II SA/Ol 409/10

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Agnieszka Bińczyk po rozpoznaniu w dniu 3 września 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. S. i J. S. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie projektu budowlanego i pozwolenia na budowę chodnika wraz z oświetleniem postanawia odmówić przyznania wnioskodawczyni prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych. We wniosku z dnia "[...]", M. S. wniosła o zwolnienie od wpisu od skargi na decyzję Wojewody z dnia "[...]", Nr "[...]". W odpowiedzi na wezwanie do złożenia wniosku o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych, obejmujące przedmiotowy wpis, na urzędowym formularzu, wnioskodawczyni przedłożyła wniosek z dnia "[...]", zaznaczając w rubryce nr 4, iż wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych (w całości). Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, wnioskodawczyni prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z mężem i synem. Do majątku małżonków należą dom o powierzchni "[...]", mieszkanie o powierzchni "[...]" oraz samochody – "[...]". Małżonkowie posiadają ponadto zasoby pieniężne w kwocie "[...]". W rubryce nr 10 wnioskodawczyni wykazała dochód męża z tytułu działalności gospodarczej w kwocie "[...]" oraz własny z tytułu umowy o pracę (do "[...]") w kwocie "[...]". Wnioskodawczyni wskazała jednocześnie, iż syn jest studentem i nie posiada majątku oraz nie uzyskuje żadnego dochodu. Podniosła również, iż posiada zadłużenie w wysokości "[...]" ("[...]") w związku z zaciągnięciem kredytu na zakup mieszkania. Wskazać należy, iż zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie ppsa, zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części, czyli przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, następuje jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z treści przytoczonego przepisu wynika, że to na stronie ciąży obowiązek wykazania, że znajduje się w sytuacji, uzasadniającej przyznanie jej prawa pomocy. Co do zasady, strony zobowiązane są bowiem do ponoszenia kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie (art. 199 ppsa). Prawo pomocy, zwane potocznie prawem ubogich, stanowi natomiast instytucję wyjątkową i z tego też powodu, nie można z niej czynić powszechnie stosowanego środka pomocy. Z uwagi na wyjątkowy charakter tej instytucji prawo pomocy powinno być przyznawane tylko w przypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, a mianowicie wtedy gdy strona istotnie nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania, a zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym było i jest dla niej obiektywnie niemożliwe. W niniejszej sprawie, przedstawiona wyżej sytuacja materialna 3-osobowej rodziny nie przemawia za uznaniem, że zachodzi przesłanka do zwolnienia wnioskodawczyni od kosztów sądowych, czy to w całości, czy też w części. Zauważyć należy, iż wnioskodawczyni i członkowie jej rodziny, nawet po utracie dochodu z tytułu umowy o pracę, będą dysponowali dochodem z tytułu działalności gospodarczej w kwocie "[...]". Wnioskodawczyni i jej mąż posiadają ponadto znaczny majątek – dom, mieszkanie oraz "[...]" samochody, a także zasoby pieniężne w kwocie "[...]". W tych natomiast warunkach wnioskodawczynię trudno jest uznać za osobę należącą do grona osób ubogich, które nie posiadają możliwości sfinansowania pełnych kosztów postępowania i dla których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest obiektywnie niemożliwe. Same zasoby pieniężne znacznie bowiem przewyższają koszty postępowania sądowego w niniejszej sprawie. W konsekwencji stwierdzić należy, że ich poniesienie nie nastąpi z uszczerbkiem utrzymania koniecznego dla wnioskodawczyni i jej rodziny. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, orzeczono jak w sentencji.