II SA/Ol 364/04

WyrokWSA w Olsztynie2004-10-12

Skład orzekający: Janina Kosowska, Adam Matuszak, Beata Jezielska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest właściwy do sprostowania aktu własności ziemi, czy też sprawa ta powinna być rozstrzygnięta przez sąd powszechny?
Ratio decidendi
Organy administracji publicznej nie są właściwe do sprostowania aktu własności ziemi, jeśli sprostowanie to prowadziłoby do zmiany rozstrzygnięcia lub ustalenia stanu faktycznego i jego kwalifikacji prawnej. W takich przypadkach, zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o zmianie ustawy - Kodeks Cywilny oraz o uchyleniu ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych, sprawa powinna być rozstrzygnięta przez sąd powszechny. Organ administracji zasadnie zwraca takie podanie wnoszącemu.
Stan faktyczny
Skarżąca G. S. wniosła o sprostowanie aktu własności ziemi z 1972 r. poprzez dopisanie działki nr 215. Starosta O. zwrócił jej pismo, wskazując, że sprawa powinna być rozstrzygnięta przez sąd powszechny na podstawie ustawy z 1982 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w E. utrzymało w mocy postanowienie starosty, stwierdzając brak właściwości organów administracji. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając winę organu administracji za powstałe rozbieżności.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janina Kosowska Sędzia WSA Adam Matuszak (Spr.) Asesor WSA Beata Jezielska Protokolant Grażyna Wojtyszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 października 2004 r. sprawy ze skargi G. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" r. Nr "[...]" w przedmiocie sprostowania aktu własności nieruchomości - oddala skargę. Postanowieniem z dnia 9 marca 2004 r., Nr "[...]", Starosta O., działając na podstawie art. 66 § 3 k.p.a., zwrócił G. S. pismo w sprawie sprostowania Aktu Własności Ziemi Nr "[...]" z dnia 29 września 1972 r. W uzasadnieniu stwierdził, iż stosownie do art. 4 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o zmianie ustawy - Kodeks Cywilny oraz uchyleniu ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. U. Nr 11, poz. 8 1 z późn. zm.), nie jest możliwe uregulowanie sprawy z wniosku skarżącej na drodze postępowania administracyjnego, a jedynie w drodze postępowania sądowego. Na powyższe postanowienie skarżąca, działając także w sprawie jako pełnomocnik swych pełnoletnich dzieci : A. W., A. N. i E. S., wniosła w dniu 16 marca 2004 r. zażalenie do organu II instancji, zawracając się ponownie o sprostowanie Aktu Własności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w E., postanowieniem z dnia 19 kwietnia 2004 r., Rep. "[...]", utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie, wskazując w uzasadnieniu, iż sprostowanie nie może prowadzić do zmiany rozstrzygnięcia, a do takiej zmiany prowadziłoby uwzględnienie wniosku strony. Stwierdziło także, iż organy administracji publicznej nie są właściwe w tej sprawie. Na powyższe postanowienie organu II instancji złożyła skargę G. S., zarzucając, iż brak odpowiedniego zapisu w dokumentach powstał z winy Urzędu Miasta i Gminy M. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w E. wniosło o jej oddalenie, przytaczając argumenty użyte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, zważył co następuje: Zgodnie z art. l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, między innymi, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Skarga w niniejszej sprawie nie jest zasadna, albowiem zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa materialnego lub postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy - art. 3 § l w zw. z art. 145 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.-prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Skarżąca wniosła o sprostowania aktu własności ziemi z dnia 29 września 1972 r., Nr "[...]" poprzez dopisanie działki nr 215 ( poprzedni nr 370 ), na której znajduje się dom mieszkalny. Wymienionym aktem, na podstawie art. 2 i 12 ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. U. Nr 27, poz. 250) oraz § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 1971 r. w sprawie nieruchomości nie podlegających przekazaniu lub przejęciu oraz warunków ich nabycia przez posiadaczy zależnych (Dz. U. Nr 37, poz. 331), W. i G. S. nabyli na własność nieruchomości oznaczone w ewidencji gruntów wsi B., grom. B., pow. M. numerami 124, 135, 134, 299, o powierzchni 4,33 ha. Wskazana powyżej ustawa została uchylona z dniem 6 kwietnia 1982 r. przepisem art. 4 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny oraz o uchyleniu ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. U. Nr 11, poz. 81 z późn. zm.). Jednocześnie ustawodawca uregulował kwestię praw nabytych na podstawie tej ustawy i przekazał sądom właściwość w zakresie m.in. rozpoznawania spraw o stwierdzenie nabycia na podstawie tej ustawy własności nieruchomości. Stosownie do art. 104 k.p.a., organ administracji załatwia sprawę administracyjną przez wydanie decyzji. Jednakże żądanie wniesione przez skarżącą w piśmie z dnia 22 grudnia 2003 r. nie może zostać rozpoznane przez żaden organ administracji w drodze decyzji administracyjnej. Zgodnie z treścią cytowanego wyżej art. 4 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. może być bowiem wyłącznie przedmiotem postępowania przed sądem powszechnym. Zasadnie zatem organy administracji wskazywały na brak swojej właściwości w niniejszej sprawie. Stanowisko skarżącej, iż skoro rozbieżności w treści aktu własności ze stanem faktycznym powstały z winy organu administracji, to organ ten powinien je sprostować, nie jest uzasadnione. Okoliczność, iż do dnia 6 kwietnia 1982 r. decyzje stwierdzające nabycie nieruchomości przez posiadacza samoistnego oraz przekazanie nieruchomości na własność dotychczasowego posiadacza zależnego w drodze wydania aktu własności ziemi, wydawał właściwy do spraw rolnych organ prezydium powiatowej rady narodowej (art. 12 ust. l ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych), nie jest równoznaczna z dopuszczalnością drogi administracyjnej dla "sprostowania" aktu własności ziemi w obecnym stanie prawnym. W tej sytuacji trafnie organy administracji wskazywały, iż zastosowanie ma art. 66 § 3 k.p.a., zgodnie z którym gdy z podania wynika, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny, organ, do którego podanie wniesiono, zwraca je wnoszącemu. Zwrot podania następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Przy czym w § 4 zastrzeżono, iż organ nie może zwrócić podania z tej przyczyny, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny, jeżeli w tej sprawie sąd uznał się już za niewłaściwy. Z akt sprawy nie wynika jednakże, aby ta okoliczność miała miejsce. Niezależnie od powyższego należy zauważyć, iż art. 113 § l k.p.a. wyklucza możliwość sprostowania w tym trybie błędów i omyłek istotnych, których dopuszczono się w stosowaniu prawa, a więc do ustalenia stanu faktycznego i jego kwalifikacji prawnej oraz ustalenia konsekwencji prawnych zastosowania określonej normy prawnej. Błąd pisarski lub rachunkowy oraz oczywista omyłka mogą mieć wymiar wyłącznie techniczny, nie stanowiący kategorii uchybień podlegających sprostowaniu wad procesu decyzyjnego. Żądane przez skarżącą uzupełnienie aktu własności ziemi w żadnym razie nie może być zakwalifikowane jako błąd lub omyłka w rozumieniu art. 113 § l k.p.a. Sprostowanie nie może prowadzić do zmiany rozstrzygnięcia, a do takiej zmiany prowadziłoby uwzględnienie wniosku G. S., albowiem skarżąca żąda stwierdzenia, iż zarówno ona, jak również osoby przez nią reprezentowane, są właścicielami innej nieruchomości. W tym stanie rzeczy, wobec braku podstaw do kwestionowania zgodności zaskarżonej decyzji z prawem, należało skargę jako nieuzasadnioną oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. ).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło