II SA/Ol 413/06

Dnia 24 sierpnia 2006 r, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Hanna Raszkowska Sędzia WSA Marzenna Glabas Asesor WSA Katarzyna Matczak (spr.) Protokolant Urszula Wojciechowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 sierpnia 2006 r. sprawy ze skargi H. B. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego oddala skargę WSAAvyr.1 - sentencja wyroku Skarżący H. B. został zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy w dniu "[...]"maja 2000r. uzyskując status osoby bezrobotnej. Decyzją z dnia "[...]"lutego 2002r., Starosta odmówił H. B. przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego na podstawie art. 37 k ust. 9 i 10 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, wobec nie spełnienia jednej z wymaganych przesłanek tj. braku ukończenia przez wnioskodawcę 55 roku życia. Na skutek złożonego odwołania, Wojewoda, decyzją z dnia "[...]"marca 2002r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Decyzją z dnia "[...]"listopada 2003r. Nr "[...]", działający z upoważnienia Starosty Zastępca Kierownika Powiatowego Urzędu Pracy, orzekł o utracie przez H. B. statusu osoby bezrobotnej z dniem "[...]"września 2003r. wobec nabycia przez niego prawa do zasiłku stałego wyrównawczego z G.O.P.S.. W dniu 27 lutego 2006r. H. B. wystąpił z wnioskiem o przyznanie świadczenia przedemerytalnego dla byłych pracowników PGR. Podał, iż posiada ponad 10 letni okres zatrudnienia w PGR oraz ukończył 57 lat życia. Działający z upoważnienia Starosty Zastępca Kierownika Powiatowego Urzędu Pracy, decyzją z dnia "[...]"marca 2006r. Nr "[...]", działając na podstawie art. 150 b i art. 150 c ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 164, poz. 1366), odmówił skarżącemu prawa do świadczenia przedemerytalnego dla byłych pracowników ppgr. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że wnioskodawca był zarejestrowany jako osoba bezrobotna w okresie od 17 maja 2000r. do 21 sierpnia 2003r. Podano, iż stosownie do obowiązującego od dnia 1 listopada 2005r. stanu prawnego prawo do świadczenia przedemerytalnego dla byłych pracowników p.p.g.r. przysługuje osobie, która w okresie od dnia 1 stycznia 2002r. do 31 lipca 2004r. spełniła warunki określone w art. 37k. ust. 9 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w brzmieniu obowiązującym na dzień 1 stycznia 2002r. tj. jeżeli mężczyzna: osiągnął wiek co najmniej 55 lat, okres uprawniający do emerytury co najmniej 25 lat, był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy w państwowym przedsiębiorstwie gospodarki rolnej przez okres co najmniej 10 lat, zamieszkiwał w powiecie uznanym za zagrożony szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym oraz w dniu spełnienia tych warunków posiadał status bezrobotnego. Zainteresowany nie spełnił łącznie wszystkich tych przesłanek. Ustalono, iż wnioskodawca ukończył 55 lat w dniu 8 grudnia 2004r., a zatem we wskazanym wyżej przedziale czasu nie osiągnął co najmniej 55 lat życia, natomiast z brzmienia zacytowanego przepisu wynika, że wszystkie warunki muszą być spełnione łącznie w celu ustalenia prawa do świadczenia przedemerytalnego. Od powyższej decyzji odwołał się H. B. w terminie wnosząc o uwzględnienie odwołania i przyznanie mu świadczenia przedemerytalnego. Podał, że odmówiono mu przyznania świadczenia z tego powodu, że o cztery miesiące za późno ukończył 55 lat życia. Wskazał, że w zakładzie, z którego okres zatrudnienia uprawnia go do przyznania świadczenia przedemerytalnego, pracował w bardzo ciężkich warunkach przez czas przekraczający wymogi ustawowe. Z tego też powodu uważa, iż cztery miesiące nie mogą pozbawić go należnego świadczenia. Dodatkowo podał, że Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności orzeczeniem z "[...]"lipca 2005r. zaliczył jego stan zdrowia do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności. W tej sytuacji nie jest zdolny do podjęcia jakiejkolwiek pracy. Decyzją z dnia "[...]"kwietnia 2006r. Nr "[...]", Wojewoda utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty. W motywach uzasadnienia organ wskazał, iż H. B. wiek 55 lat ukończył w dniu "[...]"grudnia 2004r., posiada udokumentowany okres uprawniający do emerytury wynoszący 26 lat, 9 miesiąc i 27 dni, co stanowi okres uprawniający do zasiłku z tytułu zatrudnienia w p.p.g.r. wynoszący 10 lat, 2 miesiące i 7 dni, zamieszkiwał także w powiecie uznanym za zagrożony szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym. Odnosząc się do ustaleń poczynionych przez organ I instancji organ odwoławczy przytoczył zapis art. 37 k. ust. 9 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu z uwzględnieniem zmiany wprowadzonej przez art. 150 b ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy wyjaśniając, iż w celu uzyskania prawa do świadczenia przedemerytalnego dla byłych pracowników PGR muszą być przez nich spełnione łącznie wszystkie warunki w przedziale czasu od dnia 1 stycznia 2002r. do 31 lipca 2004r., przy czym ustawodawca zawarł dodatkową przesłankę jaką jest konieczność figurowania w ewidencji urzędu pracy jako osoba bezrobotna. Wnioskodawca w ewidencji urzędu pracy figurował w okresie od 17 maja 2000r. do 21 sierpnia 2003r. i w tym okresie nie została spełniona jedna z wyszczególnionych wyżej przesłanek, tj. we wskazanym okresie czasu skarżący nie ukończył 55 lat życia. W tym stanie sprawy organ odwoławczy stwierdził, że H. B. nie spełnia warunków koniecznych do uzyskania prawa do świadczenia przedemerytalnego dla byłych pracowników p.p.g.r. Organ wyjaśnił, iż rozumie trudną sytuację skarżącego lecz przytoczone przepisy prawa mające charakter bezwzględnie obowiązujący nie dają organom administracji możliwości uznaniowego przyznania świadczenia z uwagi na brak środków utrzymania wnioskodawcy lub jego zły stan zdrowia. Na powyższą decyzję H. B. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie wnosząc o uchylenie decyzji Wojewody, który odmówił przyznania świadczenia przedemerytalnego i przyznanie świadczenia emerytalnego. Podał, że spełnia 4 z 5 warunków do otrzymania świadczenia przedemerytalnego i nie jest przekonany aby niespełnienie tylko jednego warunku - ukończenia wieku 55 lat przed dniem 31 lipca 2004r. mogło mieć tak duże znaczenie, aby odmówić mu prawa do jego przyznania. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości dotychczasową argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z treścią art. 1 ust.1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sądy nie są związane zarzutami i wnioskami skargi w granicach danej sprawy - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm) zwanej dalej: ustawą o p.p.s.a. Wzruszenie decyzji następuje w razie, gdy kontrola wykaże, że decyzja narusza przepisy prawa materialnego lub postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy (art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ustawy p.p.s.a.). Jak z powyższego wynika sądy administracyjne nie zostały uprawnione do przyznawania jakiegokolwiek świadczenia, a jedynie do dokonania kontroli czy wydana decyzja Wojewody odpowiada prawu. Wobec tego w sprawie należało poddać ocenie, czy decyzja o odmowie przyznania skarżącemu świadczenia przedemerytalnego dla byłych pracowników państwowego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej odpowiada prawu. W niniejszej sprawie bezsporną jest okoliczność, iż skarżący zarejestrował się jako bezrobotny w Powiatowym Urzędzie Pracy w dniu "[...]"maja 2000., że w dniu "[...]"2004r. ukończył 55 lat życia (urodzony w dniu "[...]"1949r.) oraz że posiada okres uprawniający do emerytury wynoszący 26 lat, 9 miesięcy i 27 dni, zaś okres pracy w pełnym wymiarze czasu pracy w p.p.g.r. 10 lat, 2 miesiące i 7 dni. Bezsporna pozostaje w sprawie również okoliczność, iż decyzją z dnia "[...]"sierpnia 2003r. wydaną z upoważnienia Starosty przez Kierownika Powiatowego Urzędu Pracy H. B. utracił status osoby bezrobotnej z dniem "[...]"sierpnia 2003r. wobec podjęcia krótkotrwałej pracy sezonowej. Z akt sprawy wynika wprawdzie, iż decyzją z dnia "[...]"września 2003r. przyznano stronie skarżącej status osoby bezrobotnej po zakończeniu wskazanego zatrudnienia lecz na skutek powzięcia wiadomości, iż H. B. otrzymuje świadczenie z pomocy społecznej w formie zasiłku stałego wyrównawczego z GOPS decyzją z dnia "[...]"listopada 2003r. orzeczono o pozbawieniu H. B. statusu osoby bezrobotnej z dniem "[...]"września 2003r. Z przedłożonych akt sprawy (karta "[...]"akt adm.) wynika, iż poza sporem pozostaje także okoliczność, iż w dniu 16 września 2003r. H. B. otrzymał przyznaną przez Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej pomoc w formie zasiłku stałego wyrównawczego. Wobec wejścia w życie z dniem 1 maja 2004r. nowej ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64, poz. 593, ze zm.), nastąpiła zmiana stanu prawnego i stosownie do art. 149 ust. 1 nowej ustawy o pomocy społecznej z dniem jej wejścia w życie wygasają decyzje wydane na