II SA/Ol 354/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janina Kosowska Sędzia WSA Adam Matuszak (Spr.) Asesor WSA Beata Jezielska Protokolant Grażyna Wojtyszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 października 2004 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego: I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji; II zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego kwotę 240 złotych (dwieście czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów Postępowania sądowego. III. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku; II SA/Ol 354/04 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 18 marca 2004r. Prezydent Miasta E. orzekł o wymeldowaniu z pobytu stałego A. M. W uzasadnieniu powołano się na ustalenia poczynione w trakcie postępowania wyjaśniającego, z których wynikało iż A. M. nie przebywa w lokalu przy ul. "[...]" w E. od roku 1993. Podano, iż w czasie zatrzymania go przez funkcjonariuszy policji przed osadzeniem w zakładzie karnym nie przebywał pod adresem stałego zameldowania. Wskazano, iż policja nie odnotowała interwencji związanych z podejmowaniem przez A. M. prób zamieszkania w przedmiotowym lokalu, ani odnośnie stwarzania mu utrudnień w zamieszkaniu w tym lokalu. Nie ponosi on także kosztów utrzymania lokalu. Podano, iż w okresach pomiędzy odbywaniem kolejnych kar pozbawienia wolności nie powracał do miejsca stałego pobytu, zaś przy zwalnianiu z zakładu karnego podawał adres sąsiedniego lokalu. W związku z tym w ocenie organu została spełniona przesłanka dotycząca dobrowolnego opuszczenia lokalu, niezbędna do orzeczenia o wymeldowaniu. Od decyzji tej odwołał się A. M., kwestionując ustalenia organu pierwszej instancji. Podał, iż w przedmiotowym lokalu zamieszkiwał wraz z bratem od chwili osiągnięcia pełnoletniości, tj. od dnia 21 stycznia 1998r. i przebywał tam do czasu aresztowania brata, tj. do dnia 6 sierpnia 1999r., a następnie ukrywał się, gdyż był poszukiwany przez policję. Wskazał, iż istotnym dowodem w sprawie mogą być zeznania jego brata. Decyzją z dnia 12 maja 2004r. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu podano, iż z ustaleń poczynionych przez organ pierwszej instancji wynika, iż zostały spełnione przesłanki określone w art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych niezbędne do podjęcia decyzji o wymeldowaniu. Wyjaśniono, iż w przypadku zamieszkania w przedmiotowym lokalu po opuszczeniu zakładu karnego A. M. będzie mógł dokonać ponownego zameldowania. Podniesiono, iż w obecnym stanie prawnym meldunek jest rejestracją miejsca faktycznego pobytu, który nie rodzi żadnych uprawnień do lokalu. Na tę decyzję skargę wniósł A. M. Podniósł, iż wprawdzie z oświadczenia jego siostry G. M. wynika, iż nie przebywa on w miejscu stałego zameldowania od 1998r., lecz w tym czasie siostra skarżącego nie zamieszkiwała w przedmiotowym lokalu, a była w nim tylko zameldowana. Ponadto wskazał, iż siostra podjęła kroki celem wymeldowania go z lokalu dopiero z chwilą, gdy zaczął odbywać karę pozbawienia wolności. Wyjaśnił ponadto, iż we wcześniejszych dokumentach urzędowych z aresztu śledczego wskazywano adres jego zameldowania przy ul. "[...]". W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wskazano, iż zarzuty dotyczące kwestii opuszczenia lokalu przez G. M. nie mają znaczenia w przedmiotowej sprawie, gdyż postępowanie w sprawie wymeldowania jej nie dotyczy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Podnieść należy, iż w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zatem rozpoznając skargę na decyzję Sąd dokonuje oceny, czy przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego bądź też procesowego, obowiązujące w dacie orzekania przez organy administracji. W ocenie Sądu zarówno zaskarżona decyzja, jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji zostały one wydane z naruszeniem przepisów prawa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podnieść bowiem należy, iż podstawowym obowiązkiem organu prowadzącym postępowanie administracyjne jest podjęcie wszelkich kroków celem zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, co wynika z dyspozycji art. 7 i 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. W niniejszej sprawie przedmiotem postępowania administracyjnego była kwestia wymeldowania z pobytu stałego, którą reguluje art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 2001r. Nr 87 poz. 960 ze zm.). Podnieść przy tym należy, iż brzmienie powołanego przepisu uległo zmianie z dniem 1 maja 2004r., tj. z dniem wejścia weszła bowiem w życie ustawa z dnia 16 kwietnia 2004r. o zmianie ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. Nr 93 poz. 887). Decyzja organu odwoławczego została wydana w dniu 12 maja 2004r., a zatem należało uwzględnić aktualny stan prawny. Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuścił miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Słuszne jest stanowisko organu, iż meldunek jest rejestracją miejsca faktycznego pobytu i nie rodzi żadnych uprawnień do lokalu, jednakże przesłanką niezbędną do wydania decyzji o wymeldowaniu jest ustalenie faktu opuszczenia lokalu. Zważyć należy, iż w niniejszej sprawie skarżący przebywa w zakładzie karnym, a w związku z tym jego pobyt w aktualnym miejscu nie ma charakteru stałego. Jest to pobyt czasowy w rozumieniu art. 8 ust. 1 pkt 4 powołanej ustawy. Zatem istotną kwestią jest wyjaśnienie, czy skarżący faktycznie opuścił miejsce stałego pobytu. W ocenie Sądu postępowanie w tym zakresie organów administracji nie jest wyczerpujące. Podnieść bowiem należy, iż na potwierdzenie tej okoliczności graniczono się jedynie do przesłuchania wnioskodawczyni (która zresztą podaje rozbieżne daty opuszczenia miejsca stałego pobytu przez skarżącego) oraz zebrania informacji od Policji oraz aresztów śledczych i zakładów karnych, w których przebywał oskarżony. Skoro jednak organ uznał, iż zeznania wnioskodawczyni jako strony są istotne dla podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie, to nie wiadomo, z jakich względów nie przesłuchał także skarżącego. Wprawdzie organ zwracał się do niego o złożenie wyjaśnień, lecz w odpowiedzi nadeszło pismo skarżącego które nie zostało przez niego podpisane, a zatem nie może być traktowane nawet jako oświadczenie strony. Przy czym wskazać należy, iż strona przebywa w zakładzie karnym nie może stanowić przeszkody do przeprowadzenia takiego dowodu. Ponadto skarżący wnosił o przesłuchanie swojego brata, a wniosek ten został przez organ pominięty. Nie wiadomo zatem, czy organ rozpatrywał ten wniosek, a jeśli tak to którą z przesłanek określonych art. 78 Kodeksu postępowania administracyjnego kierował się odstępując od przeprowadzenia żądanego dowodu. W związku z powyższym trudno uznać, iż stan faktyczny sprawy został ustalony w oparciu o wyczerpujący materiał dowodowy. Wobec powyższego uznać należy, iż zaskarżona decyzja a także decyzja ją poprzedzająca zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) orzeczono jak w sentencji wyroku, zasądzając koszty postępowania na podstawie art. 200 powołanej ustawy. Sąd podjął rozstrzygnięcie w przedmiocie wykonalności zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.