanego dochód rodziny stanowiła kwota 3.640,42 zł, a po przeliczeniu na osobę 1.213,47 zł i przekraczała kryterium dochodowe tej rodziny wynoszące 1200 zł. Z tym stanowiskiem Kolegium odnośnie kwoty dochodu rodziny z tytułu praw autorskich uzyskanej w 2014r nie sposób się zgodzić w sytuacji, gdy ze znajdujących się w aktach tej sprawy kserokopii deklaracji PIT-11 za 2014r. wynika, że łącznie z tytułu praw autorskich p. J.K. uzyskał kwotę 4.308,50 zł, od której zostały pobrane zaliczki na podatek dochodowy w wysokości 778 zł. Wobec tego, gdyby pobrane zaliczki stanowiły należny podatek od tego źródła dochodu, to kwota dochodu z tego źródła stanowiłaby kwotę nie 4.030,95 zł a 3.530,50 zł. W skarżonej decyzji organ odwoławczy poza wskazaniem, iż od dochodu z tytułu praw autorskich należny podatek stanowi proporcjonalnie kwotę 277,55 zł, a nie w wysokości zaliczek 778 zł, w żaden sposób nie wyjaśnił z uwagi na jakie przepisy prawa dokonał takiego proporcjonalnego rozliczenia należnego podatku dochodowego od tego źródła dochodu za 2014r. Brak jest także jakiegokolwiek uzasadnienia dla takiego działania organu, podczas, gdy ustalenie tej istotnej dla sprawy okoliczności ma istotny wpływ na wynik sprawy i może przesądzać o zachowaniu lub też nie uprawnienia do świadczenia wychowawczego na miesiąc styczeń 2017r. W tej sytuacji uzasadnione jest postanowienie organowi odwoławczemu zarzutu niewyjaśnienia wszystkich okoliczności mogących mieć wpływ na wynik postepowania, tym samym naruszenie zasad określonych w art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. co jest następstwem braku wyjaśnienia podstawy przyjętego proporcjonalnego rozliczenia należnego podatku od dochodów rodziny uzyskanych w 2014r. Nadto organ naruszył art. 107 § 1 i 3 k.p.a., zgodnie z którym decyzja winna zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie (...), zaś uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Tymczasem jak wynika z treści uzasadnienia skarżonej decyzji brak jest w niej uzasadnienia podstawy prawnej z przytoczeniem przepisów prawa w zakresie zastosowanego proporcjonalnego rozliczenia należnego podatku za 2014r., jak również wyjaśnienia z uwagi na jakie okoliczności ustalono, iż należny podatek od dochodu z tytułu praw autorskich stanowi kwotę 277,55 zł. Reasumując mając na uwadze podniesione wyżej uchybienia proceduralne tj. art. 7, 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja została wydane z naruszeniem powołanych przepisów, które miało istotny wpływ na wynik sprawy i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło