II SA/Ol 407/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Ewa Osipuk (spr.) Sędziowie sędzia WSA Piotr Chybicki asesor WSA Grzegorz Klimek po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 27 sierpnia 2024 r. sprawy ze skargi M. V. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Elblągu z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie przyznania dodatku mieszkaniowego oddala skargę. M. V. (dalej również jako: "strona", "skarżący"), wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Elblągu, które otrzymał 23 lub 24 kwietnia 2024 r., z którego wynika, że odwołanie zostało złożone po ustawowym terminie, a uchybienie tego terminu powoduje bezskuteczność odwołania. W uzasadnieniu skargi, strona podniosła, że o kwestiach, o których pisała do Kolegium dowiedziała się po owych 14 dniach i wniosła o przywrócenie terminu odwołania. Skarżący wskazał, że nie ma zastrzeżeń do aktualnego dodatku mieszkaniowego. Kwestia jest inna. Nie doliczono kosztu wynajmowania mieszkania. Widać tu wyraźnie znaczące uchybienie organu nadrzędnego nad MOPS, który nie informuje na bieżąco i nie przesyła aktualnych przepisów. W związku z tym, skarżący wniósł o weryfikację przyznanego dodatku mieszkaniowego, podwyższając go o koszt wynajmu mieszkania. Jak wynika z akt sprawy, decyzją z [...] r., Burmistrz Miasta O. przyznał skarżącemu dodatek mieszkaniowy w wysokości 296,37 zł miesięcznie (w tym ryczałt za brak ciepłej wody, gazu w kwocie 13,45 zł) na okres od dnia 1 lutego 2024 r. do 31 lipca 2024 r. (6 miesięcy). Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Elblągu (dalej jako: "Kolegium", "organ odwoławczy"), działając na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775 z późn. zm.), dalej jako: "k.p.a."), postanowieniem [...] r. stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia przez M. V. odwołania od decyzji Burmistrza Miasta O. z [...] r. o przyznaniu dodatku mieszkaniowego w wysokości 296,37 zł miesięcznie (w tym ryczałt za brak ciepłej wody, gazu w kwocie 13,45 zł) na okres od dnia 1 lutego 2024 r. do dnia 31 lipca 2024 r. (6 miesięcy). Kolegium wyjaśniło w uzasadnieniu postanowienia, że z analizy przekazanych Kolegium materiałów i dokumentów wynika, że decyzja została doręczona stronie 31 stycznia 2024 r. (data i podpis strony na zwrotnym potwierdzeniu odbioru decyzji w aktach sprawy). Zawierała ona prawidłowe pouczenie o środkach zaskarżenia – tj. odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Elblągu, w terminie 14 dni od daty jej doręczenia. Odwołanie zostało złożone przez stronę 22 lutego 2024 r. osobiście w siedzibie Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w O. (data wynikająca z prezentaty oraz wyjaśnień organu zawartych w piśmie z 28 lutego 2024 r., przy którym przekazane zostało Kolegium odwołanie wraz z aktami sprawy). Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. – odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia stronie. Warunkiem skuteczności wniesienia odwołania jest zatem zachowanie ustawowego terminu do jego wniesienia. Uchybienie temu terminowi powoduje bezskuteczność odwołania, następstwem czego jest ostateczność decyzji. Termin biegnie w sposób ciągły, tj. występujące w toku biegu terminu dni wolne od pracy nie mają wpływu na jego bieg i nie powodują jego przerwania, czy wydłużenia. Uchybienie terminu do wniesienia odwołania ma miejsce wówczas, gdy odwołanie zostanie złożone po upływie przewidzianego w art. 129 § 1 czternastodniowego terminu. Każde, nawet nieznaczne przekroczenie tego terminu stanowi jego uchybienie. Jest to bowiem okoliczność obiektywna. W niniejszej sprawie ostatnim dniem czternastodniowego terminu do wniesienia odwołania był dzień 14 lutego 2024 r. (dzień roboczy – środa). Tymczasem odwołanie zostało złożone w dniu 22 lutego 2024 r. Organ odwoławczy stwierdził więc, że wniesione ono zostało z uchybieniem ustawowego terminu (8 dni). Mając powyższe na uwadze, Kolegium zobligowane przepisem art. 134 k.p.a. – postanowiło o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Jednocześnie wskazano, że strona nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, co stanowi przeszkodę do merytorycznego rozpatrzenia odwołania. W odpowiedzi na skargę, Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. We wniosku o uzasadnienie wyroku, skarżący podniósł, że Sąd nie rozpatrzył skargi, która nie dotyczyła uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie przyznania dodatku mieszkaniowego – przywrócenia terminu, ale doliczenia kosztu wynajmu mieszkania. Koszt wynajmu znacznie wpływa na wydatki, które mają wpływ na wysokość dodatku mieszkaniowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie natomiast z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935), dalej jako: "p.p.s.a.", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy lub przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Wskazania także wymaga, że sąd administracyjny orzeka na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Oznacza to, że w przypadku skargi na takie postanowienie organu administracji publicznej skierowanie jej do rozpoznania w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym nie jest uzależnione od wniosku strony. Dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem postanowienie organu jest prawidłowe i wsparte zostało powołaną w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia, przekonywującą argumentacją. Przedmiotem skargi jest postanowienie wydane na podstawie art. 134 k.p.a., obligującego organ, do którego wpływa odwołanie, do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania, w sytuacji, gdy zostanie obiektywnie stwierdzone, że do takiego uchybienia doszło. Jest to faza wstępna postępowania odwoławczego, podczas której badana jest m.in. terminowość dokonanej czynności złożenia odwołania. Termin do wniesienia odwołania wynosi zaś czternaście dni od dnia doręczenia decyzji stronie, o czym stanowi przepis art. 129 § 2 k.p.a. W rozpatrywanym przypadku decyzja Burmistrza Miasta O. została skutecznie doręczona skarżącemu w dniu 31 stycznia 2024 r. Powyższe wynika z potwierdzenia odbioru decyzji, która – jak wskazują adnotacje na nim zawarte – została doręczona na prawidłowy adres skarżącego Uwzględniając powyższą okoliczność oraz treść art. 129 § 2 k.p.a. organ prawidłowo stwierdził, że termin do wniesienia odwołania upływał z dniem 14 lutego 2024 r. Natomiast odwołanie skarżącego zostało wniesione w dniu 22 lutego 2024 r., a więc po upływie ustawowego terminu. Podkreślić należy, że przekroczenie terminu ustawowego nawet o jeden dzień obliguje do uznania, że dokonana przez skarżących czynność jest bezskuteczna, a organ ma obowiązek – stosownie do art. 134 k.p.a. - wydać postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Należy również zwrócić uwagę, że w analizowanym przypadku skarżący nie zwrócił się do organu z wnioskiem o przywrócenie uchybionego terminu. Sąd zauważa, że dokument urzędowy, jakim jest zwrotne potwierdzenie odbioru wraz z adnotacjami urzędowymi zamieszczonymi na przesyłce, jeśli jest sporządzony w przepisanej formie przez uprawniony do tego podmiot stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone, korzystając z domniemania prawdziwości i zgodności z prawdą tego, co zostało w nim stwierdzone (por. np. postanowienie NSA z dnia 16 grudnia 2011 r. sygn. akt I FSK 1861/11, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Strona może oczywiście kwestionować autentyczność treści dokumentu, jakim jest zwrotne potwierdzenie odbioru, niemniej jednak powinna taką okoliczność udowodnić. W przedmiotowej sprawie ze zwrotnego potwierdzenia odbioru jednoznacznie wynika, że skarżący odebrał decyzję w dniu 31 stycznia 2024 r. Dlatego też organ nie miał podstaw do przyjęcia innej daty doręczenia niż ta wynikająca ze zwrotnego potwierdzenia odbioru. Odnosząc się do zarzutu zawartego we wniosku o uzasadnienie, że Sąd nie rozpatrzył skargi, należy zauważyć, że skarżący w skardze opisał postanowienie z dnia [...] r. jako akt zaskarżony. Jednocześnie należy wskazać, że Sąd rozpoznaje skargi od decyzji organu odwoławczego, a nie od decyzji organu pierwszej instancji. Zgodnie bowiem z art. 127 § 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r. poz. 775 z późn. zm.) – od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. W myśl zaś z art. 52 § 1 p.p.s.a. – skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba, ze skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Ze względu na powyższe, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.