II SA/Ol 405/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Asesor WSA Protokolant Sędzia WSA Alicja Jaszczak - Sikora Hanna Raszkowska (spr.) Bogusław Jażdżyk Urszula Wojciechowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 września 2006 r. sprawy ze skargi D. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności oddala skargę WSA/wyr.1 - sentencja wyroku Po otrzymaniu wniosku D. P. oraz I. P. z dnia 29 grudnia 2000 roku o nieodpłatne przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości gruntowej zabudowanej na cele mieszkaniowe położonej w E. przy ul. "[...]", Prezydent Miasta postanowieniem z dnia "[...]"czerwca 2005 roku, znak "[...]" zawiesił z urzędu postępowanie do czasu rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny zagadnienia wstępnego – legalności art. 1 ust. 1 Ustawy z dnia 26 lipca 2001 roku o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości. Postanowieniem z dnia "[...]"grudnia 2004 r. ("[...]") Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało zażalenie skarżących na bezczynność Prezydenta Miasta za uzasadnione i wyznaczyło temu organowi czternastodniowy termin na załatwienie sprawy nabycia z mocy prawa przez użytkowników wieczystych przedmiotowej nieruchomości. Po podjęciu z urzędu zawieszonego postępowania (28 listopada 2005 r.) z uwagi na wejście w życie Ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, Prezydent Miasta decyzją z dnia "[...]"stycznia 2006 roku, "[...]" odmówił nieodpłatnego przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego D. P. i I. P. w udziałach po ½ części - w udziały w prawie własności przedmiotowej nieruchomości. W uzasadnieniu organ podniósł, ze strony postępowania złożyły wniosek o nieodpłatne przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w trybie Ustawy z dnia 26 lipca 2001 roku o nabywaniu nieruchomości przez użytkowników wieczystych. Jednakże od dnia 13 października 2005 roku obowiązuje nowa Ustawa z dnia 29 lipca 2005 roku o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Zgodnie z art. 8 powyższej ustawy do spraw wszczętych na podstawie Ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności i Ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości, i niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy nowej ustawy. Natomiast na podstawie art. 4 nowej Ustawy, przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości następuje odpłatnie. Organ dodał, że strona została o powyższym pouczona pismem z dnia 30 listopada 2005 roku, znak "[...]", w odpowiedzi oświadczyła, że nie jest zainteresowana odpłatnym przekształceniem i domagała się przekształcenia nieodpłatnego. Po rozpatrzeniu odwołania D. P. od powyższej decyzji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia "[...]"marca 2006 roku, "[...]" utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że na podstawie obowiązujących przepisów prawa nie jest możliwe w przedmiotowej sprawie nieodpłatne przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Dodał że do spraw wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną stosuje się przepisy ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz.U.Nr 175, poz. 1459), która weszła w życie dnia 29 lipca 2005r. Podkreślił też, że na odpłatne przekształcenie strona nie wyraziła zgody. Ustosunkowując się do zarzutu przewlekłości postępowania organ podał, że nie czuje się uprawniony do ponownego rozważania kwestii bezczynności organu I instancji gdyż kwestia ta została prawomocnie osądzona (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 17 stycznia 2006 r. sygn.akt II SAB/Ol 69/05). Ponadto wyjaśnił, że nie jest właściwy w sprawie orzekania o odpowiedzialności jednostki samorządu terytorialnego za przewlekłe załatwienie sprawy i o związanym z tym ewentualnym roszczeniem odszkodowawczym, gdyż są to kwestie rozstrzygane przez sądy powszechne. Na powyższą decyzję D. P. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie domagając się nieodpłatnego przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że nietrafne jest powoływanie się w jej sprawie na art. 8 Ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości bowiem powyższy przepis można stosować do spraw niezakończonych z powodów usprawiedliwionych. Natomiast w przedmiotowej sprawie przez ponad 3 lata organ pozostawał w nieuzasadnionej bezczynności, a po tym okresie zaproponował jedynie 80% bonifikaty na odpłatne przekształcenie. W odpowiedzi Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Na podstawie art. 1 § 2 Ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny bada zaskarżone decyzje pod względem ich legalności, czyli zgodności z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Sąd rozpoznając skargę dokonuje oceny, czy przy wydaniu aktów nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego lub procesowego. Natomiast Sąd nie może opierać swojej kontroli na kryterium słuszności czy sprawiedliwości społecznej. Oceniając zaskarżoną decyzję w ramach swoich kompetencji Sąd uznał, że nie narusza ona prawa w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. Bezsporne jest, że organ I instancji rozpoznając wniosek skarżącej o nieodpłatne przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości dopuścił się opieszałości postępowania, co zostało stwierdzone wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 17 stycznia 2006 roku, sygn. akt II SAB/Ol 69/05. Na to ewidentne uchybienie procesowe wskazał organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Jednakże uchybienie to nie zmienia faktu, iż podstawą rozstrzygnięcia wniosku skarżącej o nieodpłatne przekształcenie prawa użytkowania wieczystego mogły być jedynie przepisy obowiązujące w dacie wydania decyzji, a nie w dacie złożenia wniosku. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 maja 2002 r., sygn.akt I SA 2077/00). Organ odwoławczy prawidłowo przyjął, że w dacie wydawania decyzji przez ten organ nie było prawnej możliwości nieodpłatnego przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Decyzja wydana została dnia "[...]"marca 2006 r. a dnia 13 października 2005 r. weszła w życie ustawa z dnia 29 lipca 2005 roku o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz.U. nr 175, poz. 1459), której art. 9 stanowi, że straciły moc: ustawa z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności oraz ustawa z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości. Jednocześnie art. 8 tej ustawy stanowi, że do spraw wszczętych na podstawie Ustawy z dnia 4 września 1997 roku o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (tekst jedn. Dz.U. z 2001 r., nr 120, poz. 1299 ze zm.) i Ustawy z dnia 26 lipca 2001 roku o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości (Dz.U. nr 113, 1209 ze zm.), i niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy nowej ustawy. W takiej sytuacji organ nie mógł rozpoznać wniosku skarżącej na podstawie nieobowiązujących już w dniu wydawania decyzji przepisów Ustawy z dnia 26 lipca 2001 roku o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości bowiem mogłoby to doprowadzić do wydania decyzji administracyjnej zawierającej wadę nieważności. Art. 4 ust. 1 cytowanej wyżej ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości stanowi, że osoba, na rzecz której zostało przekształcone prawo użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, jest obowiązana do uiszczenia dotychczasowemu właścicielowi opłaty z tytułu tego przekształcenia. Art. 5 tej ustawy przewiduje wprawdzie dwa wyjątki nieodpłatnego przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości ale żadna z tych sytuacji – co nie jest kwestionowane przez skarżącą – nie zachodzi w niniejszej sprawie. Nieodpłatne przekształcenie następuje bowiem na rzecz użytkowników wieczystych lub ich następców prawnych: 1) którym oddano nieruchomość w użytkowanie wieczyste w zamian za wywłaszczenie lub przejęcie nieruchomości gruntowej na rzecz Skarbu Państwa na podstawie innych tytułów, przed dniem 5 grudnia 1990 r.; 2) które uzyskały użytkowanie wieczyste na podstawie art. 7dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy. Jak wynika ze zgromadzonych w aktach dokumentów użytkowanie wieczyste przedmiotowej nieruchomości ustanowione zostało "[...]"czerwca 1965 r. (akt notarialny Nr "[...]"). B. P. i I. P. ujawnione zostały w Dziale II księgi wieczystej KW "[...]" jako współużytkownicy wieczyści nieruchomości, w udziałach po ½ części. Wobec powyższego spełniają ustawowy wymóg do żądania przekształcenia praw do przedmiotowej nieruchomości na podstawie art. 1 ust 1 powołanej wyżej ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. Pismem z dnia 30 listopada 2005 r. organ pouczył stronę, że przekształcenie praw do nieruchomości jest odpłatne i wskazał warunki przekształcenia. W odpowiedzi na powyższe pismo skarżąca oświadczyła, że nie wyraża zgody na odpłatne przekształcenie. W tej sytuacji organ prawidłowo odmówił skarżącej nieodpłatnego przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności podkreślając, że chodzi jedynie o przekształcenie nieodpłatne. Mając na uwadze, że sąd administracyjny jest powołany tylko do oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji i nie może opierać swojej kontroli na żadnych innych kryteriach, przy czym zgodność tę ocenia biorąc pod uwagę stan prawny obowiązujący w chwili wydawania zaskarżonej decyzji, nie ma podstaw do kwestionowania zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na podstawie art. 151 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę oddalił.