II SA/Ol 370/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Matczak Sędziowie Sędzia WSA Hanna Raszkowska (spr.) Sędzia WSA Tadeusz Lipiński Protokolant Urszula Wojciechowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2008r. sprawy ze skargi B. i G. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację inwestycji oddala skargę Decyzją z dnia "[...]" Burmistrz Gołdapi ustalił Spółce w M. środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia na terenie nieruchomości "[...]", polegające na budowie wielokomorowych bezodpływowych szczelnych zbiorników na gnojowicę o całkowitej pojemności 3000 m³, na terenie zmodernizowanej, istniejącej fermy trzody chlewnej. Od powyższej decyzji odwołanie wniósł G.S., który zarzucił, że na terenie inwestycji nie istniała ferma trzody chlewnej lecz krów mlecznych, zatem planowana inwestycja jest przebudową budynku, a nie jego rozbudową. Zakwestionował ustalenie odległości budynków mieszkalnych od tej inwestycji określone jako "ok. 230 m", wskazując na konieczność ścisłego ustalenia tej wielkości. Podał, że mieszka w odległości ok. 50 m od fermy, a budowa tak wielkiego zbiornika na gnojowicę będzie stanowić zagrożenie dla życia i zdrowia mieszkańców oraz spowoduje zanieczyszczenie środowiska. Zarzucił ponadto stronie, że zmieniła profil produkcji bez legitymowania się stosownymi decyzjami i sprzecznie z obowiązującą uchwałą Rady Miejskiej "[...]" w sprawie ustanowienia tymczasowego statutu uzdrowiska. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. decyzją z dnia "[...]" umorzyło postępowanie odwoławcze. Kolegium podniosło w uzasadnieniu, że odwołujący się swój interes prawny wywodzi z faktu zameldowania w M. oraz prowadzenia rozbudowy budynku mieszkalnego. W postępowaniu dotyczącym wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia krąg podmiotów (poza wnioskodawcą) ustala się według zasad ogólnych, czyli zgodnie z art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm., dalej jako K.p.a.). O istnieniu interesu prawnego decyduje zasięg oddziaływania danej inwestycji na środowisko. Ustaleń w tym zakresie dokonuje się na podstawie akt sprawy, a w szczególności raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Stroną w tym postępowaniu może też być właściciel nieruchomości położonej w sąsiedztwie obiektu, którego funkcjonowanie powoduje uciążliwości dla środowiska. Organ odwoławczy ustalił, że odwołujący się wraz z żoną rozbudowują dom położony na działkach o numerach geodezyjnych 69/13, 69/14 i 69/37. Działki te nie graniczą bezpośrednio z terenem, na którym realizowane będzie sporne przedsięwzięcie. Ponadto z treści sporządzonego na potrzeby tego postępowania raportu oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko wynika, że oddziaływanie to ograniczy się do terenu będącego we władaniu inwestora. Poza tym terenem nie dojdzie do przekroczenia dopuszczalnych norm w zakresie ochrony powietrza oraz gospodarki odpadami, nawozami naturalnymi, gospodarki wodno- gruntowej i emisji hałasu. Wobec powyższego B. i G.S. nie przysługuje w tym postępowaniu przymiot strony, gdyż nie legitymują się interesem prawnym w sprawie dotyczącej ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację spornego przedsięwzięcia. Będąc właścicielami nieruchomości położonej w pobliżu planowanej inwestycji wykazują jedynie interes faktyczny, który nie uprawnia jednak do występowania w charakterze strony w tym postępowaniu. W złożonej skardze B. i G.S. stwierdzili, że są strona postępowania w sprawie dotyczącej ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację planowanej przez spółkę "[...]" inwestycji. Stroną w tym postępowaniu są bowiem osoby, na których nieruchomości może wpływać oddziaływanie planowanej inwestycji, przy czym nie dotyczy to wyłącznie osób bezpośrednio sąsiadujących z fermą trzody chlewnej, lecz także osób, którym funkcjonowanie fermy zagraża obniżeniem wartości posiadanych nieruchomości. Wskazali, że Minister Ochrony Środowiska poinformował ich o możliwości odwołania się od decyzji organu pierwszej instancji. Skarżący zakwestionowali ponadto legalność funkcjonowania hodowli trzody chlewnej i dokonanej przebudowy budynków chlewni. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. Kontrolowane postępowanie administracyjne zostało wszczęte na wniosek Spółki "[...]" o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla realizacji inwestycji polegającej na budowie zbiorników na gnojowicę na terenie istniejącej, zmodernizowanej fermy trzody chlewnej w M., na działkach o numerach ewidencyjnych "[...]". Do wniosku załączono raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Podstawę prawną wydania decyzji w tym przedmiocie, w dacie wydania zaskarżonej decyzji, stanowiły przepisy ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (t.j. Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150). Ustawodawca nie uregulował jednak w sposób wyczerpujący procedury wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w tym nie określił podmiotów postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań. Określając zatem, kto jest stroną tego postępowania, należy kierować się zawartymi w K.p.a. zasadami ogólnymi postępowania administracyjnego, uwzględniając przy tym specyfikę postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań. Zgodnie z art. 28 K.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Wyjaśnić należy, że interes prawny (obowiązek) ma charakter obiektywny, niezależny od woli podmiotu i wynika z konkretnego przepisu prawa, który stanowi podstawę ustalenia uprawnienia lub obowiązku tego podmiotu. Należy podzielić wyrażany w orzecznictwie sądowoadministracyjnym pogląd, iż w przypadku inwestycji mającej istotny wpływ na środowisko krąg podmiotów posiadających interes prawny jest szerszy niż w przypadku innych inwestycji i obejmuje nie tylko podmioty mające tytuł prawny do nieruchomości położonych w bezpośrednim sąsiedztwie zamierzonego przedsięwzięcia. Uzasadnione to jest zasięgiem negatywnego oddziaływania takiej inwestycji na środowisko. Organ prowadzący to postępowanie ma zatem obowiązek ustalić w oparciu o raport oddziaływania danej inwestycji na środowisko, kto jest stroną tego postępowania oraz kto nie ma tego przymiotu i dlaczego (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 2 czerwca 2005 r., sygn. akt IV SA 2586/03, LEX nr 179130, wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 3 października 2007 r., sygn. akt II SA/Wr 222/07, wyrok WSA w Lublinie z dnia 15 stycznia 2008 r., sygn. akt II SA/Lu 719/07, niepublikowane). Jeżeli bowiem planowana inwestycja mogłaby szkodliwie oddziaływać poza terenem, którym dysponuje inwestor, to podmioty, których taka uciążliwość może dotknąć, mają interes prawny uczestniczenia w postępowaniu w sprawie o wydanie środowiskowych uwarunkować zgody na realizacje tej inwestycji. Z treści raportu o oddziaływaniu na środowisko wynika natomiast, że planowana inwestycja nie wpłynie na sposób wykonywania prawa własności przez skarżących. Odnośnie do emisji zanieczyszczeń do powietrza powstałych w wyniku funkcjonowania zbiornika na gnojowicę, (w szczególności emisji odorów, w tym amoniaku), w dokumencie tym wykazano że poza granicami gospodarstwa inwestora nie zostaną przekroczone dopuszczalne maksymalne wielkości tej substancji i dopuszczalne wielkości dla stężeń średniorocznych na poziomie terenu. Wykazano ponadto, że uciążliwości akustyczne tej inwestycji będą nieznaczne i wywołane będą pracą urządzeń pompujących gnojowicę. Przedsięwzięcie to nie będzie natomiast oddziaływać na środowisko w zakresie gospodarki odpadami i wodno-ściekowej oraz przy prawidłowo prowadzonej gospodarce gnojowicą, nie wystąpią negatywne oddziaływania na glebę. Nie stwierdzono w związku z powyższym konieczności ustanowienia obszaru ograniczonego użytkowania. Zdaniem autorów analizowanego raportu zarówno budowa jak i eksploatacja zbiornika nie powinna powodować ponadnormatywnej uciążliwości dla właścicieli sąsiednich nieruchomości. Dodatkowo należy zauważyć, że w dokumentacji uzupełniającej do wniosku inwestora znajduje się mapa ewidencyjna, z której wynika, że możliwa strefa bezpośredniego oddziaływania zbiornika nie obejmuje nieruchomości skarżących. Skoro zatem oddziaływanie planowanej inwestycji nie będzie wykraczać poza granice nieruchomości inwestora, to nie można ustalić istnienia przesłanek z art. 28 K.p.a. po stronie skarżących. Zgodnie z art. 127 § 1 K.p.a. legitymację do wniesienia odwołania ma strona. Skoro zaś skarżący nie mają przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym wszczętym wnioskiem inwestora z dnia 9 lutego 2007 r., organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze. Pozostałe argumenty podniesione w skardze, dotyczące legalności funkcjonowania fermy i rozbudowy jej obiektów, nie dotyczą przedmiotu zaskarżenia, który wyznaczony jest rozstrzygnięciem zaskarżonej decyzji i który wiąże Sąd, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.). W tym stanie rzeczy, wobec braku podstaw do kwestionowania zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę należało oddalić.