II SA/Ol 363/04
WyrokWSA w Olsztynie2004-10-12
Skład orzekający: Janina Kosowska, Adam Matuszak, Beata Jezielska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, wydając decyzję o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych w trybie art. 51 ust. 1a Prawa budowlanego, ma delegację prawną do odmowy wydania takiej decyzji, jeśli wykonane roboty budowlane naruszają chronione prawa osób trzecich?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, rozpatrując wniosek o pozwolenie na wznowienie robót budowlanych po wstrzymaniu prac, musi ocenić, czy już wykonane roboty są zgodne z prawem budowlanym, w tym czy nie naruszają praw osób trzecich. Jeśli takie naruszenie występuje, organ nie jest pozbawiony możliwości odmowy wydania pozwolenia na wznowienie robót, nawet jeśli formalnie wykonano obowiązek przedłożenia dokumentów. Zaniechanie takiej oceny stanowi naruszenie przepisów postępowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zezwalającej na wznowienie robót budowlanych przy rozbudowie warsztatu blacharsko-lakierniczego. Skarżąca A. O. podnosiła, że wykonane roboty naruszają jej prawa jako właścicielki sąsiedniej działki, a organy nie dokonały należytej oceny zgodności z prawem oraz usytuowania obiektu. Wojewódzki Sąd Administracyjny wcześniej uchylił decyzję organu odwoławczego, wskazując na potrzebę dodatkowych ustaleń. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, uznając, że nie ma podstaw do odmowy wznowienia robót. Skarżąca wniosła kolejną skargę, zarzucając naruszenie przepisów KPA i Prawa budowlanego oraz brak uwzględnienia wskazań sądu.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 maja 2004 r. Stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku. Zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej A.O. kwotę 740 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janina Kosowska Sędzia WSA Adam Matuszak (Spr.) Asesor WSA Beata Jezielska Protokolant Grażyna Wojtyszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 października 2004 r. sprawy ze skargi A. O. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie wznowienia robót budowlanych: I. uchyla zaskarżoną decyzję; II stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku; III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej A.O. kwotę 740 (siedemset czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Postanowieniem z dnia 5 lipca 2001 r. "[...]" Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P., na podstawie art. 50 ust l pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.), orzekł o wstrzymaniu prac budowlanych prowadzonych przy rozbudowie warsztatu blacharsko-lakierniczego, zlokalizowanego na działce nr 8/5 we wsi W. gm. O., a następnie decyzją z 29 sierpnia 2001 r. "[...]", wydaną w oparciu o art. 51 ust l pkt 2 wskazanej ustawy, nałożył na J. W. obowiązek przedłożenia wyników inwentaryzacji warsztatu, orzeczenia technicznego oraz zgody właścicielki sąsiedniej działki na obecną lokalizację obiektu. Stwierdzając wykonanie nałożonego obowiązku, organ w dniu 27 sierpnia 2002 r. "[...]" wydał decyzję zezwalającą na wznowienie robót budowlanych. W wyniku rozpatrzenia odwołania A. O., powyższa decyzja została utrzymana w mocy decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 17 października 2002 r. "[...]".
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, po rozpoznaniu skargi A. O., wyrokiem z dnia 13 lutego 2004 r. "[...]" uchylił decyzję organu odwoławczego, wskazując iż, rozstrzygnięcie sprawy wymaga poczynienia dodatkowych ustaleń. W zasadniczej części swego uzasadnienia stwierdził, iż na etapie wydania decyzji w trybie art. 51 ust l pkt 2 prawa budowlanego organ nadzoru budowlanego musi ocenić, czy już wykonane roboty budowlane są zgodne z wymaganiami prawa budowlanego, a jeżeli nie to nakazać w decyzji wykonanie czynności, które doprowadzą do stanu zgodnego z przepisami. Ocena taka obejmuje nie tylko zgodność wykonanych robót pod względem ich stanu technicznego, ale zgodność z wymaganiami prawa budowlanego , w tym ocenę czy wykonane roboty nie naruszają chronionych praw osób trzecich wynikających z treści art. 5 ust. 2 wówczas obowiązującego prawa budowlanego. Ocena taka musi być wykonana w odniesieniu do istniejącego stanu już wykonanych robót, co do których nie musi być orzeczona ich rozbiórka na podstawie art. 48 prawa budowlanego i odniesiona do istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich. Zaniechanie w tej sytuacji wyjaśnienia wskazanej kwestii stanowi istotne dla wyniku sprawy naruszenie przepisów postępowania - art.7 i art. 77 § l Kodeksu postępowania administracyjnego. W rozpatrywanej sprawie organy ustaliły, że rozbudowa warsztatu blacharsko-lakierniczego nastąpiła w oparciu o uzyskane pozwolenie na rozbudowę warsztatu blacharsko-lakierniczego na działce nr 8/5 w miejscowości W. Gm. O. - decyzja z dnia 16 listopada 1998 r. Nr "[...]", zaś w wyniku przeprowadzonych oględzin w dniu 11 czerwca 2001 r. ustalono, że część prac prowadzonych jest niezgodnie z zatwierdzoną dokumentacją techniczną. Prace te obejmują rozbudowę budynku o część socjalną o wymiarach 7,25 x 5,50 m - obiektu parterowego z poddaszem użytkowym, z dachem dwuspadowym, posadowionym na fundamencie po rozebranym budynku gospodarczym przy granicy działki. Zatem poza ustaleniem czy wykonane prace budowlane są zgodne ze sztuką budowlaną należało także ocenić, czy nie naruszają uzasadnionego interesu osób trzecich, o których mowa w art. 5 prawa budowlanego.
Z przekazanej dokumentacji fotograficznej wynika, że dobudowany obiekt wykraczający poza ramy otrzymanego pozwolenia na rozbudowę posiada otwory okienne oraz drzwiowe , co wymagało sprawdzenia czy spełnione zostały wymogi przewidziane w rozporządzeniu Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 15, poz. 140, ze zm.) - dział II rozdział 1. W przedmiotowej sprawie brak jest jakiejkolwiek informacji w tym zakresie, natomiast skarżąca podnosi znaczne niedogodności związane z takim usytuowaniem dobudowanego bez wymaganego prawem pozwolenia budowlanego pomieszczenia.
W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w O., decyzją z dnia 11 maja 2004 r."[...]", utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Uzasadniając swe rozstrzygnięcie organ odwoławczy stwierdził iż, jak wynika z przepisu art. 51 ust l a Prawa budowlanego, po wykonaniu obowiązku, o którym mowa w ust. l pkt 2 właściwy organ wydaje decyzję o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych. W powyższym przypadku organ administracji publicznej nie ma delegacji prawnych do odmowy wydania decyzji na wznowienie robót. Z przedłożonej zatwierdzonej dokumentacji oraz zebranego materiału dowodowego wynika, że w miejscu istniejącego budynku gospodarczego wybudowano nowy obiekt o zmniejszonej powierzchni. Nie zostały naruszone przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 15, poz. 140, ze zm.). Dobudowany obiekt zlokalizowany na granicy działki nie posiada okien ani otworów drzwiowych wychodzących w stronę działki A. O. Okna wychodzące na jej działkę znajdują się w budynku warsztatu blacharsko-lakierniczego oddalonego od granicy o 4 m. Zgoda na usytuowanie budynku przy granicy działki wymagana jest w postępowaniu administracyjnym związanym z lokalizacją budynku przed podjęciem decyzji o pozwoleniu na budowę. Z dokumentacji wynika, że na granicy działek połączone były budynki gospodarcze. Usytuowanie to nie było kwestionowane przez A. O., wobec czego brak jest podstaw prawnych do wymagania wydania ponownej zgody na usytuowania obiektu w miejsce dotąd istniejącego.
A. O. wniosła skargę na powyższą decyzję, zarzucając jej naruszenie art. 6,7, 10 i 15 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 51 ust l pkt 2 i ust 3 Prawa budowlanego. W jej uzasadnieniu skarżąca stwierdziła m.in., iż organ - bez przeprowadzenia jakiegokolwiek postępowania w sprawie, wbrew obowiązkowi wynikającemu ze wskazań zawartych w uzasadnieniu wyroku, na podstawie istniejącego w aktach materiału dowodowego - wydał decyzję "poprawiając" orzeczenie Sądu. Obowiązek uzyskania zgody właścicielki sąsiedniej działki na obecną lokalizację obiektu nie został wypełniony. W sytuacji, gdy uzasadnione interesy skarżącej zostały drastycznie naruszone, błędne jest stwierdzenie, że organ nie miał delegacji prawnych do odmowy wydania decyzji o wznowieniu robót. Niedbale prowadzone postępowanie w sprawie spowodowało, że cała budowla realizowana wzdłuż granicy działki skarżącej narusza przepisy prawa budowlanego. J. W. posiada jedynie pozwolenie na rozbudowę warsztatu wydane w dniu 16 listopada 1998 r. W miejscu, gdzie realizuje jego budowę przed wydaniem pozwolenia nie było żadnego budynku, co sugeruje, że albo powinien otrzymać pozwolenie na budowę, albo rozbudowa ta miała dotyczyć istniejącego przedtem budynku gospodarczego (kurnika) połączonego z budynkiem skarżącej na granicy działek. Tymczasem, wobec braku należytego wyjaśnienia sprawy oraz wobec dotychczasowego tolerowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego samowoli budowlanej, warsztat blacharsko-lakierniczy nie był rozbudowywany lecz został zbudowany, a w miejsce dawniej usytuowanego kurnika J. W. wybudował budynek letniskowy. Błędnie podaje się, że warsztat jest oddalony od działki skarżącej o 4 metry. Faktycznie ta odległość wynosi 2,6 metra, a skarżąca nie wyraziła zgody na takie usytuowanie.
Podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji, organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 3 § l pkt l i art. 134 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi.
Zaskarżona decyzja wydana została po uchyleniu przez Sąd wcześniejszej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W przytoczonej wyżej, zasadniczej części uzasadnienia wyroku Sąd wytknął organowi wady postępowania, uniemożliwiające finalne rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej.
Zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w uzasadnieniu wyroku z dnia 13 lutego 2004 r., uchylając zaskarżoną przez A. O. decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 17 października 2002 r. w przedmiocie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, wskazał na potrzebę poczynienia dodatkowych ustaleń oraz ponownej oceny, przede wszystkim ustalenia czy dobudowany obiekt wykraczający poza ramy otrzymanego pozwolenia na rozbudowę spełnia wymogi przewidziane w rozporządzeniu Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( Dz. U. Nr 15, poz. 140, ze zm. ).To wymagało przeprowadzenia przez organ odwoławczy, bądź zlecenia organowi I instancji, dodatkowego postępowania dowodowego, przynajmniej przeprowadzenia z udziałem stron, dodatkowych oględzin działki nr 8/5 w miejscowości W., ustalenia aktualnego stanu technicznego dobudówki, jej usytuowania, tym bardziej, że skarżąca kwestionuje rzetelność i prawidłowość dokonanych pomiarów. Między innymi wskazuje, iż warsztat jest faktycznie oddalony od jej działki o 2,6 metra, a nie jak błędnie podaje się w materiale dowodowym odległość 4 metrów. W aktach administracyjnych sprawy znajduje się protokół oględzin, ale z niego jednoznacznie nie wynika, gdzie usytuowane są otwory okienne, drzwiowe, jak dokładnie usytuowany jest ten obiekt. Do protokołu dołączono zdjęcie, które nie jest dowodem w sprawie. Ponieważ krytyka uchylanej decyzji mieściła się w zakresie oceny prawnej, organ był związany wskazaniem Sądu co do uzupełnienia postępowania. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy nie zostały jednak w tym kierunku podjęte jakiekolwiek czynności. Nadto, co podnosi w swej skardze A. O., organ przed wydaniem zaskarżonej decyzji, powinien umożliwić jej jako stronie wypowiedzenie się w sprawie, przede wszystkim w kwestii materiału dowodowego.
W tym stanie rzeczy zaskarżoną decyzję należało, na podstawie art. 145 § l pkt l lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylić.
W oparciu o art. 152 powyższych przepisów Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku, a na podstawie art. 200 orzekł kosztach postępowania sądowego.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło