II SA/Ol 38/19

WyrokWSA w Olsztynie2019-02-21

Skład orzekający: Janina Kosowska, Tadeusz Lipiński, Katarzyna Matczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych jest obligatoryjne w przypadku stwierdzenia sprzedaży hurtowej, nawet jeśli przedsiębiorca nie miał świadomości celu dalszej odsprzedaży przez nabywcę?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i decyzję organu I instancji, uznając, że organy naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności zasady prawdy obiektywnej, czynnego udziału strony i budowania zaufania do władzy publicznej. Stwierdzono, że organy nie zebrały i nie rozpatrzyły wyczerpująco materiału dowodowego, nie udostępniły go stronie, a także nie odniosły się do wszystkich istotnych okoliczności sprawy, takich jak wątpliwości co do świadomości sprzedawcy o celu dalszej odsprzedaży alkoholu przez nabywcę.
Stan faktyczny
Spółka A została pozbawiona zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych z powodu sprzedaży piwa przedsiębiorcy, co organy uznały za obrót hurtowy niezgodny z warunkami zezwolenia. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, w tym nieudostępnienie materiałów dowodowych i niedostateczne zebranie dowodów, a także naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię przepisów dotyczących sprzedaży hurtowej i świadomości sprzedawcy. Organy obu instancji utrzymały w mocy decyzję o cofnięciu zezwolenia.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Spółki A zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 21 lutego 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia NSA Janina Kosowska Sędziowie sędzia WSA Tadeusz Lipiński (spr.) sędzia WSA Katarzyna Matczak Protokolant specjalista Wojciech Grabowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2019 roku sprawy ze skargi Spółki A na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Spółki A kwotę 997 złotych (słownie: dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Z akt administracyjnych przekazanych wraz ze skargą wynika, że Prezydent Miasta decyzją z dnia "[...]" podjął rozstrzygnięcie w sprawie cofnięcia Spółdzielni A (dalej skarżąca), zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych zawierających: - do 4,5 % alkoholu oraz piwa; - powyżej 4,5% do 18 % alkoholu (z wyjątkiem piwa); - powyżej 18 % alkoholu; przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży, tj. w sklepie nr "[...]" przy ul. A w A. W uzasadnieniu podjętej decyzji podniesiono, że ujawniona w toku kontroli sprzedaż piwa przedsiębiorcy przez skarżącą w sklepie nr "[...]" była objęta posiadanym przez niego zezwoleniem na detaliczną sprzedaż napojów alkoholowych do 4,5% alkoholu i piwa, co każe przyjąć, że obrotu w tym zakresie dokonywano bez wymaganego zezwolenia - a zatem już przez to naruszono zasady obrotu napojami alkoholowymi, zawarte w ustawie o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, co stanowi podstawę do cofnięcia zezwolenia na sprzedaż alkoholu. Skarżąca naruszyła także warunki zezwolenia, które dotyczyło sprzedaży detalicznej, poprzez sprzedaż piwa przedsiębiorcy prowadzącemu lokal gastronomiczny, tj. hotel A. Fakt wystawiania faktur dla przedsiębiorcy prowadzącego działalność handlową bądź gastronomiczną na adres punktu sprzedaży, w ewidentny sposób potwierdza dokonanie przez stronę, sprzedaży dla innych punktów detalicznych bądź gastronomicznych, czyli niezgodnie z warunkami posiadanego zezwolenia. Nie można w tym wypadku mówić o niewiedzy skarżącej, gdyż faktury wystawione były dla lokalu gastronomicznego, co świadczy o zakupie z przeznaczeniem do dalszej odsprzedaży. Stan faktyczny wskazuje, że sklep prowadził sprzedaż alkoholu niezgodnie z warunkami udzielonego mu zezwolenia. Z akt sprawy wynika bowiem jednoznacznie, że zakupiony alkohol był przez przedsiębiorcę dalej odsprzedany (akta sprawy w sprawie weryfikacji pisemnego oświadczenia o wartości sprzedaży alkoholu w 2017 roku w hotelu przedsiębiorcy). Organy administracji nie mają obowiązku badać, czy podmiot działał umyślnie, bowiem przesłanką cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych jest wyłącznie ustalenie czy zostały złamane warunki sprzedaży napojów alkoholowych. Strona prowadzi działalność gospodarczą we własnym imieniu i na własne ryzyko i to na podmiocie prowadzącym działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży napojów alkoholowych spoczywa obowiązek zorganizowania jej w taki sposób, aby nie zaistniał jakikolwiek przypadek złamania warunków sprzedaży napojów alkoholowych określonych w ustawie. Ustawodawca określając dla przedsiębiorców w art. 18 ust. 7 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi warunki prowadzenia sprzedaży napojów alkoholowych, jednym z nich uczynił wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie objętym zezwoleniem tylko przez przedsiębiorcę w nim oznaczonego i wyłącznie w miejscu wymienionym w zezwoleniu. W ocenie organu z akt sprawy jednoznacznie wynika, że warunek dotyczący przedsiębiorcy i miejsca został spełniony, natomiast nastąpiło złamanie warunku dotyczącego zakresu objętego zezwoleniem. W konsekwencji w razie wystąpienia złamania któregokolwiek warunku sprzedaży napojów alkoholowych określonego w ustawie, zastosowanie sankcji przewidzianej w art. 18 ust. 10 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi musi być obligatoryjnie zrealizowane przez organ, niezależnie od przyczyn takiego stanu rzeczy. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła skarżąca, zarzucając jej: - naruszenie art. 8 § 1 k.p.a. w zw. z art. 9 k.p.a. w zw. z art. 10 k.p.a. w zw. z art. 73 § 1 k.p.a. poprzez nieudostępnienie stronie wglądu do całości materiału dowodowego, tj. do dokumentów z akt w sprawie weryfikacji pisemnego oświadczenia o wartości sprzedaży alkoholu w 2017 r. w hotelu przedsiębiorcy, które to wyniki stanowiły podstawę wszczęcia postępowania w sprawie cofnięcia stronie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, na które organ wielokrotnie powołuje się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, jako dowody, na podstawie których dokonał ustalenia stanu faktycznego w sprawie (str. 1 i 3 uzasadnienia decyzji); - naruszenie art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez niedostateczne zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego oraz niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a w konsekwencji niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i nieustalenie wszystkich istotnych w sprawie okoliczności, tj. oparcie się wyłącznie o pięć faktur VAT dokumentujących sprzedaż napojów alkoholowych na rzecz podmiotu prowadzonego przez przedsiębiorcę i przyjęcie, że wystarczające dla uznania, iż strona dopuściła się obrotu hurtowego napojami alkoholowym jest sam fakt dokonania transakcji z innym przedsiębiorcą i zaniechanie dalszych czynności dowodowych oraz literalne powielenie rozważań poczynionych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w sprawie o sygn. II SA/Wr 1793/03, pomimo, iż sąd ten orzekał w odmiennym stanie faktycznym; - naruszenie art. 2 ze zn. 1 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, że dokonana przez stronę sprzedaż 280 butelek piwa na rzecz przedsiębiorcy w okresie od 25 maja 2017 r. do 25 lipca 2017 r. stanowi obrót hurtowy napojami alkoholowymi, pomimo iż ze stanu faktycznego sprawy wynika, iż strona nie mogła mieć świadomości, w jakim celu alkohol jest od niej nabywany. W odwołaniu podkreślono, że organ wszczął postępowanie na skutek wyników kontroli przeprowadzonej w okresie od 25 do 28 maja 2018 r. u przedsiębiorcy. Na podstawie tych wyników dokonano podstawowych ustaleń faktycznych, co znajduje odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, która wielokrotnie się do nich odwołuje. Pomimo tak istotnego wpływu tych dokumentów na niniejszą sprawę oraz ich bezpośredniego przełożenia na interes prawny skarżącej, organ nie tylko nie włączył ich do akt postępowania, ale również nie udostępnił ich pełnomocnikowi strony. Skarżąca nie mogła się zatem zapoznać z materiałami, które stanowiły de facto podstawę wszczęcia wobec niej postępowania w przedmiocie odebrania jej przyznanych decyzją administracyjną uprawnień. W ocenie skarżącej zebrany w niniejszej sprawie materiał dowodowy nie stanowi podstawy do odebrania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Kluczowym było ustalenie, czy strona dokonała obrotu hurtowego napojami alkoholowymi, tj. czy sprzedała go przedsiębiorcy dysponującemu właściwymi zezwoleniami w celu ich dalszej odsprzedaży. Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze (Kolegium, organ odwoławczy) decyzją z dnia "[...]" utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, że z treści przepisów mających zastosowanie w sprawie wynika, iż organ, który stwierdził naruszenie określonych w przepisach warunków sprzedaży napojów alkoholowych ma obowiązek cofnięcia zezwolenia na sprzedaż alkoholu. Zebrany w sprawie materiał dowodowy potwierdził, że strona rażąco naruszyła warunki prowadzenia działalności polegającej na sprzedaży napojów alkoholowych. W ocenie organu odwoławczego bez znaczenia dla orzeczenia o cofnięciu zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych pozostaje okoliczność, czy strona miała świadomość, że dokonuje sprzedaży alkoholu przedsiębiorcy do dalszej odsprzedaży. Od osoby prowadzącej działalność gospodarczą w sposób profesjonalny (przedsiębiorcy) należy wymagać minimalnej staranności w jej prowadzeniu. W jej zakres wchodzi m.in. powinność znajomości podstawowych przepisów prawa regulujących dany rodzaj działalności oraz obowiązek przestrzegania tych przepisów, zarówno przez przedsiębiorcę jak i zatrudnionych przez niego pracowników. Wskazano, że z akt administracyjnych wynika, iż organ pierwszej instancji przeprowadził szczegółową analizę dokumentacji w sprawie weryfikacji oświadczenia o wartości sprzedaży napojów alkoholowych w podmiocie, prowadzonym przez przedsiębiorcę. W trakcie prowadzonej weryfikacji stwierdzono dokonywanie zakupu przez przedsiębiorcę napojów alkoholowych (piwa) w sklepie sprzedaży detalicznej skarżącej. Skargę na tę decyzję wywiodła skarżąca, wnosząc o uchylenie decyzji zapadłych w obydwu instancjach. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie: 1) przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 8 § 1 k.p.a. w zw. z art. 9 k.p.a. w zw. z art. 10 k.p.a. w zw. z art. 73 § 1 k.p.a. poprzez nie udostępnienie stronie wglądu do całości materiału dowodowego, tj. dokumentów akt w sprawie weryfikacji pisemnego oświadczenia o wartości sprzedaży alkoholu w 2017 r. u przedsiębiorcy A na które organ I Instancji wielokrotnie powoływał się w uzasadnieniu swojej decyzji, jako dowody na podstawie, których dokonał ustalenia stanu faktycznego w sprawie, a którego to naruszenia organ II instancji nie usunął; - naruszenie art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 15 k.p.a. mających istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy poprzez niedostateczne zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, jak również wydanie decyzji w oparciu o materiał nieznany organowi II instancji oraz niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a w konsekwencji niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i nieustalenie wszystkich istotnych w sprawie okoliczności, tj. oparcie się wyłącznie o pięć faktur VAT dokumentujących sprzedaż napojów alkoholowych i przyjęcie, że wystarczające dla uznania, iż strona dopuściła się obrotu hurtowego napojami alkoholowymi, jest sam fakt dokonania transakcji z innym przedsiębiorcą i zaniechanie dalszych czynności dowodowych w przedmiocie ustalenia okoliczności w jakich doszło do sprzedaży alkoholu, która to sprzedaż została udokumentowana poprzez wystawienie faktur VAT na rzecz A oraz literalne powielenie rozważań poczynionych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w sprawie o sygn. II SA/Wr 1793/03, pomimo, iż sąd ten orzekał w odmiennym stanie faktycznym; - naruszenie art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a., art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. w zw. oraz art. 11 k.p.a. poprzez nie odniesienie się w decyzji do zarzutów sformowanych przez stronę, w szczególności zarzutu nie udostępnienia jej dokumentów w oparciu o które organ I Instancji dokonał ustaleń faktycznych, tj. dokumentacji w sprawie weryfikacji oświadczenia o wartości sprzedaży napojów alkoholowych w A ; 2) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 2 ze zn.1 ust. 1 pkt 7 w zw. z art. 18 ust. 10 pkt 2 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi poprzez ich błędną wykładnię i uznanie, iż dla uznania sprzedaży hurtowej alkoholu i orzeczenia o cofnięciu zezwolenia na sprzedaż alkoholu jest bez znaczenia okoliczność świadomości strony co do dokonywania sprzedaży innemu przedsiębiorcy alkoholu, do dalszej odsprzedaży podczas gdy prawidłowa wykładania przedmiotowych przepisów nie pozwala na cofnięcie nadanych podmiotowi uprawień bez oceny świadomości przedsiębiorcy co do naruszeń ustawy, a więc jego celowego działania (w tym zaniechania); - art. 18 ust. 10 pkt. 2 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi poprzez jego błędne zastosowanie i cofnięcie stronie zezwolenia na sprzedaż alkoholu w okolicznościach, gdy strona przestrzegała warunków sprzedaży wskazanych w ustawie. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że niedopuszczalne jest, aby organ wydał decyzję w oparciu o dokumenty, z którymi strona nie miała możliwości zapoznania się, zweryfikowania ich prawdziwości oraz możliwości odniesienia się do nich. Organ II instancji podobnie jak organ I instancji nie był w ogóle zainteresowany tym w jaki sposób i w jakich okolicznościach doszło do sprzedaży w sklepie alkoholu na rzecz przedsiębiorcy. Organ II instancji nie odniósł się nawet do wyjaśnień przedłożonych przez stronę, tj. pisma pełnomocnika strony z dnia 1 sierpnia 2018 r., który wskazał, iż skarżąca nie posiada wiedzy w jaki sposób klientka spożytkowała zakupiony alkohol, zaś biorąc pod uwagę częstotliwość zakupów i ich rozmiar, oraz skalę obrotu w sklepie nr "[...]", a także wyjaśnienia kierownika sklepu i jego zastępcy, nie sposób było przewidywać, że zakupione piwo zostanie dalej odsprzedane. Ponadto w ocenie skarżącej organ II Instancji wydał decyzję nie znając dokumentów, na których oparł swoje rozstrzygnięcie organ I instancji, albowiem do akt sprawy nie były dołączone dokumenty w sprawie weryfikacji oświadczenia o wartości sprzedaży napojów alkoholowych przedsiębiorcy. Podobnie jak uzasadnienie decyzji organu I instancji, tak również uzasadnienie organu II instancji sprowadza się wprost do powielenia treści wyroku Sądu we Wrocławiu, a znaczna część decyzji organu II instancji stanowi również przekopiowane uzasadnienie tego orzeczenia z nieznacznymi zmianami redakcyjnymi. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumentację zaprezentowane w zaskarżonym rozstrzygnięciu i wskazując, że przed Kolegium toczyła się sprawa dotycząca cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych na rzecz podmiotu prowadzonego przez przedsiębiorcę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył , co następuje: Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że sądowa kontrola działalności administracji publicznej ogranicza się do oceny zgodności zaskarżonego aktu lub czynności z prawem. Wynika to z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U z 2018 r., poz. 2107). Sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem, nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach, a jedynie w przypadku stwierdzenia, iż zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa uchyla go lub stwierdza jego nieważność. Nadto wskazania wymaga, że sąd orzeka na podstawie akt sprawy co wynika z treści art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2018 r., poz. 1302 – zwanej w dalszym ciągu uzasadnienia jako p.p.s.a). Sąd rozstrzygając sprawę nie jest też związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Skardze nie można odmówić słuszności. Zgodnie z treścią art. 18 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 2018 r., poz. 2137 - dalej ustawa) do warunków sprzedaży napojów alkoholowych do spożycia poza miejscem sprzedaży należy zaliczyć m. in. wykonywanie działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę, działalność ta musi być wykonywana w miejscu wymienionym w zezwoleniu i wyłącznie w zakresie objętym zezwoleniem. Nie ulega wątpliwości, że skarżąca posiadała stosowne zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych w ramach prowadzonej działalności w sklepie znajdującym się przy ul. A w A. Zezwolenie to jednak nie obejmowało obrotu hurtowego napojami alkoholowymi, przez który należy rozumieć stosownie do treści art. 2(1) ust. 1 pkt 7 ustawy zakup napojów alkoholowych w celu dalszej ich odsprzedaży przedsiębiorcom posiadającym właściwe zezwolenia. Podobnie zapis art. 18 ust. 10 pkt 2 ustawy jest jednoznaczny w swej treści, gdyż nakazuje on organowi wydającemu zezwolenie cofnąć je w przypadku nieprzestrzegania określonych w ustawie warunków sprzedaży alkoholu. Bezwzględny nakaz cofnięcia wydanego zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych nie może być jednak utożsamiany z odstąpieniem od reguł i zasad rządzących postępowaniem administracyjnym. Przypomnieć należy, że organ administracji winien prowadzić postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej i w tym celu powinien przede wszystkim dążyć do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Zgodnie bowiem z art. 7 i art. 77 § 1 w zw. z art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257), dalej powoływanej jako k.p.a., organ administracji publicznej zobowiązany jest do wszechstronnego i wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz oceny okoliczności sprawy na podstawie całokształtu materiału dowodowego. Ponadto zgodnie z treścią art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek strony podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zasada prawdy obiektywnej jest naczelną zasadą postępowania administracyjnego. Wynika z niej obowiązek organu administracji publicznej wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą. Zgodnie zaś z art. 9 k.p.a., organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Zwrócić też należy uwagę na wynikający z art. 8 § 1 k.p.a. obowiązek organu administracji publicznej prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. Pogłębianiu tego zaufania służy niewątpliwie podejmowanie przez organ administracji wszelkich działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, czy też załatwianie sprawy zgodnie ze słusznym interesem strony. Wreszcie art. 10 § 1 k.p.a. zapewnia stronom możliwość czynnego udziału w każdym stadium postępowania i wypowiedzenia się co do zebranych materiałów i dowodów oraz zgłoszonych żądań. Zestawienie przedstawionych wyżej zasad postępowania administracyjnego z materiałem dowodowym i jego oceną prowadzi do wniosku, że zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji musiały być wyeliminowane z obrotu prawnego, ponieważ nie przez omyłkę, ale w sposób świadomy i przemyślany, przynajmniej organ I instancji, rozstrzygał sprawę na podstawie materiału dowodowego, którego nie udostępnił stronie skarżącej. Sąd zdaje sobie sprawę, że postępowanie w sprawie weryfikacji oświadczenia o wartości sprzedaży napojów alkoholowych w hotelu A było odrębnym postępowaniem od postępowania dotyczącego cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych skarżącej, która w tamtym postępowaniu nie miałaby zapewne przymiotu strony. Jednak czym innym jest uczestniczenie w danym postępowaniu na prawach strony, a czym innym możliwość zapoznania się z materiałem dowodowym wynikającym z akt administracyjnych, którego treść, jak się wydaje, była podstawą do cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych dla skarżącej. Takie postępowanie organu administracji uniemożliwiło stronie skarżącej zapoznanie się z całością materiału dowodowego i w zasadzie pozbawiło możliwości złożenia stosownych wniosków dowodowych, niczego w tym zakresie nie wyjaśnia również uzasadnienie decyzji organu I instancji. Do czasu złożenia odpowiedzi na skargę można było pozostawać w przekonaniu, a w zasadzie mieć pewność, że również organ II instancji rozstrzygając sprawę nie dysponował aktami administracyjnymi postępowania w sprawie weryfikacji oświadczenia o wartości sprzedaży napojów alkoholowych w hotelu A. Z odpowiedzi na skargę wynika, że sprawa dotycząca cofnięcia zezwolenia temu podmiotowi na sprzedaż alkoholu do 4,5 % oraz piwa była rozpoznawana przez Kolegium. Nie oznacza to jednak, że sprawa była rozpoznawana przez ten sam skład Kolegium, ani tego że dysponowało ono jeszcze aktami administracyjnymi, skoro decyzja w sprawie hotelu A zapadła w dniu "[...]", a w niniejszej sprawie decyzję wydano w dniu "[...]". Tak więc rozpoznając odwołanie skarżącej Kolegium utrzymało w mocy decyzję organu I instancji nie dysponując podstawowym materiałem dowodowym (co jest bardziej prawdopodobne), albo uznało, że strona postępowania nie musi posiadać wiedzy o całości zgromadzonego materiału dowodowego. W obu przypadkach jest to postępowanie, którego nie należy akceptować. Niezależnie od poczynionych wyżej rozważań stwierdzić należy, że uzasadnienia decyzji organów administracji również w innych aspektach nie wyjaśniają sprawy, zwłaszcza wobec podnoszonych przez stronę skarżącą wątpliwości, do których organy powinny się odnieść. Nawet organ I instancji w uzasadnieniu swojej decyzji nie wyklucza tego, że w pewnych okolicznościach również przedsiębiorca może zakupić alkohol w ramach sprzedaży detalicznej. Z pewnością od podmiotów dysponujących zezwoleniami na sprzedaż alkoholu należy wymagać szczególnej dbałości, staranności i znajomości przepisów prawa. W ocenie Sądu nie jest jednak wystarczające dla cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych samo stwierdzenie, że nastąpił zakup napojów alkoholowych przez podmiot posiadający zezwolenie na dalszą jego sprzedaż bez uwzględnienia pozostałych okoliczności sprawy i do tych okoliczności organy powinny się odnieść. Przede wszystkim pominięto to, że faktury za piwo wystawiane były nie na kawiarnię czy restaurację ale hotel, natomiast liczba tych faktur (pięć) wystawionych w miesiącach letnich i ilość zakupionego piwa (łącznie 280 butelek) wskazuje, że każdego dnia w przypadku prowadzenia sprzedaży alkoholu mogło być sprzedawanych około 4 piw. Organ winien rozważyć czy zestawienie powyższych wielkości i czasu wystawiania faktur mogło uzasadniać nawet przypuszczenie, że alkohol jest kupowany w celu dalszej sprzedaży. Słusznie podnosi również skarżąca, że trzy faktury dotyczące zakupu piwa zostały wystawione po dniu jego zakupu, zaś organy i do tej okoliczności się nie odniosły. Powstaje zatem pytanie czy w ocenie organu pracownicy sklepu posiadającego zezwolenie na detaliczną sprzedaż alkoholu mogli odmówić sprzedaży 40 czy nawet 80 piw jednej osobie, a jeżeli nie to czy w dniu następnym mogli odmówić wystawienia faktury, w tym przypadku na hotel, aby im nie zarzucono hurtowej sprzedaży alkoholu. Z pewnością przy sprzedaży alkoholu należy dołożyć należytej staranności, aby nie został on sprzedany dla osoby, dla której sprzedaż ta jest zabroniona przez przepisy prawa, tym niemniej nie można w taki sam sposób oceniać sytuacji, gdy sprzedawca nie sprawdza pomimo uzasadnionych wątpliwości np. wieku osoby kupującej, od tej gdy nie ustala u osoby kupującej dlaczego zakupuje ona nawet kilkadziesiąt piw, które nie są sprzedawane po niższej cenie od piw zakupionych jednostkowo. Dlatego też należy stwierdzić, że organy naruszyły powołane wyżej przepisy postępowania administracyjnego, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponownie rozpoznając sprawę należy uwzględnić rozważania zawarte w niniejszym uzasadnieniu, choć jednocześnie rzeczą oczywistą pozostaje to, że Sąd w żadnym stopniu nie przesądza treści przyszłego rozstrzygnięcia dotyczącego cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, ponieważ nie pozwalają na to uchybienia stwierdzone w przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym i to zarówno przed organem pierwszej instancji jak i przed organem odwoławczym. Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a w pkt I wyroku uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji. O kosztach postępowania orzeczono w pkt II wyroku na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło