II SA/Ol 346/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janina Kosowska Sędziowie Sędzia WSA Beata Jezielska (spr.) Sędzia WSA Tadeusz Lipiński Protokolant specjalista Jakub Borowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lipca 2015r. sprawy ze skargi J. Z. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie wypłaty uposażenia oddala skargę. Decyzją z dnia "[...]" Komendant Powiatowy Policji w S. - na podstawie art. 121b ust. 1ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. z 2011r. Nr 287, poz. 1687 ze zm. – tekst jednolity obowiązujący na dzień orzekania przez organy) – odmówił J. Z. wypłaty 20% uposażenia potrąconego za okres przebywania na zwolnieniu lekarskim od dnia 1 czerwca 2014r. do 16 czerwca 2014r. W uzasadnieniu wskazano, że postępowanie zostało przeprowadzone w związku z przekazaniem sprawy organowi postanowieniem Sądu Rejonowego w S. Wydział IV Pracy z dnia 3 listopada 2014r. (sygn. akt IV P 206/14) w zakresie roszczeń dotyczących wysokości uposażenia. Podano, że w postanowieniu tym nie została wskazana wysokość uposażenia, jakiej wypłaty żąda J. Z. Jednakże strona postępowania we wrześniu 2014r. występowała o wypłatę uposażenia potrąconego za okres przebywania na zwolnieniu lekarskim od dnia 1 czerwca 2014r. do dnia 16 czerwca 2014r. i było to jedyne dokonane potrącenie uposażenia, a w związku z tym organ I instancji przyjął, iż treść powyższego żądania dotyczy wypłaty 20% uposażenia potrąconego za wyżej wskazany okres. Podniesiono, że z dniem 1 czerwca 2014r. uległy zmianie przepisy dotyczące wysokości uposażenia otrzymywanego przez policjantów w okresie przebywania na zwolnieniu lekarskim. Zgodnie bowiem z art. 121 b ust. 1 ustawy o Policji policjant w okresie przebywania na zwolnieniu lekarskim otrzymuje obecnie 80% uposażenia. Natomiast art. 121b ust. 5 ustawy o Policji zawiera katalog sytuacji, w których policjant zachowuje prawo do 100 % uposażenia. Wskazano, że w niniejszym przypadku nie zaistniały przesłanki wskazane w wyżej cytowanym przepisie, uprawniające do zachowania prawa do 100% uposażenia. Uwzględniając powyższe stwierdzono, iż brak jest podstaw do wypłaty 20% uposażenia potrąconego za okres przebywania na zwolnieniu lekarskim. Odwołanie od powyższej decyzji złożył J. Z., zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik w sprawie, tj. art. 121b w zw. z art. 121b ust. 5 pkt. 1 i art. 121 ust. 1 i następne ustawy o Policji oraz w zw. z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 16 grudnia 1972 r. o odszkodowaniach przysługujących w razie wypadków lub chorób pozostających w związku ze służbą w Policji, poprzez uznanie, że okres przebywania odwołującego się na zwolnieniu lekarskich od dnia 1 czerwca 2014r. do dnia 16 czerwca 2014r. nie uprawnia go do otrzymania 100% uposażenia, gdy tymczasem jego czasowa niezdolność do służby spowodowana była wypadkiem w służbie. W związku z tym wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie, co do istoty sprawy poprzez przyznanie prawa do 100% uposażenia za wskazany okres na podstawie art. 121 b ust. 5 pkt. 1 ustawy o Policji. Odwołujący podniósł, iż decyzja organu I instancji godzi w jego słuszny interes prawny. Podał, że potrącenie 20% z uposażenia za okres od dnia 1 do dnia 16 czerwca 2014r. nastąpiło w wyniku błędnej kwalifikacji zdarzenia wypadkowego z dnia 27 sierpnia 2013r., zaś skutki tego błędu przekładają się obecnie na treść zaskarżonej decyzji. Podkreślił, że w okresie od dnia 1 czerwca 2014r. do dnia 16 czerwca 2014r. leczył nadal skutki wypadku z dnia 27 sierpnia 2013r., które to zdarzenie powinno zostać uznane za wypadek pozostający w związku z wykonywaniem czynności służbowych na polecenie przełożonych i zaistniały w szczególnych okolicznościach, bowiem związany był z zaistnieniem sytuacji silnego stresu. Wskazał również, że w chwili zaistnienia wypadku obowiązywały przepisy ustawy o Policji, które nie wprowadzały żadnych obostrzeń w zakresie prawa do 100% uposażenia za okres przebywania na zwolnieniu lekarskim. Decyzją z dnia "[...]" Komendant Wojewódzki Policji w O. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu podniesiono, że z dniem 1 czerwca 2014r. weszła w życie ustawa z dnia 24 stycznia 2014r. o zmianie ustawy o Policji, ustawy o Straży Granicznej, ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, ustawy o Biurze Ochrony Rządu, ustawy o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu, ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, ustawy o Centralnym Biurze Antykorupcyjnym, ustawy o służbie funkcjonariuszy Służby Kontrwywiadu Wojskowego oraz Służby Wywiadu Wojskowego, ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2014r. poz. 502, dalej jako: ustawa zmieniająca), na mocy której zmieniono zapis art. 121 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji oraz wprowadzono nowe przepisy - art. 121b i art. 121f - 121g, regulujące sprawy związane z wysokością otrzymywanego uposażenia w okresie przebywania na zwolnieniu lekarskim. Wprowadzono generalną zasadę, że w okresie przebywania policjanta na zwolnieniu lekarskim, za każdy dzień tego zwolnienia wypłaca się 80% z 1/30 miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym, należnego policjantowi na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym, z uwzględnieniem powstałych w tym okresie zmian, mających wpływ na prawo do uposażenia i innych należności lub ich wysokości. Jednocześnie przewidziano wyjątki od tej zasady – w art. 121b ust. 5 i 6 ustawy o Policji wskazano przypadki, w których policjantowi przysługiwać będzie pełne uposażenie. Podano, że zgodnie z przyjętą procedurą podstawę do wypłaty 100% uposażenia policjantom przebywającym na zwolnieniu lekarskim z powodu wypadku pozostającego w związku z pełnieniem służby (art. 121 b ust. 5 pkt 1 powoływanej ustawy) stanowią informacje sporządzone na podstawie ustaleń w protokole powypadkowym. Podniesiono, że w aktach osobowych J. Z. znajduje się protokół powypadkowy ze zdarzenia, które miało miejsce w dniu 27 sierpnia 2013r. Ponadto Komendant Powiatowy Policji w S. przeprowadził postępowanie powypadkowe, w wyniku którego ustalono, że przedmiotowy wypadek nie jest wypadkiem w związku z pełnieniem służby w Policji, z uwagi na niespełnienie kryteriów wynikających z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 16 grudnia 1972r. o odszkodowaniach przysługujących w razie wypadków i chorób pozostających w związku ze służbą w Policji. Podkreślono, iż z protokołem tym strona zapoznała się w dniu 22 września 2013r., nie wnosząc żadnych uwag. W dniu 7 października 2013r. przedmiotowy protokół został zatwierdzony przez Komendanta Powiatowego Policji w S. Następnie Komendant Wojewódzki Policji w O. decyzją z dnia "[...]" odmówił przyznania odwołującemu jednorazowego odszkodowania przysługującego w związku z pełnieniem służby. Decyzję tę policjant odebrał w dniu 6listopada 2013r. i nie złożył od niej odwołania w ustawowym terminie. Wskazano także, że w dniu 17 lutego 2014r. J. Z. zwrócił się do Komendanta Powiatowego Policji w S. o skierowanie na komisję lekarską w związku z pogarszającym się stanem zdrowia. W dniu 11 kwietnia 2014r. Wojewódzka Komisja Lekarska MSW w O. uznała odwołującego za całkowicie niezdolnego do służby w Policji, częściowo niezdolnego do pracy i zaliczyła do drugiej grupy inwalidów. Uznano, że inwalidztwo pozostaje w związku ze służbą. Nie uznano natomiast, aby inwalidztwo powstało w związku z wypadkiem, czy też chorobą powstałą wskutek szczególnych warunków służby. Powyższe orzeczenie zatwierdziła Okręgowa Komisja Lekarska w dniu 27 maja 2014r. Podniesiono, że policjant przebywał na zwolnieniach lekarskich w okresie od dnia 27 sierpnia 2013r. do dnia 16 czerwca 2014r., w tym od dnia 1 czerwca 2014r. do dnia 9 czerwca 2014r. (zaświadczenie lekarskie z dnia 2 czerwca 2014r.) i od dnia 10 czerwca 2014r. do dnia 16 czerwca 2014r. (zaświadczenie lekarskie z dnia 10 czerwca 2014 r.), za który to okres otrzymał 80% uposażenia. Odnosząc się do zarzutu strony, że w dniu zaistnienia zdarzenia, tj. 27 sierpnia 2013r. obowiązywały przepisy ustawy o Policji, które nie wprowadzały żadnych ograniczeń w zakresie prawa do 100% uposażenia z okres przebywania na zwolnieniu lekarskim wskazano, że zapis art. 13 ustawy zmieniającej stanowi, że funkcjonariusz przebywający w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy na zwolnieniu lekarskim otrzymuje uposażenie za czas przebywania na tym zwolnieniu na dotychczasowych zasadach do czasu upływu terminu określonego w zaświadczeniu lekarskim. Zgodnie z ust. 2 tego przepisu dotyczy to tylko zwolnienia lekarskiego wystawionego przed dniem 1 czerwca 2014 r,. obejmującego okres przypadający przed 1 czerwca, a kończący się po tej dacie. Natomiast jeżeli po upływie terminu przewidzianego w zwolnieniu lekarskim, policjant przedstawi kolejne zwolnienie lekarskie, to będzie ono podlegać nowym zasadom. W związku z tym zaświadczenia przedłożone przez J. Z. podlegały nowym zasadom. Organ odwoławczy nie zgodził się również z wnioskiem strony o uznanie zdarzenia mającego miejsce w dniu 27 sierpnia 2013r. za wypadek pozostający w związku z pełnieniem służby. Wskazano, że wyroki sądów administracyjnych nie mogą być traktowane jako źródło prawa, gdyż każda sprawa administracyjna musi być rozpatrywana indywidualnie. Podkreślono, że okoliczności związane ze wskazanym zdarzeniem były przedmiotem wcześniejszego postępowania, zakończonego wydaniem decyzji. Reasumując stwierdzono, że brak jest podstaw do wypłaty 20% uposażenia potrąconego za okres przebywania J. Z. na zwolnieniu lekarskim od dnia 1 czerwca 2014r. do dnia 16 czerwca 2014r. Na powyższą decyzję skargę do tut. Sądu wniósł J. Z. ponownie podnosząc zarzut naruszenia art. 121b w zw. z art. 121b ust. 5 pkt 1 i art. 121 ust. 1 i następne ustawy o Policji w zw. z art. 2 ust. 1 ustawy o odszkodowaniach przysługujących w razie wypadków lub chorób pozostających w związku ze służbą w Policji poprzez uznanie, że okres przebywania na zwolnieniu lekarskim od dnia 1 czerwca 2014r. do dnia 16 czerwca 2014r. nie uprawnia go do otrzymania 100 % uposażenia, gdy tymczasem jego czasowa niezdolność do służby spowodowana była wypadkiem w służbie. Zarzucił także naruszenia art. 49 ust. 1 ustawy z dnia 4 kwietnia 2014r. o świadczeniach odszkodowawczych przysługujących w razie wypadku lub choroby pozostających w związku ze służbą poprzez jego niezastosowanie w niniejszej sprawie. W związku z tym wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, W uzasadnieniu skarżący podniósł, iż wydane w przedmiotowej sprawie decyzje godzą w jego słuszny interes prawny. Wskazał, iż potrącenie 20% z uposażenia nastąpiło w wyniku błędnej kwalifikacji zdarzenia wypadkowego z dnia 27 sierpnia 2013 r., które to zdarzenie należało uznać za wypadek pozostający w związku z wykonywaniem czynności służbowych na polecenie przełożonych i zaistniały w szczególnych okolicznościach, bowiem związany z zaistnieniem sytuacji silnego stresu, a we wskazanym okresie skarżący leczył nadal skutki tego wypadku. Powołując się na orzecznictwo skarżący podniósł, iż w konkretnych okolicznościach faktycznych nie tylko nadmierny wysiłek fizyczny, ale także przeżycie wewnętrzne (stres) może być uznane za przyczynę zewnętrzną wypadku (zawału serca), jeżeli zostało wywołane okolicznościami nietypowymi dla normalnych stosunków pracowniczych, a pracownik sam nie spowodował powstania takich okoliczności. Jednocześnie skarżący podał, iż w przedmiotowej sprawie zostało wniesione odwołanie do właściwego sądu pracy i ubezpieczeń społecznych. Dodatkowo skarżący wskazał, iż w chwili zaistnienia wypadku obowiązywały przepisy ustawy o Policji, które nie wprowadzały żadnych obostrzeń w zakresie prawa do 100% uposażenia za okres przebywania na zwolnieniu lekarskim, zaś przepisy ustawy o świadczeniach odszkodowawczych przysługujących w razie wypadku lub choroby pozostających w związku ze służbą w art. 49 ust. 1 ustawy o świadczeniach odszkodowawczych ustanowiły okres przejściowy, w którym będą miały zastosowanie dotychczasowe regulacje prawne. W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji w O., reprezentowany przez r.pr. J. S., wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia 19 maja 2015r. pełnomocnik organu nadesłał prawomocne postanowienie Sądu Rejonowego w O. IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 17 kwietnia 2015r. (sygn. akt IV U 944/14), odrzucające odwołanie J. Z. od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w O. z dnia "[...]" w sprawie odszkodowania z tytułu wypadku w związku ze służbą w Policji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Podnieść należy, iż w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012r., poz. 270, ze zm., dalej jako: p.p.s.a.) stanowiący, iż sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W niniejszej sprawie Sąd stwierdził, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Podnieść należy, że zasady ustalania wysokości uposażenia przysługującego policjantowi, w tym wysokości uposażenia za okres przebywania na zwolnieniu lekarskim, określają przepisy rozdziału 9 ustawy o Policji. Zgodnie z art. 121b ust. 1, wprowadzonym z mocy art. 1 ustawy zmieniającej, w okresie przebywania na zwolnieniu lekarskim policjant otrzymuje 80% uposażenia. Policjant zachowuje jednak prawo do 100% uposażania, jeżeli zwolnienie lekarskie obejmuje okres, w którym policjant jest zwolniony od zajęć służbowych z powodu: 1) wypadku pozostającego w związku z pełnieniem służby, 2) choroby powstałej w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby, 3) wypadku w drodze do miejsca pełnienia służby lub w drodze powrotnej ze służby, 4) choroby przypadającej w czasie ciąży, 5) poddania się niezbędnym badaniom lekarskim przewidzianym dla kandydatów na dawców komórek, tkanek i narządów oraz poddania się zabiegowi pobrania komórek, tkanek i narządów, 6) oddania krwi lub jej składników w jednostkach organizacyjnych publicznej służby krwi lub z powodu badania lekarskiego dawców krwi, 7) przebywania na obserwacji w podmiocie leczniczym w wyniku skierowania przez komisję lekarską (art. 121b ust. 5 ustawy o Policji). W niniejszej sprawie skarżący zakwestionował decyzję organu odmawiającą mu wypłaty 20% uposażenia (czyli wyrównania do 100% uposażenia) za okres przebywania na zwolnieniu lekarskim od dnia 1 do 16 czerwca 2014r., podnosząc że jego czasowa niezdolność do służby spowodowana była wypadkiem w służbie, który miał miejsce w dniu 27 sierpnia 2013r. Należy zatem wskazać, że zarówno z protokołu powypadkowego z dnia 13 września 2013r., jak i z orzeczenia Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej z dnia 11 kwietnia 2014r. wynika jednoznacznie, że zdarzenie to nie spełnia kryteriów wypadku w związku z pełnieniem służby, a powstałe inwalidztwo nie pozostaje w związku z wypadkiem. Należy przy tym wskazać, że skarżący nie kwestionował protokołu powypadkowego, mimo że był zapoznany z jego treścią, a także pouczony o przysługującym mu prawie zgłaszania zastrzeżeń, co potwierdził własnoręcznym podpisem. Natomiast orzeczenie Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSW w O. – na skutek wniesionego odwołania – zostało zatwierdzone w dniu "[...]" przez Okręgową Komisję Lekarską w G. Wobec zatem braku potwierdzenia okoliczności, że skarżący uległ wypadkowi pozostającemu w związku ze służbą, w tym także przez właściwe komisje lekarskie, brak jest podstaw do uznania, że okres przebywania przez skarżącego na zwolnieniu lekarskim w dniach od 1 do 16 czerwca 2014r. miał związek z takim wypadkiem. Podobnie nie można uznać zasadności twierdzeń skarżącego, podnoszonych na rozprawie przez tut. Sądem, że orzeczenie komisji lekarskiej jest niepełne, gdyż określa wyłącznie że jego choroba nie powstała wskutek szczególnych warunków służby, a nie wskazuje, czy nie powstała w związku ze szczególnymi właściwościami służby. Przedmiotem niniejszego postępowania jest wyłącznie kwestia zasadności odmowy wypłaty 20% uposażenia. Zatem w tym postępowaniu organ nie może podważać orzeczeń komisji lekarskich, które zostały wydane w odrębnym trybie. Skoro zaś z orzeczeń tych nie wynika, aby była spełniona przesłanka określona w art. 121b ust. 5 pkt 1, czy też pkt 2 ustawy o Policji, to organ nie może czynić własnych ustaleń w tym zakresie, podważając tym samym prawidłowość wydanych orzeczeń lekarskich, czy też prawidłowość wyników postępowania powypadkowego prowadzonego przez właściwy organ. Skarżącemu należy bowiem wyjaśnić, że postępowanie dotyczące wypłaty uposażania nie może zmierzać do wzruszenia orzeczeń jakie zapadły w innych postępowaniach odniesieniu do zdarzenia z dnia 27 sierpnia 2013r. Należy także podzielić stanowisko organu, że w niniejszej sprawie mają zastosowanie przepisy, które weszły w życie z dniem 1 czerwca 2014r. Należy bowiem wskazać, że zgodnie z art. 13 ustawy zmieniającej funkcjonariusz przebywający w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy na zwolnieniu lekarskim otrzymuje uposażenie za czas przebywania na tym zwolnieniu na dotychczasowych zasadach do czasu upływu terminu określonego w zaświadczeniu lekarskim. Zatem nie ma znaczenia okoliczność, w jakiej dacie miało miejsce zdarzenie, które zapoczątkowało okres przebywania na zwolnieniu, a jedynie fakt czy w dniu 1 czerwca 2014r. funkcjonariusz przebywał na zwolnieniu lekarskim, zapoczątkowanym przed dniem wejścia w życie ustawy i to także tylko do czasu upływu terminu określonego w takim zwolnieniu. W niniejszej sprawie skarżący w dniu 1 czerwca 2014r. legitymował się zwolnieniem lekarskim obejmującym ten dzień, ale nie było to zwolnienie wydane przed wejściem w życie ustawy, lecz po tej dacie - w dniu 2 czerwca 2014r. – i obejmowało także okres po dniu wejścia w życie ustawy, a mianowicie od dnia 1 do 9 czerwca 2014r. Podobnie należy potraktować zwolnienie lekarskie z dnia 10 czerwca 2014r. wystawione na okres od 10 do 16 czerwca 2014r. Zatem także w tym zakresie stanowisko organu jest zasadne. W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że zaskarżone decyzje nie naruszają prawa. W związku z tym, na mocy art. 151 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. ----------------------- 8