II SA/Ol 352/08

WyrokWSA w Olsztynie2008-09-18

Skład orzekający: Tadeusz Lipiński, Marzenna Glabas, Beata Jezielska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sprzeciw w sprawie robót budowlanych związanych z montażem urządzeń reklamowych, oparty na naruszeniu art. 1 ust. 4 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej oraz przepisów ustawy o drogach publicznych, jest zasadny, gdy reklama ma być umieszczona w pasie drogowym, a nie na terenie zakładu opieki zdrowotnej, i czy zarządca drogi wydał zgodę na takie usytuowanie?
Ratio decidendi
Organy administracji obu instancji bezzasadnie powołały się na art. 1 ust. 4 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej jako podstawę do wniesienia sprzeciwu, ponieważ planowana tablica reklamowa miała być umieszczona w pasie drogowym, a nie na terenie zakładu opieki zdrowotnej. Ponadto, organy błędnie zinterpretowały przepisy ustawy o drogach publicznych, pomijając możliwość zajęcia pasa drogowego na cele reklamowe za zgodą zarządcy drogi, która w niniejszej sprawie została udzielona.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła zgłoszenie robót budowlanych dotyczących umieszczenia reklamy wolnostojącej w pasie drogowym ulicy. Prezydent Miasta wniósł sprzeciw, powołując się na naruszenie ustawy o zakładach opieki zdrowotnej oraz ustawy o drogach publicznych. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Prezydenta. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając błędną wykładnię przepisów prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, zasądził zwrot kosztów postępowania i orzekł o braku wykonalności zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Lipiński (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Marzenna Glabas Sędzia WSA Beata Jezielska Protokolant Grażyna Wojtyszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 września 2008 r. sprawy ze skargi I.S. na decyzje Wojewody z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie sprzeciwu w sprawie zgłoszenia robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej kwotę 500,- zł (słownie: pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. WSA/wyr.1 – sentencja wyroku Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, że pismem z dnia 5 grudnia 2007r. I. S. przedłożyła wniosek do Miejskiego Zarządu Dróg, Mostów i Zieleni o wydanie decyzji zezwalającej na zajęcie pasa drogowego w celu umieszczenia reklamy wolnostojącej o treści "[...]" w pasie drogowym ulicy A. Po rozpatrzeniu wniosku decyzją z dnia "[...]" Dyrektora Miejskiego Zarządu Dróg, Mostów i Zieleni działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta udzielono wnioskodawcy zezwolenia na zajęcie pasa drogowego celu umieszczenia reklamy o proponowanej treści w okresie od 1 marca 2008r. do 31 grudnia 2008r. Następnie decyzją z dnia "[...]" Prezydent Miasta działając w oparciu o art. 30 ust. 6 pkt 2 oraz ust. 7 pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000r., nr 98, poz. 1071 ze zm.) zgłosił sprzeciw w sprawie robót budowlanych związanych z montażem urządzeń reklamowych na działce nr 77/1 w obrębie 66 w "[...]", stanowiącej pas drogowy ul. A, objętych zgłoszeniem I. S. pismem z dnia 19 lutego 2008r. W uzasadnieniu decyzji Prezydent powołał się na spełnienie przesłanek z art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, ponieważ roboty budowlane objęte zgłoszeniem I. S. naruszają art. 1 ust. 4 ustawy z dnia 31 sierpnia 1991r. o zakładach opieki zdrowotnej (Dz. U. z 2007r., nr 14, poz. 89 z późn. zm.), który stanowi, że zakład opieki zdrowotnej ani inne podmioty na terenie zakładu opieki zdrowotnej nie mogą prowadzić działalności uciążliwej dla pacjenta lub przebiegu leczenia albo innej działalności, która nie służy zaspokajaniu potrzeb pacjenta i realizacji jego praw, w szczególności reklamy lub akwizycji skierowanych do pacjenta oraz działalności polegającej na świadczeniu usług pogrzebowych. Ponadto prezydent powołał się na opinię Dyrektora Zakładu Cmentarzy Komunalnych, w której podkreślono rangę Miejskiego Domu Przedpogrzebowego oraz podniesiono niewłaściwą lokalizację przedmiotowej tablicy reklamowej w pasie drogowym przy Szpitalu Miejskim oraz stworzenie precedensu dla lokalizacji podobnych tablic firm pogrzebowych wzdłuż pasa drogowego ulicy A. Odwołanie od wspomnianej wyżej decyzji wniosła I. S. podnosząc, że zarzut naruszenia art. 1 ust. 4 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej jest całkowicie bezzasadny ponieważ planowana tablica reklamowa nie będzie posadowiona na terenie zakładu opieki zdrowotnej ale w powszechnie dostępnym pasie drogowym ulicy A. I. S. wskazała również, że opinia dyrektora Zakładu Cmentarzy Komunalnych nie powinna stanowić podstawy do wniesienia sprzeciwu przez prezydenta. Podniosła ponadto, że zarówno teren Miejskiego Domu Przedpogrzebowego jak i miejsce lokalizacji tablicy jest usytuowane z dala od budynków szpitalnych i nie jest możliwy kontakt wzrokowy pacjentów hospitalizowanych w pobliskim szpitalu z wymienionymi obiektami. Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda decyzją z dnia "[...]" utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia "[...]", stwierdzając, że organ I instancji słusznie dostrzegł, że roboty budowlane polegające na budowie tablicy reklamowej naruszają art. 1 ust. 4 ustawy z dnia 31 sierpnia 1991r. o zakładach opieki zdrowotnej. Wskazał także na negatywną opinię Dyrektora Zakładu Cmentarzy Komunalnych oraz na niestosowną lokalizację reklamy usług pogrzebowych przy ulicy A w "[...]" w pobliżu Szpitala Miejskiego i w sytuacji istnienia pogotowia pogrzebowego w kaplicy przy ulicy A. Ponadto według organu odwoławczego proponowane usytuowanie reklamy jest niezgodne z przepisami ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (Dz. U. nr 14, poz. 60), a konkretnie z zawartą w tej ustawie definicją pasa drogowego. Według organu wynika z niej, że pas drogowy nie może być wykorzystywany do innego celu niż jego właściwe przeznaczenie. Ponadto zgodnie z art. 43 ust. 1 wspomnianej ustawy obiekty budowlane przy drogach powinny być usytuowane w odległości od zewnętrznej krawędzi jezdni - dla drogi gminnej co najmniej 6 metrów. Skargę na powyższą decyzję wywiodła I. S., wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie poprzedzającej jej decyzji organu I instancji. Skarżąca zarzuciła tej decyzji naruszenie prawa materialnego polegające na wadliwej wykładni art. 1 ust. 4 ustawy z dnia 31 sierpnia 1991r. o zakładach opieki zdrowotnej, a także naruszenie art. 40 ust. 1 i 43 ust. 2 ustawy o drogach publicznych z dnia 21 marca 1985r. (Dz. U. nr 14, poz. 60 ze zm.) poprzez ich niezastosowanie, co skutkowało wydaniem decyzji wyrażającej sprzeciw w sprawie robót budowlanych związanych z montażem urządzeń reklamowych na działce nr "[...]" w obrębie "[...]" w "[...]". Strona skarżąca podkreśliła, że powoływany przez organy obu instancji przepis art. 1 ust. 4 ustawy z dnia 31 sierpnia 1991r. o zakładach opieki zdrowotnej nie może mieć zastosowania w przedmiotowej sprawie ponieważ projektowana tablica informacyjna nie miała znajdować się na terenie Miejskiego Szpitala Zespolonego w "[...]". Ponadto organ w swoich rozważaniach dotyczących przeznaczenia pasa drogowego pominął art. 40 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o drogach publicznych, który wskazuje, że pas drogowy może być zajęty na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg poprzez umieszczenie w jego obrębie obiektów budowlanych niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego oraz reklam, pod warunkiem otrzymania zezwolenia zarządcy drogi w drodze decyzji administracyjnej. Poza tym skarżąca wskazała, że organ odwoławczy powołując się na art. 43 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, który stanowi o dopuszczalnych odległościach obiektu budowlanego od takiej drogi, zupełnie pominął ust. 2 tego artykułu. Ten zaś stanowi, że w szczególnie uzasadnionych przypadkach usytuowanie obiektu budowlanego przy drodze, o której mowa w ust. 3 lp. 3 tabeli, w odległości mniejszej niż określona w ust. 1, może nastąpić wyłącznie za zgodą zarządcy, a taka zgoda w przedmiotowej sprawie została udzielona. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skarga podlega uwzględnieniu, gdyż zaskarżone rozstrzygnięcie jak i rozstrzygnięcie organu I instancji naruszają prawo w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. nr 153 poz. 1270 ze zm.) ustawa ta normuje postępowanie sądowe w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz w innych sprawach, do których jej przepisy stosuje się z mocy ustaw szczególnych (sprawy sądowoadministracyjne). Stosownie do art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 1-3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta obejmuje badanie zgodności z prawem indywidualnych aktów administracyjnych. Zaskarżoną decyzją Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia "[...]" o wniesieniu sprzeciwu wobec zgłoszenia robót budowlanych polegających na instalacji konstrukcji reklamowej na działce nr "[...]" w obrębie "[...]" w pasie drogowym ulicy A w "[...]". Na wstępie zasadnym jest wskazać, że zgodnie z art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub inne przepisy. Co do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nie ulega wątpliwości, iż chodzi o akt prawa miejscowego uchwalany na podstawie art. 14 – 20 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Przez inne przepisy należy rozumieć regulacje zawarte w aktach prawa powszechnie obowiązującego, ograniczające możliwość prowadzenia w danym miejscu budowy lub wykonywania określonych robót budowlanych. Organ za każdym razem zobowiązany jest zatem rozstrzygnąć czy zamierzenie budowlane objęte zgłoszeniem jest zgodne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz odpowiednimi przepisami prawa (Prawo budowlane, Komentarz pod redakcją Z. Niewiadomskiego, Wydawnictwo BECK, Warszawa 2007r., Rozdział IV, str. 378). Na gruncie przedmiotowej sprawy Prezydent zgłaszając sprzeciw w sprawie robót budowlanych związanych z montażem urządzeń reklamowych na działce nr "[...]" w obrębie "[...]" w "[...]", stanowiącej pas drogowy ul. A, objętych zgłoszeniem I. S. pismem z dnia 19 lutego 2008r., zarzucił naruszenie art. 1 ust. 4 ustawy z dnia 31 sierpnia 1991r. o zakładach opieki zdrowotnej (Dz. U. z 2007r., nr 14, poz. 89 z późn. zm.), który stanowi, że zakład opieki zdrowotnej ani inne podmioty na terenie zakładu opieki zdrowotnej nie mogą prowadzić działalności uciążliwej dla pacjenta lub przebiegu leczenia albo innej działalności, która nie służy zaspokajaniu potrzeb pacjenta i realizacji jego praw, w szczególności reklamy lub akwizycji skierowanych do pacjenta oraz działalności polegającej na świadczeniu usług pogrzebowych. W ocenie Sądu organ I instancji bezzasadnie powołał się na wspomniany wyżej przepis jako przesłankę dającą podstawę do wniesienia sprzeciwu. Trafnie podniosła strona skarżąca, że wspomniany przepis zakazuje na terenie zakładu opieki zdrowotnej, takiej działalności jak umieszczanie tablic reklamowych, jednakże jak jednoznacznie wynika z akt przedmiotowej sprawy, tablica informacyjna skarżącej nie miała znajdować się na terenie Miejskiego Szpitala Zespolonego. Organy obu instancji bezpodstawnie uznały zatem, że planowana inwestycja skarżącej będzie miała miejsce na terenie szpitala. Tymczasem zarówno z decyzji z dnia "[...]" Dyrektora Miejskiego Zarządu Dróg, Mostów i Zieleni działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta jak i ze zgłoszenia. I. S. z dnia 19 lutego 2008r dotyczącego planowanych robót budowlanych wynika, że planowana konstrukcja reklamowa miała być posadowiona na działce nr "[...]" w obrębie "[...]", stanowiącej pas drogowy ul. A w "[...]". Ponadto Wojewoda w zaskarżonej decyzji niesłusznie podniósł, że planowane usytuowanie reklamy byłoby niezgodne z przepisami ustawy o drogach publicznych z dnia 21 marca 1985r. (Dz. U. nr 14, poz. 60 ze zm.), która to ustawa wskazuje, że pas drogowy może być wykorzystywany na potrzeby związane z ruchem drogowym. Uszło bowiem uwadze organu, co słusznie zauważyła strona skarżąca, że art. 40 ust. 1 pkt 3 i 4 wspomnianej ustawy jednoznacznie wskazuje, że pas drogowy może być zajęty na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg poprzez umieszczenie w jego obrębie obiektów budowlanych nie związanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego raz reklam, pod warunkiem otrzymania zezwolenia zarządcy drogi, w drodze decyzji administracyjnej. Taką właśnie decyzją legitymowała się I. S. Podobnie organ odwoławczy wskazując na naruszenie art. 43 ust. 1 wspomnianej ustawy, stanowiącego o dopuszczalnych odległościach obiektów budowlanych od pasa drogowego, pominął ust. 2 tego artykułu, zgodnie z którym, w szczególnie uzasadnionych przypadkach usytuowanie obiektu przy drodze gminnej, w odległości mniejszej niż określona w ust. 1, może nastąpić wyłącznie za zgodą zarządcy drogi, wydaną przed uzyskaniem przez inwestora obiektu pozwolenia na budowę lub zgłoszeniem budowy albo wykonywania robót budowlanych. Na gruncie przedmiotowej sprawy taka zgoda wynika z ust. 5 decyzji z dnia "[...]". Miejskiego Zarządu Dróg i Mostów, wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta, w sprawie zajęcia pasa drogowego w celu umieszczenia reklam. Umieszczono tam zapis, że wysokość zawieszenia dolnej krawędzi reklamy na słupach oświetleniowych od strony jezdni i w pasach dzielących wynosi 4,7 m od poziomu jezdni, a od strony chodnika minimum 2,5 m od poziomu chodnika. Wysokość dolnej krawędzi reklamy wolnostojącej na chodniku lub w pasie zieleni wynosi 2,5 m, wyjątkowo 2,2 m od podłoża. Ponadto należy stwierdzić, że argument organu odwoławczego jakoby planowana tablica reklamowa miała obiektywnie niestosowną lokalizację jest gołosłowny i nie ma oparcia w przepisach prawa. Warto również zwrócić uwagę, że skoro w pobliżu szpitala położony jest Dom Przedpogrzebowy, to nie ma uzasadnionych powodów, dla których nie mogłaby tam stać tablica reklamowa odnosząca się do usług pogrzebowych. Z cała pewnością również negatywna opinia Dyrektora Zakładu Cmentarzy Komunalnych nie mogła być podstawą wniesienia przez organy sprzeciwu, gdyż żaden przepis prawny nie daje ku temu podstaw. Reasumując należy podkreślić jeszcze raz, że organ w żaden sposób nie wykazał, iż zgłoszone przez skarżącą roboty budowlane naruszałyby wskazane przez niego przepisy prawa powszechnie obowiązującego. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. O kosztach rozstrzygnięto na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Rozstrzygnięcie w kwestii wykonalności zaskarżonej decyzji podjęto stosownie do art. 152 tejże ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło