II SA/Ol 353/04
WyrokWSA w Olsztynie2004-10-14
Skład orzekający: Marzenna Glabas, Alicja Jaszczak-Sikora, Tadeusz Lipiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji prawidłowo ustalił stan faktyczny w sprawie wymeldowania, w szczególności czy przesłanka faktycznego opuszczenia lokalu została spełniona, uwzględniając okres pobytu strony w zakładzie karnym i jej wcześniejsze centrum życiowe?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji, uznając, że organy administracji nie przeprowadziły wyczerpującego postępowania dowodowego. Brak było jednoznacznego ustalenia, czy strona dobrowolnie opuściła lokal przed osadzeniem w zakładzie karnym, co jest kluczowe dla spełnienia przesłanki wymeldowania z pobytu stałego. Konieczne jest ponowne zbadanie okresu i charakteru pobytu strony u osoby trzeciej przed jej osadzeniem w zakładzie karnym.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wymeldowania W. F. z pobytu stałego. Organ I instancji orzekł o wymeldowaniu, uznając, że W. F. nie zamieszkuje w lokalu od jesieni 2000 r., opuścił go dobrowolnie i od kwietnia 2001 r. odbywa karę pozbawienia wolności. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. W. F. zaskarżył decyzję, zarzucając zignorowanie podnoszonych przez niego kwestii. Sąd administracyjny uznał, że postępowanie dowodowe było niewystarczające.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody i utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Glabas (spr.) Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora Sędzia WSA Tadeusz Lipiński Protokolant Małgorzata Krajewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 października 2004 r., sprawy ze skargi W. F. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" r., nr "[...]" w przedmiocie wymeldowania I. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; II. zasądza od Wojewody na rzecz adw. J. P. kwotę 240,- zł tytułem kosztów zastępstwa prawnego w postępowaniu sądowoadministracyjnym; III. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana do czasu uprawomocnienia się wyroku.
W dniu 18 marca 2004 r. Prezydent Miasta E., kolejną wydaną w sprawie decyzją "[...]", orzekł o wymeldowaniu W. F. z pobytu stałego w lokalu przy ul. "[...]".
Organ I instancji przyjął zaistnienie przesłanki określonej w art. 15 ust 2 (zdanie pierwsze) ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych w oparciu o następujące stwierdzenia co do stanu faktycznego:
W. F. nie zamieszkuje w lokalu przy ul. "[...]" w E. od jesieni 2000 r. Został zatrzymany w dniu 14 kwietnia 2001 r. poza miejscem zamieszkania; od dnia 14 kwietnia 2001 r. odbywa karę pozbawienia wolności; nie korzystał z przerw w odbywaniu kary, jak również z zezwolenia na czasowy pobyt poza terenem zakładu; nie ponosi kosztów utrzymania przedmiotowego lokalu. W piśmie z dnia 23 maja 2003 r. KMP w E. stwierdziła, że nie zgłaszał on interwencji w sprawie utrudniania mu zamieszkiwania w tym lokalu. Wynika z tego fakt, że opuścił on ów lokal dobrowolnie, i fakt niezamieszkiwania w/w w przedmiotowym lokalu potwierdziła również B. F., jako strona postępowania we wniosku o wymeldowanie i w czasie przesłuchania w Wydziale Spraw Obywatelskich, a także przesłuchane jako świadkowie: D. L. oraz E. S. W dniu 19 grudnia 1995 r. Sąd Rejonowy wydał wyrok, którym nakazał W. F. wydanie B. F. lokalu przy ul. "[...]".
B. F. w dniu 31 lipca 1996 r. wystąpiła do komornika o wykonanie eksmisji. Egzekucja nie została jednak wszczęta z powodu nieusunięcia braków formalnych. Organ meldunkowy, stosownie do wskazań organu odwoławczego, ustalił nadto, iż: W. F., opuszczając w dniu 30 czerwca 2000 r. zakład karny, jako miejsce pobytu podał lokal przy ul. "[...]" w E.; do aresztu doprowadzono go 13 lutego 2001 r. po zatrzymaniu na targowisku miejskim oraz 14 kwietnia 2001 r. z "[...]" w E.; W. F. przebywając w okresie od dnia 14 kwietnia 2001 r. do 17 października 2001 r. w areszcie nie korzystał ze zwolnień na czasowe jego opuszczenie; przewidziany termin zakończenia odbywania kary pozbawienia wolności przez w/w to 11 grudzień 2006 r. W. F. wniósł odwołanie, w którym zakwestionował wiarygodność zeznań B. F., wskazując na możliwość wykazania, iż zanim został pozbawiony wolności nie mógł mieszkać u W. K. a więc siłą rzeczy jego centrum życiowe stanowił lokal przy ul. "[...]".
Ograniczając się właściwie do przytoczenia stwierdzeń zawartych w decyzji organu I instancji, Wojewoda decyzją z dnia 12 maja 2004 r. "[...]" utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego W. F. zarzucił zignorowanie przez organy podnoszonych przez niego kwestii.
Podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji, organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przepis art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 z późn. zm.) precyzuje dwa odrębne stany faktyczne, w których właściwe organy administracji państwowej obowiązane są do wydania z urzędu lub na wniosek decyzji o wymeldowaniu z pobytu stałego. Pierwszy z nich ma miejsce wówczas, gdy osoba podlegająca wymeldowaniu utraciła uprawnienia wymienione w art. 9 ust. 2 ustawy i bez wymeldowania opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego, natomiast drugi dotyczy sytuacji, gdy osoba bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego i nie przebywa w nim co najmniej przez okres 6 miesięcy, a nowego miejsca jej pobytu nie można ustalić.
Stan faktyczny rozpatrywanej sprawy uzasadnia jego ocenę w aspekcie przesłanek części pierwszej wskazanego przepisu.
Wobec tego, iż ust. 2 art. 9 w/w ustawy utracił moc z dniem 19 czerwca 2002 r., do wymeldowania niezbędne jest zatem kumulatywne spełnienie następujących przesłanek:
- niedopełnienie obowiązku wymeldowania się z pobytu stałego;
- faktyczne opuszczenie lokalu.
Spór powstały na gruncie niniejszej sprawy dotyczy drugiej z tych przesłanek a zatem jego rozstrzygnięcie wymaga odpowiedzi na pytanie, czy zanim W. F. został osadzony w zakładzie karnym, istniały obiektywne przejawy koncentrowania się jego działalności życiowej w lokalu przy ul. "[...]".
Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie może stanowić podstawy do udzielenia jednoznacznej odpowiedzi na to pytanie.
Z przyjętej w art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm. ) naczelnej zasady postępowania administracyjnego - zasady prawdy obiektywnej - wynika obowiązek wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych sprawy.
Skoro zatem osoba, której dotyczył wniosek o wymeldowanie, sygnalizowała istnienie okoliczności mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, rzeczą organu było dokonanie ich weryfikacji. Konsekwencją zaniechania przeprowadzenia postępowania dowodowego w tym zakresie jest wątpliwość co do zgodności z rzeczywistością ustalonego stanu faktycznego oraz co do trafności oceny przeprowadzonych dowodów.
Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ winien więc, wykorzystując jako źródło dowodowe przede wszystkim zeznania W. K., ustalić: czy a jeśli tak, to w jakim okresie zamieszkiwał u niego W. F., jaki charakter miał ów pobyt i jakie były jego przyczyny, czy był on wynikiem jego obaw co do skutków powrotu do mieszkania przy ul. "[...]" w E. Dopiero wówczas możliwe będzie stwierdzenie, czy lokal ów opuścił on dobrowolnie a zatem, czy spełniona została przesłanka wymeldowania.
Z powyższych względów na podstawie art. 145 § l pkt l lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji wyroku.
Stosownie do art. 152 wskazanej ustawy rozstrzygnięta została kwestia wykonalności uchylonej decyzji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło