II SA/Ol 320/11

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Agnieszka Bińczyk po rozpoznaniu w dniu 12 sierpnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. L. o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi W. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie skierowania do środowiskowego domu pomocy społecznej i odpłatności za pobyt postanawia odmówić przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującego ustanowienie adwokata. We wniosku z dnia "[...]", złożonym na urzędowym formularzu, W. L. wniósł o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", Nr "[...]". W jego uzasadnieniu podniósł, iż w sprawie o sygn. akt "[...]" odmówiono przyznania mu adwokata, ponieważ jak oświadczył: "nie podałem dlaczego aparat słuchowy potrzebuję za "[...]" a nie tańszy oraz że nic nie stoi na przeszkodzie, żebym się zapożyczył" i dodał "dokładam starań by móc pracować, bo skąd wezmę 200 tyś. na spłatę mieszkania." W odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia braków formalnych formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez wypełnienie lub skreślenie rubryk od nr 6 do nr 11, czyli złożenie aktualnego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, skarżący przedłożył uzupełniony formularz wniosku, z którego wynika, że prowadzi 1-osobowe gospodarstwo domowe. W rubryce nr 7.1. wykazał udział w wysokości 1/5 w mieszkaniu o powierzchni 48 m2, natomiast w rubryce nr 7.2.1. – środki pieniężne na rachunku bankowym w wysokości ok. "[...]", dodając w nawiasie "minus 4/5 mieszk 48 m2". W rubryce nr 9 oświadczył: "(...) oprócz tego, że mieszkanie, w którym jestem zameldowany to tylko 1/5 moje, to jeszcze aparaty słuchowe ponad "[...]" + lekarstwa (Na razie zrezygnowałem z najdroż." W rubryce nr 10 skarżący wykazał dochód z tytułu renty wraz z dodatkiem "[...]" i zasiłku pielęgnacyjnego w łącznej wysokości ok. "[...]". Ze znajdującej się w aktach administracyjnych aktualizacji wywiadu środowiskowego z dnia "[...]" (k. 50) wynika m.in., iż skarżący jest inwalidą "[...]". Mieszka sam w mieszkaniu, za które opłaty (czynsz i energia) wynoszą łącznie ok. "[...]". Wysokość dochodu skarżącego netto z tytułu renty i zasiłku pielęgnacyjnego wynosi łącznie "[...]". Zgodnie z decyzją organu I instancji (k. 52), utrzymaną w mocy decyzją organu odwoławczego, na którą skarżący złożył skargę, został on skierowany do środowiskowego domu pomocy społecznej na pobyt za odpłatnością w kwocie "[...]" miesięcznie. Wskazać należy, iż w świetle art. 239 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie ppsa, skarżący zwolniony jest z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w niniejszej sprawie z mocy ustawy. Zgodnie natomiast z art. 262 ppsa, do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych odpowiednie zastosowanie mają przepisy o przyznaniu prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy. W świetle art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ppsa, ustanowienie adwokata, czyli przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z treści przytoczonego przepisu wynika, że to na stronie ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej ją do otrzymania prawa pomocy. Nie wystarczy przy tym wykazanie, iż poniesienie kosztów postępowania sądowego pogorszy sytuację materialną strony. Strona wykazać powinna, że posiadane środki są tak skromne, że uiszczenie kosztów tego postępowania spowoduje uszczerbek w wydatkach na zaspokojenie najniezbędniejszych jej potrzeb, a ponadto, że środki, którymi dysponuje nie dają możliwości poczynienia jakichkolwiek oszczędności, które mogłyby być przeznaczone na ten cel. Przedstawiona wyżej sytuacja materialna skarżącego nie przemawia za uznaniem, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca przyznanie stronie prawa pomocy, obejmującego ustanowienie adwokata. Zauważyć należy, iż skarżący posiada stały miesięczny dochód z tytułu renty wraz z dodatkiem i zasiłku pielęgnacyjnego. Mając na uwadze jego wysokość oraz to, że przekracza on kwoty najniższych świadczeń emerytalno-rentowych, przyjąć należy, że przy rozsądnym gospodarowaniu dochód ten umożliwia nie tylko zabezpieczenie środków na niezbędne koszty utrzymania skarżącego, w tym także koszty utrzymania mieszkania oraz koszty pobytu w środowiskowym domu pomocy społecznej (pochłaniające ok. 1/4 dochodu), ale również na poczynienie pewnych oszczędności i tym samym na partycypowanie w kosztach postępowania, ograniczających się w warunkach niniejszej sprawy do kosztów związanych z ustanowieniem zawodowego pełnomocnika. Dodatkowo zauważyć należy, iż skarżący dysponuje ponadto oszczędnościami na rachunku bankowym w wysokości ok. "[...]", którymi może się posiłkować, gdy oszczędności poczynione z bieżącego dochodu okażą się niewystarczające na pokrycie kosztów związanych z ustanowieniem zawodowego pełnomocnika. Skarżący wskazał wprawdzie, że środki te są zabezpieczone na spłatę udziału w mieszkaniu oraz na aparaty słuchowe i lekarstwa, ale nie wskazał, że wydatki na te cele są aktualnie wymagalne i wyczerpują w całości kwotę zgromadzonych oszczędności. Z porównania formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy z dnia "[...]", złożonego w sprawie o sygn. akt "[...]", ze złożonym w niniejszej sprawie nie wynika, aby kwota oszczędności skarżącego uległa zmniejszeniu np. wobec konieczności pokrycia określonych, niezbędnych i wymagalnych wydatków. Dodatkowo zauważyć należy, iż skarżący wskazał obecnie, że zrezygnował z kupna najdroższych aparatów słuchowych, a to oznacza, że nawet ten wydatek nie wyczerpie całych jego oszczędności. W świetle powyższego, stwierdzić należy, że czy to z oszczędności gromadzonych na bieżąco, czy też ze środków pieniężnych znajdujących się na rachunku bankowym, skarżący jest w stanie samodzielnie ponieść koszty związane z ustanowieniem adwokata zarówno w sprawie niniejszej, jak i w sprawie o sygn. akt "[...]" (jeśli uzna ostatecznie za konieczną pomoc zawodowego pełnomocnika w tej sprawie). Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, orzeczono jak w sentencji.