II SA/Ol 40/14

WyrokWSA w Olsztynie2014-09-23

Skład orzekający: Tadeusz Lipiński, Ewa Osipuk, Katarzyna Matczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymująca w mocy decyzję nakazującą zaniechanie robót budowlanych, wydana w budynku wpisanym do rejestru zabytków, została podjęta z naruszeniem przepisów postępowania, w szczególności poprzez nierozpatrzenie wszystkich zarzutów strony skarżącej dotyczących zakresu wykonanych robót i braku rozstrzygnięcia konserwatora zabytków?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja została podjęta z naruszeniem przepisów postępowania, ponieważ organ odwoławczy nie ustalił jednoznacznie stanu faktycznego sprawy. W szczególności, nie wyjaśniono kwestii rozstrzygnięcia konserwatora zabytków dotyczącego robót w zabytku oraz nie odniesiono się do zarzutów strony skarżącej o wadliwym ustaleniu zakresu wykonanych robót budowlanych, w tym usunięcia ścian konstrukcyjnych. W związku z tym, rozstrzygnięcie było przedwczesne.
Stan faktyczny
K.O. złożył skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą zaniechanie robót budowlanych w lokalu na parterze budynku mieszkalno-usługowego wpisanego do rejestru zabytków. Skarżący zarzucił poświadczenie nieprawdy w protokole kontroli, wadliwe ustalenie zakresu robót (w tym usunięcie ścian konstrukcyjnych) oraz brak pełnej oceny technicznej. Organ odwoławczy utrzymał decyzję organu I instancji, uznając, że roboty nie zagrażają życiu i zdrowiu i mogą być kontynuowane po uzyskaniu pozwoleń.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz orzekł, że decyzja ta nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 23 września 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Lipiński Sędziowie Sędzia WSA Ewa Osipuk Sędzia WSA Katarzyna Matczak (spr.) Protokolant Referent-Stażysta Marta Kudła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2014 roku sprawy ze skargi K. O. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie zaniechania robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Decyzją z dnia [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał inwestorom S. i Z.O. zaniechanie dalszych robót budowlanych prowadzonych w parterze budynku mieszkalno -usługowego położonego w G. przy [...], na działce nr [...]. Podstawę rozstrzygnięcia stanowił art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.) zwanej dalej: pr.bud. oraz art. 104 k.p.a. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że pismem z dnia 6 marca 2013 r. K.O. zwrócił się do tut. Inspektoratu o przeprowadzenie kontroli i wstrzymanie robót wykonywanych przez pp. O. na parterze budynku mieszkalno -usługowego zlokalizowanego w G. przy [...], gdyż według jego oceny roboty te grożą zawaleniem budynku. Po przeprowadzeniu kontroli we wskazanym obiekcie ustalono, że roboty rozpoczęto w lutym 2013 r. i polegały one m.in. na wykuciu otworów w ścianach o grubości 24 cm, zbiciu tynków, rozebraniu posadzek, przy czym na wykonywane prace stosownie do art. 28 ust. 1 pr.bud. wymagane jest pozwolenia na roboty budowlane, którego inwestorzy pp. S. i Z.O. nie przedstawili. Ustalono także, że budynek jest wpisany do rejestru zabytków. W oparciu o poczynione ustalenia organ zawiadomił o wszczęciu postępowania w tej sprawie, a następnie postanowieniem z dnia [...] wstrzymał prowadzone roboty budowlane w parterze budynku oraz nałożył na inwestorów obowiązek dostarczenia oceny technicznej wykonanych robót budowlanych w określonym terminie. Inwestorzy wykonując nałożony obowiązek przedłożyli w dniu 12 marca 2013 r. ocenę techniczną wykonanych robót budowlanych sporządzoną przez mgr inż. L.Z., z której wynika, że stan obiektu jest dobry, zabezpieczenia otworów wykonano w sposób zgodny z przepisami prawa i normami. Wykonane roboty nie wpłyną na bezpieczeństwo budynku, gdyż zostały wykonane zgodnie z obowiązującymi normami oraz przepisami. Osoba sporządzająca ocenę zaznaczyła jednak, że aby dokończyć roboty budowlane w lokalu należy wykonać dokumentację projektową z uzgodnieniami. Wobec tego organ uznał, że dalsze roboty można będzie kontynuować po wykonaniu projektu budowlanego uzgodnionego z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków oraz uzyskaniu pozwolenia na roboty budowlane od Starosty. Od decyzji tej odwołanie złożył K.O., który zakwestionował uzasadnienie podjętego rozstrzygnięcia zarzucając, że powiatowy inspektor nadzoru budowlanego prowadził postępowanie na korzyść inwestorów natomiast na jego szkodę, jak również poświadczył nieprawdę w protokole kontrolni z dnia 6 marca 2013 r. w części dotyczącej zakresu wykonanych robót budowlanych, co skutkowało w dalszej części postępowania wadliwą i niepełną oceną. Podkreślił, że także w ocenie technicznej wykonanej przez zaprzyjaźnionego z inspektorem inżyniera znajdują się przemilczenia, a przecież ocena ta stanowi podstawę do dalszego procedowania przez Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków Delegaturę w E., skoro nie wskazuje się w niej kilkumetrowych odcinków ściany nośnej zlikwidowanej przez inwestorów, co spowodowało pęknięcia na korytarzu, całej klatce schodowej oraz w mieszkaniu na poddaszu. Te zatajone okoliczności mogłyby się wiązać z koniecznością nałożenia nakazów ze strony konserwatora lub nadzoru budowlanego dotyczących przywrócenia stanu poprzedniego tych ścian nośnych. Inspektor nadzoru budowlanego nie zażądał pełnej dokumentacji faktycznie wykonanych robót budowlanych, a wykonane prace naruszało prawo strony do pomieszczeń wspólnych nie należących do wyłącznej własności inwestorów. Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego uzupełnionego o dokumentację z przeprowadzonych kontroli okresowych budynku bez lokalu mieszkalnego odwołującego się, decyzją z dnia [...], nr [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu przedstawiono dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie wskazując, że po zawiadomieniu o prowadzonych robotach budowlanych w budynku objętym ochroną konserwatorską, Wojewódzki Konserwator Zabytków decyzją z [...] nakazał pp. S. i Z.O. wstrzymanie prac budowlano-remontowych prowadzonych w lokalu handlowo-usługowym na parterze budynku przy [...] w G. Odnosząc się do zarzutów strony dotyczących stanu technicznego budynku organ odwoławczy stwierdził, że skutkowały one przeprowadzeniem przez PINB czynności kontrolnych w dniu 29 maja 2013 r. podczas których ustalono, że w obiekcie tym nie były przeprowadzane kontrole okresowe, o których mowa w art. 62 pr. bud.. Wobec tego organ I instancji zlecił współwłaścicielom budynku pp. S. i Z.O., J. i K.O., A. i R.P., M.G. oraz D.G. wykonanie w terminie do dnia 31 lipca 2013 r. kontroli okresowych (rocznych i pięcioletnich) oraz założenia książki obiektu stosownie do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie książki obiektu budowlanego. Zalecenia te zostały częściowo wykonane i w dniu 4 lipca 2013 r. udokumentowane m.in. protokołami z okresowej kontroli stanu technicznego sprawności przedmiotowego obiektu (5-letnia) w branży budowlanej w lokalu gastronomicznym, lokalu usługowym na parterze budynku, pomieszczeniach hotelowych na I i II piętrze, klatki schodowej budynku oraz protokołem okresowej kontroli stanu technicznego sprawności obiektu wraz z przeglądem przewodów kominowych. Nie został natomiast przedstawiony stan techniczny lokalu mieszkalnego skarżącego, przy czym brak porozumienia z resztą współwłaścicieli budynku nie zwalnia ich z obowiązku wynikającego z art. 62 pr. bud. Z tego powodu dopiero po wykonaniu wszystkich zaleceń pokontrolnych PINB będzie mógł rozważyć możliwość wszczęcia odrębnego postępowania dot. stanu technicznego budynku w zależności od ustaleń kontroli okresowych. Organ odwoławczy przywołał treść art. 3 pkt 7a pr. bud., jak również treść art. 28 tej ustawy zgodnie z którym prace budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30 ustawy, przy czym wyjaśniono, że w rozpoznawanej sprawie wyłączenia wskazane w tych przepisach nie mają miejsca. Zatem skoro przeprowadzone roboty budowlane wymagały pozwolenia na budowę a inwestor przed przystąpieniem do prac nie posiadał takiego pozwolenia, to znajdują zastosowanie regulacje wynikające z art. 50 -51 pr. bud. Organ I instancji na podstawie art. 50 pr. bud. wstrzymał zasadnie prowadzenie dalszych robót i nałożył obowiązek przedstawienia oceny technicznej wykonanych robót. Sporządzona w sprawie ocena techniczna przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane daje bowiem rękojmię fachowej i bezstronnej oceny stanu technicznego wykonanych robót ale także określa czy odpowiadają one prawu czy też należy wykonać określone czynności lub roboty mające na celu doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem. Przenosząc te wymogi na grunt omawianej sprawy stwierdzono, że inwestorzy dokonali samowolnych robót budowlanych w lutym 2013 r., dlatego też organ I instancji miał ustawowy obowiązek umożliwienia im legalizacji dotychczasowych prac w trybie naprawczym, które to działanie nie może być oceniane jako stronnicze. Ustalenia faktyczne co do zakresu robót również nie mogą budzić wątpliwości albowiem w ocenie technicznej są doprecyzowane roboty wskazane w protokole czynności kontrolnych (także co do ścian nośnych). Nadto organ nie miał podstaw do kwestionowania przedstawionej oceny przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia budowlane bez ograniczeń. Stwierdzenie, iż wykonane roboty nie zagrażają zdrowiu i życiu ludzi zostało potwierdzone poza oceną techniczną protokołami kontroli okresowych stanu technicznego budynku (poza lokalem odwołującego). Okoliczność, że roboty budowlane mogą być kontynuowane przez inwestorów po wykonaniu projektu budowlanego uzgodnionego z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków i uzyskaniu pozwolenia na roboty budowlane od Starosty w pełni uzasadnia rozstrzygnięcie organu I instancji. Wyjaśniono również, ze protokoły kontroli okresowych budynku przedstawione do akt sprawy nie wpłynęły w żaden sposób na ocenę zaskarżonego rozstrzygnięcia organu I instancji, a były jedynie potrzebne do ustosunkowania się do zarzutów odwołującego. Na tę decyzję K.O. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie zarzucając wydanie decyzji z naruszeniem prawa oraz jego interesu. Wyjaśnił, że w całości podtrzymuje swoje zarzuty dotyczące poświadczenia nieprawdy przez PINB, gdyż w protokole kontrolnych z dnia 6 marca 2013 r. w wykazie przeprowadzonych robót budowanych zawarto tylko część faktycznie wykonanych prac, zatajając całkowicie rozbiórkę ścian konstrukcyjnych tj. 4 ścian konstrukcyjnych, a także wybicie otworów w poprzecznej ścianie konstrukcyjnej. Takie wybiórcze ustalenie zakresu prac wykonanych przez inwestorów skutkowało dalszymi konsekwencjami poprzez ich ograniczenie w postanowieniu nakazującym wstrzymanie robót budowlanych oraz wykazie skierowanym do Prokuratury Rejonowej, czy też dokumentacji sporządzanej w celu wydania pozwoleń przez Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków. Wyjaśnił, że zostały rozebrane ściany konstrukcyjne o grubości 40 i 47 cm, co spowodowało pęknięcia z ubytkami na znacznej długości. Także w sporządzonej ocenie technicznej brak jest pełnego zestawienia katalogu wykonanych robót, zwłaszcza wskazania rozebranych ścian konstrukcyjnych. Zarzucił, że możliwość legalizacji wykonanych robót budowlanych może polegać na umożliwieniu inwestorowi dalszego ich wykonywania lecz wcześniej winno nastąpić przywrócenie poprzedniego stanu poprzez odbudowe zlikwidowanych ścian konstrukcyjnych, a nie akceptowanie jedynie życzeń inwestora. Nadto wskazano, że w samym uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy nie posługuje się właściwą oceną zakresu robót, gdyż powołuje się na zapisy dotyczące ściany nośnej, natomiast całkowicie pomija podnoszoną od początku postępowania kwestię zlikwidowanych ścian konstrukcyjnych, co do których nie wypowiada się. Strona wniosła, z uwagi na wskazane uchybienia, na konieczność powołania niezależnego biegłego sądowego, który dokona oceny technicznej i oceny w kwestii rozłożenia obciążeń i naprężeń w konstrukcji nośnej po zmianach zaistniałych na parterze budynku. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Nadto organ wyjaśnił, że skarżący nie kwestionuje samego rozstrzygnięcia organu a jedynie jego uzasadnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnienia wymaga, iż sądowa kontrola działalności administracji publicznej ogranicza się do oceny zgodności zaskarżonego aktu lub czynności z prawem. Wynika to z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz.1269 ze zm). Sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem, orzeka na podstawie materiału sprawy zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organie orzekającym, a sąd administracyjny nie może zastąpić organu administracji w wypełnieniu tego obowiązku, ponieważ do jego kompetencji należy wyłącznie kontrola legalności rozstrzygnięcia administracyjnego. Oznacza to, że sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę skarżącą żądaniach tj. konieczności powołania biegłego sądowego celem dokonania pełnej oceny technicznej wykonanych robót przez inwestorów, a jedynie w przypadku stwierdzenia, iż zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zwanej dalej: ustawą ppsa. uchyla go lub stwierdza jego nieważność. Nadto wskazania wymaga, iż sąd orzeka na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 ustawy ppsa.) nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy ppsa.). Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja została podjęta z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji, którą nakazano inwestorom zaniechania dalszych robót budowlanych prowadzonych na parterze budynku mieszkalno-usługowego, położonego w G. przy ul. [...]. Z nadesłanych akt administracyjnych wynika, iż wskazane roboty budowlane prowadzone były w budynku wpisanym do rejestru zabytków pod. poz. [...] z dnia [...] Gminy G. bez uzyskania pozwolenia na budowę. Wobec powiadomienia o prowadzeniu takich robót organ nadzoru budowlanego I instancji wstrzymał prowadzenie robót budowlanych postanowieniem z [...] oraz nałożył na inwestorów pp. S. i Z.O. obowiązek wykonania oceny technicznej wykonanych robót. Nadto po poinformowaniu o powyższym fakcie Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków organ ten decyzją z dnia [...], działając na podstawie art. 40 ust. 2, art. 43 pkt 2 i 4 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz.U. nr 162, poz. 1568 ze zm) dalej: ustawa o ochronie zabytków, nakazał inwestorom wstrzymanie prac budowlano - remontowych w lokalu handlowo - usługowym na parterze budynku przy [...] w G. Po przedłożeniu oceny stanu technicznego wykonanych robót w lokalu usługowym-sklep organy wydały skarżoną decyzję uznając, iż dalsze zakończenie rozpoczętych robót budowlanych nastąpi na podstawie dokumentacji projektowej wraz z uzgodnieniami, która będzie podstawą do uzyskania od organu architektonicznego pozwolenia na roboty budowlane. U podstaw takiego rozstrzygnięcia legło ustalenie, że wykonane dotychczas roboty nie zagrażają zdrowiu i życiu ludzi, co potwierdziła przedłożona ocena techniczna wraz z protokołami kontroli okresowych stanu technicznego budynku. W ocenie Sądu podjęte rozstrzygnięcie jest jednakże przedwczesne, z uwagi na podnoszone konsekwentnie przez skarżącego zarzuty, które nie zostały jednoznacznie wyjaśnione, co oznacza, że rozstrzygnięcie zostało podjęte bez jednoznacznego ustalenia stanu faktycznego tej sprawy. Na wstępie wskazać pozostaje, że stosownie do treści art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy prawo budowlane przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, właściwy organ w drodze decyzji: 1) nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego. Sąd podziela stanowisko prezentowane w doktrynie i orzecznictwie, iż nakazy wymienione w treści tego przepisu mogą być zastosowane, gdy nastąpiło niedające się usunąć naruszenie prawa i wykonane roboty budowlane nie mogą być doprowadzone do stanu zgodnego z prawem (por. Z. Niewiadomski, Prawo budowlane, Komentarz, Warszawa 2013, C.H.Beck str. 571,572, podobnie S. Serafin, Prawo budowlane, Komentarz, Warszawa 2006, str. 392, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 września 2005 r. sygn. akt OSK 782/04, LEX 194993). Ustawodawca w regulacji powyższej przewidział trzy alternatywne przypadki prowadzenia postępowania legalizacyjnego i podstawy rozstrzygnięcia organu w zależności od ustaleń dokonanych w toku postępowania wyjaśniającego. W rozpoznawanej sprawie organy orzekające uznały za zasadne nakazać inwestorom zaniechania dalszych robót budowlanych, które będą mogły być zakończone dopiero po przygotowaniu stosownej dokumentacji technicznej uzgodnionej m.in. z konserwatorem zabytków oraz uzyskaniem od organu architektonicznego pozwolenia na roboty budowlane, natomiast strona skarżąca stoi na stanowisku, że organy działające w tej sprawie niezasadnie, bez wcześniejszego pełnego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, wydały takie rozstrzygniecie, podczas gdy w ocenie strony winny nakazać inwestorom przywrócenie stanu poprzedniego poprzez odtworzenie zburzonych ścian konstrukcyjnych w lokalu w parterze budynku. Sąd rozpoznający sprawę stwierdza, że faktycznie podjęte rozstrzygnięcie zostało przedwcześnie bez dokonania niezbędnych ustaleń. W pierwszej kolejności należy wskazać, że skoro podejmowane rozstrzygnięcie dotyczy robót budowlanych prowadzonych przez inwestorów w budynku wpisanym do rejestru zabytków, to okoliczność ta rzutuje również na rozstrzygnięcie organu nadzoru budowlanego. Z akt sprawy wynika, bowiem że Wojewódzki Konserwator Zabytków decyzją z [...], działając na podstawie art. 40 ust. 2, art. 43 pkt 2 i 4 ustawy o ochronie zabytków, nakazał inwestorom wstrzymanie prac budowlano - remontowych w lokalu handlowo - usługowym na parterze budynku przy [...] w G. Stosownie zaś do treści art. 44 ust. 1 tej ustawy decyzja, o której mowa w art. 43, wygasa po upływie 2 miesięcy od dnia jej doręczenia, jeżeli w tym terminie wojewódzki konserwator zabytków nie wyda decyzji; 1) nakazującej przywrócenie zabytku do poprzedniego stanu lub uporządkowania terenu, z określeniem terminu wykonania tych czynności, albo 2) nakładającej obowiązek uzyskania pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków na prowadzenie wstrzymanych badań, prac, robót lub innych działań przy zabytku, przy czym wniosek o wydanie takiego pozwolenia składa się w terminie nie dłuższym niż 7 dni od dnia doręczenia decyzji, albo 3) nakładającej obowiązek podjęcia określonych czynności w celu doprowadzenia wykonanych badań, prac, robót lub innych działań przy zabytku do zgodności z zakresem i warunkami określonymi w pozwoleniu, wskazując termin wykonania tych czynności. Wobec powyższego, aby nie doszło do podjęcia rozbieżnych rozstrzygnięć tych dwóch organów: nadzoru budowlanego oraz ochrony zabytków organ odwoławczy przed wydaniem rozstrzygnięcie w sprawie dotyczącego wykonanych robót budowlanych w zabytku winien ustalić czy i jakiego rodzaju rozstrzygnięcie podjął konserwator zabytków. Wiedza ta jest niezbędna celem właściwego rozpoznania sprawy w oparciu o treść art. 51 ust. 1 pkt 1. pr. bud. Z akt sprawy nie wynika bowiem czy i jakie rozstrzygnięcie wydał konserwator zabytków po decyzji wstrzymującej prowadzone w zabytkowej kamienicy roboty budowlane. Nadto odnośnie zarzutu skargi dotyczącego wadliwego ustalenia zakresu wykonanych robót budowlanych w lokalu na parterze budynku, który to zarzut konsekwentnie podnoszony był przez stronę skarżącą w całym postępowaniu administracyjnym wyjaśnić pozostaje, iż nadrzędnym obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie administracyjne jest podejmowanie wszelkich kroków celem zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, co wynika z dyspozycji art. 7 i art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.) zwanej dalej: Kpa. a następnie dokonanie jego oceny poprzez wskazanie w uzasadnieniu decyzji - art. 107 § 3 Kpa. podstawy prawnej podjętego rozstrzygnięcia wraz z jej wyjaśnieniem. Organ odwoławczy stosownie do art. 138 Kpa rozpoznaje sprawę ponownie merytorycznie w jej całokształcie, co oznacza, że organ nie ogranicza się tylko do kontroli decyzji organu I instancji lecz obowiązany jest ponownie rozstrzygnąć sprawę (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 1996 r. sygn. akt SA/Wr 1996/95, OSNA 1997, Nr 1, poz. 35). Wobec tego organ odwoławczy winien na nowo rozpoznać sprawę mając na uwadze wszelkie wnioski i zarzuty strony zawarte w odwołaniu i ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swej decyzji. (por. wyrok NSA z dnia 14 sierpnia 1987 r. sygn. IV SA 385/87 GAP 1987r nr 21). Decyzja administracyjna, jak wynika z brzmienia art. 107 § 3 Kpa. składa się z uzasadnienia faktycznego oraz uzasadnienia prawnego, w którym organ winien wyjaśnić podstawę prawną decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą skargę organ odwoławczy nie odniósł się do zarzutu strony skarżącej w zakresie błędnego - niepełnego określenia zakresu prac budowlanych wykonanych w lokalu inwestorów. Zarzut, iż w lokalu na parterze budynku doszło do usunięcia 4 ścian konstrukcyjnych był zgłoszony obszernie w odwołaniu strony, jak również już na etapie postępowania prowadzonego przed organem I instancji. Organ odwoławczy pomimo takiego zarzutu uznał, że w tym zakresie wypowiedziała się uprawniona osoba sporządzająca ocenę stanu technicznego wykonanych robót, podczas, gdy w tej ocenie pominięto całkowicie okoliczność, że inwestorzy usunęli ściany konstrukcyjne o grubości 40 i 47 cm - twierdzenie skarżącego. Trudno zatem w oparciu o tak przygotowaną ocenę stwierdzić, że wykonane prace nie zagrażają życiu i zdrowiu pozostałych współwłaścicieli, skoro brak jest pełnego wykazu wykonanych robót. W tym zakresie gołosłowne wydaje się stwierdzenie organu odwoławczego, że kwestia ta jest wyjaśniona w ocenie technicznej na str. 4-5, gdzie odniesiono się do ścian nośnych, bowiem okoliczność ta nie została wyjaśniona jednoznacznie. Nie sposób uznać zapis z oceny stanu technicznego wykonanych robót widniejący na stronie 4 pod pkt.10 "wykonano nowy otwór w ścianie nośnej" oraz pkt 11 "powiększono otwór w ścianie nośnej" za równoznaczny ze stwierdzeniem wyburzenia czterech ścian konstrukcyjnych oraz oceną skutków z tym związanych dla konstrukcji całego budynku. Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy powinien ustalić zatem, czy w niniejszej sprawie konserwator zabytków podjął rozstrzygniecie w trybie art. 44 ust. 1 ustawy o ochronie zabytków oraz jednoznacznie ustalić zakres robót budowlanych, który wykonany został przed wstrzymanie tych prac w lokalu przy [...] w G. w parterze budynku. Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c uchylił w pkt 1 sentencji wyroku zaskarżoną decyzję oraz na mocy art. 152 tejże ustawy orzekł w pkt 2, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Oznacza to, iż nie wywołuje ona skutków prawnych od chwili wydania wyroku, mimo iż jest on nieprawomocny.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło