II SA/Ol 43/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 lutego 2014 r. sprawy ze skargi W. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego postanawia: zawiesić postępowanie sądowe. Decyzją z dnia "[...]" wydaną przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006r. Nr 139, poz. 992 ze zm.) przyznano W. G. świadczenie pielęgnacyjne w związku z opieką nad niepełnosprawnym mężem Z. G., od dnia 1 kwietnia 2012 r. do dnia 31 maja 2014 r. W dniu 22 sierpnia 2013 r. W. G. złożyła wniosek o ustalenie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawnym mężem Z. G.. Do wniosku załączyła m.in. orzeczenie Lekarza Orzecznika ZUS z dnia 23 maja 2012 r., z którego wynika, że Z. G. jest niezdolny do samodzielnej egzystencji do dnia 31 maja 2014 r. Decyzją z dnia "[...]" wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta A przez Naczelnika Wydziału Świadczeń Rodzinnych i Funduszu Alimentacyjnego Urzędu Miasta A odmówiono przyznania W. G. wnioskowanego świadczenia. W uzasadnieniu organ I instancji podniósł, że specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje, jeżeli osoba ubiegająca się o to prawo rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się znacznym stopniem niepełnosprawności. W ocenie organu z akt sprawy nie wynika aby strona zrezygnowała z zatrudnienia w celu sprawowania opieki nad mężem. Jak wynika z dokumentacji sprawy wnioskodawczyni ostatni raz pracowała w okresie od 1 czerwca 1980 r. do 30 września 1984 r., a pierwsze orzeczenie potwierdzające niepełnosprawność zostało wydane 8 stycznia 2002 r. Na skutek wniesionego odwołania decyzją z dnia "[...]" Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, podzielając stanowisko organu I instancji dotyczące braku spełnienia przez skarżącą przesłanki rezygnacji z zatrudnienia, co w ocenie organu odwoławczego wyklucza możliwość przyznania wnioskowanego świadczenia. Na tą decyzję skargę wywiodła W. G., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. Skarżąca podniosła, że w związku z chorobą męża zmuszona była wyjechać do Stanów Zjednoczonych, gdzie w okresie od 1990 do 2000 roku utrzymywała rodzinę. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sąd może z urzędu zawiesić postępowanie, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Wskazać należy, iż praktyka sądowa opowiada się za szerokim interpretowaniem użytego w tym przepisie pojęcia "rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania" wychodząc poza tradycyjne rozumienie prejudycjalności postępowania (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Zakamycze 2005, str. 302 i n). Ekonomika procesowa, a także względy sprawiedliwości mogą przemawiać za potrzebą zawieszenia postępowania z punktu widzenia wystąpienia w przyszłości przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego skarżonym aktem, jak i przesłanek do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego. W rozpoznawanej sprawie zawieszenie postępowania sądowego jest uzasadnione zainicjowaniem przed Trybunałem Konstytucyjnym dwóch postępowań. Pierwsze – to wydanie postanowienia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, z dnia 12 grudnia 2013 r., w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego, przedstawiającego Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne, "czy art. 16 a ust. 1 ustawy z 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 ze zm.), w zakresie w jakim pomija wśród uprawnionych do uzyskania specjalnego świadczenia opiekuńczego osoby, na których ciąży obowiązek alimentacyjny i które nie podejmują zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby, w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, jest zgodny z: art. 2, art. 18, art. 32 ust. 1, art. 71 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej". Drugie - to postępowanie z wniosku Grupy Posłów na Sejm z dnia 26 lipca 2013 r. o zbadanie zgodności: - przepisu art. 17 ust. 1b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw z przepisami art. 2 i art. 32 ust. 1 w związku z art. 69 Konstytucji RP, w zakresie nieuzasadnionego pozbawienia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, podmiotów sprawujących opiekę nad osobami, których niepełnosprawność powstała po ukończeniu przez nie osiemnastego roku życia bądź w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej po ukończeniu 25 roku życia, czym naruszone zostały zasady demokratycznego państwa prawa, w szczególności zasada sprawiedliwości społecznej oraz zasada równości wobec prawa i obowiązek zapewnienia osobom niepełnosprawnym pomocy w zabezpieczeniu egzystencji; - przepisów art. 16 a ust. 2, 3, 4 i 5 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu nadanym jej ustawą z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2012r. poz. 1548), z przepisami art. 2 i art. 32 ust. 1 w związku z art. 69 Konstytucji RP. Wniosek ten został zarejestrowany pod sygnaturą K 38/13. Wskazane powyżej kwestie mają znaczenie także dla rozstrzygnięcia rozpoznawanej sprawy, gdyż, jak wynika z akt administracyjnych, skarżąca miała przyznane prawo do świadczenia pielęgnacyjnego. Rozstrzygnięcie przez Trybunał Konstytucyjny opisanych wyżej wniosków o stwierdzenie zgodności z Konstytucją nowych regulacji zawartych w ustawie o świadczeniach rodzinnych, może mieć wpływ na sytuację prawną skarżącej. Biorąc powyższe okoliczności pod uwagę, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia. Zgodnie z tym unormowaniem Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym.