II SA/Ol 271/19
WyrokWSA w Olsztynie2019-05-23
Skład orzekający: Marzenna Glabas, Ewa Osipuk, Piotr Chybicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wydzierżawiła część lokalu przedsiębiorcy w celu zainstalowania tam automatu do gier hazardowych, a czynsz z tytułu tej dzierżawy stanowił procent od przychodu z urządzenia, może być uznana za 'urządzającego gry' w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych i podlegać karze pieniężnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że osoba fizyczna, która wydzierżawiła część lokalu przedsiębiorcy w celu zainstalowania tam automatu do gier hazardowych, a czynsz z tytułu tej dzierżawy stanowił procent od przychodu z urządzenia, może być uznana za 'urządzającego gry' w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych. Dzierżawa lokalu w połączeniu z czerpaniem korzyści finansowych uzależnionych od przychodów z automatu, a także decydowanie o godzinach otwarcia lokalu, świadczą o aktywnym udziale w procesie urządzania nielegalnych gier hazardowych, co uzasadnia nałożenie kary pieniężnej.Stan faktyczny
Organ celno-skarbowy nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 12.000 zł za urządzanie gier na automacie poza kasynem gry. Skarżący prowadził działalność gospodarczą i wydzierżawił część lokalu przedsiębiorcy, który zainstalował tam automat do gier hazardowych. Czynsz dzierżawy był uzależniony od przychodu z urządzenia. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając m.in. błędne uznanie go za 'urządzającego gry' oraz naruszenie przepisów postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 23 maja 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Marzenna Glabas Sędziowie Sędzia WSA Ewa Osipuk (spr.) Sędzia WSA Piotr Chybicki Protokolant specjalista Anna Piontczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2019 roku sprawy ze skargi G.G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie kary z tytułu urządzania gier hazardowych oddala skargę.
Decyzją z dnia "[...]" Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego, działając na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2, art. 90, art. 91 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz.U. z 2015 r. poz. 612), zwanej dalej: u.g.h., wymierzył G. G. prowadzącemu działalność gospodarczą pod firmą "[...]", karę pieniężną w wysokości 12.000 zł z tytułu urządzania gier na automacie: Apollo Games
poza kasynem gry, w "[...]".
W uzasadnieniu organ wskazał, że podczas wykonywania obowiązków służbowych przez funkcjonariuszy celnych w dniu 18 maja 2015 r., ujawniono obecność wskazanego automatu w przedmiotowym lokalu. Ogólne cechy konstrukcyjne oraz wygląd zewnętrzny urządzenia wskazywały że może ono stanowić automat służący do urządzania gier hazardowych w rozumieniu przepisów u.g.h. Na urządzeniu nie stwierdzono numeru poświadczenia jego rejestracji. Ustalono, że automat był włączony do sieci zasilania, udostępniony do gry klientom lokalu i prowadzona była na nim przez jednego z klientów gra. W celu ustalenia zasad działania ujawnionego automatu przeprowadzono eksperyment procesowy, polegający na doświadczalnym odtworzeniu przebiegu dostępnych na nim gier. Pozwolił on na wstępne ustalenie, że gry rozgrywają się z ograniczoną ingerencją ze strony grającego, który jest pozbawiony możliwości wywierania jakiegokolwiek realnego wpływu na ich przebieg i ostateczny rezultat, który pozostaje poza sferą oddziaływania grającego i niezależny jest od jego zdolności psychomotorycznych, a także nabytych umiejętności, doświadczenia i stopnia wytrenowania.
Do materiału zgromadzonego w sprawie została włączona także opinia biegłego sądowego z dnia 6 grudnia 2015 r., dotycząca badania przedmiotowego automatu,
w której biegły stwierdził, że automat jest urządzeniem komputerowym, oferuje gry organizowane w celach komercyjnych – wymagają wniesienia opłat, ma możliwość bezpośrednich wypłat wygranych pieniężnych. Gry zawierają element losowości – są realizowane przez programy standardowo napisane z wykorzystaniem procedur losowych.
W świetle zgromadzonego materiału dowodowego organ uznał, że automat do gry - będący przedmiotem niniejszego postępowania, oferuje gry, które są grami
o charakterze losowym - wynik każdej pojedynczej gry jest zależny od przypadku, oferując jednocześnie wygrane zarówno pieniężne wypłacane bezpośrednio przez samo urządzenie, jaki i wygrane rzeczowe w rozumieniu art. 2 ust. 4 u.g.h. – w postaci możliwości prowadzenia kolejnych gier. Automaty spełniają tym samym definicję gier na automatach w rozumieniu art. 2 ust. 3 i 4 u.g.h.
