II SA/Ol 290/12

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Krzysztof Nesteruk po rozpoznaniu w dniu 30 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B.P. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi B.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w "[...]" z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. B.P. zwrócił się z wnioskiem o zwolnienie go od kosztów sądowych i ustanowienie na jego rzecz radcy prawnego, stwierdzając, iż bez uszczerbku dla siebie nie jest w stanie ponieść wydatków w tym zakresie. Oświadczył, iż nie prowadzi z nikim wspólnego gospodarstwa domowego, nie posiada majątku, a jego miesięczny dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę wynosi 1600 zł brutto. Skarżący został zobowiązany do przedłożenia: (1) wyciągów z posiadanych rachunków bankowych, z okresu ostatnich dwóch miesięcy, bądź oświadczenia o nieposiadaniu w owym czasie takowych rachunków; (2) pokwitowania odbioru wynagrodzenia za pracę w kwietniu br. (jeśli nie zostało przelane na rachunek bankowy); (3) dowodów uiszczenia w kwietniu br. wydatków związanych z mieszkaniem (jeśli nie zostały uregulowane za pośrednictwem rachunku bankowego); (4) pisemnego oświadczenia podającego wszystkie pozostałe kategorie ponoszonych wydatków wraz z ich przybliżoną miesięczną wysokością oraz tytuł prawny do lokalu stanowiącego miejsce zamieszkania. W piśmie z dnia 28 maja 2012 r. B.P. oświadczył, iż lokal, w którym mieszka jest własnością brata, sam zaś reguluje wszelkie płatności, tj. czynsz (460 zł miesięcznie), prąd (202 zł) "i inne rach. jak radio-telewi-inter" (245 zł). Stwierdzając, iż nie posiada "pokwitowania o zarobkach", załączył kopię umowy o pracę. W tym stanie rzeczy stwierdza się, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, w skrócie: p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym (obejmującym, zgodnie z art. 245 § 2 p.p.s.a., zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika) - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym (obejmującym, zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a., zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmującym tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika) - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z przepisu tego bezsprzecznie wynika, że ciężar dowodu powyższych okoliczności spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy. Jeżeli oświadczenie zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 p.p.s.a.). W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że niekompletne wywiązanie się z obowiązku dostarczenia żądanych przez sąd danych powoduje, że oświadczenie wnioskodawcy pozostaje niepełne, niewystarczające do wydania pozytywnego dla niego rozstrzygnięcia. Skarżący, mimo uprzedzenia o negatywnych skutkach niezastosowania się do wezwania, pominął milczeniem kwestię posiadania rachunków bankowych, zaniechał udokumentowania w wymagany sposób dochodów (umowa o pracę nie określa sposobu dokonywania wypłaty wynagrodzenia i wysokości premii i dodatków) oraz płatności związanych z mieszkaniem, a w zakresie pozostałych wydatków nie podał dokładnych informacji. Mając na względzie powyższe, w przekonaniu referendarza, nie było możliwe sformułowanie wolnej od wątpliwości oceny sytuacji skarżącego w kontekście przesłanek określonych w art. 246 § 1 p.p.s.a., a co za tym idzie uwzględnienie jego wniosku, czy to w zakresie całkowitym, czy też częściowym. Z tej przyczyny orzeczono jak w sentencji w oparciu o art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., powierzający referendarzowi sądowemu wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień co do przyznania lub odmowy przyznania prawa pomocy.