podstawie ustawy z dnia 29 listopada 1990r. o pomocy społecznej, za wyjątkiem decyzji określonych w ust. 2 i 3 oraz art. 152 ust. 3 i art. 154 ust. 8 niniejszej ustawy. Wskazane wyłączenia nie dotyczyły decyzji przyznających zasiłki stałe wyrównawcze, wobec czego na mocy art. 106 ust. 1 i art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej z 2004r. skarżącemu przyznano decyzją Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia "[...]"maja 2004r. zasiłek stały od dnia 1 maja 2004r. do dnia 30 września 2005r. w wysokości 418 zł miesięcznie. Materialnoprawną podstawę żądania skarżącego dotyczącego przyznania świadczenia przedemerytalnego dla byłych pracowników państwowych przedsiębiorstw gospodarki rolnej stanowi art. 150 b ust. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. Nr 99, poz. 1001, ze zm.), który wszedł w życie z dniem 1 listopada 2005r. na mocy art. 1 pkt 76 ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 164, poz. 1366). Zgodnie z tym przepisem pracownikowi byłego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej przysługuje świadczenie przedemerytalne, jeżeli w okresie od dnia 1 stycznia 2002r. do dnia 31 lipca 2004r. spełniał warunki określone w art. 37 k ust. 9 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w brzmieniu obowiązującym w dniu 1 stycznia 2002r., z wyłączeniem wyrazów "w dniu 7 listopada 2001r". Wobec tego art. 37k ust. 9 wskazanej wyżej ustawy z wyłączeniem określonych wyżej słów na dzień 1 stycznia 2002r. stanowi, iż pracownikowi byłego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej przysługuje świadczenie przedemerytalne, jeżeli posiadał status bezrobotnego oraz spełniał łącznie następujące warunki: 1) osiągnął wiek – co najmniej 50 lat kobieta i 55 lat mężczyzna, 2) posiadał okres uprawniający do emerytury – wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, 3) był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy w państwowym przedsiębiorstwie gospodarki rolnej przez okres co najmniej 10 lat, 4) zamieszkiwał w powiecie (gminie) uznanym za zagrożony szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym. Jak z powyższego wynika strona skarżąca musiała spełnić wszystkie pięć warunków, gdyż poza enumeratywnie wskazanymi przesłankami musiała posiadać także status osoby bezrobotnej. W niniejszej sprawie wynika, że skarżący w żadnym z zakreślonego przedziału czasu dniu nie spełnił wszystkich wymaganych ustawą warunków, bowiem poza sporem pozostaje okoliczność, iż wiek 55 lat H. B. osiągnął dopiero w dniu "[...]"2004r. Nadto w tej dacie nie posiadał już statusu osoby bezrobotnej, bowiem wobec przyznania prawa do zasiłku stałego wyrównawczego decyzją z dnia "[...]"listopada 2003r. orzeczono o utracie przez niego statusu osoby bezrobotnej. W tym miejscu wyjaśnić pozostaje skarżącemu, iż organ prawidłowo ustalić, iż od momentu przyznania zasiłku z pomocy społecznej skarżący nie posiadał już statusu osoby bezrobotnej, gdyż stosownie do art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. j ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. z 2003r. Nr 58, poz. 514, ze zm.) bezrobotnym jest osoba nie zatrudniona i nie wykonująca innej pracy zarobkowej, zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie, z zastrzeżeniem lit. g, nie ucząca się w szkole w systemie dziennym, zarejestrowana we właściwym dla miejsca zameldowania (stałego lub czasowego) powiatowym urzędzie pracy, jeżeli nie pobiera, na podstawie przepisów o pomocy społecznej, zasiłku stałego, stałego wyrównawczego, gwarantowanego zasiłku okresowego lub renty socjalnej. Zatem z chwilą przyznania zasiłku stałego skarżący utracił statusu osoby bezrobotnej. Skoro zatem nie spełnił skarżący jednego z wymogów art. 150 b ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach ryku pracy, to organy orzekające w sprawie nie miały podstawy prawnej do przyznania wnioskowanego świadczenia. Wyjaśnić należy stronie skarżącej wobec informacji dotyczącej jej trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej, iż świadczenie przedemerytalne, jak zresztą wszystkie inne świadczenia i zasiłki przyznawane na podstawie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy nie dopuszczają jakiejkolwiek uznaniowości w przyznawaniu tych świadczeń, bowiem muszą być bezwzględnie spełnione wszystkie przesłanki wymagane przepisami prawa. Biorąc powyższe pod uwagę stwierdzić należało, iż skarga jako niezasadna podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.