Organ pierwszej instancji podniósł też, że brak jest ustawowej definicji pojęcia "urządzający" gry. Będzie ono oznaczało organizowanie jej, począwszy od zapewnienia właściwego lokalu wraz z niezbędnymi mediami, jego obsługi, zorganizowanie
i udostępnienie w nim odpowiedniego sprzętu, bieżący nadzór i zarządzanie, zarówno lokalem, jak i samymi urządzeniami, zapewnienie niezbędnego serwisu oraz
w szczególności czerpanie bezpośrednich zysków z urządzenia. Zatem każdy, kto spełnia powyższe kryteria zakwalifikowania go jako urządzającego gry hazardowe, bez względu na formę prawną oraz gdy miejscem urządzania gry nie będzie kasyno, podlegać będzie karze pieniężnej, o której mowa w art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. W świetle powyższych faktów i okoliczności, organ nie zgodził się ze stanowiskiem skarżącego, że nie zgromadził on dowodów pozwalających na uznanie strony za urządzającego gry hazardowe oraz, że rola strony ograniczała się jedynie do zwykłej dzierżawy powierzchni lokalu, w konsekwencji czego postępowanie w sprawie powinno być umorzone. Skarżący brał bowiem udział w urządzaniu gier na automacie. Czynsz, jaki uzyskiwał, był związany z zyskiem, jaki przynosiło urządzenie, a więc z ilością grających, a nie z wielkością wydzierżawianej powierzchni.
W ocenie organu, uzasadnione jest uznanie skarżącego za podmiot urządzający gry na automacie objętym niniejszym postępowaniem w rozumieniu przepisów art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., obok dysponenta tego urządzenia – "[...]".
Organ pierwszej instancji rozważył również kwestię potencjalnie technicznego charakteru mających zastosowanie w sprawie przepisów u.g.h. w kontekście znaczenia procedury notyfikacji przepisów technicznych w Komisji Europejskiej w procesie legislacyjnym stwierdzając, że brak jest jakichkolwiek przeciwwskazań do stosowania u.g.h., stanowiących podstawę rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy.
Po rozpatrzeniu odwołania strony, decyzją z dnia "[...]", Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, zaskarżona decyzja wydana została na podstawie obowiązującego do dnia 31 marca 2017 r. przepisu art. 89 u.g.h., który
z dniem 1 kwietnia 2017 r. został zmieniony przez art. 1 pkt 67 ustawy z dnia 15 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw. Ustawodawca nie przewidział okresu przejściowego dla spraw z art. 89 u.g.h.,
a dotychczas obowiązujący art. 89 u.g.h. jest względniejszy dla strony. Organ odwoławczy podniósł, że strona nie uzyskała, a tym samym, nie posiadała zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w formie kasyna gry i w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. Gra posiadała charakter losowy i komercyjny. Ponadto, zdaniem organu odwoławczego, zawarta przez skarżącego umowa ma charakter umowy o wspólnym przedsięwzięciu. Skarżący jako wydzierżawiający partycypował w zyskach osiąganych z przedsięwzięcia. Osiągał korzyści z tytułu ilości urządzanych gier. Trudno więc uznać, aby obowiązki strony były jedynie zwykłymi obowiązkami wydzierżawiającego powierzchnię lokalu. W opinii organu odwoławczego, rola strony postępowania odpowiada definicji "urządzającego gry".
Skargę na ww. decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie wniósł G. G., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie od organu kosztów postępowania według norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:
- art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h., poprzez błędne zastosowanie, skutkujące przyjęciem, iż odwołujący się urządzał gry hazardowe, podczas, gdy jedynie wydzierżawiał lokal;
- art. 90 i 91 u.g.h. w związku z art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, przez brak wszechstronnego i rzetelnego rozważenia materiału dowodowego, co doprowadziło do oparcia rozstrzygnięcia w sprawie o tendencyjną i jednostronną ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, w szczególności ocenę zeznań świadka N. K.;
- art. 90 i 91 u.g.h. w związku z art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej, przez niewłaściwe zastosowanie i działanie organu w sposób niebudzący zaufania do obywatela, polegające na wykorzystaniu przeciwko skarżącemu dowodów (umowa dzierżawy), które strona dostarczyła dobrowolnie do organu, co przeczy zasadzie zaufania obywatela do organu administracji;
- art. 90 i 91 u.g.h. w związku z art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 199a Ordynacji podatkowej, przez błędne zastosowanie skutkujące przyjęciem, że treść umowy dzierżawy pozwala przyjąć, że skarżący urządzał grę na automacie, a jego obowiązki były zwykłymi obowiązkami wydzierżawiającego;
- art. 133 § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 89 ust. 1 pkt 2 oraz art. 91 u.g.h., przez skierowanie decyzji wymierzającej karę pieniężną za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry do podmiotu niebędącego urządzającym gry w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h.;
- art. 187 § 1 i art. 122 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 91 u.g.h., polegające na niepodjęciu wszelkich działań mających na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, co doprowadziło do bezpodstawnego uznania, iż podmiotem urządzającym gry jest skarżący.
W oparciu o powyższe zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2107) oraz art. 134 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 z późn. zm.) – dalej jako p.p.s.a., sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wzruszenie zaskarżonego rozstrzygnięcia następuje w razie, gdy przedmiotowa kontrola wykaże naruszenie prawa materialnego które miało wpływ na wynik sprawy lub przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.
W ocenie Sądu, tego rodzaju naruszeń prawa nie można przypisać wydanej w sprawie decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej
z dnia "...]" w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry. Dlatego też skarga jest nieuzasadniona i podlega oddaleniu.
W pierwszej kolejności zasadnym w sprawie jest wskazanie, iż zastosowanie mają tu przepisy ustawy o grach hazardowych w wersji obowiązującej w dacie przeprowadzenia kontroli, kiedy to automaty do gier były użytkowane. Wskazać bowiem należy, "że wymierzenie kary pieniężnej za naruszenie prawa, popełnione przed wejściem w życie ustawy określającej wysokość tej kary, stanowiłoby naruszenie art. 42 Konstytucji, w sytuacji gdy kara pieniężna jest surowsza od sankcji, którą określały przepisy obowiązujące w dacie popełnienia naruszenia prawa. Przepisów ustanawiających sankcje administracyjne, co prawda, nie można zaliczyć do przepisów prawa karnego, czy też karnego skarbowego, jednakże ich represyjnego charakteru, wynikającego chociażby z wysokości kar, które niekiedy mogą być porównywalne bądź nawet wyższe od kar grzywny grożących za przestępstwa lub wykroczenia, nie można bagatelizować (wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 29 kwietnia 1998 r. sygn. akt K 17/97, OTK ZU 1998, nr 3, poz. 30). (...). Zgodnie z zasadą wyprowadzaną w orzecznictwie
z art. 6 i 138 K.p.a., organ administracji publicznej, wydając decyzję administracyjną, stosuje przepisy prawa materialnego obowiązujące w dniu wydania decyzji (wyrok NSA z dnia 7 lipca 1988 r. sygn. akt IV SA 451/88, GAP 1988, nr 22, s. 43; wyrok NSA
z dnia 7 września 1994 r. sygn. akt III SA 1111/93), jednakże
z uwzględnieniem koniecznych wyjątków. Powyższa zasada nie budzi wątpliwości
w świetle konstytucyjnych zasad demokratycznego państwa prawnego i praworządności (art. 2 i 7 Konstytucji RP) w sytuacji, kiedy pomiędzy datą nawiązania stosunku administracyjnoprawnego, a datą wydania decyzji nie nastąpiły zmiany przepisów prawa. Natomiast jeżeli zdarzenie prawne (zdarzenie będące przedmiotem regulacji prawnej) miało miejsce pod rządami innych przepisów prawnych niż te, które obowiązują w dacie wydania decyzji administracyjnej w tej sprawie, w przypadku braku przepisów przejściowych powstają wymagające rozstrzygnięcia wątpliwości interpretacyjne co do tego, jakie przepisy prawa materialnego powinny mieć zastosowanie w sprawie. Bez wątpienia, stosunek administracyjnoprawny (materialny) pomiędzy stroną a organem administracji publicznej w takiej sprawie nawiązuje się (powstaje) z datą zdarzenia, ponieważ ten moment wyznacza treść obowiązku administracyjnoprawnego. Decyzja administracyjna wydana w takiej sprawie konkretyzuje stosunek administracyjnoprawny oraz potwierdza niejako jego istnienie, określając wysokość sankcji za naruszenie określonego zakazu, wynikającego
z przepisów prawa" (por. uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia
10 kwietnia 2006 r. sygn. akt I OPS 1/06).
Mając na uwadze stanowisko wyrażone w powyższej uchwale
w odniesieniu do kar nakładanych za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, poprzez analogię przyjąć wypada, w ocenie Sądu, że w sprawie niniejszej winny mieć także zastosowanie przepisy obowiązujące w chwili zdarzenia. Ponadto, po nowelizacji ustawy o grach hazardowych ustawą z dnia 15 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw Dz.U. z 2017, poz. 88), obecne kary dla posiadaczy samoistnych lokalu, w którym znajdują się niezarejestrowane automaty do gier i w którym prowadzona jest działalność gastronomiczna, handlowa lub usługowa, o ile lokal nie jest przedmiotem posiadania zależnego są o wiele bardziej dolegliwe, niż pod rządami poprzednio obowiązujących przepisów (100 tys. złotych).
W dalszej kolejności wskazać należy, że spór w sprawie dotyczy nałożenia przez organy celne na skarżącego, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą "[...]" - kary pieniężnej
w wysokości 12.000 zł za urządzanie gier na automacie APOLLO GAMES poza kasynem gry.
Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy z 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych,
działalność w zakresie gier na automatach może być prowadzona na podstawie udzielonej koncesji na prowadzenie kasyna gry i urządzanie takich gier jest dozwolone wyłącznie w kasynach gry. Z kolei w myśl art. 14 ust. 1 u.g.h., urządzanie gier cylindrycznych, gier w karty, gier w kości oraz gier na automatach dozwolone jest wyłącznie w kasynach gry.
W świetle zaś art. 2 ust. 3-5 u.g.h., grami na automatach są gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych,
o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których gra zawiera element losowości; wygraną rzeczową w grach na automatach jest również wygrana polegająca na możliwości przedłużania gry bez konieczności wpłaty stawki za udział w grze, a także możliwość rozpoczęcia nowej gry przez wykorzystanie wygranej rzeczowej uzyskanej
w poprzedniej grze; grami na automatach są także gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych, organizowane w celach komercyjnych, w których grający nie ma możliwości uzyskania wygranej pieniężnej lub rzeczowej, ale gra ma charakter losowy.
W ocenie Sądu, organy dokonały prawidłowej wykładni art. 2 ust. 3 i 5 u.g.h. Zgodnie z tymi przepisami, aby urządzenie elektroniczne mogło być uznane za służące do gier na automatach muszą zostać spełnione co najmniej dwie cechy istotne, tj. gra musi być organizowana w celach komercyjnych, tzn. urządzenie elektroniczne musi być udostępniane do użytku w celu osiągnięcia zysku i gry muszą mieć charakter losowy, tzn. gracz nie ma wpływu na wynik gry. Przeprowadzone w sposób prawidłowy przez organy postępowanie pozwoliło na ustalenie, że na zatrzymanym automacie, prowadzone były w celach komercyjnych gry zawierające element losowości, a więc spełnione zostały przesłanki z art. 2 ust. 5 u.g.h., pozwalające zakwalifikować to urządzenie do gry, jako gry na automatach. Bez wątpienia, gry urządzane na tym automacie mają charakter komercyjny - udział w grze wymaga uiszczenia określonej kwoty pieniężnej. Natomiast biegły sądowy potwierdził, że gry realizowane na tym automacie mają też charakter losowy. O układzie symboli wyświetlonych na zatrzymanych bębnach decyduje algorytm gry, a nie gracz. Wynik gry jest niezależny od gracza, który jest pozbawiony możliwości wywierania jakiegokolwiek realnego wpływu na ich przebieg i wynik, który pozostaje poza sferą oddziaływania grającego
i niezależny jest od jego zdolności psychomotorycznych, takich jak spostrzegawczość, refleks, zręczność, a także nabytych umiejętności, doświadczenia
i stopnia wytrenowania.
W rozpoznawanej sprawie nie jest też sporne, że skarżący nie posiadał któregokolwiek z dokumentów legalizujących jego działania (art. 6 i art. 7 u.g.h.),
a jednocześnie nie wykazał, że przed udostępnieniem w lokalu urządzenia APOLLO GAMES zadośćuczynił obowiązkowi jego rejestracji stosownie do art. 23a u.g.h.
Nie ulega przy tym wątpliwości, że skarżący wydzierżawiał spółce "[...]" część lokalu, która była wykorzystywana przez dzierżawcę do zainstalowania i użytkowania urządzenia do gier. Świadczy o tym umowa dzierżawy powierzchni zawarta właśnie pomiędzy skarżącym a ww. spółką.
Z tytułu tej umowy dzierżawca płacił skarżącemu miesięczny czynsz dzierżawy
w wysokości 10% od uzyskiwanego przez dzierżawcę przychodu z zainstalowanych urządzeń umiejscowionych na dzierżawionej powierzchni. (akta adm., k. – 4). Czynsz dzierżawy był więc uzależniony od eksploatowania urządzeń do gier.
Istotną dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy kwestią, wymagającą rozważenia, jest też zagadnienie związane z wykładnią pojęcia "urządzający".
Zgodnie z art. 89 ust. 1 u.g.h., karze pieniężnej podlega:
1) urządzający gry hazardowe bez koncesji lub zezwolenia, bez dokonania
zgłoszenia, lub bez wymaganej rejestracji automatu lub urządzenia do gry;
2) urządzający gry na automatach poza kasynem gry;
3) uczestnik w grze hazardowej urządzanej bez koncesji lub zezwolenia.
Warunkiem nałożenia kary pieniężnej określonej w tym przepisie jest nie tylko spełnienie przesłanek przedmiotowych ale także podmiotowych. Kara pieniężna nakładana jest bowiem na podmiot urządzający gry na automatach. Jak słusznie podniesiono w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, w ustawie o grach hazardowych brak jest definicji pojęcia "urządzającego gry ", zawartego w art. 89 ust. 1 u.g.h. Pojęcie "urządzanie gier" obejmuje bez wątpienia szereg podejmowanych (aktywnych) działań, czynności dotyczących zorganizowania i prowadzenia przedsięwzięcia w zakresie gier hazardowych (eksploatacji automatów), w znaczeniu art. 2 ust. 3 i ust. 5 u.g.h.,
a przede wszystkim czerpania korzyści finansowych z uzyskanych w ten sposób dochodów, zaś "urządzający gry" w rozumieniu art. 89 ust. 1 u.g.h., to podmiot realizujący (wykonujący) te działania, czynności.
Zdaniem Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy organy prawidłowo oceniły, że skarżący urządzał gry na ujawnionym w lokalu automacie, gdyż to on podpisał umowę dzierżawy, umożliwiając dzierżawcy wystawienie automatu w miejscu publicznym i czerpanie korzyści z jego użytkowania. Sam skarżący również z tego tytułu czerpał korzyści finansowe, zależne od działalności automatu – jego wynagrodzenie to 10 % procent uzyskiwanych przychodów. W kontrolowanej sprawie niesporne jest, że skarżący (w dacie przeprowadzenia kontroli w lokalu) nie legitymował się zezwoleniem na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych, o którym mowa w art. 129
ust. 1 u.g.h. W tych okolicznościach, urządzanie gier na ujawnionym w lokalu automacie możliwe byłoby jedynie po spełnieniu warunków określonych w przepisach u.g.h. Na mocy art. 6 ust. 1 i art. 14 ust. 1 u.g.h., działalność w zakresie gier na automatach może być prowadzona na podstawie udzielonej koncesji na prowadzenie kasyna gry, przy czym urządzanie gier na automatach dozwolone jest wyłącznie w kasynach gry.
Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela wyrażony
w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd, według którego wyrażenie: "urządzanie gier" należy rozumieć szeroko. W tym kontekście "urządzanie gier" obejmuje niewątpliwie podejmowanie aktywnych działań, czynności dotyczących zorganizowania i prowadzenia przedsięwzięcia w zakresie gier hazardowych (eksploatacji automatów), w znaczeniu art. 2 ust. 3 i ust. 5 u.g.h. Natomiast urządzający gry w rozumieniu art. 89 ust. 1 u.g.h., to podmiot realizujący (wykonujący) te działania, czynności. Urządzanie gier na automatach obejmuje nie tylko fizyczne jej prowadzenie, ale także inne zachowania aktywne, polegające m.in. na zorganizowaniu i pozyskaniu odpowiedniego miejsca do zamontowania urządzenia, przystosowania go do danego rodzaju działalności, umożliwienie dostępu do takiego automatu nieograniczonej liczbie graczy. W konsekwencji, warunkiem przypisania odpowiedzialności na podstawie
art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. jest wykazanie, że dany podmiot aktywnie uczestniczył
w procesie urządzania nielegalnych gier hazardowych, a więc podejmował określone czynności nie tylko związane z procesem udostępniania automatów, lecz także z ich obsługą oraz stwarzaniem technicznych, ekonomicznych i organizacyjnych warunków umożliwiających sprawne i niezakłócone funkcjonowanie samego urządzania oraz jego używanie do celów związanych z komercyjnym procesem organizowania gier hazardowych (por. wyrok WSA w Poznaniu z 22 czerwca 2016 r., sygn. akt I SA/Po 402/15; wyrok WSA w Rzeszowie z 31 maja 2015 r., sygn. akt II SA/Rz 1094/15; wyrok WSA w Szczecinie z 3 września 2015 r., sygn. akt II SA/Sz 439/15).
W ocenie Sądu, uznanie osoby fizycznej za "urządzającego gry" w rozumieniu analizowanego tu przepisu, każdorazowo wymaga uwzględnienia okoliczności faktycznych konkretnej sprawy, w tym ustalenia, czy osoba taka podejmowała czynności, polegające m.in. na opisanych wyżej aktywnych działaniach, wskazujących na istotny udział w procesie urządzania nielegalnych gier hazardowych.
W przedmiotowej sprawie, na podstawie umowy zawartej między skarżącym a "[...]", skarżący wydzierżawił powierzchnię w swoim lokalu z dostępem do energii elektrycznej w celu zainstalowania na niej automatu do gier. W zamian za to, dzierżawca zobowiązany był do płacenia czynszu w wysokości 10 % przychodu
z zainstalowanych urządzeń za każdy miesiąc trwania umowy. Prowadząc sklep monopolowy, skarżący decydował o godzinach otwarcia i zamknięcia sklepu, a tym samym umożliwiał, bądź nie, dostęp do automatu. Otrzymywał wynagrodzenie
w wysokości uzależnionej od przychodów z działalności automatu. Można zatem uznać, że skarżący zapewniał funkcjonowanie automatu tak, aby był on w stałej aktywności
i decydował on, kiedy automat będzie dostępny.
W ocenie Sądu, celem umowy było więc podjęcie wspólnego przedsięwzięcia gospodarczego polegającego na połączeniu składników majątkowych jakimi dysponowały strony (lokalem użytkowym skarżącego oraz automatem dzierżawcy), które dopiero wspólnie umożliwiały uruchomienie gier na automacie w sposób dostępny dla ogółu a więc "urządzanie gier" w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. Do tożsamego wniosku prowadzi także analiza okoliczności faktycznych niniejszej sprawy. Nie ma bowiem żadnych wątpliwości co do faktu, że właściciel przedmiotowego automatu nie miałby faktycznej możliwości urządzania gier w przedmiotowym lokalu, bez wydzierżawienia od skarżącego powierzchni lokalu do ustawienia automatu.
Fakt czerpania korzyści z eksploatacji urządzenia wynika z samego charakteru umowy łączącej skarżącego z właścicielem automatu, na podstawie której otrzymywał on dochód liczony procentowo, za fakt samego udostępnienia powierzchni dla wstawienia automatu do gier.
W kontrolowanej sprawie niesporne jest, jak wskazano powyżej, że skarżący nie legitymuje się koncesją na prowadzenie kasyna gry, a gry na ujawnionym w lokalu automacie urządzane były poza kasynem gry. Stwierdzenie tych okoliczności zasadnym czyniło zatem wymierzenie skarżącemu kary pieniężnej. Nieprzestrzeganie bowiem powyższych przepisów przy urządzaniu gier na automatach jest deliktem administracyjnym sankcjonowanym właśnie taką karą.
Bezzasadny jest, w ocenie Sądu, zarzut skarżącego, dotyczący oparcia rozstrzygnięcia o tendencyjną i jednostronną, zdaniem skarżącego, ocenę zeznań świadka N. K. Zeznania te są jednym z dowodów, w oparciu o które wydano zaskarżone rozstrzygnięcie. Powyżej wskazano, na jakich innych dowodach oparły się organy. Ponadto, brak przesłanek, aby podważać zeznania tego świadka. Są one jasne
i spójne.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło