II SA/Ol 299/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tadeusz Lipiński Sędziowie sędzia WSA Ewa Osipuk (spr.) sędzia WSA Piotr Chybicki Protokolant sekretarz sądowy Aneta Krygielska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 sierpnia 2025 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Dyrektora Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego w O. z dnia [...]., nr [...] w przedmiocie udostepnienia informacji publicznej I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. przyznaje adwokatowi M. O. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie kwotę 480 zł (czterysta osiemdziesiąt złotych) powiększoną o należny podatek VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Wnioskiem z 21 marca 2025 r., A. S. (dalej jako: "strona", "skarżący"), zwrócił się m.in. o podanie na piśmie (pkt IV. wniosku) wysokości kwot wynagrodzeń miesięcznych dla kapłanów sprawujących posługę w Wojewódzkim Szpitalu Specjalistycznym w O. Stwierdził, że obywatel ma prawo znać wysokość wynagrodzenia miesięcznego dla kapłanów sprawujących posługę w szpitalu. Decyzją nr [...] z [...] r. Dyrektor Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego w O. (dalej jako "Dyrektor", "organ"), odmówił stronie udzielenia informacji publicznej – podania wysokości wynagrodzeń kapelanów sprawujących posługę w Wojewódzkim Szpitali Specjalistycznym w O. (dalej jako "Szpital") oraz podania adresu zamieszkania ks. H. B. – darczyńcy wyposażenia kaplicy Szpitala, pełniącego jednocześnie funkcję kapelana szpitalnego. Wskazał, że według art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902, dalej jako "u.d.i.p."), prawo do takiej informacji podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji. Kapelani takich cech nie noszą. Z tej przyczyny dane dotyczące ich wynagrodzeń oraz miejsca zamieszkania nie podlegają ujawnieniu w trybie dostępu do informacji publicznej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na decyzję Dyrektora z [...] r., skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w części odmowy podania skarżącemu wysokości wynagrodzeń kapelanów zatrudnionych w Szpitalu, o którą to informację zwrócił się wnioskiem z 21 marca 2025 r. do Dyrektora. Skarżący wniósł też o wezwanie na termin rozprawy świadków. W ocenie skarżącego, odmowa podania wynagrodzenia kapelanów zatrudnionych w Szpitalu jest niezgodna z obowiązującym prawem i zasadami współżycia społecznego. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie. Podniósł, że odmawiając informacji powołał się na art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Organ wskazał, że podtrzymuje argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia i wyjaśnił, że umowy o pełnienie funkcji kapelana zawarto z reprezentantami kościołów: Rzymsko-Katolickiego, Grekokatolickiego i Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego. W pierwszym przypadku jest to umowa o pracę, w pozostałych umowy zlecenia. Podniesiono, że skarżący nie domaga się kosztów poniesionych na opiekę duszpasterską. Zapytanie i skarga dotyczą wynagrodzeń spersonalizowanych, ujętych w liczbie mnogiej. Odpowiedź prowadziłaby do identyfikacji osób nie pełniących funkcji publicznych. Z tej przyczyn dane te nie podlegają ujawnieniu w trybie dostępu do informacji publicznej. Szpital działał zgodnie z prawem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zaś, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a.", Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, natomiast art. 135 p.p.s.a. obliguje sąd do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa. Przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności zaskarżonej decyzji według wskazanych wyżej kryteriów wykazała, że skarga zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 1 ust. 1 u.d.i.p., informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. Podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w tym podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów (art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p.). Z kolei art. 6 ust. 1 u.d.i.p. określa przykładowy katalog informacji publicznych podlegających udostępnieniu. Obejmuje on m. in. informacje o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p. i zasadach funkcjonowania tych podmiotów. W orzecznictwie przyjęto, że informację publiczną stanowi każda informacja wytworzona przez szeroko rozumiane władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które tę władzę realizują bądź gospodarują mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa w zakresie tych kompetencji. Taki charakter ma również wiadomość niewytworzona przez podmioty publiczne, lecz odnosząca się do tych podmiotów (zob. wyrok NSA z 30 października 2002 r., sygn. II SA 1956/02, LEX nr 78062). Przy czym, prawo do informacji publicznej jest zasadą, a wyjątki od niej powinny być interpretowane ściśle (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 7 marca 2003 r., sygn. akt II SA 3572/02, LEX nr 144641). W niniejszej sprawie, skarżący wystąpił do Dyrektora o udostępnienie informacji dotyczącej kwot wynagrodzeń miesięcznych dla kapelanów w Szpitalu. Nie budzi wątpliwości, że Dyrektor jest podmiotem publicznym zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej. Złożenie wniosku o udostępnienie informacji publicznej nakłada na podmiot zobowiązany określone obowiązki. Winien on albo udzielić takiej informacji w terminie określonym w art. 13 u.d.i.p., albo odmówić jej udostępnienia trybie decyzji administracyjnej (o czym stanowi art. 16 ust. 1 u.d.i.p.) lub też umorzyć postępowanie (w przypadku, o którym mowa w art. 14 ust. 1 u.d.i.p.). W sytuacji zaś, gdy żądanie strony nie dotyczy informacji publicznej, brak jest podstaw do wydawania decyzji i należy jedynie wnioskodawcę poinformować pismem, że sprawa nie dotyczy informacji publicznej (zob. wyrok NSA z 17 grudnia 2003 r., sygn. II SA/Gd 1153/03, LEX nr 299295). W niniejszej sprawie, podmiot zobowiązany odmówił decyzją udostępnienia informacji publicznej, powołując się na art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Należy podzielić stanowisko organu, że kapelan zatrudniony w szpitalu nie może być uznany za osobę pełniącą funkcję publiczną. Sfera kompetencji (posług) kapelana dotyka materii ściśle osobistej, więzi z pacjentami w wymiarze duchowym i religijnym i nie odnosi się w żadnym wypadku do sprawowania funkcji publicznych. Kapelan wykonuje posługę duszpasterską, zatem pełni jedynie funkcje usługowe. Należy jednak w tym miejscu podkreślić, że bez wątpienia informacja o wydatkowaniu środków publicznych przez podmioty wykonujące zadania publiczne jest informacja publiczną, ponieważ jest informacją o działalności podmiotów w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mienie komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Wniosek o udostępnienie informacji o wysokości wynagrodzeń w istocie nie dotyczy wskazania kwot wypłacanych konkretne osobie – oznaczonej z imienia i nazwiska – nie dotyka zatem w sposób bezpośredni sfery ad personam (por. wyrok NSA z 12 grudnia 2023 r. sygn. akt III OSK 7393/21). W niniejszej sprawie żądanie udostępnienia wysokości kwot wynagrodzenia miesięcznego dla kapelanów nie dotyczy ujawnienia prywatnych danych dotyczących konkretnego kapelana, ale jest żądaniem niespersynifikowanej informacji o wysokości środków finansowych przeznaczonych na działalność i funkcjonowanie organu, w tym również na wypłatę wynagrodzenia związanego z wykonywaniem określonych zadań (por. ww. wyrok NSA). Dla uzyskania informacji o sposobie wydatkowania środków publicznych nie jest konieczna znajomość kwot wypłacanych osobom określonym z imienia i nazwiska (por. wyrok NSA z 10 lipca 2020 r. sygn. akt I OSK 2623/19). Realizacja wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej polega na ujawnieniu wysokości wynagrodzenia wypłacanego na określonym stanowisku, bez wskazywania danych osobowych konkretnej osoby. Żądaną informacją nie jest bowiem to, jakie wynagrodzenie otrzymuje konkretna osoba, ale kwota wydawana na utrzymanie danego etatu (czy zlecenia) ze środków publicznych. Zatem informacja o wynagrodzeniu księży nie narusza prywatności tych księży. Pytanie bowiem nie zmierza bezpośrednio do ustalenia personaliów księży. Kontrola społeczna, prawo do wpływu na działanie podmiotów publicznych wiąże się przede wszystkim z kontrolą wydatkowania środków publicznych. Dlatego też nie jest zasadne, aby wysokość środków publicznych, które ponoszą na wynagrodzenia podmioty publiczne, nie mogła zostać ujawniona. W tego rodzaju sprawach wartość, jaką jest ochrona danych osobowych, powinna ustąpić przed interesem publicznym zmierzającym do kontrolowania, czy i jak zostały wydatkowane pieniądze podatników. Odnosząc się zaś do podniesionej przez organ kwestii prywatności zauważyć należy, że wniosek o udzielenie informacji publicznej dotyczy wynagrodzenia pracowników – kapelanów – bez podania ich danych osobowych. Zatem w okolicznościach niniejszej sprawy, udostępnienie informacji publicznej polegające na ujawnieniu wysokości wynagrodzenia wypłacanego księżom bez wskazania danych osobowych konkretnego księdza nie będzie wiązało się z koniecznością ingerencji w prawnie chronioną sferę prywatności księży na podstawie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Końcowo należy wskazać skarżącemu, że przed sądem administracyjnym niedopuszczalne jest przesłuchiwanie świadków. Sąd może jedynie z urzędu lub na wniosek strony przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie (art. 106 § 3 p.p.s.a.). Mając na uwadze powyższe, Sąd uznał, że skarga ma usprawiedliwione podstawy, dlatego na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję. Koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu przyznano na podstawie § 23 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2024 r. poz. 763).