II SA/Ol 345/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Chybicki po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 sierpnia 2025 r. sprawy ze skargi W. S. i R. S. na decyzję Warmińsko - Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Nr. [...] w przedmiocie rozbiórki budynku gospodarczego postanawia odrzucić skargę Decyzją z [...] r. Warmińsko-Mazurski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję PINB w Mrągowie z [...] r. nakazującą R. i W. S. rozbiórkę budynku gospodarczego na dz. nr [...] obr. S., gm. P., wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Od powyższej decyzji pismem z 16 maja 2025 r. R. i W. S. wywiedli skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Olsztynie. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącej Wydziału z dnia 2 czerwca 2025 r. R. S. została wezwana do usunięcia, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, braków formalnych skargi przez: 1/ podpisanie oryginału skargi i nadesłanie jej do Sądu; 2/ wskazanie numeru PESEL, 3/ nadesłanie 10 egzemplarzy odpisów skargi podpisanych przez obojga skarżących, poświadczonych za zgodność z oryginałem lub własnoręcznie podpisanych. W wezwaniu wskazano, że nieusunięcie braków formalnych skargi w terminie spowoduje odrzucenie skargi art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej "p.p.s.a."). W. S., również zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z dnia 2 czerwca 2025 r. został wezwany, do: 1/ wskazanie numeru PESEL; 2/ nadesłanie 10 egzemplarzy odpisów skargi podpisanych przez obojga skarżących, poświadczonych za zgodność z oryginałem lub własnoręcznie podpisanych. Wezwanie zawierało pouczenie, że Nieusunięcie braków formalnych skargi w terminie spowoduje odrzucenie skargi. Obojgu skarżącym wezwania doręczono 9 czerwca 2025 r. (21 i 22 akt sądowych) Oboje skarżący zostali również wezwani do opłacenia skargi. Wezwanie zostało doręczone obojgu skarżącym również 9 czerwca 2025 r. (21 i 22 akt sądowych). W reakcji na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi R. S. w piśmie z 11 czerwca 2025 r. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżącej doręczono (17 czerwca 2025 r.) urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi wraz z wezwaniem do jego wypełnienia i złożenia w terminie 7 dni. W wezwaniu zawarte zostało pouczenie, iż niezastosowanie się do niego spowoduje pozostawienie wniosku bez rozpoznania na podstawie art. 257p.p.s.a. Nałożony obowiązek nie został wykonany. Referendarz sadowy zarządzeniem z 7 lipca 2025 (doręczonym 16 lipca 2025 r. k. 12 akt sądowych o sygn. II SPP/Ol 47/25) pozostawił bez rozpoznania wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Od zarządzenia nie został wniesiony środek zaskarżenia. Jednocześnie do akt postępowania sądowego dołączona została kserokopia strony 2 Oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania zawierającego informacje o numerze PESEL strony skarżącej – R. S. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Merytoryczne rozpoznanie skargi poprzedza analiza jej dopuszczalności pod względem formalnym. Zgodnie z art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.) skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Stosownie do art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania (a w przypadku skargi pod rygorem jej odrzucenia), chyba że ustawa stanowi inaczej. Natomiast zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę postanowieniem, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a. do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych. Regulacja opisana w art. 47 § 1 p.p.s.a. ustanawia zatem jeden z warunków formalnych jakie powinno spełniać pismo procesowe strony (w tym także skarga) wnoszone do sądu administracyjnego. Nie ulega zatem wątpliwości, iż jednym z obowiązków strony wnoszącej pismo do sądu administracyjnego (w tym skargę) jest obowiązek dołączenia do pisma odpowiedniej liczby jego odpisów, celem doręczenia ich wszystkim stronom, w tym również uczestnikom postępowania, z uwagi na brzmienie art. 33 § 1 p.p.s.a. Wymóg stanowiony przez art. 47 § 1 p.p.s.a. należy traktować na równi z wymogami pisma, o których mowa w art. 46 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 18 grudnia 2013 r., sygn. I OPS 13/13 (opubl. CBOSA, http://orzeczenia.nsa.gov.pl) stwierdził, że niedołączenie przez skarżącego wymaganej liczby odpisów skargi i odpisów załączników, zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a., jest brakiem formalnym skargi, o którym mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 57 § 1 p.p.s.a., uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu, który nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów skargi przez sąd. W uzasadnieniu NSA wskazał, że niedołączenie przez skarżącego odpisu skargi w sposób oczywisty wywiera wpływ na sytuację procesową pozostałych stron postępowania, jest brakiem, który uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu. Przyjęcie odmiennego poglądu nie daje się pogodzić z brzmieniem wskazanego przepisu oraz zasadą równości stron postępowania i zasadą kontradyktoryjności, a w konsekwencji niekiedy może prowadzić do stwierdzenia, że strona postępowania została pozbawiona możliwości udziału w tym postępowaniu. Sporządzanie odpisów pisma przez sąd w celu usunięcia braków za jedną ze stron postępowania nie tylko nie mieści się w zakresie dopuszczalnych czynności procesowych sądu, ale ponadto mogłoby wskazywać na działanie sądu w interesie jednej ze stron, a to z kolei podważałoby zasadę bezstronności sądu. Brak jest uzasadnienia prawnego dla stanowiska nakazującego sądowi uzupełnianie braków formalnych pisma procesowego za stronę w celu umożliwienia nadania mu dalszego biegu lub zapobieżenia sankcji prawnej w postaci odrzucenia pisma. W realiach niniejszej sprawy termin do uzupełnienia braków formalnych upływał z dniem 16 czerwca 2025 r. Skarżący w terminie wyznaczonym przez Sad nie zdołali uzupełnić wszystkich braków formalnych skargi. Już tylko pominięcie nadesłania odpisów skargi wypełniało przesłanki jej formalnej wadliwości i uzasadniało odrzucenie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. i § 3 p.p.s.a. Tylko dla porządku zaznaczyć należy zatem, że R. S. nie uzupełniła również braku formalnego skargi w postaci podpisania jej orginału, a W. S. nie uzupełnił braku formalnego skargi w postaci braku wskazania numeru PESEL. Dodatkowo wskazać należy, ze zgodnie z art. 230 § 1 i 2 p.p.s.a., od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały; pismem takim jest między innymi skarga. Jeśli należny wpis nie zostanie uiszczony, wzywa się wnoszącego skargę do jego uiszczenia (art. 220 § 1 p.p.s.a.). Skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd na postawie art. 220 § 3 p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie, jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru pisma (k. 21 i22 akt sądowych), skarżący otrzymali w dniu 9 czerwca 2025 r. wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi, a także wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego. Brak fiskalny skargi również nie został uzupełniony. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. i § 3 p.p.s.a. oraz art. 220 § 3 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.