II SA/Ol 37/10

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Krzysztof Nesteruk po rozpoznaniu w dniu 23 lipca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.W. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie zasiłku celowego postanawia odmówić ustanowienia adwokata. J.W., którego skarga na decyzję o odmowie przyznania zasiłku celowego została odrzucona postanowieniem Sądu z dnia 6 maja 2010 r., złożył wniosek o zwolnienie go z kosztów sądowych i ustanowienie na jego rzecz adwokata. W oparciu o przepis art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami.; w skrócie: "p.p.s.a.") do skarżącego wystosowano wezwanie do przedłożenia w terminie 7 dni dodatkowego oświadczenia i dokumentów źródłowych. Wezwanie to, po dwukrotnym awizowaniu - 30 czerwca i 8 lipca 2010 r., zostało zwrócone przez urząd pocztowy z adnotacją, iż nie podjęto go w terminie. Wobec powyższego stwierdza się, co następuje: Stosownie do art. 73 p.p.s.a., w sytuacji, gdy doręczający nie zastanie adresata w mieszkaniu, ani też niemożliwe jest pozostawienie przesyłki dorosłemu domownikowi, administracji domu lub dozorcy, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy. Zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe. W przypadku niepodjęcia pisma we wskazanym terminie pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy. Z upływem ostatniego dnia 14-dniowego okresu doręczenie uważa się za dokonane. Biorąc zatem pod uwagę, iż skarżący był w toku niniejszego postępowania pouczony o obowiązku zawiadamiania sądu o każdej zmianie swojego zamieszkania lub adresu dla doręczeń i skutkach jego niedopełnienia (art. 70 § 2 p.p.s.a.) należy stwierdzić, iż procesowy skutek prawny doręczenia wezwania do złożenia dodatkowego oświadczenia oraz materiałów źródłowych powstał z upływem 14 lipca 2010 r. Bezskuteczny upływ terminu realizacji tego wezwania (21 lipca 2010 r.) ma doniosłe znaczenie dla rozstrzygnięcia przedmiotowego wniosku, które to - co należy podkreślić -odnosi się wyłącznie do kwestii ustanowienia adwokata z tego powodu, iż z mocy art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Zgodnie z art. 262 p.p.s.a., do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych odpowiednie zastosowanie mają przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy. Jak wynika z odpowiedniego zastosowania art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., ustanowienie adwokata na rzecz osoby fizycznej następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść związanego z tym kosztu, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z regulacji tej jednoznacznie wynika, iż strona powinna należycie uzasadnić i uprawdopodobnić okoliczności, które podaje we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Jeżeli składane w tym celu na urzędowym formularzu wniosku oświadczenie okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, jest ona obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 p.p.s.a.). Zdaniem orzekającego, konieczność taka zaistniała niewątpliwie na gruncie niniejszej sprawy. Nieuzyskanie odpowiedzi na wezwanie z 28 czerwca 2010 r. sprawiło, iż nie znajduje wytłumaczenia to, w jaki sposób osoba niedeklarująca dochodu ani oszczędności jest w stanie samodzielnie się utrzymywać, w tym ponosić koszty wiążące się z posiadaniem dwóch nieruchomości mieszkalnych. Skoro tym samym nie jest możliwe podjęcie nie pozostawiającego wątpliwości rozstrzygnięcia w kwestii oceny sytuacji materialnej skarżącego, postanowiono jak w sentencji w oparciu o art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., powierzający referendarzowi sądowemu wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień co do przyznania lub odmowy przyznania prawa pomocy.